శేఖర్ సేన్
శేఖర్ సేన్ | |
|---|---|
| జననం | 1961 ఫిబ్రవరి 16 రాయ్ పూర్, మధ్యప్రదేశ్ (ప్రస్తుతం ఛత్తీస్గఢ్), భారతదేశం |
| పాఠశాల/కళాశాలలు | ఇందిరా కళా సంగీత విశ్వవిద్యాలయం |
| వృత్తి | గాయకుడు, సంగీత దర్శకుడు, గేయ రచయిత, రంగస్థల నటుడు సంగీత నాటక అకాడమీ చైర్మన్ (2015–వర్తమానం) |
| క్రియాశీలక సంవత్సరాలు | 1979–ప్రస్తుతం |
| భాగస్వామి | శ్వేతా సేన్ |
| పురస్కారాలు | పద్మశ్రీ (2015) |
శేఖర్ సేన్ ఒక ప్రముఖ భారతీయ గాయకుడు, సంగీత దర్శకుడు, గేయ రచయిత మరియు నటుడు.[1][2]
ఆయన స్వయంగా పరిశోధించి, రచించి, సంగీతం సమకూర్చి, నటించి, దర్శకత్వం వహించిన ఏకపాత్ర సంగీత నాటికలతో విశేష గుర్తింపు పొందారు. ముఖ్యంగా
అనే సంగీత నాటకాలు ఆయనకు అంతర్జాతీయ ఖ్యాతిని తెచ్చాయి.[3][4]
ప్రారంభ జీవితం
[మార్చు]శేఖర్ సేన్ 1961లో రాయపూర్లో ఒక బెంగాలీ కుటుంబంలో జన్మించారు. ఆయన తండ్రి డా. అరుణ్ కుమార్ సేన్, ఇందిరా కళా సంగీత విశ్వవిద్యాలయం, ఖైరాగఢ్ ఉపకులపతిగా పనిచేశారు. తల్లి డా. అనీతా సేన్ కూడా గ్వాలియర్ ఘరానాకు చెందిన ప్రముఖ శాస్త్రీయ గాయని, సంగీత శాస్త్రవేత్త.
తల్లిదండ్రుల నుంచే శేఖర్ సేన్ సంగీత శిక్షణ పొందారు. 1979లో ముంబయికి వెళ్లి సంగీత దర్శకుడిగా తన ప్రయాణాన్ని ప్రారంభించారు. 1984 నుండి గానం చేయడం ప్రారంభించి, సాహిత్య పరిశోధన ఆధారంగా సంగీత కార్యక్రమాలు రూపొందించారు. దుష్యంత్ కుమార్ గజల్స్, మధ్యయుగ హిందీ కవిత్వం, కబీర్, తులసీదాస్, సూరదాస్, మీరా, మహాదేవి వర్మ వంటి కవుల రచనలపై ఆధారిత వినూత్న సంగీత ప్రదర్శనలు నిర్వహించారు.

వృత్తిజీవితం
[మార్చు]1979లో ముంబయిలో తన వృత్తిజీవితాన్ని ప్రారంభించిన శేఖర్ సేన్, మొదట ఘజల్ గాయకుడిగా హిస్ మాస్టర్ వాయిస్ సంస్థతో ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నారు. తరువాత భజనలలో తన అసలైన ప్రతిభ ఉందని గ్రహించి, ఆ దిశగా దృష్టి సారించారు.
1983 నుండి ఇప్పటివరకు ఆయన
- 200కుపైగా భజన ఆల్బమ్లు
- గాయకుడు, గేయ రచయిత, సంగీత దర్శకుడిగా
- టీవీ సీరియళ్లు, సినిమాలకు సంగీతం
అందించారు.
1998 తరువాత ఆయన రూపొందించిన ఏకపాత్ర సంగీత నాటకాలు వెయ్యికి పైగా ప్రదర్శనలు సాధించాయి. అమెరికా, ఇంగ్లాండ్, బెల్జియం, సురినామ్, సింగపూర్, హాంగ్కాంగ్, జోహానెస్బర్గ్, షార్జా, మారిషస్, ట్రినిడాడ్ వంటి దేశాల్లో ప్రదర్శనలు ఇచ్చారు.[5]
2013లో „సూరదాస్” నాటకం నేషనల్ సెంటర్ ఫర్ పెర్ఫార్మింగ్ ఆర్ట్స్ (NCPA), ముంబయిలో ప్రదర్శించబడింది.[6]
2015లో ఆయనకు పద్మశ్రీ పురస్కారం లభించింది. అదే సంవత్సరంలో భారత ప్రభుత్వం ఆయనను సంగీత నాటక అకాడమీ చైర్మన్గా నియమించింది.[7]
పురస్కారాలు మరియు గౌరవాలు
[మార్చు]- సంగీత నాటక అకాడమీ చైర్మన్ (2015–వర్తమానం)
- పద్మశ్రీ – కళా రంగం, 2015
- ఉత్తరప్రదేశ్ సంగీత నాటక అకాడమీ – సఫ్దర్ హాష్మీ పురస్కారం (2001)
- లోక్సభలో „కబీర్” ప్రదర్శన – 2005
- మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వం – వి.శాంతారాం సన్మాన్ (2008)
- రాష్ట్రపతి భవన్లో „వివేకానంద”, „సూరదాస్” ప్రదర్శనలు
- ప్రపంచ హిందీ సమ్మేళనాల్లో ప్రదర్శనలు (సురినామ్, దక్షిణాఫ్రికా)
- సెంట్రల్ బోర్డ్ ఆఫ్ ఫిల్మ్ సర్టిఫికేషన్ సభ్యుడు (4 సంవత్సరాలు)
ఆల్బమ్లు
[మార్చు]| ఆల్బమ్ | భాష | పాత్ర | ఇతర వివరాలు | |
|---|---|---|---|---|
| గాయకుడు | సంగీత దర్శకుడు | |||
| సమర్పణ్ | హిందీ | No | Yes | శేఖర్ సేన్ |
| అమృత్ వాణి | హిందీ | No | Yes | శేఖర్ సేన్ |
| దుర్గా సప్త శతి (సంపాదిత సంచిక) | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| సంగీత్ సంధ్య | హిందీ | No | Yes | శేఖర్ సేన్ |
| ఆజ్ తేరా జాగ్రాతా మా | హిందీ | No | Yes | సోనూ నిగమ్, అల్కా యాగ్నిక్ |
| భజనోదయ | హిందీ | No | Yes | ఉదిత్ నారాయణ్ |
| భజన్ వాటిక | హిందీ | No | Yes | ఉదిత్ నారాయణ్ |
| చాలీసా సంగ్రహ్ | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| గాయత్రి మహా మంత్రం | కన్నడ / తమిళ / తెలుగు | No | Yes | హరిహరన్ |
| హే మహావీర్ (ధున్) | హిందీ | No | Yes | శాలిని శ్రీవాస్తవ |
| జై సాయి రామ్ జై సాయి శ్యామ్ | హిందీ | No | Yes | రవీందర్ బిజూర్ |
| మాగో ఆనందమయీ | బెంగాలీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| ఆమీ ఏక్ ప్రవాసీ | బెంగాలీ | Yes | Yes | |
| మహా మృత్యుంజయ మంత్రం | తెలుగు | No | Yes | హరిహరన్ |
| మహిమ మహాకాల్ కి | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| మహిమ మాతా ఛిన్నమస్తా కి | హిందీ | No | Yes | ప్రియా భట్టాచార్య & సోహమ్ |
| నమన్ | హిందీ | No | Yes | నితిన్ ముఖేష్ |
| నేహాంజలి | హిందీ | No | Yes | నితిన్ ముఖేష్ |
| పావన్ హరిద్వార్ మహాకుంభ్ | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్, బాబ్లా మెహతా |
| రామ్ శ్యామ్ గుంగాన్ | హిందీ | No | Yes | రోను మజుందార్ |
| సమర్పణ | హిందీ | Yes | Yes | |
| శక్తి – మా కాళీ భజన్లు | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| షిర్డీ వాలే సాయిబాబా కి కథ (2 భాగాలు) | హిందీ | No | Yes | నితిన్ ముఖేష్, అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| శివ ఆరాధన | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| శివగంగా | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| శ్రీ దుర్గా స్తుతి (భాగాలు 1–4) | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| శ్రీ రామ చరిత్ మాల | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| శ్రీమద్ భగవద్గీత (భాగాలు 1–4) | సంస్కృతం | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| శ్రీ గణపతి సహస్రనామావళి | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్ |
| శుభ్ దీపావళి | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్, హరి ఓం శరణ్, సుఖ్విందర్ సింగ్, కవితా పౌడ్వాల్ |
| తులసీ రామాయణం (భాగాలు 1–8) | హిందీ | No | Yes | అనురాధ పౌడ్వాల్, బాబ్లా మెహతా |
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ "Shekhar Sen Videos". YouTube.
- ↑ "Shekhar Sen Performances". YouTube.
- ↑ "Shekhar Sen: One-man theatre team". Hindustan Times.
{{cite web}}: Missing or empty|url=(help) - ↑ "Shekhar Sen – a renowned singer, music composer and actor". The Times of India.
- ↑ "One-man show, Soordas". TimeOut Mumbai.
{{cite web}}: Missing or empty|url=(help) - ↑ "Soordas By Shekhar Sen". Archived from the original on 7 జూన్ 2013. Retrieved 11 జనవరి 2026.
- ↑ "Shekhar Sen named chairman of Sangeet Natak Akademi". The Hindu.