లోహగఢ్ కోట
| లోహగఢ్ కోట | |
|---|---|
 లోహాగఢ్ కోట, భరత్పూర్ | |
 Interactive map of లోహగఢ్ కోట | |
| 27°13′13.51″N 77°29′42.938″E / 27.2204194°N 77.49526056°E | |
| రకం | చారిత్రక మైలురాయి |
| ప్రదేశం | భరత్పూర్ , రాజస్థాన్, భారతదేశం |
| చరిత్ర | |
| Founder | మహారాజా సూరజ్ మల్ |
లోహగఢ్ కోట ( అనువాదం: ఇనుప కోట ) భారతదేశంలోని రాజస్థాన్లోని భరత్పూర్లో ఉన్న 18వ శతాబ్దపు కోట.[1] ఇది భరత్పూర్ జాట్ పాలకుల, ముఖ్యంగా మహారాజా సూరజ్ మాల్ బలం, చాతుర్యానికి నిదర్శనంగా నిలుస్తుంది,[2][3] ఆయన 1732లో దీని నిర్మాణాన్ని ప్రారంభించారు. బ్రిటిష్ సైన్యం ఈ కోటను జయించడానికి 13 సార్లు ప్రయత్నించింది, కానీ వారు ఒక్కసారి కూడా కోటలోకి ప్రవేశించలేకపోయారు.[4] 1805 జనవరి, ఫిబ్రవరిలో భరత్పూర్ ముట్టడి సమయంలో లార్డ్ లేక్ నేతృత్వంలోని బ్రిటిష్ దళాలు కోటపై దాడి చేయడానికి చేసిన నాలుగు ప్రయత్నాలలోనూ విఫలమైనప్పటికీ, దుర్భేద్యమైన లోహగఢ్ కోట వారి పదే పదే దాడులను తట్టుకుంది.[5]
చరిత్ర
[మార్చు]డిసెంబరు 1825, జనవరి 1826 మధ్య, లార్డ్ కాంబెర్మెర్ ఆధ్వర్యంలో బ్రిటిష్ దళాలు ప్రారంభంలో రాష్ట్ర రాజధానిని చుట్టుముట్టాయి, 1826 జనవరి 18న దాని కోటను ఆక్రమించి స్వాధీనం చేసుకున్నారు. ఈ ముట్టడి తరువాత భరత్పూర్ బ్రిటిష్ రాజ్ నియంత్రణలో ఒక రాచరిక రాష్ట్రంగా మారింది.[6]
కోటలోని రెండు ద్వారాలలో, ఉత్తరాన ఉన్నదాన్ని అష్టధాతు (ఎనిమిది స్తంభాల) అని పిలుస్తారు, దక్షిణాన ఉన్నదును చౌబుర్జా (నాలుగు స్తంభాల గేట్) అని అంటారు. కోటలోని స్మారక కట్టడాలలో కిషోరి మహల్, మహల్ ఖాస్, కోఠి ఖాస్ ఉన్నాయి.
ఢిల్లీ యుద్ధంలో (1764) మొఘలులపై విజయం సాధించిన జ్ఞాపకార్థం మహారాజా జవహర్ సింగ్ 1765లో జవహర్ బుర్జ్ను నిర్మించారు. పాలకుల పట్టాభిషేక వేడుకలకు కూడా జవహర్ బుర్జ్ ఉపయోగించబడింది. భరత్పూర్ ముట్టడి (1805) బ్రిటిష్ వారిపై విజయం సాధించిన జ్ఞాపకార్థం 1805లో రాజా రంజిత్ సింగ్ ఫతే బుర్జ్ను నిర్మించాడు.[7]
కోటలోని ఈ భాగాలు రాజస్థాన్లోని రాష్ట్ర రక్షిత స్మారక చిహ్నాల హోదా ఇవ్వబడింది-కామరా ఖాస్, కిషోరి మహల్, హన్సరాని మహల్, కచహరి కాలా, చమన్ బాగిచి, హమ్మమ్ & మడ్వాల్ గేట్లు అంటే మధుర గేట్, బినారైన్ గేట్, అటల్ బంధ్ గేట్, అనా గేట్, కుమ్హేర్ గేట్, గోవర్ధన్ గేట్, నీమ్డా గేట్, చాంద్పోల్ గేట్, సూరజ్ పోల్ దగ్గర బురుజు.
లోహాగఢ్ కోటలోని ఈ క్రింది భాగాలు రాజస్థాన్లో జాతీయ ప్రాముఖ్యత కలిగిన స్మారక చిహ్నాలుగా గుర్తించబడ్డాయి - జవహర్ బుర్జ్, అష్టధాతు ముఖద్వారం, కోట గోడ చుట్టూ ఉన్న కందకం, చౌబుర్జా గేటుతో సహా కోట గోడలు, చౌబుర్జా, అష్టధాతు గేట్ల వద్ద ఉన్న అనుసంధాన వంతెనలు.
ఇవి కూడా చూడండి
[మార్చు]మూలాలు
[మార్చు]- ↑ Staff Reporter (2012-02-11). "Bharatpur's grandeur comes alive". The Hindu (in Indian English). ISSN 0971-751X. Retrieved 2018-12-24.
- ↑ Singh, K. Natwar (2001). Maharaja Suraj Mal, 1707-1763. Rupa and Company. ISBN 9788171675104.
- ↑ "भारत का वो किला, जिस पर तोप के गोले भी हो जाते थे बेअसर, अंग्रेजों ने भी मान ली थी हार". Amar Ujala (in హిందీ). Retrieved 2024-05-27.
- ↑ "भारत का वो किला, जिस पर तोप के गोले भी हो जाते थे बेअसर, अंग्रेजों ने भी मान ली थी हार". Amar Ujala (in హిందీ). Retrieved 2024-05-27.
- ↑ Dubey, Dinanath (2014). Bharat Ke Durg. Publications Division, M/O Information & Broadcasting, Govt. of India. ISBN 9788123018928.
- ↑ "Siege of Bharatpur, 1825-1826". 5 May 2024.
- ↑ Manohar, Dr. Raghvendra Singh (2019). Rajasthan ke Pramukh Durg. Rajasthan Hindi Granth Academy. ISBN 9789388776561.