రిక్కార్డో గియాకోని

**రికార్డో జియాకోని**
రికార్డో జియాకోని
	2003లో జియాకోని
జననం	1931 అక్టోబరు 6; జెనోవా, ఇటలీ రాజ్యం
మరణం	2018 డిసెంబరు 9 (వయసు: 87); సాన్ డియాగో, కాలిఫోర్నియా, అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు;
రంగములు	భౌతిక శాస్త్రం
వృత్తిసంస్థలు	జాన్స్ హాప్కిన్స్ విశ్వవిద్యాలయం; చంద్ర ఎక్స్-రే పరిశీలనా కేంద్రం
చదువుకున్న సంస్థలు	మిలాన్ విశ్వవిద్యాలయం
ప్రసిద్ధి	ఖగోళ భౌతిక శాస్త్రం
ముఖ్యమైన పురస్కారాలు	ఎలియట్ క్రెస్సన్ పతకం (1980); ఖగోళ భౌతిక శాస్త్రానికి డ్యానీ హైనెమన్ బహుమతి (1981); భౌతిక శాస్త్రంలో వుల్ఫ్ బహుమతి (1987); భౌతిక శాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతి (2002)

రికార్డో జియాకోని; (అక్టోబర్ 6, 1931 – డిసెంబర్ 9, 2018) ఇటాలియన్-అమెరికన్ నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత, ప్రముఖ ఖగోళ భౌతిక శాస్త్రవేత్త. ఇతడు ఎక్స్-కిరణ ఖగోళ శాస్త్రంకు పునాదులు వేశాడు. ఆయన జాన్స్ హాప్కిన్స్ విశ్వవిద్యాలయంలో ప్రొఫెసర్‌గా పనిచేశాడు.

జీవిత చరిత్ర

ఇటలీలోని జెనోవాలో జన్మించిన జియాకోని, మిలాన్ విశ్వవిద్యాలయంలోని భౌతిక శాస్త్ర విభాగం నుండి లౌరియా పట్టా పొందాడు. అనంతరం ఖగోళ భౌతిక శాస్త్రంలో పరిశోధనా వృత్తిని కొనసాగించడానికి అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలకు వెళ్లాడు. 1956లో ఆయనకు లభించిన ఫుల్‌బ్రైట్ ఫెలోషిప్ ద్వారా ఇండియానా విశ్వవిద్యాలయంలో భౌతిక శాస్త్ర ప్రొఫెసర్ ఆర్. డబ్ల్యూ. థాంప్సన్‌తో కలిసి పనిచేసే అవకాశం లభించింది.

కాస్మిక్ ఎక్స్-కిరణ వికిరణం భూమి వాయుమండలం ద్వారా శోషించబడుతుంది కాబట్టి, ఎక్స్-కిరణ ఖగోళ శాస్త్ర పరిశోధనకు అంతరిక్ష ఆధారిత దూరదర్శకాలు అవసరం. ఈ సమస్యను పరిష్కరించడానికి జియాకోని ఎక్స్-కిరణ ఖగోళ శాస్త్రానికి అవసరమైన పరికరాల అభివృద్ధిపై కృషి చేశాడు. 1950ల చివరి, 1960ల ప్రారంభంలో రాకెట్లపై అమర్చిన డిటెక్టర్లతో ప్రారంభమైన ఈ కృషి, 1970లలో కక్ష్యలో ప్రవేశించిన తొలి ఎక్స్-కిరణ ఖగోళ ఉపగ్రహమైన ఉహురు వరకు కొనసాగింది. 1978లో అంతరిక్షంలో ప్రవేశపెట్టబడిన తొలి పూర్తి చిత్రీకరణ సామర్థ్యం కలిగిన ఎక్స్-కిరణ దూరదర్శకమైన ఐన్‌స్టీన్ పరిశీలనా కేంద్రంతో ఆయన పరిశోధనలు కొత్త దశలోకి ప్రవేశించాయి. అనంతరం 1999లో ప్రయోగించబడిన, ఇప్పటికీ కార్యకలాపాలు కొనసాగిస్తున్న చంద్ర ఎక్స్-రే పరిశీలనా కేంద్రం అభివృద్ధిలో కూడా ఆయన కీలక పాత్ర పోషించాడు.

జియాకోని తన నైపుణ్యాన్ని ఖగోళ శాస్త్రంలోని ఇతర రంగాలకు కూడా విస్తరించాడు. హబుల్ అంతరిక్ష దూరదర్శిని శాస్త్రీయ కార్యకలాపాల కేంద్రంగా పనిచేసే స్పేస్ టెలిస్కోప్ సైన్స్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ కు 1981 నుండి 1993 వరకు తొలి శాశ్వత సంచాలకుడిగా ఉన్నాడు. అనంతరం 1993 నుండి 1999 వరకు యూరోపియన్ సదర్న్ ఆబ్జర్వేటరీ (ESO) డైరెక్టర్ జనరల్‌గా పనిచేసి, వెరీ లార్జ్ టెలిస్కోప్ నిర్మాణాన్ని పర్యవేక్షించాడు. తరువాత 1999 నుండి 2004 వరకు అసోసియేటెడ్ యూనివర్సిటీస్, ఇంక్. అధ్యక్షుడిగా పనిచేసి, ALMA ప్రారంభ దశల నిర్వహణలో కీలక పాత్ర పోషించాడు.

2002లో జియాకోని భౌతిక శాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతిలో ఒక భాగాన్ని అందుకున్నాడు. ఖగోళ భౌతిక శాస్త్రంలో చేసిన మార్గదర్శక కృషి, ముఖ్యంగా కాస్మిక్ ఎక్స్-కిరణ మూలాల ఆవిష్కరణకు దారితీసినందుకు ఈ గౌరవం లభించింది.^[1] అదే సంవత్సరంలో మిగిలిన బహుమతి భాగాలు న్యూట్రినో ఖగోళ శాస్త్రంలో చేసిన కృషికి కొషిబా మసతోషి, రేమండ్ డేవిస్ జూనియర్లకు ప్రదానం చేయబడ్డాయి.

జియాకోని జాన్స్ హాప్కిన్స్ విశ్వవిద్యాలయంలో 1982 నుండి 1997 వరకు భౌతిక శాస్త్రం, ఖగోళ శాస్త్ర ప్రొఫెసర్‌గా, 1998 నుండి మరణించే వరకు పరిశోధనా ప్రొఫెసర్‌గా, అలాగే విశ్వవిద్యాలయ ప్రొఫెసర్‌గా పనిచేశాడు. 2000లలో ఆయన నాసాకు చెందిన చంద్ర ఎక్స్-రే పరిశీలనా కేంద్రంతో నిర్వహించిన ప్రముఖ చంద్ర డీప్ ఫీల్డ్-సౌత్ ప్రాజెక్టుకు ప్రధాన పరిశోధకుడుగా ఉన్నాడు.

జియాకోని 2018 డిసెంబర్ 9న మరణించాడు.^[2]^[3]^[4]

గౌరవాలు, పురస్కారాలు

ఖగోళ శాస్త్రానికి హెలెన్ బి. వార్నర్ బహుమతి (1966)
యునైటెడ్ స్టేట్స్ జాతీయ విజ్ఞాన అకాడమీ సభ్యత్వం (1971)^[5]
అమెరికన్ అకాడమీ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ అండ్ సైన్సెస్ సభ్యత్వం (1971)^[6]
బ్రూస్ పతకం (1981)^[7]
హెన్రీ నోరిస్ రస్సెల్ ఉపన్యాసం (1981)
హైనెమన్ బహుమతి (1981)
రాయల్ ఆస్ట్రానామికల్ సొసైటీ స్వర్ణ పతకం (1982)
భౌతిక శాస్త్రంలో వుల్ఫ్ బహుమతి (1987)
అమెరికన్ ఫిలాసాఫికల్ సొసైటీ సభ్యత్వం (2001)^[8]
భౌతిక శాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతి (2002)
జాతీయ విజ్ఞాన పతకం (2003)
3371 జియాకోని అనే గ్రహశకలం

మూలాలు

↑ Nobel prize citation
↑ Overbye, Dennis (2018-12-13). "Riccardo Giacconi, 87, Explorer of the Universe Through X-Rays, Dies". The New York Times.
↑ (in Italian)
↑ "Nobel Prize-winning astrophysicist Riccardo Giacconi dies at 87". 2018-12-12.
↑ "Riccardo Giacconi". www.nasonline.org. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2021-10-15.
↑ "Riccardo Giacconi". American Academy of Arts & Sciences (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2021-10-15.
↑ "Bruce Medal page". the original నుండి 2007-07-11 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2004-07-26.
↑ "APS Member History". search.amphilsoc.org. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2021-10-15.

మరింత చదవండి

Rosati, Piero (25 January 2019). "Retrospective: Riccardo Giacconi (1931-2018)". Science (in ఇంగ్లీష్). 363 (6425): 349. doi:10.1126/science.aaw5309. PMID 30679362. S2CID 59248482.
Fabbiano, Giuseppina (22 January 2019). "Obituary: Riccardo Giacconi (1931-2018)". Nature (in ఇంగ్లీష్). 565 (7740): 430. doi:10.1038/d41586-019-00216-8.

బాహ్య లంకెలు

రిక్కార్డో గియాకోని on Nobelprize.org including the Nobel Lecture December 8, 2002 The Dawn of X-Ray Astronomy

[NobelCitation-1] Nobel prize citation

[2] Overbye, Dennis (2018-12-13). "Riccardo Giacconi, 87, Explorer of the Universe Through X-Rays, Dies". The New York Times.

[3] (in Italian)

[4] "Nobel Prize-winning astrophysicist Riccardo Giacconi dies at 87". 2018-12-12.

[5] "Riccardo Giacconi". www.nasonline.org. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2021-10-15.

[6] "Riccardo Giacconi". American Academy of Arts & Sciences (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2021-10-15.

[Bruce-7] "Bruce Medal page". the original నుండి 2007-07-11 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2004-07-26.

[8] "APS Member History". search.amphilsoc.org. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2021-10-15.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]