Jump to content

సీతా ఔర్ గీతా

వికీపీడియా నుండి
సీతా ఔర్ గీతా
దర్శకత్వంరమేష్ సిప్పీ
స్క్రీన్ ప్లేసలీమ్–జావేద్
సతీష్ భట్నాగర్
కథసతీష్ భట్నాగర్
సంభాషణలుసలీమ్–జావేద్
నిర్మాతజి. పి. సిప్పి
తారాగణం
ఛాయాగ్రహణంకె. వైకుంత్
కూర్పుఎమ్. ఎస్. షిండే
సంగీతంఆర్. డి. బర్మన్
నిర్మాణ
సంస్థ
సిప్పీ ఫిల్మ్స్
పంపిణీదార్లుఎన్హెచ్ స్టూడియోజ్
విడుదల తేదీ
1972 నవంబరు 5 (1972-11-05) (India)
సినిమా నిడివి
162 నిమిషాలు
దేశంభారతదేశం
భాషహిందీ
బడ్జెట్₹40 లక్షలు ($53,000)
బాక్సాఫీసుest. ₹19.53 కోట్లు ($22.82 మిలియన్లు)

సీతా ఔర్ గీతా (అనువాదం: సీత, గీత) 1972 నాటి భారతీయ హిందీ హాస్య నాటక సినిమా. దీనికి రమేష్ సిప్పి దర్శకత్వం వహించగా, సలీమ్–జావేద్, సతీష్ భట్నాగర్ కథ, స్క్రీన్‌ప్లే అందించారు. ఈ సినిమాలో హేమ మాలిని పుట్టుకతోనే విడిపోయి, వేర్వేరు మనస్తత్వాలతో పెరిగిన కవల సోదరీమణులుగా ద్విపాత్రాభినయం చేశారు. పెద్దయ్యాక వీరు ఒకరి స్థానంలోకి మరొకరు మారతారు. ఈ సోదరీమణుల ప్రేమికులుగా సంజీవ్ కుమార్, ధర్మేంద్ర నటించగా, మనోరమ క్రూరురాలైన పిన్ని పాత్రను పోషించారు. ఇతర సహాయ నటీనటులలో రూపేష్ కుమార్, సత్యేన్ కప్పూ, హనీ ఇరానీ, ప్రతిమా దేవి ఉన్నారు.

1967 నాటి హిట్ చిత్రం రామ్ ఔర్ శ్యామ్ ప్రేరణతో సలీమ్-జావేద్, భట్నాగర్ ఈ చిత్ర కథను రూపొందించారు. ఇందులో కథానాయిక ప్రాధాన్యత కలిగిన ప్రధాన పాత్రగా మారడం, పురుష పాత్రలు సహాయక పాత్రలకే పరిమితం కావడం విశేషం. ఈ చిత్రానికి సంగీతం ఆర్. డి. బర్మన్ అందించారు.

1972 నవంబర్ 3న భారతదేశంలో విడుదలైన సీతా ఔర్ గీతా స్వదేశంతో పాటు సోవియట్ యూనియన్ వంటి విదేశాలలోనూ విశేష ఆదరణ పొంది ఘనవిజయం సాధించింది. హేమ మాలిని తన కెరీర్‌లోనే ఏకైక ఫిల్మ్‌ఫేర్ ఉత్తమ నటి అవార్డును దక్కించుకోగా, కె. వైకుంత్ ఫిల్మ్‌ఫేర్ ఉత్తమ ఛాయాగ్రాహకుడు అవార్డును గెలుచుకున్నారు. చురుకైన, అల్లరిపిల్లగా గీత పాత్రలో హేమ మాలిని నటన ప్రశంసలు అందుకుంది. దశాబ్దాలుగా ఈ సినిమా అనేక ఇతర భారతీయ భాషల్లో పునర్నిర్మించబడింది.

ఇతివృత్తం

[మార్చు]

కవల పిల్లలైన సీత, గీతలు పుట్టుకతోనే వేరవుతారు. సంపన్నురాలైన సీతను ఆమె పిన్ని కౌసల్య, పిన్ని కుమార్తె షీలా, క్రూరుడైన తమ్ముడు రంజీత్ తీవ్రంగా వేధిస్తూ, ఇంట్లో పనిచేసే మనిషి కంటే హీనంగా చూసుకుంటారు. సీత తల్లిదండ్రుల ఆస్తిపైనే వారు ఆధారపడి జీవిస్తుంటారు. సీతకు ఆమె సాధు స్వభావి అయిన బాబాయి బద్రీనాథ్, వృద్ధురాలైన పెంపుడు అవ్వ మాత్రమే ఆసరాగా ఉంటారు. మరోవైపు గీత మురికివాడలో పెరుగుతూ, ధైర్యవంతురాలైన అమ్మాయిగా వీధి ప్రదర్శనలు చేస్తూ జీవిస్తుంది. ఆమె తన స్నేహితుడు, పొరుగువాడైన రాకాతో కలిసి ఈ ప్రదర్శనలు ఇస్తుంది.

ఒక రోజు, వేధింపులు తట్టుకోలేక సీత ఆత్మహత్య చేసుకోవడానికి ఇల్లు వదిలి పారిపోతుంది. ఆమెను రక్షించిన రాకా, గీతగా పొరబడి తన ఇంటికి తీసుకెళ్తాడు. మరోవైపు సీత కోసం వెతుకుతున్న బద్రీనాథ్, కౌసల్యలకు గీత కనిపిస్తుంది. ఆమెను సీత అనుకుని బలవంతంగా ఇంటికి తీసుకెళ్లడానికి ప్రయత్నిస్తారు. కానీ గీత తెలివిగా వారి నుండి, పోలీసుల నుండి తప్పించుకుంటుంది. ఆ తర్వాత ఆమె సీతకు కాబోయే భర్త రవిని కలుస్తుంది. అతను కూడా ఆమెను సీతగా భావించి తన ఇంటికి తీసుకెళ్తాడు. రవి ఈ "సీత" ప్రవర్తనకు ఆశ్చర్యపడి గీతతో ప్రేమలో పడతాడు.

అక్కడే ఉన్న అసలు సీత గీత ఇంట్లో జీవిస్తుంటుంది. అక్కడ గీత పెంపుడు తల్లి, రాకాలు "గీత"లో వచ్చిన హఠాత్ మార్పును, సాధు స్వభావాన్ని చూసి ఆశ్చర్యపోతారు. రాకా ఆమెను ప్రదర్శనలకు రమ్మని కోరినప్పుడు ఆమె చేయలేకపోతుంది; అయితే రాకా సీతతో ప్రేమలో పడతాడు. ఇటు సీత ఇంట్లో ఉన్న గీత, సీత పడుతున్న కష్టాలను గ్రహిస్తుంది. కౌసల్య, రంజీత్‌లకు బుద్ధి చెప్పాలని నిశ్చయించుకుని పరిస్థితులను చక్కదిద్దడం ప్రారంభిస్తుంది. ఈ క్రమంలో, గీత ఇంట్లోని ఆర్థిక లావాదేవీలను తన ఆధీనంలోకి తీసుకుని, బామ్మకు గృహపెద్ద హోదాను తిరిగి కల్పిస్తుంది.

అయితే, రంజీత్ సంతలో నిజమైన సీతను చూసి నిజం తెలుసుకోవడంతో పరిస్థితి మలుపు తిరుగుతుంది. దీంతో గీత ముసుగు తొలగిపోతుంది, నకిలీ వేషధారణకు గాను పోలీసులు ఆమెను బంధిస్తారు. ఇంతలో, రంజీత్ సీతను కిడ్నాప్ చేసి పెళ్లి చేసుకోవాలని చూస్తాడు. సీత గాయాలకు వైద్యం చేయడానికి అతడి మనుషులు రవిని తీసుకెళ్లినప్పుడు అతను సీతను గుర్తుపడతాడు. పెంపుడు తల్లి ద్వారా గీత నిజమైన గుర్తింపు తెలిసిన రాకా, గీతను జైలు నుండి రహస్యంగా విడిపిస్తాడు. అనంతరం సీత, గీత, రాకా, రవి అందరూ కలిసి రంజీత్, అతని అనుచరులతో పోరాడి వారిని పోలీసులకు పట్టిస్తారు. చివరగా, బామ్మ, బద్రీనాథ్, మారుమనస్సు పొందిన కౌసల్య, షీలాల సమక్షంలో నిజమైన సీత రాకాని, నిజమైన గీత రవిని వివాహం చేసుకుంటారు.

నటీనటులు

[మార్చు]
  • హేమ మాలిని - సీత, గీత (ద్విపాత్రాభినయం)
  • ధర్మేంద్ర - రాకా
  • సంజీవ్ కుమార్ - డాక్టర్ రవి
  • రూపేష్ కుమార్ - రంజీత్
  • మనోరమ - కౌసల్య
  • సత్యేన్ కప్పూ - బద్రీనాథ్
  • ప్రతిమా దేవి - బామ్మ
  • హనీ ఇరానీ - షీలా
  • కమల్ కపూర్ - రవి తండ్రి
  • రత్నమాల - రవి తల్లి
  • రాధికా రాణి
  • మాస్టర్ రవి
  • కర్తార్ సింగ్
  • దేవ్ కృష్ణ
  • అలంకార్ జోషి - సీత, గీతల తమ్ముడు
  • కరణ్ దివాన్ - ప్రాపర్టీ లాయర్ గుప్తా
  • కేశవ్ రాణా - ఇన్‌స్పెక్టర్ రాణా
  • ఎమ్. బి. శెట్టి - రంజీత్ అనుచరుడు
  • దులారీ - సీత, గీతల దివంగత తల్లి
  • అభి భట్టాచార్య - సీత, గీతల దివంగత తండ్రి
  • అస్రానీ - లాఫింగ్ డాక్టర్

నిర్మాణం

[మార్చు]

రచయితల జంట సలీమ్–జావేద్ లో ఒకరైన సలీమ్ ఖాన్ తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, సీతా ఔర్ గీతా ఆలోచన దిలీప్ కుమార్ నటించిన రామ్ ఔర్ శ్యామ్ (1967) సినిమా ఆధారంగా వచ్చింది, అయితే వారు దానిని స్త్రీ కవలల కథగా మార్చారు.[1] ఈ చిత్రం కథానాయిక హేమ మాలినిని "హీరో"గానూ, పురుష నాయకులు సంజీవ్ కుమార్, ధర్మేంద్రలను సహాయక పాత్రలలోనూ చూపిస్తూ పాత శైలిని తిరగరాసింది.[2]

రమేష్ సిప్పి మొదట్లో నూతన్‌ను సీతా, గీతల పాత్రకు అనుకున్నారు. కానీ ఆ సమయంలో కథానాయకుని వయసుతో పాటు నటి కెరీర్ కూడా పరిణతి చెందిన దశలో ఉండడంతో ఆ ప్రయత్నం వద్దని సూచించారు. ఈ సినిమాను ముంతాజ్‌కు కూడా ఆఫర్ చేశారు; విచిత్రమేమిటంటే ఆమె రామ్ ఔర్ శ్యామ్ లో నటించారు. కానీ తగినంత పారితోషికం లభించకపోవడంతో ఆమె ఈ ప్రతిపాదనను తిరస్కరించారు.[3] సిప్పి తెలిపిన వివరాల ప్రకారం ఈ చిత్ర నిర్మాణ వ్యయం ₹40,00,000.[4][5]

సంగీతం

[మార్చు]

అన్ని పాటలకు రాహుల్ దేవ్ బర్మన్ సంగీతం అందించగా, ఆనంద్ బక్షి సాహిత్యం సమకూర్చారు.

పాటలను సంజీవ్ కుమార్ కోసం కిషోర్ కుమార్, హేమ మాలిని కోసం లతా మంగేష్కర్, ఆశా భోంస్లే, ధర్మేంద్ర కోసం మన్నా డే పాడారు.

#పాటగాయకులునిడివివివరాలు
1 "అరే జిందగీ హై ఖేల్" మన్నా డే, ఆశా భోంస్లే 04:43 హేమ మాలిని (గీతగా), ధర్మేంద్రలపై చిత్రీకరించబడింది
2 "ఓ సాథీ చల్" కిషోర్ కుమార్, ఆశా భోంస్లే 04:29 హేమ మాలిని, సంజీవ్ కుమార్ లపై చిత్రీకరించబడింది
3 "కోయీ లడ్కీ ముఝే కల్ రాత్" కిషోర్ కుమార్, లతా మంగేష్కర్ 04:20 హేమ మాలిని (గీతగా), సంజీవ్ కుమార్ లపై చిత్రీకరించబడింది
4 "హాఁ జీ హాఁ మైనే షరాబ్" లతా మంగేష్కర్ 05:26 హేమ మాలిని (గీతగా) పై చిత్రీకరించబడింది
5 "అభీ తో హాథ్ మే జామ్" మన్నా డే 05:31 ధర్మేంద్రపై చిత్రీకరించబడింది

ఆదరణ

[మార్చు]

బాక్స్ ఆఫీస్

[మార్చు]

భారతదేశంలో ఈ చిత్రం 1972లో ₹3.5 కోట్లు (US$4.61 మిలియన్లు) వసూలు చేసింది.[6]

సోవియట్ యూనియన్ లో ఈ చిత్రం 13.8 మిలియన్ రుబుళ్ళు (US$18.21 మిలియన్లు, ₹16.03 కోట్లు) వసూలు చేసింది.[7]

ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఈ చిత్రం ₹19.53 కోట్లు (US$22.82 మిలియన్లు) వసూలు చేసింది.

టికెట్ల విక్రయాల విషయానికొస్తే, భారతదేశంలో దాదాపు 3.3 కోట్లు, సోవియట్ యూనియన్ లో 5.52 కోట్ల టికెట్లు అమ్ముడయ్యాయి. మొత్తం మీద ప్రపంచవ్యాప్తంగా 8.82 కోట్ల టికెట్లు అమ్ముడయ్యాయి.

పురస్కారాలు

[మార్చు]
20వ ఫిల్మ్‌ఫేర్ అవార్డులు
విభాగంనామినీఫలితం
ఉత్తమ నటిహేమ మాలినిగెలుపు
ఉత్తమ ఛాయాగ్రాహకుడుకె. వైకుంత్గెలుపు

ధారావాహికలు

[మార్చు]

బొహ్రా బ్రదర్స్ ఈ సినిమా ఆధారంగా ఒక టీవీ సిరీస్‌ను రూపొందించి, 2009లో ఎన్డీటీవీ ఇమాజిన్ లో ప్రసారం చేశారు.[8] ఇదే కథాంశంతో హేమ మాలిని కామిని దామిని అనే శీర్షికతో రూపొందించిన ధారావాహిక 2004లో సహారా వన్ లో ప్రసారమైంది.

మూలాలు

[మార్చు]
  1. ↑ "Seeta Aur Geeta was inspired: Salim Khan". Mid-Day. 28 March 2013. Archived from the original on 25 April 2019. Retrieved 29 November 2017.
  2. ↑ Chintamani, Gautam (25 October 2015). "The brilliance of Salim-Javed lies not just in what they said, but how they said it". Scroll. Archived from the original on 18 November 2016. Retrieved 29 November 2017.
  3. ↑ Mumtaz Interview: Rajesh Khanna-Anju Mahendroo BREAK-UP | Feroz Khan | Dev Anand యూట్యూబ్లో
  4. ↑ Rangan, Baradwaj (5 October 2013). "The man behind Gabbar - The Hindu". The Hindu. Archived from the original on 12 July 2023. Retrieved 21 July 2017.
  5. ↑ "The making of a dream - KOCH - The Hindu". The Hindu. 16 March 2007. Archived from the original on 9 November 2023. Retrieved 21 July 2017.
  6. ↑ "Box Office 1972". Box Office India. 20 అక్టోబరు 2013. Archived from the original on 20 అక్టోబరు 2013.
  7. ↑ Sergey Kudryavtsev (3 August 2008). "Зарубежные популярные фильмы в советском кинопрокате (Индия)". Archived from the original on 9 June 2019. Retrieved 29 November 2017.
  8. ↑ "Seeta Aur Geeta hit home - DELI - The Hindu". The Hindu. 28 May 2009.

బాహ్య లింకులు

[మార్చు]