సిజిజియం క్లావిఫ్లోరం
| సిజిజియం క్లావిఫ్లోరం | |
|---|---|
| సిజిజియం క్లావిఫ్లోరం యొక్క హెర్బేరియం నమూనా | |
| Scientific classification | |
| Unrecognized taxon (fix): | Syzygium |
| Species: | Template:Taxonomy/SyzygiumS. claviflorum |
| Binomial name | |
| Template:Taxonomy/SyzygiumSyzygium claviflorum | |
| Synonyms[2] | |
| |
సిజిజియం క్లావిఫ్లోరం (Syzygium claviflorum) అనేది మిర్టేసి కుటుంబానికి చెందిన ఒక వృక్ష జాతి. ఇది ఉత్తర, ఈశాన్య ఆస్ట్రేలియాతో పాటు ఉష్ణమండల, ఉపఉష్ణమండల ఆసియా ప్రాంతాలకు చెందినది. దీనిని కలప, ఇంధనం, మానవులకు, పశువులకు ఆహారంగా, రంగుల తయారీలో ఉపయోగిస్తారు. కాంబోడియాలోని బోకోర్ జాతీయ ఉద్యానవనం పీఠభూమి ఉపరితలంపై ఈ చెట్టు చిన్న పొద రూపాంతరంలో కనిపిస్తుంది.
వివరణ
[మార్చు]ఇది ఒక సదాహరిత వృక్షం, ఆగ్నేయాసియాలో 10-20 మీటర్ల ఎత్తు, చైనాలో 3-15 మీటర్ల ఎత్తు వరకు పెరుగుతుంది.[3][4] ఉత్తర క్వీన్స్లాండ్ వర్షాధార అడవులలోని చెట్లు వేగంగా పెరిగి 180 నుండి 270 సెంటీమీటర్ల వ్యాసాన్ని చేరుకుంటాయి.[5] దీని బెరడు తరచుగా లేత బూడిద-తెలుపు లేదా బూడిద-గోధుమ రంగులో ఉంటుంది.[6] ఆకులు పై ఉపరితలంపై నిరాశపరిచిన మధ్యఈనె, కాలువ వంటి ತೊಟ್ಟುను కలిగి ఉంటాయి, ఆకు రెక్క 6.5-13.2 x 2.9-5.8 సెంటీమీటర్ల పరిమాణంలో ఉంటుంది. భూతద్దంతో చూస్తే వివిధ పరిమాణాలలో నూనె మచ్చలు కనిపిస్తాయి. మధ్యఈనెకు ఇరువైపులా దాదాపు 16-37 పార్శ్వ ఈనెలు ఉంటాయి.
పుష్పమంజరి తొడుగులు రాలిపోయే స్వభావం కలిగి, పువ్వు పూర్తిగా వికసించే సమయానికి రాలిపోతాయి. పువ్వులలో రక్షక పత్రాల గొట్టం, హ్యైపాంథియం, పూల తొడమ కలిసి దాదాపు 10-20 మిల్లీమీటర్ల పొడవు ఉంటాయి, రక్షక పత్రాల గొట్టం వ్యాసం 2-5 మిల్లీమీటర్లు ఉంటుంది. పూరేకులు 6-8 గోళాకారంలో ఉండి, వికసించినప్పుడు 2-3 మిల్లీమీటర్ల వ్యాసం కలిగి ఉంటాయి. పూరేకలపై 20-30 వరకు నూనె మచ్చలు ఉంటాయి. వెలుపలి కేసరాల దండాలు 3-8 మిల్లీమీటర్ల పొడవు ఉంటాయి. పరాగకోశాలు దాదాపు 0.8 x 0.5 మిల్లీమీటర్ల పరిమాణంలో, చివరి గ్రంథితో స్పష్టంగా కనిపిస్తాయి. ప్రతి అండాశయ గదిలో దాదాపు 9-16 అండాలు ఉంటాయి. కాస్త దట్టమైన కీలము 3-8 మిల్లీమీటర్ల పొడవు ఉండి కేసరాల కంటే సమానంగా లేదా కాస్త పొడవుగా ఉంటుంది.
తినేందుకు వీలైన దీని పండు స్థూపాకారం నుండి బొంగరం ఆకారం, పియర్ ఆకారం వరకు రకరకాల పరిమాణాలలో ఉంటుంది. ఇది కొద్దిగా గుండ్రని గుంటను కలిగి ఉండి పరిపక్వత చెందినప్పుడు 11-14 x 9-10 మిల్లీమీటర్ల పరిమాణంలో ఉంటుంది. పండు గుజ్జు రసయుతంగా ఉంటుంది. విత్తనాలు దాదాపు 7-8 x 7-8 మిల్లీమీటర్ల పరిమాణంలో ఉంటాయి. విత్తనాలు మొలకెత్తడానికి 38 నుండి 95 రోజుల సమయం పడుతుంది.
కలప విశిష్ట గురుత్వం దాదాపు 0.72-0.88,[6] కలప సాంద్రత దాదాపు 0.607 గ్రా/సెంమీ3 ఉంటుంది.[7]
కాంబోడియా, వియత్నాంలలో జనవరి నుండి మార్చి, జూన్, నవంబరు నెలల్లో పూలు పూస్తాయి, మార్చి, ఏప్రిల్, జూన్, ఆగస్టు నెలల్లో పండ్లు కాస్తాయి.[8] చైనాలో మార్చి, ఏప్రిల్ నెలల్లో పూలు పూసి, మే, జూన్ నెలల్లో పండ్లు కాస్తాయి. భారతదేశంలోని కేరళలో గుర్తించిన నమూనాలు మార్చి నుండి మే వరకు పూలు, పండ్లను కలిగి ఉంటాయి,[9] సిక్కిం హిమాలయాలలోని నమూనాలు ఆగస్టు నుండి అక్టోబరు వరకు పండ్లను ఇస్తాయి.[10]
పాపుఆసియన్ ఉపజాతి పెర్కియోన్ గురించి చర్చిస్తూ, 'సిజిజియం క్లావిఫ్లోరం' పుష్పమంజరి రెమ్మ బెరడుపై ఉన్న గ్రాన్యులర్-పాపిల్లేట్ ఆకృతి, చదునైన కేసర డిస్క్ ఆధారంగా వేరు చేయబడుతుందని క్రేవెన్ పేర్కొన్నారు.[11] కాంబోడియా, వియత్నాంలలోని ఇతర సిజిజియం జాతుల నుండి 'సిజిజియం క్లావిఫ్లోరం'ను వేరు చేయడానికి ఉపయోగించే లక్షణాలు దాని పెద్ద ఆకు పరిమాణం (6-22 x 1.5-7.5 సెంటీమీటర్లు), పొడవైన తొట్టు (0.3-0.6 సెంటీమీటర్లు).[8]
పరిణామ క్రమం (ఫైలోజెనీ)
[మార్చు]ఈ జాతి పెర్కియోన్ అనే ఉపజాతిలో భాగం, దీనికి ఇది రకం జాతి (టైప్ స్పీషిస్).[12] దిగువ స్థాయిలో ఇది సిజిజియం అపోడోఫిల్లమ్, సిజిజియం కోరినాంథమ్, సిజిజియం కానికోర్టెక్స్ జాతులతో ఒకే సమూహంలో (క్లేడ్) వర్గీకరించబడింది.
వ్యాప్తి
[మార్చు]ఈ చెట్టు ఆస్ట్రేలియా ఖండంతో పాటు వాలేసియా, ఆగ్నేయాసియా నుండి భారతదేశం, దక్షిణ చైనా వరకు పెరుగుతుంది.[2][6][4][1] ఈ మొక్క సహజంగా పెరిగే దేశాలు, ప్రాంతాలు: ఆస్ట్రేలియా (సెంట్రల్, ఈశాన్య క్వీన్స్లాండ్, కెప్ యార్క్ ద్వీపకల్పం; మెల్విల్లే ద్వీపం, బాథర్స్ట్ ద్వీపం, ఉత్తర భూభాగం); పాపువా న్యూగినియా (తూర్పు న్యూగినియా); ఇండోనేషియా (పశ్చిమ పాపువా, అరు దీవులు, సులవేసి, కాళిమంతన్, జావా); ఫిలిప్పీన్స్; మలేషియా (సబా, సారవాక్, పెనిన్సులర్ మలేషియా); థాయిలాండ్; కాంబోడియా; వియత్నాం; చైనా (హైనాన్, యున్నాన్); లావోస్; మయాన్మార్; బంగ్లాదేశ్; భారతదేశం (అండమాన్ దీవులు, అసోం, మేఘాలయ, సిక్కిం); భూటాన్; తూర్పు హిమాలయాలు; శ్రీలంక. దక్షిణ భారతదేశంలో, కేరళ రాష్ట్రంలోని పశ్చిమ కనుమల దక్షిణ భాగంలో ఈ జాతి నమోదైంది.[9]
నివాస స్థలం, పర్యావరణం
[మార్చు]ఆస్ట్రేలియాలో, ఈ చెట్టు అభివృద్ధి చెందిన గ్యాలరీ అడవులలో, వివిధ ప్రాంతాలలోని మైదాన, ఎత్తైన వర్షాధార అడవులలో పెరుగుతుంది.[6] ఇది సముద్ర మట్టం నుండి 800 మీటర్ల ఎత్తు వరకు పెరుగుతుంది. ఆగ్నేయాసియాలో ఇది ప్రధానంగా సాంద్రమైన మైదాన అడవులలో కనిపిస్తుంది.[3] చైనాలో ఈ చెట్టు లోయలు, కొండలలోని సాంద్రమైన లేదా బహిరంగ ఆవృతబీజ సదాహరిత అడవులలో 100 నుండి 1300 మీటర్ల ఎత్తులో ఉంటుంది.[4]
ఉత్తర క్వీన్స్లాండ్ వర్షాధార అడవులలో ఈ జాతి క్షార సంబంధిత అగ్నిపర్వత, బసాల్ట్ నేలల్లో బాగా పెరుగుతుంది.[5]
న్యూగినియా, అరు దీవులలో పెరుగుతున్న ఈ జాతి ఓక్ అడవులు, వర్షాధార అడవులు, చిత్తడి అడవులు, మ్యాంగ్రోవ్ అంచులు, నదీతీర అడవులు, లోయ కొండ అడవులు, రాతి కొండలపై ఉన్న అడవులలో సముద్ర మట్టం నుండి 2750 మీటర్ల ఎత్తు వరకు కనిపిస్తుంది.[11]
కాంబోడియా, వియత్నాంలలోని జనాభా మైదాన ప్రాంతాల నుండి పర్వత ప్రాంత అడవులలో, తీరప్రాంత అడవులలో 1050 మీటర్ల ఎత్తు వరకు ఉంటుంది.[8]
కాంబోడియాలోని బోకోర్ జాతీయ ఉద్యానవనం పీఠభూమి పైభాగంలో సముద్ర మట్టానికి దాదాపు 1045 మీటర్ల ఎత్తులో, ఈ జాతి రాతి నేలల్లో పొద లేదా చిన్న చెట్టుగా (2-4 మీటర్ల ఎత్తు) పెరుగుతుంది.[13][14] 930 నుండి 1043 మీటర్ల మధ్య ఉన్న బహిరంగ చిత్తడి నేలల్లో కూడా ఇది విస్తారంగా పెరుగుతుంది.
కేరళలోని చెముంజి కొండలలో ఇది సదాహరిత అడవులలోని ప్రవాహాల వెంబడి సాధారణంగా కనిపిస్తుంది, పొన్ముడిలో ఇది సదాహరిత అడవులలోని రాతి ప్రాంతాలలో కనిపిస్తుంది.[9] రెండు ప్రాంతాలలో దీనితో పాటు ఉండే ఇతర జాతులు పాలియాల్థియా మలబారిక, సిజిజియం గార్డ్నేరి, సిజిజియం లాన్సియోలేటమ్, సిజిజియం మున్రోయి, ఎలియోకార్పస్ సెరాటస్ వర్. వెయిబెలి, అపోరోసా అక్యుమినేటా.
సంరక్షణ
[మార్చు]ఐయుసిఎన్ (IUCN) అందించిన "తక్కువ ఆందోళన" (Least Concern) రేటింగ్, ఈ జాతి అధిక జనాభా, విస్తృత వ్యాప్తి, తక్షణ లేదా భవిష్యత్తు ముప్పులు లేకపోవడం వల్ల లభించింది.[1] అయితే నివాస ప్రాంతాల విస్తీర్ణం, నాణ్యతలో క్షీణత నమోదువుతున్నట్లు ఐయుసిఎన్ పేర్కొంది. ఆస్ట్రేలియాలోని ఉత్తర భూభాగంలో, ఈ చెట్టు కేవలం మెల్విల్లే, బాథర్స్ట్ దీవులకే పరిమితమైనందున అక్కడి ప్రభుత్వం దీనిని "ముప్పుకు దగ్గరలో ఉంది" (Near Threatened) గా వర్గీకరించింది.[15][16]
ప్రాంతీయ పేర్లు
[మార్చు]- ప్రింగ్ ఆచ్ కాండార్ (పండ్ల చిన్న పరిమాణాన్ని సూచిస్తుంది), ప్రింగ్ ఆచ్ రోమియాంగ్ (ఖైమర్ భాష)[3][8]
- ట్రామ్ ట్రాంగ్ (వియత్నామీస్ భాష)[8]
- బాంగ్ హువా పు తో (చైనీస్ భాష)[4]
- హరేజామున్ (సిక్కిం).[10]
- గ్రే సాటినాష్, సాటినాష్, ట్రంపెట్, ట్రంపెట్ సాటినాష్, వాటర్గమ్ (ఆస్ట్రేలియన్ ఇంగ్లీష్)[6][5]
ఉపయోగాలు
[మార్చు]దీని కలప నిర్మాణాత్మక పనులకు ఉపయోగపడుతుంది, ఆస్ట్రేలియాలో దీనిని 'గ్రే సాటినాష్' పేరుతో విక్రయిస్తారు.[6] థాయిలాండ్లోని బంగ్ ఖోంగ్ లాంగ్ వేట రహిత ప్రాంతంలో నివసించే ప్రజలు వలలను దృఢంగా మార్చడానికి దీని బెరడును రంగు వేయడానికి, పండ్లను పశువుల మేతగా ఉపయోగిస్తారు.[17] కాంబోడియాలో దీని పండ్లను తింటారు, చెక్క మంచి వంటచెరకుగా ఉపయోగపడుతుంది.[3] మ్యాన్మార్, కేరళ, సిక్కిం హిమాలయ ప్రాంతాలలో కూడా దీని పండ్లను తింటారు.[9][10]
చరిత్ర
[మార్చు]ఈ జాతిని 1841లో జర్మన్ వైద్యుడు, వృక్షశాస్త్రజ్ఞుడు జర్మన్ శాస్త్రవేత్త ఎర్నస్ట్ గాట్లీబ్ వాన్ స్టెయుడెల్ (1783-1841) వివరించారు.[18] ఆయన ఈ ವಿವರణను తన 'నామెంక్లేటర్ బొటానికస్' రెండవ ముద్రణలో ప్రచురించారు.[19] ఆయన పూర్వ శాస్త్రవేత్తల పరిశోధనలపై ఆధారపడ్డారు. మొదట భారతదేశంలో పనిచేసిన డెన్మార్క్ వృక్షశాస్త్రజ్ఞుడు నథానియేల్ వాలిచ్ (1786-1854) దీనిపై పనిచేశారు. దానికి ముందు, భారతదేశంలో పనిచేసిన స్కాటిష్ శస్త్రచికిత్సకుడు, వృక్షశాస్త్రజ్ఞుడు విలియం రాక్స్బర్గ్ (1751-1815) దీని ప్రాథమిక సమాచారాన్ని 'యుజీనియా క్లావిఫ్లోరా' (Eugenia claviflora)గా వివరించారు. ఇది 1832లో రాక్స్బర్గ్ మరణానంతరం ప్రచురించబడిన 'ఫ్లోరా ఇండికా' గ్రంథంలో పొందుపరచబడింది.
మరింత చదవడానికి
[మార్చు]- Govaerts, R. (2003). World Checklist of Selected Plant Families Database in ACCESS: 1-216203. The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew. [Cited as Acmenosperma claviflorum.]
- Govaerts, R., Sobral, N., Ashton, P., Barrie, F., Holst, B.K., Landrum, L.L., Matsumoto, K., Fernanda Mazine, F., Nic Lughadha, E., *Pandey, R.P. (2009). Floristic diversity of Ferrargunj forest area in South Andaman Journal of Economic and Taxonomic Botany 33: 747-768.
- Proença, C. & al. (2008). World Checklist of Myrtaceae: 1-455. Kew Publishing, Royal Botanic Gardens, Kew.
- Shareef, S.M., Geetha Kumary, M.P., Santhosh Kumar, E.S. & Shaju, T. (2010). Syzygium claviflorum (Myrtaceae) - A new record for South India Rheedea 20: 53-55.
- Soh, W.K. & Parnell, J. (2015). A revision of Syzygium Gaertn. (Myrtaceae) in Indochina (Cambodia, Laos and Vietnam) Adansonia, sér. 3, 37: 179-275.
- Wu, Z., Raven, P.H. & Hong, D. (eds.) (2007). Flora of China 13: 1-548. Missouri Botanical Garden Press, St. Louis.
మూలాలు
[మార్చు]- 1 2 3 Ye, J., Liu, H., Botanic Gardens Conservation International (BGCI) & IUCN SSC Global Tree Specialist Group (2019). "Syzygium claviflorum". The IUCN Red List of Threatened Species. 2019. IUCN: e.T147615580A147615582. doi:10.2305/IUCN.UK.2019-2.RLTS.T147615580A147615582.en. S2CID 242094413. Retrieved 8 February 2021.
{{cite journal}}: CS1 maint: multiple names: authors list (link) - 1 2 "Syzygium claviflorum (Roxb.) Wall. ex Steud". Plants of the World Online (POWO). Royal Botanic Gardens, Kew. Retrieved 8 February 2021.
- 1 2 3 4 Pauline Dy Phon (2000). Plants Utilised In Cambodia/Plantes utilisées au Cambodge. Phnom Penh: Imprimerie Olympic. pp. 14, 15.
- 1 2 3 4 Chen, Jie; Craven, Lyn A. "FOC: Family List: FOC Vol. 13: Myrtaceae: Syzygium: 21. Syzygium claviflorum (Roxburgh) Wallich ex Steudel, Nomencl. Bot., ed. 2. 2: 657. 1841". Flora of China. eFloras.org. Retrieved 8 February 2021.
- 1 2 3 Vanclay, J.K. (1989). "A Growth Model for North Queensland Rainforests". Forest Ecology and Management. 27 (245–271): 245–271. CiteSeerX 10.1.1.404.1431. doi:10.1016/0378-1127(89)90110-2.
{{cite journal}}: Cite uses deprecated parameter|citeseerx=(help) - 1 2 3 4 5 6 F.A.Zich; B.P.M.Hyland; T.Whiffen; R.A.Kerrigan (2020). "Syzygium claviflorum". Australian Tropical Rainforest Plants Edition 8 (RFK8). Centre for Australian National Biodiversity Research (CANBR), Australian Government. Retrieved 29 June 2021.
- ↑ "Syzygium claviflorum (Roxb.) Wall. ex A. M. & J. M. Cowan". Encyclopedia of Life. eol.org. Retrieved 8 February 2021.
- 1 2 3 4 5 Soh, Wuu-Kuang; Parnell, John (2015). "A revision of Syzygium Gaertn. (Myrtaceae) in Indochina (Cambodia, Laos and Vietnam)" (PDF). Adansonia. Série 3. 37 (2): 179–275. doi:10.5252/a2015n2a1. S2CID 85839821. Retrieved 9 February 2021.
- 1 2 3 Sundriyal, Manju; Sundriyal, R.C.; Sharma, E. (2004). "Dietary use of wild Pplant resources in the Sikkim Himalaya, India". Economic Botany. 58 (4): 626–638. doi:10.1663/0013-0001(2004)058[0626:DUOWPR]2.0.CO;2. S2CID 23906536. Retrieved 9 February 2021.
- 1 2 Craven, L.A. (2019). "Studies in Papuasian Syzygium (Myrtaceae): 1. Subgenus Perikion revised". Blumea. 64 (2): 115–122. doi:10.3767/blumea.2019.64.02.03.
- ↑ Craven, L.A.; Biffin, E. (2010). "An infrageneric classification of Syzygium (Myrtaceae)". Blumea. 55: 94–99. doi:10.3767/000651910X499303. S2CID 83644663. Retrieved 8 February 2021.
- ↑ Rundel, Philip W.; Middleton, David J. (2017). "Flora of Bokor Plateau, southeastern Cambodia: a homage to Pauline Dy Phon". Cambodian Journal of Natural History. 1: 17–37.
- ↑ Rundel, Philip W.; Sharifi, M. Rasoul; King-Rundel, Judith; Middleton, David J. (2019). "Leaf traits in the dwarf montane heathland of the Bokor Plateau, Cambodia". Cambodian Journal of Natural History. 2: 77–84. Retrieved 9 February 2021.
- ↑ Westaway, John O. (2016). "The pathogen Myrtle Rust (Puccinia psidii) in the Northern Territory: First detection, new host and potential impacts" (PDF). Northern Territory Naturalist. 27: 13–28. doi:10.5962/p.295464. S2CID 135388026. Retrieved 9 February 2021.
- ↑ "Syzygium claviflorum (Roxb.) Wall. ex Steud". Atlas of Living Australia. NCRIS, CSIRO, GBIF. Retrieved 9 February 2021.
- ↑ Suksri, Siriwan; Premcharoen, Siraprapha; Thawatphan, Chitraporn; Sangthongprow, Suvit (2005). "Ethnobotany in Bung Khong Long Non-Hunting Area, Northeast Thailand". Kasetsart J. (Nat. Sci.). 39: 519–533. Retrieved 9 February 2021.
- ↑ "Syzygium claviflorum (Roxb.) Wall. ex Steud., Nomencl. Bot. [Steudel], ed. 2. 2: 657 (1841)". International Plant Name Index (IPNI). The Royal Botanic Gardens, Kew. Retrieved 8 February 2021.
- ↑ "Nomenclator botanicus, seu, Synonymia plantarum universalis Volume: 1". Biodiversity Heritage Library. biodiversitylibrary.org. Retrieved 8 February 2021.