వీణా పర్నాయక్
వీణా కృష్ణజీ పర్నాయక్ (జననం 1953) భారతీయ కణ జీవశాస్త్రవేత్త, ప్రస్తుత సెంటర్ ఫర్ సెల్యులార్ అండ్ మాలిక్యులర్ బయాలజీలో చీఫ్ సైంటిస్ట్ . ఆమె ముంబై విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఔషధ బయోకెమిస్ట్రీలో సైన్స్లో మాస్టర్స్ డిగ్రీని పొందింది, సిసిఎంబిలో పనిచేయడానికి భారతదేశానికి తిరిగి వెళ్లే ముందు ఒహియో స్టేట్ యూనివర్సిటీ నుండి పిహెచ్డి పొందింది. ఆమె పరిశోధన న్యూక్లియర్ లామినా యొక్క క్రియాత్మక పాత్రను అర్థం చేసుకోవడం, దానిలోని లోపాలు ప్రొజెరియా, కండరాల డిస్ట్రోఫీ వంటి రుగ్మతలకు ఎలా దారితీస్తాయో అర్థం చేసుకోవడంపై దృష్టి సారించింది .
విద్య, వృత్తి
[మార్చు]1974లో, డాక్టర్ వీణా పర్నాయక్ ముంబై విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఎం.ఎస్సీ పట్టా పొందారు. ఆ తర్వాత ఆమె డెక్స్ట్రాన్సుక్రేస్ అనే ఎంజైమ్పై పరిశోధన కోసం ఒహియో స్టేట్ యూనివర్సిటీలో పిహెచ్డి పొందడానికి అమెరికాకు వెళ్లారు. ఆమె 1979లో పిహెచ్డి అందుకుంది, 1980లో హైదరాబాద్లోని సెంటర్ ఫర్ సెల్యులార్ అండ్ మాలిక్యులర్ బయాలజీ (సిసిఎంబి)లో పరిశోధన సహచరుడిగా పనిచేయడానికి భారతదేశానికి తిరిగి వెళ్లింది. 1981లో ఆమె శాస్త్రవేత్తగా పదోన్నతి పొందింది, ప్రస్తుతం ఆమె సంస్థలో చీఫ్ సైంటిస్ట్ పాత్రను పోషిస్తోంది. అప్పటి నుండి ఆమె ఇండియన్ సొసైటీ ఆఫ్ సెల్ బయాలజీలో చురుకైన సభ్యురాలిగా ఉన్నారు, న్యూఢిల్లీలోని నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఇమ్యునాలజీ, హైదరాబాద్లోని సెంటర్ ఫర్ డిఎన్ఎ ఫింగర్ప్రింటింగ్ అండ్ డయాగ్నస్టిక్స్ యొక్క RAP-SACలో సభ్యురాలిగా ఉన్నారు.[1]
పరిశోధన
[మార్చు]డాక్టర్ పర్నాయక్ పరిశోధన ప్రధానంగా న్యూక్లియర్ లామినా యొక్క క్రియాత్మక పాత్రను అర్థం చేసుకోవడంపై దృష్టి పెడుతుంది, బాహ్య కణ మాతృకకు నిర్మాణాత్మక మద్దతును అందించే బేసల్ లామినాతో కంగారు పడకూడదు . న్యూక్లియర్ లామినా కేంద్రకానికి నిర్మాణాత్మక మద్దతును అందిస్తుంది, పిండ దశలో కణ భేదంలో దాని పాత్రలో, కణ విభజన, డిఎన్ఎ ప్రతిరూపణ వంటి కొన్ని సెల్యులార్ సంఘటనలను నియంత్రించడంలో దాని పాత్రలో అమూల్యమైనది. ఆమె పరిశోధన న్యూక్లియర్ లామినా యొక్క క్రియాత్మక పాత్రకు సంబంధించినది అయినప్పటికీ, ఆమె పరిశోధన యొక్క అనువర్తనాలు లామినోపతి యొక్క కారణాలు, జన్యు మూలాలపై అంతర్దృష్టిని అందించవచ్చు.
లామినోపతి
[మార్చు]లామినోపతిలు అనేది న్యూక్లియర్ లామినాను కోడ్ చేసే జన్యువులలోని లోపాల వల్ల కలిగే అరుదైన జన్యుపరమైన రుగ్మతల సమూహం. లామినోపతి లక్షణాలలో కండరాల బలహీనత, మధుమేహం, డైస్ప్లాసియా, ప్రోజెరియా (అకాల వృద్ధాప్యం) ఉండవచ్చు. లామినోపతికి దారితీసే అనేక అరుదైన ఉత్పరివర్తనలు ఉన్నప్పటికీ, బాగా పరిశోధించబడిన కారణాలలో ఒకటి లామిన్ ఎ/సి ( ఎల్ఎంఎన్ఎ ) కోసం జన్యు కోడింగ్లో ఉత్పరివర్తన. డాక్టర్ పర్నాయక్ పరిశోధన ఎల్ఎంఎన్ఎలోని ఉత్పరివర్తనాల వల్ల ఏర్పడే అణు స్థాయిలో అనేక లోపాల కారణాన్ని కనుగొనడంలో ఆందోళన చెందుతుంది, వీటిలో కొవ్వు కణజాలంలో తేడాను గుర్తించడంలో వైఫల్యం, బలహీనమైన న్యూక్లియర్ సమగ్రత, డిఎన్ఎ దెబ్బతీసే ఏజెంట్లకు ప్రతిస్పందించే కణ సామర్థ్యంలో బలహీనత, అకాల వృద్ధాప్యానికి దారితీసే సెల్యులార్ విషప్రభావం ఉన్నాయి.[2][3]
అణు లామిన్లు
[మార్చు]న్యూక్లియర్ లామినాపై డాక్టర్ పర్నాయక్ చేసిన పరిశోధనలో పెద్ద పాత్ర న్యూక్లియర్ లామిన్లపై కేంద్రీకృతమై ఉంది, న్యూక్లియర్ లామినాలో కనిపించే ఫైబరస్ ప్రోటీన్లు నిర్మాణాత్మక మద్దతును అందిస్తాయి, సరైన కణ భేదం, జన్యు నియంత్రణకు అవసరం. తన పరిశోధన ద్వారా, డాక్టర్ పర్నాయక్ పిండం అభివృద్ధి సమయంలో న్యూక్లియర్ లామిన్ల పాత్రను అర్థం చేసుకోవడంలో గణనీయమైన పురోగతిని సాధించారు. క్షీణత మూల కణాలలో సరికాని కణ భేదానికి దారితీస్తుందని నిరూపించడం ద్వారా మానవ లామిన్ ఎ/సి సరైన పిండ అభివృద్ధికి అమూల్యమైనదని ఆమె గుర్తించింది. లామిన్ ఎ/సి క్షీణించిన కణాలలో స్టెమ్ కణాలు ఎండోడెర్మ్ , మీసోడెర్మ్, ఎక్టోడెర్మ్గా విభజించడంలో విఫలమవుతాయి . స్టెమ్ సెల్ భేదంతో పాటు, డాక్టర్ పర్నాయక్ పరిశోధన లామిన్ ఎ/సి, సైక్లిన్ D3 మధ్య సంబంధాన్ని కూడా చూపించింది. తన పరిశోధన నుండి, డాక్టర్ పర్నాయక్ కండరాల కణ భేదంలో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించిన లామిన్ ఎ/సి, సైక్లిన్ D3 మధ్య ఏర్పడిన సంక్లిష్టతను ఎత్తి చూపారు. డాక్టర్ పర్నాయక్ పరిశోధన పిండ దశలో కణాలు ఎలా విభేదిస్తాయనే దానిపై కొత్త అవగాహనకు మార్గం సుగమం చేయవచ్చు, ఈ అణువులలోని ఉత్పరివర్తనలు, తొలగింపులు కొన్ని పిండ లోపాలు, భేదం యొక్క వైఫల్యాలను ఎలా వివరిస్తాయో అంతర్దృష్టిని అందించవచ్చు.[4]
అవార్డులు, గౌరవాలు
[మార్చు]డాక్టర్ పర్నాయక్ ఇండియన్ సొసైటీ ఆఫ్ సెల్ బయాలజీ యొక్క ఎగ్జిక్యూటివ్ కమిటీలో అనేక సంవత్సరాలు (1991-1994, 2003-2005, 2007-2009) పనిచేశారు, ఆమె 2011 నుండి 2013 వరకు సొసైటీ అధ్యక్షురాలిగా పనిచేశారు. 2004లో ఆమె న్యూఢిల్లీలోని ఇండియన్ నేషనల్ సైన్స్ అకాడమీకి ఫెలోగా ఎన్నికయ్యారు, 2008లో బెంగళూరులోని ఇండియన్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్కు ఫెలోగా ఎన్నికయ్యారు. 2011లో ఆమె జెసి బోస్ ఫెలోషిప్ను అందుకుంది. డాక్టర్ పర్నాయక్ ఐసిఎంఆర్ యొక్క శకుంతలా దేవి అమిర్చంద్ బహుమతి (1992), సొసైటీ ఆఫ్ బయోలాజికల్ కెమిస్ట్స్ ఫర్ ఇండియా యొక్క డాక్టర్ పిఎ క్రుప్ లెక్చర్ అవార్డు (1997), ఇండియన్ సొసైటీ ఆఫ్ సెల్ బయాలజీ యొక్క ప్రొఫెసర్ ఎస్పి రే-చౌధురి లెక్చర్ అవార్డు (2010) వంటి అనేక ప్రతిష్టాత్మక అవార్డులను కూడా అందుకున్నారు.[1]
మూలాలు
[మార్చు]- 1 2 "INSA". www.insaindia.org. the original నుండి 2016-03-04 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2015-11-17.
- ↑ (25 February 2013). "Lamin A/C Haploinsufficiency Modulates the Differentiation Potential of Mouse Embryonic Stem Cells".
- ↑ (October 2006). "Laminopathies: Multiple disorders arising from defects in nuclear architecture".
- ↑ . "Identification of cyclin D3 as a new interaction partner of lamin A/C".