లింపోపో నది
| లింపోపో నది వెంబే | |
|---|---|
మొజాంబిక్లోని లింపోపో నది | |
లింపోపో నది ప్రవాహ మార్గం, పరీవాహక ప్రాంతం | |
![]() | |
| స్థానం | |
| దేశం | దక్షిణాఫ్రికా, బోత్సువానా, జింబాబ్వే, మొజాంబిక్ |
| భౌతిక లక్షణాలు | |
| Source confluence | మారికో & మొసలి |
| • స్థానం | బోట్స్వానా/దక్షిణాఫ్రికా సరిహద్దు |
| • అక్షాంశరేఖాంశాలు | 24°11′29″S 26°52′15″E / 24.1913°S 26.8708°E |
| • ఎత్తు | 872 మీ (2,861 అడుగులు) |
| సముద్రాన్ని చేరే ప్రదేశం | హిందూ మహాసముద్రం |
• స్థానం | గాజా ప్రావిన్స్ , మొజాంబిక్ |
• అక్షాంశరేఖాంశాలు | 25°12′22″S 33°30′40″E / 25.20611°S 33.51111°E |
• ఎత్తు | 0 m (0 ft) |
| పొడవు | 1,750 కిమీ (1,090 మైళ్ళు) |
| పరీవాహక ప్రాంతం | 415,000 కిమీ 2 (160,000 చదరపు మైళ్ళు) |
| ప్రవాహం | |
| • స్థానం | క్సాయి-క్సాయి |
| • సగటు | (కాలం: 1971–2000)313.4 m 3 /s (11,070 cu ft/s)[1] |
| పరీవాహక ప్రాంత లక్షణాలు | |
| River system | లింపోపో నది |
| ఉపనదులు | |
| • ఎడమ | నోట్వానే, బోన్వాపిట్సే, మహాలప్స్వే, లోట్సానే, మోట్లౌట్సే, షాషే, ఉమ్జింగ్వానీ, బుబి, మ్వెనెజి, చంగనే |
| • కుడి | మారికో, మొసలి, మత్లాబాస్, మైకోలో, పలాలా, మొగలక్వేనా, కొలోపే, ఇసుక, న్వానెడి, లువువు, ఒలిఫాంట్స్ |
లింపోపో నది ( / l ɪ m ˈ p oʊ p oʊ / ) దక్షిణ ఆఫ్రికాలో ఉద్భవించి,[2] సాధారణంగా తూర్పు వైపు మొజాంబిక్ గుండా హిందూ మహాసముద్రంలో కలుస్తుంది. ఈ నది సుమారు 1,750 కి.మీ (1,090 మైళ్ళు) పొడవు ఉంటుంది, దీని పరీవాహక ప్రాంతం 415,000 కి.మీ 2 (160,000 మై 2 ) పరిమాణంలో ఉంది. ఒక సంవత్సర కాలంలో కొలిచిన సగటు ఉత్సర్గం 170 మీ 3 /సె (6,000 క్యూ అఫ్ట్/సె) నుండి దాని ముఖద్వారం వద్ద 313 మీ 3 /సె (11,100 క్యూ అఫ్ట్/సె) వరకు ఉంటుంది.[3][1] జాంబెజీ తర్వాత, హిందూ మహాసముద్రంలో కలిసే రెండవ అతిపెద్ద ఆఫ్రికన్ నది లింపోపో.[4]
ఈ నదిని చూసిన మొట్టమొదటి యూరోపియన్ వాస్కో డా గామా . ఆయన 1498లో దాని ముఖద్వారం వద్ద లంగరు వేసి, దానికి రియో డో ఎస్పిరిటో సాంటో ( అక్షరాలా 'పవిత్రాత్మ నది') అని పేరు పెట్టారు. దాని దిగువ భాగాన్ని 1868–69లో సెయింట్ విన్సెంట్ విట్షెడ్ ఎర్స్కిన్ అన్వేషించగా, 1870లో కెప్టెన్ జె.ఎఫ్. ఎల్టన్ దాని మధ్య భాగంలో ప్రయాణించారు. ఈ ప్రాంతంలోని స్థానిక వెండా వర్గాలు ఈ నదిని వెంబే అని పిలిచేవారు, ఇప్పుడు ఆ పేరును దక్షిణాఫ్రికా ప్రభుత్వం ఉత్తరాన ఉన్న తమ జిల్లా మునిసిపాలిటీకి స్వీకరించింది.
భౌగోళిక కాలక్రమేణా లింపోపో పారుదల ప్రాంతం తగ్గింది. చివరి ప్లియోసీన్ లేదా ప్లీస్టోసీన్ కాలం వరకు, జాంబేజీ నది ఎగువ ప్రవాహం లింపోపో నదిలోకి ప్రవహించింది.[5] పారుదల విభజన మార్పు అనేది ఎపిరోజెనిక్ కదలిక ఫలితంగా ఉంది, ఇది ప్రస్తుత లింపోపో నదికి ఉత్తరాన ఉపరితలాన్ని పైకి లేపి, జలాలను జాంబేజీ నదిలోకి మళ్లించింది.[6]
కోర్సు
[మార్చు]ఈ నది ఒక పెద్ద వంపులో ప్రవహిస్తుంది, మొదట ఉత్తరం వైపు, తరువాత ఈశాన్యం వైపు వంకరటింకరగా ప్రవహించి, తర్వాత తూర్పు వైపు తిరిగి చివరకు ఆగ్నేయం వైపు మళ్లుతుంది. ఇది సుమారు 640 కిలోమీటర్ల (398 మైళ్ళు) పొడవున సరిహద్దుగా ఉండి, ఆగ్నేయంలో ఉన్న దక్షిణాఫ్రికాను, వాయవ్యంలో ఉన్న బోట్స్వానాను, ఉత్తరాన ఉన్న జింబాబ్వేను వేరు చేస్తుంది. మారికో నది, క్రొకోడైల్ నది సంగమించే చోట , దీని పేరు లింపోపో నదిగా మారుతుంది. దక్షిణ ఆఫ్రికా లోతట్టు ఎస్కార్ప్మెంట్ నుండి ఈ నది కిందికి ప్రవహించేటప్పుడు అనేక జలపాతాలు ఉన్నాయి
నోట్వానే నది లింపోపో నదికి ఒక ప్రధాన ఉపనది, ఇది బోట్స్వానాలోని కలహరి ఎడారి అంచున ఉద్భవించి ఈశాన్య దిశలో ప్రవహిస్తుంది.[7] లింపోపో ప్రధాన ఉపనది అయిన ఒలిఫాంట్స్ నది (ఎలిఫాంట్ నది) సంవత్సరానికి సుమారు 1,233 మిలియన్ క్యూబిక్ మీటర్ల నీటిని అందిస్తుంది.[8] ఇతర ప్రధాన ఉపనదులలో షాషే నది, మ్జింగ్వానే నది , క్రొకోడైల్ నది, మ్వెనెజి నది, లువువుహు నది ఉన్నాయి.[9]
దక్షిణాఫ్రికా ఈశాన్య మూలలో ఈ నది క్రూగర్ నేషనల్ పార్క్ సరిహద్దులో ఉంది. మొజాంబిక్లోని షాయ్-షాయ్ నౌకాశ్రయ పట్టణం నది ముఖద్వారం దగ్గర ఉంది. ఈ నది సముద్రంలో ఒలిఫాంట్స్ క్రింద నౌకాయానం చేయగలదు, అయితే ఇసుక పట్టీ అధిక ఆటుపోట్ల సమయంలో తప్ప పెద్ద నౌకల ప్రవేశాన్ని నిరోధిస్తుంది.
ఉపనదులు
[మార్చు]| ఎడమ చేయి | కుడి చేయి |
|---|---|
|
|
బేసిన్ లక్షణాలు
[మార్చు]లింపోపో జలాలు గణనీయమైన బురదతో నిదానంగా ప్రవహిస్తాయి. రుడ్యార్డ్ కిప్లింగ్ ఈ నదిని "గొప్ప బూడిద-ఆకుపచ్చ, జిడ్డైన లింపోపో నది, అంతా జ్వరం-చెట్లతో నిండి ఉంది" అని వర్ణించారు, ఇక్కడ జస్ట్ సో స్టోరీస్ లో "ద్వి-రంగు పైథాన్ రాక్-స్నేక్" నివసిస్తుంది.[10] వర్షపాతం కాలానుగుణంగా నమ్మదగనిది: పొడి సంవత్సరాలలో, నది ఎగువ భాగాలు 40 రోజులు లేదా అంతకంటే తక్కువ కాలం ప్రవహిస్తాయి. కలహరి ఎడారిలోని పారుదల పరీవాహక ప్రాంతం ఎగువ భాగం శుష్కంగా ఉంటుంది, అయితే నదికి దిగువున పరిస్థితులు తక్కువ శుష్కంగా మారుతాయి. తదుపరి రీచ్లు వాటర్బర్గ్ మాసిఫ్ పారుతాయి, ఇది పాక్షిక ఆకురాల్చే అడ, తక్కువ సాంద్రత కలిగిన మానవ జనాభా జీవావరణం.[11] సారవంతమైన లోతట్టు ప్రాంతాలు దట్టమైన జనాభాకు మద్దతు ఇస్తాయి, సుమారు 14 మిలియన్ల మంది ప్రజలు లింపోపో పరీవాహక ప్రాంతంలో నివసిస్తున్నారు. వర్షాకాలం వరదలు దిగువ ప్రాంతాలలో అప్పుడప్పుడు సమస్యగా ఉంటాయి. 2000 ఫిబ్రవరి సమయంలో తుఫాను సమయంలో భారీ వర్షాలు 2000 మొజాంబిక్ వరదలకు కారణమయ్యాయి.
లింపోపో నదిలో హిప్పోపోటమస్ అత్యధిక సాంద్రత మోకోలో, మొగలక్వెనా నదుల మధ్య కనిపిస్తుంది.[12] లింపోపో నది పరీవాహక ప్రాంతంలో దాదాపు 1,700 వదలివేయబడిన గనులు లెక్కించకుండా, సుమారు 1,900 పనిచేస్తున్న గనులతో చాలా గనుల తవ్వకం కార్యకలాపాలు జరుగుతున్నాయి.[13]

చరిత్ర
[మార్చు]వాస్కో డా గామా తన మొదటి దండయాత్రలో 1498లో నది ముఖద్వారం నుండి లంగరు వేసినప్పుడు, ఈ నదిని చూసిన మొదటి యూరోపియన్లలో బహుశా ఒకరు. అయితే, ఈ ప్రాంతంలో ప్రాచీన కాలం నుండి మానవ నివాసాలు ఉన్నాయి-మోకోపానే సమీపంలోని మకాపాన్స్ లోయలోని ప్రదేశాలలో 35 లక్షల సంవత్సరాల క్రితం నాటి ఆస్ట్రలోపిథెకస్ శిలాజాలు ఉన్నాయి. తరువాత దక్షిణాఫ్రికాకు సర్వేయర్ జనరల్ అయిన సెయింట్ విన్సెంట్ విట్షెడ్ ఎర్స్కిన్ 1868-69 లో నది ముఖద్వారానికి ప్రయాణించారు.[14]
జూలై 1950లో లింపోపో, లువువు నదుల సంగమం వద్ద నదికి వందల కిలోమీటర్ల ఎత్తులో జాంబేజీ సొరచేపను పట్టుకున్నారు. జాంబేజీ సొరచేపలు మంచినీటిని తట్టుకోగలవు, లింపోపో వరకు చాలా దూరం ప్రయాణించగలవు.[15] 2013లో, సమీపంలోని రక్వేనా క్రోకోడైల్ ఫామ్ వద్ద వరద గేట్ల నుండి సుమారు 15,000 నైలు మొసళ్ళను అనుకోకుండా నదిలోకి విడుదల చేశారు.[16]
గ్యాలరీ
[మార్చు]- దక్షిణాఫ్రికాలోని క్రూగర్ నేషనల్ పార్క్లోని క్రూక్స్ కార్నర్ నుండి చూసిన నది. నదికి సరిగ్గా ఎదురుగా మొజాంబిక్ ఉంది. నదికి అవతలి వైపున జింబాబ్వే ఉంది .
- మొజాంబిక్లో లింపోపోను దాటడం
మూలాలు
[మార్చు]- 1 2 "Limpopo". Archived from the original on 23 February 2024. Retrieved 23 February 2024.
- ↑ "Limpopo River", Encyclopædia Britannica, archived from the original on 30 April 2018, retrieved 2018-04-29
- ↑ Nakayama, Mikiyasu (2003). International Waters in Southern Africa. United Nations University Press. pp. 9. ISBN 92-808-1077-4.; online at Google Books
- ↑ Zhu, Tingju; Ringler, Claudia. "Climate change impact on water availability and use in the Limpopo river basin". Researchgate.net. Retrieved 2021-09-20.
- ↑ (2005). "The drainage of Africa since the Cretaceous".
- ↑ (1999). "A reapprisal of epeirogenic flexure axes in southern Africa".
- ↑ "Drought impact mitigation and prevention in the Limpopo River Basin". www.fao.org. Archived from the original on 30 August 2018. Retrieved 17 September 2021.
- ↑ Görgens, A.H.M. and Boroto, R.A. 1997.
- ↑ "Drought impact mitigation and prevention in the Limpopo River Basin". www.fao.org. Archived from the original on 30 August 2018. Retrieved 5 April 2018.
- ↑ "The Elephant's Child, Rudyard Kipling". Archived from the original on 5 September 2018. Retrieved 6 September 2018.
- ↑ C. Michael Hogan, Mark L. Cooke and Helen Murray, The Waterberg Biosphere, Lumina Technologies, May 22, 2006. "Lumaw". Archived from the original on 2007-03-24. Retrieved 2006-12-23.
- ↑ "State of Rivers Report: the Mokolo River" (PDF). Archived from the original (PDF) on 2 April 2015. Retrieved 31 March 2012.
- ↑ "Mines in the Limpopo River basin". limpoporak.org. Archived from the original on 2016-03-04. Retrieved 5 April 2018.
- ↑ Erskine, Vincent W. (1869). "Journey of Exploration to the Mouth of the River Limpopo".
- ↑ Pienaar, U. de V., The Freshwater Fishes of the Kruger National Park, Koedoe Vol 11, No 1 (1968)
- ↑ "South Africa police join hunt for 10,000 escaped crocodiles". reuters.com. 25 January 2013. Archived from the original on 17 November 2015. Retrieved 5 April 2018.
