సుధా రాయ్
సుధా రాయ్ (1914-1987) భారత కమ్యూనిస్టు కార్మిక నాయకురాలు. బెంగాల్ లేబర్ పార్టీ, బోల్షెవిక్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియాకు ప్రముఖ నాయకురాలిగా ఉన్న ఆమె తరువాత భారత కమ్యూనిస్టు పార్టీలో చేరారు.[1] ఆమె బెంగాలీ వామపక్షానికి చెందిన ప్రముఖ మహిళా నాయకులలో ఒకరు.[2]
యువత
[మార్చు]రాయ్ 1914 లో ఫరీద్పూర్లో కాయస్థ భూస్వామ్య కుటుంబంలో జన్మించారు. విద్యార్థి దశలోనే ఆమె సోదరుడు శిశిర్ రాయ్ ద్వారా కార్మిక రాజకీయాలకు పరిచయమైన ఆమె 1930 లలో కార్మిక ఉద్యమంలో చేరారు.[3][4][5][6] 1933 లో బెంగాల్ లేబర్ పార్టీ స్థాపించబడినప్పుడు ఆమె సోదరుడితో కలిసి బెంగాల్ లేబర్ పార్టీకి కీలక నాయకురాలిగా మారింది.[7]
బోల్షివిక్ పార్టీ సిపిఐలో చేరింది
[మార్చు]బోల్షెవిక్ పార్టీ 1936 ప్రారంభంలో కమ్యూనిస్ట్ పార్టీలో చేరింది, సుధా రాయ్ కూడా సిపిఐలో చేరారు. బెంగాల్ లో అక్రమ సిపిఐలో చేరిన రెండవ మహిళ ఆమె. అందులో మొదటిది లతికా సేన్.1949 ఏప్రిల్ 27న జరిగిన పోలీసు కాల్పుల్లో లతికా అమరురాలు అయింది.
బోల్షెవిక్ పార్టీ మరోసారి పునర్నిర్మించబడి పార్టీగా అవతరించింది. అది 1939లో త్రిపురి కాంగ్రెస్ లో సుభాష్ బోస్ సమస్యపై జరిగింది. బోల్షెవిక్ పార్టీ నాయకులు నిహారేందు దత్, బిశ్వనాథ్ దూబే, శిశిర్ రాయ్ తదితరులు ఫార్వర్డ్ బ్లాక్ ఏర్పాటులో బోస్ కు సిపిఐ మద్దతు ఇచ్చి ఉండాల్సిందని భావించారు. సీపీఐ జాతీయ ఐక్య ఫ్రంట్ పేరుతో వర్గపోరాటాన్ని అనుసరిస్తోందని వారు అభిప్రాయపడ్డారు. సుధా రాయ్ కమ్యూనిస్టు ప్రతినిధిగా త్రిపురి కాన్ఫరెన్స్ కు హాజరై ముఖ్యమైన సిపిఐ సమావేశాలలో పాల్గొన్నారు. ఆమె కూడా సిపిఐని వీడి బోల్షెవిక్ పార్టీలో చేరారు.
1941 లో, ఆమె బిఎల్పిలో పనిచేయడానికి కొంతకాలం తన ఉద్యోగాన్ని విడిచిపెట్టింది.
కార్మిక నిర్వాహకురాలు
[మార్చు]1932 నుంచి 1958 వరకు దక్షిణ కలకత్తాలోని కమలా గర్ల్స్ స్కూల్లో గణిత ఉపాధ్యాయురాలిగా పనిచేశారు. ఆ సమయంలో ఆమె సుప్రసిద్ధ కార్మిక నాయకురాలు. డాక్ కార్మికులచే బహింజీ ('గౌరవనీయ సోదరి') అని ముద్దుగా పిలువబడే రాయ్, యూనియన్ పనుల కోసం ప్రతిరోజూ మధ్యాహ్నం కిద్దర్పోర్ నౌకాశ్రయాన్ని దాటేవారు.
మహిళా ఉద్యమం
[మార్చు]రాయ్ 1943 లో మహిళా ఉద్యమంలో చేరారు, అఖిల భారత మహిళా సదస్సులో చురుకుగా పాల్గొన్నారు. రాయ్ 1954, 1982 మధ్య నేషనల్ ఫెడరేషన్ ఆఫ్ ఇండియన్ ఉమెన్ వైస్ చైర్ గా పనిచేశారు.[8][9]
ఎన్నికల రాజకీయాలు
[మార్చు]సుధా రాయ్ 1951-1952 పార్లమెంటరీ ఎన్నికలలో బిపిఐ ఏకైక అభ్యర్థి. ఆమె బరాక్పూర్ నియోజకవర్గం నుండి పోటీ చేసి 25,792 ఓట్లు (నియోజకవర్గంలో 16.2% ఓట్లు) పొందింది.[10]
ఆమె 1954 లో జైలు పాలైంది.[11]
రాయ్ 1957 పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ ఎన్నికలలో ఫోర్ట్ నియోజకవర్గం నుండి పోటీ చేశారు. ఆమె 9.75% ఓట్లతో నాల్గవ స్థానంలో నిలిచింది.[12]
యుటియుసిలో
[మార్చు]1958లో సుధా రాయ్ యూనియన్, డాక్ మజ్దూర్ యూనియన్ చీలిపోయింది. బిశ్వనాథ్ దూబేపై శిశిర్ రాయ్, సుధా రాయ్, బుత్నాథ్ డే పోటీ పడ్డారు. రాయ్ బృందం మెజారిటీ వర్గంగా ఉన్నప్పటికీ, చీలిక యూనియన్ను గణనీయంగా బలహీనపరిచింది.[13]
1960లో శిశిర్ రాయ్ మరణించగా, సుధా రాయ్ యునైటెడ్ ట్రేడ్ యూనియన్ కాంగ్రెస్ ప్రధాన కార్యదర్శిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు.[14][15][16][17]
సిపిఐలో చేరడం
[మార్చు]1965 బిపిఐ పార్టీ సమావేశంలో సుధా రాయ్ బిపిఐ, సిపిఐల మధ్య విలీనానికి పిలుపునిచ్చారు. సమావేశం విలీనాన్ని తిరస్కరించింది, సుధా రాయ్, ఆమె అనుచరులు బిపిఐని వదిలి సిపిఐలో చేరారు. సిపిఐకి మారిన తరువాత, ఆమె ఆల్ ఇండియా ట్రేడ్ యూనియన్ కాంగ్రెస్ లో చేరింది.
ఆమె 1970 లలో బంగ్లాదేశ్ విమోచన పోరాటానికి దృఢమైన, చురుకైన మద్దతును అందించింది.
రాయ్ 1969-1973 మధ్య రాష్ట్ర సాంఘిక సంక్షేమ బోర్డుకు అధ్యక్షత వహించారు.[18] రాయ్ మహిళా సాంస్కృతిక సైమ్మేలన్ ('ఉమెన్స్ కల్చరల్ కాన్ఫరెన్స్') ను స్థాపించారు.[3]
సుధా రాయ్ జూన్ 7, 1987 న అనారోగ్యంతో మరణించారు.[19]
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ Maṇikuntalā Sena (1 April 2001). In search of freedom: an unfinished journey. Stree. p. 57. ISBN 978-81-85604-25-1.
- ↑ Sampa Guha (1996). Political Participation of Women in a Changing Society. Inter-India Publications. p. 105. ISBN 978-81-210-0344-5.
- ↑ 3.0 3.1 Sunil Kumar Sen (1985). The working women and popular movements in Bengal: from the Gandhi era to the present day. K.P. Bagchi. p. 96. ISBN 9780836416039.
- ↑ Samita Sen (6 May 1999). Women and Labour in Late Colonial India: The Bengal Jute Industry. Cambridge University Press. pp. 229–230. ISBN 978-0-521-45363-9.
- ↑ S. N. Sadasivan (1977). Party and democracy in India. Tata McGraw-Hill. pp. 90–92. ISBN 9780070965911.
- ↑ Amitabha Mukherjee (1 January 1996). Women in Indian Life and Society. Punthi Pustak and Institute of Historical Studies. p. 240. ISBN 978-81-85094-97-7.
- ↑ Socialist Perspective. Vol. 17. Council for Political Studies. 1989. p. 276.
- ↑ Link: Indian Newsmagazine. Vol. 16. 1974. p. 34.
- ↑ National Federation of Indian Women. Congress (1981). Tenth Congress, National Federation of Indian Women, Trivandrum, December 27–30, 1980. The Federation. p. 102.
- ↑ Election Commission of India. STATISTICAL REPORT ON GENERAL ELECTIONS, 1951 TO THE FIRST LOK SABHA VOLUME I (NATIONAL AND STATE ABSTRACTS & DETAILED RESULTS)
- ↑ Sunil Kumar Sen (1985). The working women and popular movements in Bengal: from the Gandhi era to the present day. K.P. Bagchi. p. 96. ISBN 9780836416039.
- ↑ Election Commission of India. STATISTICAL REPORT ON GENERAL ELECTION, 1957 TO THE LEGISLATIVE ASSEMBLY OF WEST BENGAL
- ↑ Michael v. d Bogaert (1970). Trade Unionism in Indian Ports: A Case Study at Calcutta and Bombay. Shri Ram Centre for Industrial Relations. p. 26.
- ↑ Harold A. Crouch (1966). Trade Unions and Politics in India. Manaktalas. p. 233.
- ↑ United Trades Union Congress (1964). Report. UTUC. p. 7.
- ↑ The Times of India Directory and Year Book Including Who's who. Bennett, Coleman & Company. 1967. p. 528.
- ↑ The Call. Vol. 16. S. Bhattacharya. 1964. p. 87.
- ↑ National Council of Women in India Bulletin. National Council of Women in India. 1971. p. 45.
- ↑ Trade Union Record. Vol. 45. All-India Trade Union Congress. 1987. p. 116.