Jump to content

విష్ణు కాంత్ శాస్త్రి

వికీపీడియా నుండి

విష్ణు కాంత్ శాస్త్రి
ఉత్తర ప్రదేశ్ 16వ గవర్నర్
In office
24 నవంబర్ 2000 – 2 జూలై 2004
అంతకు ముందు వారుసూరజ్ భాన్
తరువాత వారుసుదర్శన్ అగర్వాల్ (తాత్కాలిక)
హిమాచల్ ప్రదేశ్ 13వ గవర్నర్
In office
2 డిసెంబర్ 1999 – 23 నవంబర్ 2000
అంతకు ముందు వారువి. ఎస్. రమాదేవి
తరువాత వారుసూరజ్ భాన్
పార్లమెంట్ సభ్యుడు, రాజ్యసభ
In office
1992–1997
వ్యక్తిగత వివరాలు
జననం(1929 -05-02)1929 మే 2
మరణం2005 ఏప్రిల్ 17(2005-04-17) (వయసు: 75)
కళాశాలకలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం

విష్ణు కాంత్ శాస్త్రి (2 మే 1929 – 17 ఏప్రిల్ 2005) ఒక భారతీయ రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన ఉత్తర ప్రదేశ్, హిమాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రాలకు గవర్నర్‌గా పనిచేశారు. ఆయన విద్యావేత్తగా, పండితుడిగా, కవిగా, తత్వవేత్తగా, రచయితగా, విమర్శకుడిగా, ప్రసంగీకుడిగా, సంపాదకుడిగా మరియు నిర్వాహకుడిగా కూడా ప్రసిద్ధి చెందారు.

ప్రారంభ జీవితం

[మార్చు]

కోల్‌కతాకు చెందిన విష్ణు కాంత్ శాస్త్రి, కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం నుండి బి.ఎ., ఎల్.ఎల్.బి. మరియు ఎం.ఎ. పూర్తి చేసి, హిందీ లెక్చరర్‌గా తన వృత్తిని ఎంచుకున్నారు. 41 సంవత్సరాల సుదీర్ఘ సేవ అనంతరం, 1994లో కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం యొక్క హిందీ విభాగపు ఆచార్య (ప్రొఫెసర్) గా పదవీ విరమణ చేయడం ద్వారా ఆయన విద్యా జీవితం ముగిసింది.

రాజకీయం

[మార్చు]

రాష్ట్రీయ స్వయంసేవక్ సంఘ్ (RSS) తో అనుబంధం కలిగిన ఆయన, క్రియాశీల రాజకీయాల్లోకి ప్రవేశించి 1977లో జోరాసాంకో అసెంబ్లీ నియోజకవర్గం నుండి పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యారు.[1] ఆ తర్వాత 1980లో భారతీయ జనతా పార్టీ (BJP) వ్యవస్థాపక సభ్యులలో ఒకరిగా నిలిచారు 1992లో రాజ్యసభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యారు.

ఆయన 2 డిసెంబర్ 1999న హిమాచల్ ప్రదేశ్ గవర్నర్‌గా నియమితులై, 23 నవంబర్ 2000 వరకు పనిచేశారు. ఆ మరుసటి రోజే, అనగా 24 నవంబర్ న, ఉత్తర ప్రదేశ్ గవర్నర్‌గా ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. అక్కడ ఆయన 2004 వరకు సేవలు అందించారు, ఆయన మరణానికి ఒక సంవత్సరం కంటే తక్కువ సమయం ముందు ఈ పదవీ కాలం ముగిసింది.

సాహిత్యం

[మార్చు]

హిందీ సాహిత్య ప్రపంచంలో విష్ణు కాంత్ శాస్త్రి సుపరిచితమైన వ్యక్తి. ఆయన పలు పుస్తకాలను రచించారు, వాటిలో కొన్ని: కవి నిరాలా కీ కావ్య వేదనా తథా అన్య నిబంధ్, కుచ్ చందన్ కీ కుచ్ కపూర్ కీ, చింతన్ ముద్ర, అనుచింతన్ (సాహిత్య విమర్శ), తులసీ కే హియే హేరీ (తులసీదాస్ పై వ్యాసం), బంగ్లాదేశ్ కే సందర్భ్ మే (రిపోర్టేజ్), స్మరణ్ కో పాథేయ బనాహే దో, సుధియాన్ ఉస్ చందన్ కే వన్ కీ (యాత్రా చరిత్ర జ్ఞాపకాలు), భక్తి ఔర్ శరణాగతి, జ్ఞాన్ ఔర్ కర్మ (ఆలోచనా విధానం-తత్వశాస్త్రం), అనంత్ పథ్ కే పథిక్-ధరమ్‌వీర్ భారతి, జీవన్ పథ్ పర్ చల్తే చల్తే (కవిత్వం).

పలు బెంగాలీ ఆంగ్ల కవితలను హిందీలోకి అనువదించడమే కాకుండా, ఆయన కొన్ని పుస్తకాలను కూడా హిందీలోకి అనువదించారు. వాటిలో: ఉపమా కాళిదాసస్య (బెంగాలీ నుండి హిందీకి), సంకల్ప్-సంత్రాస్-సంకల్ప్ (బంగ్లాదేశ్ విప్లవాత్మక కవితల కావ్య అనువాదం) మరియు మహాత్మా గాంధీ కా సమాజ్ దర్శన్ (ఆంగ్లం నుండి హిందీకి) ముఖ్యమైనవి.

శాస్త్రిగారు తమ సాహిత్య కృషికి గాను అనేక పురస్కారాలను, ప్రశంసలను అందుకున్నారు. 1972-73లో 'కుచ్ చందన్ కీ కుచ్ కపూర్ కీ' పుస్తకానికి గాను ఉత్తర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం నుండి "ఆచార్య రామచంద్ర శుక్లా పురస్కారం", 1974-75లో 'బంగ్లాదేశ్ కే సందర్భ్ మే' పుస్తకానికి రాష్ట్ర సాహిత్య అవార్డు, 'స్మరణ్ కో పాథేయ బనాహే దో' (1978–79) పుస్తకానికి యు.పి. హిందీ సంస్థాన్ ప్రత్యేక అవార్డు, తులసీదాస్ సాహిత్యంపై చేసిన కృషికి గాను చిత్రకూట్ రామాయణ మహోత్సవ ప్రతిష్ఠాన్ ప్రత్యేక అవార్డు (1979) అందుకున్నారు. వీటితో పాటు సాహిత్య భూషణ్ సమ్మాన్, డాక్టర్ రామ్ మనోహర్ లోహియా సమ్మాన్, రాజర్షి టాండన్ హిందీ సేవి సమ్మాన్ వంటి పురస్కారాలు అందుకున్నారు. అలాగే 1979లో రామకృష్ణ మిషన్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ కల్చర్‌లో లెక్చరర్‌గా "రామ చరిత మానస్‌లో జ్ఞాన్ ఔర్ కర్మ" అనే అంశంపై ప్రత్యేక ప్రసంగం చేశారు.

కుటుంబం

[మార్చు]

75 సంవత్సరాల వయస్సులో, విష్ణు కాంత్ శాస్త్రి గీత గురించి ఉపన్యాసం ఇవ్వడానికి దానాపూర్ ఎక్స్‌ప్రెస్‌లో పాట్నా ప్రయాణిస్తుండగా, గుండెపోటుతో కన్నుమూశారు. ఆయనకు 26 జనవరి 1953న ఇందిరా దేవితో వివాహం జరిగింది, ఆమె 1988లో మరణించే వరకు వారి దాంపత్యం కొనసాగింది. వారికి భారతి శర్మ అనే కుమార్తె ఉన్నారు.

మూలాలు

[మార్చు]
  1. "West Bengal Legislative Assembly Election, 1977". Election Commission of India. 14 ఆగస్టు 2018. Retrieved 24 ఫిబ్రవరి 2023.

వెలుపలి లింకులు

[మార్చు]

మూస:Governors of Uttar Pradesh