సాధనా బోస్
సాధన బోస్ (20 ఏప్రిల్ 1914 - 3 అక్టోబర్ 1973) భారతీయ నటి, నృత్యకారిణి. ఆమె మీనాక్షి వంటి సినిమాల్లో నటించింది , అందులో ఆమె ప్రధాన పాత్ర పోషించింది.[1][2][3]
ఉదయ్ శంకర్ సమకాలీనురాలైన ఆమె 1930లలో కోల్కతాలో అనేక బ్యాలెట్లను ప్రదర్శించింది, వాటిలో బెంగాల్ కరువుపై భూఖ్ అనే నాటకం , ఇది సమకాలీన ఇతివృత్తాలను వేదికపై ప్రదర్శించడంలో మార్గదర్శక రచన , ఒమర్ ఖయ్యామ్ . ఉదయ్ శంకర్ బృందాన్ని విడిచిపెట్టిన తిమిర్ బరన్, అతని ప్రదర్శనలకు సంగీతం సమకూర్చాడు , తపస్ సేన్ ఆమె నిర్మాణాలకు లైటింగ్ డిజైన్ చేశాడు.[4][5]
వ్యక్తిగత జీవితం
[మార్చు]సాధనా సేన్ జన్మించిన ఆమె, సామాజిక సంస్కర్త , బ్రహ్మ సమాజ్ సభ్యుడు కేశబ్ చంద్ర సేన్ మనుమరాలు , సరళ్ సేన్ కుమార్తె. ఆమె తరువాత చిత్ర దర్శకుడు మధు బోస్ వివాహం చేసుకున్నారు, ఆయన మార్గదర్శక భూవిజ్ఞాన శాస్త్రవేత్త , పాలియోంటాలజిస్ట్ ప్రమథ నాథ్ బోస్ కుమారుడు , కమలా దత్ విద్యావేత్త , కమలా గర్ల్స్ స్కూల్ వ్యవస్థాపకుడు , రోమేష్ చందర్ దత్ కుమార్తె.
1930 , 1940 లలో వెండితెరపై ఆకర్షణీయమైన కథానాయికగా ఆమె ఎంతగా ప్రాచుర్యం పొందిందంటే, అంతర్యుద్ధ సంవత్సరాల్లో మార్కెట్లో దాని బ్రాండ్ విలువను పెంచడానికి ఆమె ముఖం ఓటేన్ మంచులో కనిపించింది. ఆమె చెల్లెలు నైనా దేవి (అసలు పేరు నీలినా సేన్) ఒక పురాణ శాస్త్రీయ గాయని. ఆమె ఇద్దరు అత్తమామలు తూర్పు భారతదేశంలోని రెండు ప్రసిద్ధ రాచరిక రాష్ట్రాలకు మహారాణులు : కూచ్ బెహార్కు చెందిన మహారాణి సునీతి దేవి సేన్ , మయూర్భంజ్కు చెందిన మహారాణి సుచారు దేవి .
బ్రహ్మకేసరి కేశబ్ చంద్ర సేన్ మనుమరాలు, సాధోనా సంపన్నమైన బ్రహ్మ కుటుంబంలో జన్మించింది , ఆ రోజుల్లో బ్రహ్మ బాలికలలో సాధారణం వలె విద్యను పొందింది. ఆమె తండ్రి సరళ్ చంద్ర సేన్ , ఆమె అతని ముగ్గురు కుమార్తెలలో రెండవది. ఆమె అక్క బెనితా రాయ్ చిట్టగాంగ్ (ప్రస్తుతం బంగ్లాదేశ్లో ఉంది) లోని ఒక రాజ కుటుంబంలో వివాహం చేసుకుని గృహ జీవితంలో స్థిరపడింది, చిన్న నీలినా భారతీయ శాస్త్రీయ సంగీతం వృత్తిని కొనసాగించి, తనను తాను ప్రముఖ స్థానాన్ని సంపాదించుకుంది , రికార్డు వర్గాలలో నైనా దేవిగా ప్రసిద్ధి చెందింది. సాధోనా చిన్న వయస్సులోనే బ్రిటిష్ ఇండియా బెంగాల్ పనిచేస్తున్న చిత్ర నిర్మాత మధు బోస్ను వివాహం చేసుకుని, భర్త మోధు బోస్ యాజమాన్యంలోని కలకత్తా ఆర్ట్ ప్లేయర్స్ అనే థియేట్రికల్ కంపెనీలో చేరి, యూనిట్ నిర్మించిన నాటకాలలో కథానాయికగా పాల్గొంది. తరువాత సధోనా సినిమాలలో చేరి, భారత్ లక్ష్మి పిక్చర్స్ పతాకంపై బెంగాలీలో నిర్మించిన అలీబాబా (1937) లో మర్జినా పాత్రను పోషించింది. ఈ చిత్రం విజయవంతమైంది , సినీ ఔత్సాహికులకు బాగా గుర్తుండిపోయింది. మోధు బోస్ ఇంతకుముందు అనేక చిత్రాలకు దర్శకత్వం వహించినప్పటికీ అలీబాబాతో నిజమైన విజయాన్ని రుచి చూశారు. సధనకు ఈ చిత్రం బెంగాలీ చిత్రాల చరిత్రలో శాశ్వత స్థానాన్ని సంపాదించింది. దీని తరువాత అభినయ్ (బెంగాలీ-1938) ఈ జంటకు మరో పెద్ద విజయాన్ని అందించింది. వారు బొంబాయికి వలస వెళ్లి, హిందీ , బెంగాలీ అనే రెండు భాషలలో నిర్మించిన విపరీతమైన ప్రజాదరణ పొందిన కుంకుమ్ (1940) తో మళ్లీ చరిత్ర సృష్టించారు, ఆ తరువాత మొదటి ట్రిపుల్ వెర్షన్ (ఇంగ్లీష్, బెంగాలీ, హిందీ చిత్రం, రాజ్నర్తకి (1941) ను రూపొందించారు. అందమైన జ్యోతి ప్రకాష్ కథానాయికగా నటించిన మీనాక్షి (1942) అనే బెంగాలీ చిత్రం కోసం సాధోనా కలకత్తాకు తిరిగి వచ్చింది. ఈ చిత్రం పూర్తయిన వెంటనే బొంబాయికి తిరిగి వెళ్లి, అక్కడ ఆమె శంకర్ పార్వతి, విష్కన్య, పైగం , ఇతర ప్రధాన చిత్రాలలో నటించి, తన భర్త మద్దతు లేకుండా తనను తాను కథానాయికగా స్థిరపరిచింది.వాస్తవానికి వారు విడిపోయారు, కానీ మోధు తో సయోధ్య తరువాత ఆమె తిరిగి కలకత్తాకు వచ్చి, తన భర్త దర్శకత్వం వహించిన శేషర్ కవితా, మా ఓ ఛెలే వంటి చిత్రాలలో నటించి, కొంత పరిమిత విజయాన్ని సాధించింది. సధోనా ఒక అద్భుతమైన నృత్యకారిణి , ఆమె చిత్ర విజయాలన్నీ నృత్య పాత్రలలో ఉన్నాయి. ఆమె చాలా మంచి నటి , గాయని కూడా. ఆమె తన మొదటి అలీబాబాతో సహా కొన్ని చిత్రాలలో తన సొంత పాటలను పాడింది. సినిమా ఆఫర్లు చాలా అరుదుగా మారడంతో, ఆమె తన సొంత నృత్య బృందాన్ని ఏర్పాటు చేసి, విథర్ నౌ, హంగర్ , ఇతరుల వంటి నాటకాలతో అఖిల భారత పర్యటనలు చేసి మళ్లీ విజయాన్ని సాధించింది. ఆమె మరణానికి ముందు కూడా ఆమె కలకత్తా యొక్క ప్రతిష్టాత్మక స్టార్ థియేటర్లో నృత్య శిక్షకుడిగా నియమితులయ్యారు, ఆమె ఒకప్పుడు స్నేహితుడు అయిన తిమిర బరన్ సౌజన్యంతో. ఆమె జనపద బధూ నాటకం కోసం జూనియర్ కళాకారులకు శిక్షణ ఇచ్చింది , మరోసారి ఆమె పేరు ఆ నాటకం యొక్క ప్రకటనలలో వార్తాపత్రికలలో కనిపించింది. అయితే, ఆమె 1973 సెప్టెంబరులో మరణించింది.
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ "Shovana feels 'at home' in Lucknow". The Times of India. 9 February 2003. Retrieved 21 January 2012.
{{cite news}}: CS1 maint: deprecated archival service (link) - ↑ "True to his own light". The Hindu. Chennai, India. 20 August 2006. Archived from the original on 23 August 2006. Retrieved 21 January 2012.
- ↑ "Multifaceted artist". The Hindu. Chennai, India. 2 January 2007. Retrieved 21 January 2012.
- ↑ Projesh Banerji (1983). Indian ballet dancing. Abhinav Publications. p. 138. ISBN 0-391-02716-6.
sadhana bose.
- ↑ "TRIBUTE: True to his own light". The Hindu. Chennai, India. 20 August 2006. Archived from the original on 23 August 2006.