హంబాన్తోట
హంబంటోటా
හම්බන්තොට அம்பாந்தோட்டை | |
|---|---|
 హంబంటోట పరిపాలనా సముదాయం | |
  హంబంటోటా శ్రీలంకలో స్థానం | |
| నిర్దేశాంకాలు: 06°07′28″N 81°07′21″E / 6.12444°N 81.12250°E | |
| దేశం | శ్రీలంక |
| ప్రావిన్స్ | దక్షిణ ప్రావిన్స్ |
| జిల్లా | హంబంటోట జిల్లా |
| ప్రభుత్వం | |
| • రకం | మున్సిపల్ కౌన్సిల్ |
| • మేయర్ | డిఎ గమిని |
| ఎత్తు | 1 మీ (3 అ.) |
| జనాభా (2012) | |
• మొత్తం | 57,264 |
| టైమ్ జోన్ | +05:30 |
| పోస్టల్ కోడ్ | 82xxx |
| Area code | 47 |
హంబాన్తోట (సింహళ: மாம்பான்ட்ட்லத்தியா, తమిళం: மம்பயன்டுட்டையா) శ్రీలంక దక్షిణ ప్రావిన్స్ హంబంటోట జిల్లాలో ఉన్న ప్రధాన నగరం.
ఈ ప్రాంతం 2004 హిందూ మహాసముద్ర సునామీ కారణంగా తీవ్రంగా దెబ్బతింది, 2013లో పూర్తయిన కొత్త సముద్ర నౌకాశ్రయం, అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం నిర్మాణంతో సహా అనేక ప్రధాన అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులకు గురైంది. ఈ ప్రాజెక్టులు, హంబాన్తోట క్రికెట్ స్టేడియం వంటి ఇతర ప్రాజెక్టులు కొలంబో నుండి దూరంగా, హంబాన్తోటను శ్రీలంక రెండవ ప్రధాన పట్టణ కేంద్రంగా మార్చాలనే ప్రభుత్వ ప్రణాళికలో భాగంగా ఉన్నాయని చెబుతారు.[1]
చరిత్ర
[మార్చు]రుహున రాజ్యం స్థాపించబడినప్పుడు సియామ్, చైనా, ఇండోనేషియా నుండి చాలా మంది యాత్రికులు, ,వ్యాపారులు అంబలంటోటలోని గొడవయ వద్ద ఉన్న సహజ నౌకాశ్రయంలో లంగరు వేయడానికి వచ్చేవారు . ఈ వ్యాపారులు ప్రయాణించే ఓడలు లేదా పెద్ద పడవలను " సంపాన్లు " అని పిలిచేవారు తోట అంటే ఓడరేవు లేదా లంగరు వేసే స్థలం, కాబట్టి సంపాన్లు లంగరు వేసే ఓడరేవు సంపంటోటగా ప్రసిద్ధి చెందింది . కొంత కాలం తరువాత ఆ ప్రాంతాన్ని హంబంటోట అని పిలవడం మొదలుపెట్టారు.[2]
హంబంటోట అనే పేరు 'సంపన్ తోట' నుండి వచ్చింది – ఇది 1400లలో యూరోపియన్ వలసవాదులు రాకముందే దక్షిణ సముద్రాలలో ప్రయాణించే మలయ సముద్రయాన సంపాన్లు ఉపయోగించిన ఓడరేవు.
జనాభాలోని ప్రముఖ మలయ్ వర్గం, మగంపురా ఓడరేవు గుండా ప్రయాణించి, కాలక్రమేణా స్థిరపడిన మలయ్ ద్వీపసమూహం నుండి వచ్చిన నావికుల వారసులు అని చెబుతారు.
అక్కడ ముందే మలయ్ సమాజం ఉండటం వలన, కాండియన్ యుద్ధాలలో బ్రిటిష్ వారితో కలిసి పోరాడిన ఒక మలయ్ రెజిమెంట్లోని సైనికులను బ్రిటిష్ వలస ప్రభుత్వం రద్దు చేసి, హంబంటోటా సమీపంలోని కిరింద వద్ద స్థిరపర్చింది . యూరోపియన్ వలసవాదుల రాక, గాలే నౌకాశ్రయంపై దృష్టి కేంద్రీకరించిన తర్వాత, హంబంటోటా నిశ్శబ్దంగా క్షీణించడం ప్రారంభించింది.
ప్రాచీన హంబంటోటా
[మార్చు]హంబంటోట జిల్లా, రుహున అని పిలువబడే సాంప్రదాయ దక్షిణ ప్రాంతంలో ఒక భాగం. ప్రాచీన కాలంలో ఈ ప్రాంతం, ముఖ్యంగా హంబంటోట, దాని పొరుగు ప్రాంతాలు, వర్ధిల్లుతున్న నాగరికతకు కేంద్రంగా ఉండేవి. ఆ కాలంలో ఈ ప్రాంతంలో సారవంతమైన పొలాలు, అద్భుతమైన నీటిపారుదల వ్యవస్థ ఉండేదని చారిత్రక ఆధారాలు వెల్లడిస్తున్నాయి. హంబంటోటను మహాగామ, రుహున, డోలోస్ దహాస్ రాత వంటి అనేక పేర్లతో పిలిచేవారు.
సుమారు క్రీ పూ 200 లో, శ్రీలంక మొదటి రాజ్యం అనురాధపుర ఉత్తర మధ్య ప్రాంతంలో అభివృద్ధి చెందింది.
అనురాధపుర రాజు దేవనంపియతిస్సతో వ్యక్తిగత వివాదం తరువాత, మహానాగ రాజు ద్వీపానికి దక్షిణాన రుహున రాజ్యాన్ని స్థాపించాడు . ఈ ప్రాంతం దేశ నిర్మాణంలో శ్రీలంక బౌద్ధ సంస్కృతిని పెంపొందించడంలో కీలక పాత్ర పోషించింది. హంబంటోటకు సమీపంలో, పవిత్ర దంత అవశేషాన్ని ఉంచడానికి తిస్సమహారామ పెద్ద ఆలయం నిర్మించబడింది.[3]
ఆధునిక చరిత్ర
[మార్చు]1801, 1803 సంవత్సరాల మధ్య, బ్రిటిష్ వారు హంబంటోటాలోని సముద్రానికి అభిముఖంగా ఉన్న లైట్హౌస్ పక్కన ఉన్న రాతి కొండ కొనపై ఒక మార్టెల్లో టవర్ను నిర్మించారు . దీనిని నిర్మించిన కెప్టెన్ గోపర్, అంతకు ముందు ఉన్న డచ్ వారి మట్టి కోట స్థలంలో ఈ టవర్ను నిర్మించారు. ఈ టవర్ను 1999లో పునరుద్ధరించారు, గతంలో ఇది హంబంటోటా కచేరీ కార్యాలయంలో ఒక భాగంగా ఉండేది, ఇక్కడే భూమి రిజిస్ట్రీ శాఖ ఉండేది. నేడు ఇది ఒక మత్స్య సంగ్రహాలయానికి నిలయంగా ఉంది.
1803 ఆగస్టు 2 నుండి సెప్టెంబర్ 9 వరకు, సిలోన్ స్థానిక పదాతిదళ రెజిమెంట్కు చెందిన ఎన్సైన్ జె. ప్రెండర్గాస్ట్, కండియన్ దాడి సమయంలో హంబన్టోటాలోని బ్రిటిష్ కాలనీకి కమాండ్గా ఉన్నారు. అతను మినర్వా అనే మంచు ఓడ సహాయంతో ఆ దాడిని తిప్పికొట్టగలిగాడు.[4] అంతకుముందు, హెచ్ఎంఎస్ విల్హెల్మినా అక్కడకు చేరుకుని, అతనిని బలోపేతం చేయడానికి రాయల్ ఆర్టిలరీ నుండి ఎనిమిది మందిని విడిచిపెట్టింది.[5] ఈ దళం ప్రెండర్గాస్ట్ కాలనీని విజయవంతంగా రక్షించడంలో పాలుపంచుకుంది.[6] ఒకవేళ హంబన్టోటాలోని టవర్ ఏదైనా దాడిని తిప్పికొట్టడంలో పాలుపంచుకుని ఉంటే, బ్రిటిష్ మార్టెల్లో టవర్ యుద్ధంలో పాల్గొన్న ఏకైక సందర్భాలలో ఇది ఒకటి అవుతుంది.
వర్జీనియా వూల్ఫ్ కాబోయే భర్త అయిన లియోనార్డ్ వూల్ఫ్, 1908 & 1911 మధ్య హంబంటోటాలో బ్రిటిష్ వలస పరిపాలకుడిగా పనిచేశారు.
2004 హిందూ మహాసముద్ర భూకంపం
[మార్చు]2004 హిందూ మహాసముద్ర సునామీ హంబన్టోటాను సర్వనాశనం చేసింది, 4500 మందికి పైగా ప్రజలు మరణించినట్లు సమాచారం.[7]
వాతావరణం
[మార్చు]కోపెన్ వాతావరణ వర్గీకరణ ప్రకారం హంబంటోటాలో ఉష్ణమండల తడి, పొడి వాతావరణం (As) ఉంటుంది. ఇక్కడ నిజమైన పొడి కాలం లేదు , కానీ జనవరి నుండి మార్చి వరకు, మళ్ళీ జూన్ నుండి ఆగస్టు వరకు వర్షపాతం గణనీయంగా తక్కువగా ఉంటుంది. అక్టోబర్, నవంబర్ నెలల్లో అత్యధిక వర్షపాతం నమోదవుతుంది. ఈ నగరంలో సంవత్సరానికి సగటున సుమారు 1,050 మిల్లీమీటర్ల (41 అంగుళాల) వర్షపాతం ఉంటుంది. హంబంటోటాలో సగటు ఉష్ణోగ్రతలు ఏడాది పొడవునా పెద్దగా మారవు, ఇవి జనవరిలో 26.3 °సి (79.3 °ఎఫ్) నుండి ఏప్రిల్, మే నెలల్లో 28.1 °సి (82.6 °ఎఫ్) వరకు ఉంటాయి.
| Climate data for హంబంటోటా వాతావరణ సమాచారం (1991–2020, తీవ్రతలు 1869–2025) | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| నెల | Jan | Feb | Mar | Apr | May | Jun | Jul | Aug | Sep | Oct | Nov | Dec | Year |
| Record high °C (°F) | 34.7 (94.5) |
35.1 (95.2) |
36.0 (96.8) |
37.5 (99.5) |
36.4 (97.5) |
37.2 (99.0) |
36.2 (97.2) |
39.2 (102.6) |
37.5 (99.5) |
36.9 (98.4) |
36.7 (98.1) |
34.8 (94.6) |
39.2 (102.6) |
| Mean daily maximum °C (°F) | 30.9 (87.6) |
31.5 (88.7) |
31.9 (89.4) |
31.9 (89.4) |
31.2 (88.2) |
31.2 (88.2) |
31.6 (88.9) |
30.9 (87.6) |
30.5 (86.9) |
30.7 (87.3) |
30.6 (87.1) |
30.4 (86.7) |
31.1 (88.0) |
| Daily mean °C (°F) | 27.1 (80.8) |
27.5 (81.5) |
28.4 (83.1) |
28.7 (83.7) |
28.6 (83.5) |
28.4 (83.1) |
28.4 (83.1) |
28.0 (82.4) |
27.8 (82.0) |
27.7 (81.9) |
27.2 (81.0) |
27.1 (80.8) |
27.9 (82.2) |
| Mean daily minimum °C (°F) | 23.3 (73.9) |
23.6 (74.5) |
24.3 (75.7) |
25.3 (77.5) |
26.0 (78.8) |
25.6 (78.1) |
25.2 (77.4) |
25.0 (77.0) |
24.9 (76.8) |
24.6 (76.3) |
24.1 (75.4) |
23.7 (74.7) |
24.6 (76.3) |
| Record low °C (°F) | 17.7 (63.9) |
15.6 (60.1) |
17.4 (63.3) |
18.9 (66.0) |
19.5 (67.1) |
21.2 (70.2) |
21.2 (70.2) |
20.1 (68.2) |
20.6 (69.1) |
20.2 (68.4) |
19.6 (67.3) |
18.2 (64.8) |
15.6 (60.1) |
| Average precipitation mm (inches) | 68.4 (2.69) |
47.4 (1.87) |
47.0 (1.85) |
92.3 (3.63) |
73.1 (2.88) |
41.2 (1.62) |
30.8 (1.21) |
59.4 (2.34) |
100.0 (3.94) |
128.5 (5.06) |
221.8 (8.73) |
132.1 (5.20) |
1,041.7 (41.01) |
| Average precipitation days (≥ 1.0 mm) | 5.3 | 4.0 | 4.0 | 6.8 | 6.9 | 5.6 | 4.3 | 6.3 | 8.3 | 10.1 | 13.0 | 9.4 | 84.2 |
| Average relative humidity (%) | 77 | 78 | 78 | 80 | 81 | 80 | 78 | 79 | 80 | 80 | 82 | 81 | 79 |
| Mean monthly sunshine hours | 207.7 | 200.6 | 248.0 | 237.0 | 235.6 | 201.0 | 204.6 | 201.5 | 207.0 | 192.2 | 189.0 | 217.0 | 2,541.2 |
| Mean daily sunshine hours | 6.7 | 7.1 | 8.0 | 7.9 | 7.6 | 6.7 | 6.6 | 6.5 | 6.9 | 6.2 | 6.3 | 7.0 | 7.0 |
| Source 1: నేషనల్ ఓషియానిక్ అండ్ అట్మాస్ఫియరిక్ అడ్మినిస్ట్రేషన్[8] | |||||||||||||
| Source 2: డ్యూషర్ వెటర్డియన్స్ట్ (తేమ, 1950-1994: సూర్యుడు, 1962-1977),[9]మెటియో క్లైమాట్ (రికార్డు గరిష్టాలు & కనిష్టాలు)[10] | |||||||||||||
జనాభా గణాంకాలు
[మార్చు]హంబంటోట పట్టణంలో బౌద్ధులు అధిక సంఖ్యలో ఉన్నారు. ఈ పట్టణంలో ఇస్లాం రెండవ అతిపెద్ద మతం. తక్కువ సంఖ్యలో క్రైస్తవులు, హిందువులు కూడా ఉన్నారు . పట్టణ జనాభాలో సింహళీయులు అధిక సంఖ్యలో ఉన్నారు, ఆ తర్వాత శ్రీలంక మలేయులు మొత్తం జనాభాలో 30% ఉన్నారు.[11]
హంబంటోటాలో మతం[12]
ఆర్థిక వ్యవస్థ & మౌలిక సదుపాయాలు
[మార్చు]సిమెంట్ గ్రైండింగ్, బ్యాగింగ్ ఫ్యాక్టరీతో పాటు, ఎరువుల బ్యాగింగ్ ప్లాంట్లు కూడా ఏర్పాటు చేయబడుతున్నాయి . హంబంటోటాలో విశాలమైన ఉప్పు మైదానాలు ఒక ప్రముఖ లక్షణం. ఈ పట్టణం ఉప్పును ప్రధానంగా ఉత్పత్తి చేస్తుంది.[3] ప్రధాన మంత్రి రనిల్ విక్రమసింఘే 6,100 హెక్టార్ల (15,000 ఎకరాలు) ప్రత్యేక ఆర్థిక మండలాన్ని ప్రతిపాదించారు, ఇందులో సుమారు 500 హెక్టార్లు (1,235 ఎకరాలు) కర్మాగారాలు, ఎల్ఎన్జి ప్లాంట్లు, శుద్ధి కర్మాగారాలను నిర్మించడానికి హంబన్తోటలో ఉండగా, మిగిలినవి మొనారగల, ఎంబిలిపిటియా, మాతారా ఉంటాయి.[13][14][15] SEZలకు అవసరమైన శ్రామికశక్తికి శిక్షణ ఇవ్వడానికి చైనాతో కలిసి 2017లో ప్రధాన మంత్రి రనిల్ విక్రమసింఘే ఒక వృత్తి శిక్షణా కేంద్రాన్ని ప్రారంభించారు.[16] విక్రమసింఘే ప్రభుత్వ యాజమాన్యంలోని చైనా మర్చంట్స్ పోర్ట్ హోల్డింగ్స్తో వ్యూహాత్మకంగా ఉన్న హంబన్టోటా నౌకాశ్రయంలో 70 శాతం వాటాను 1.12 బిలియన్ డాలర్లకు లీజుకు ఇవ్వడానికి ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నాడు, హంబన్టోటాను బెల్ట్ అండ్ రోడ్ ఇనిషియేటివ్ తెరిచాడు.[17]
రవాణా
[మార్చు]విమానయాన
[మార్చు]మట్టాల రాజపక్స అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం (ఎం. ఆర్. ఐ. ఏ), హంబంటోటాకు ఉత్తరాన 18 కి.మీ (11 మైళ్ళు) దూరంలో ఉన్న మట్టాల పట్టణంలో ఉంది. ఈ విమానాశ్రయం మార్చి 2013లో అధికారికంగా ప్రారంభించబడింది, కొలంబోలోని బండారనాయకే అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం తర్వాత శ్రీలంకలో ఇది రెండవ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం.[18] వీరవిల విమానాశ్రయం కూడా సమీపంలోనే ఉంది.[19]
రోడ్డు
[మార్చు]ఎ2 హైవే గాలే. మాతరల ద్వారా కొలంబోను హంబంటోట పట్టణంతో కలుపుతుంది. కొట్టావా నుండి మాతర వరకు ఉన్న సదరన్ ఎక్స్ప్రెస్వే, బెలియట్టా ద్వారా హంబంటోటకు అనుసంధానించబడుతుంది.
రైలు
[మార్చు]మాతారా-కటారగామ రైల్వే లైన్ ప్రాజెక్ట్ నిర్మాణ పనులు 2006లో ప్రారంభమయ్యాయి, బ్రాడ్ గేజ్ రైల్వే 91 మిలియన్ డాలర్ల అంచనా వ్యయంతో అమలు చేయబడుతోంది.[20]
ఓడరేవు
[మార్చు]
హంబన్టోటా నౌకాశ్రయం అనే కొత్త అంతర్జాతీయ నౌకాశ్రయానికి ఎంపిక చేసిన ప్రదేశం హంబన్టోట. దీనిని మూడు దశల్లో నిర్మించాలని నిర్ణయించారు, మొదటి దశ 2010 చివరి నాటికి $360 మిలియన్ల వ్యయంతో పూర్తి కావాల్సి ఉంది.[21] ఓడరేవులో భాగంగా, 550 మిలియన్ డాలర్ల పన్ను రహిత పోర్ట్ జోన్ ప్రారంభించబడుతోంది, భారతదేశం, చైనా, రష్యా, దుబాయ్ కంపెనీలు ఈ జోన్లో నౌకానిర్మాణం, ఓడ మరమ్మత్తు,గిడ్డంగుల సౌకర్యాలను ఏర్పాటు చేయడానికి ఆసక్తిని వ్యక్తం చేశాయి. ఈ నౌకాశ్రయం మొదటి దశ నిర్మాణం ముగింపులో నవంబర్ 18,2010న అధికారికంగా ప్రారంభించబడింది.[22] అన్ని దశలు పూర్తిగా పూర్తయినప్పుడు, ఇది 33 నౌకలను ఉంచగలదు, ఇది దక్షిణ ఆసియాలో అతిపెద్ద నౌకాశ్రయంగా మారుతుంది.[23]
బంకరింగ్ సదుపాయం: 14 ట్యాంకులు (చమురు కోసం 8, విమాన ఇంధనం కోసం 3, LP గ్యాస్ కోసం 3) మొత్తం 80,000 m³ (2,800,000 cu ft) సామర్థ్యంతో ఉన్నాయి. [24] కొలంబో నౌకాశ్రయం 3,667 నౌకలతో పోలిస్తే 2012 మొత్తంలో 34 నౌకలు మాత్రమే హంబన్టోటాలో నిలిచాయి.[25] ఓడరేవు ఖర్చు కారణంగా శ్రీలంక ఇప్పటికీ చైనాకు భారీగా రుణపడి ఉంది, చాలా తక్కువ ట్రాఫిక్ ఉన్నందున, రుణాన్ని తీర్చలేకపోయింది.[26] 2017 లో చైనాకు $1 బిలియన్లకు బదులుగా ఓడరేవు కోసం 99 సంవత్సరాల లీజు ఇవ్వబడింది.[27]
హంబంటోట ఓడరేవు అభివృద్ధిలో చైనా కంపెనీల ప్రమేయం, ఇది చైనా ' స్ట్రింగ్ ఆఫ్ పెర్ల్స్' వ్యూహంలో భాగమని కొందరు విశ్లేషకులు వాదనలు చేయడానికి దారితీసింది. చైనా నావికాదళాన్ని ఓడరేవులోకి అనుమతించడం శ్రీలంక ప్రయోజనాలకు మంచిది కాదని, ఏదేమైనా, ఓడరేవు యొక్క బహిర్గత స్వభావం సంఘర్షణ సమయంలో చైనాకు దాని విలువను సందేహాస్పదంగా మారుస్తుందని ఇతర విశ్లేషకులు వాదించారు.[28]
శ్రీలంక ప్రభుత్వం ఓడరేవు యొక్క 99 సంవత్సరాల లీజును రద్దు చేసి, అసలు రుణ తిరిగి చెల్లించే షెడ్యూల్కు తిరిగి రావడానికి ప్రయత్నిస్తుందని 2019 నవంబర్లో అధ్యక్షుడు గోటబయ రాజపక్స సూచించారు.[27][29] ఆగస్టు 2020 నాటికి 99 సంవత్సరాల లీజు ఇప్పటికీ అమలులో ఉంది.[30]
విద్యుత్
[మార్చు]హంబంటోట విండ్ ఫార్మ్ శ్రీలంకలోని మొట్టమొదటి విండ్ ఫార్మ్ (ఇంకా రెండు వాణిజ్య విండ్ ఫార్మ్లు ఉన్నాయి).[31] ద్వీప దేశంలో పవన విద్యుత్ ఉత్పత్తిని పరీక్షించడానికి ఇది పైలట్ ప్రాజెక్ట్.[32] పవన శక్తి అభివృద్ధి పేలవమైన రోడ్లు, అస్థిర విద్యుత్ గ్రిడ్ వంటి అపారమైన అడ్డంకులను ఎదుర్కొంటుంది. సిఇబి ట్రాన్స్మిషన్ నెట్వర్క్ అభివృద్ధి ప్రణాళికతో, హంబన్తోటలో మొట్టమొదటి 220 కెవి గ్రిడ్ సబ్స్టేషన్ నిర్మాణంలో ఉంది, ఇది 2022 నాటికి నేషనల్ గ్రిడ్కు అనుసంధానించబడుతుంది.చింట్ ఎలక్ట్రిక్ ప్రధాన కాంట్రాక్టర్గా, మినెల్ లంక నేషనల్ కాంట్రాక్టర్గా డిజైన్, సివిల్ నిర్మాణం, ఎలక్ట్రికల్ ఇన్స్టాలేషన్ పనులను చేపట్టాయి. ఈ సబ్స్టేషన్ తిరథాయ్ నుండి 6 యూనిట్ల 220/132/33 kV 83.33 MVA పవర్ ట్రాన్స్ఫార్మర్లతో 500 MVA ను నిర్వహించగలదు[33]
సంస్కృతి
[మార్చు]హంబన్తోటలో క్రీడా కార్యకలాపాల కోసం మహీంద రాజపక్స అంతర్జాతీయ స్టేడియం ఉంది.[34] ఇది 35,000 సీట్ల సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉంది, 2011 క్రికెట్ ప్రపంచ కప్ కోసం నిర్మించబడింది. ఈ ప్రాజెక్ట్ వ్యయం సుమారుగా రూ. 900 మిలియన్లు (US$7.86 మిలియన్లు). 2011 క్రికెట్ ప్రపంచ కప్ కోసం మౌలిక సదుపాయాల నిర్మాణంలో అయిన అప్పుల నుండి శ్రీలంక క్రికెట్ ఉపశమనం కోరుతోంది.[1]
మాగం రుహునుపుర ఇంటర్నేషనల్ కాన్ఫరెన్స్ హాల్ (ఎంఆర్ఐసిహెచ్) ను స్థానిక, అంతర్జాతీయ కార్యక్రమాల కోసం నిర్మించారు. సిరిబోపురాలో 28 ఎకరాల స్థలంలో ఉన్న ఎంఆర్ఐసిహెచ్ శ్రీలంక రెండవ అంతర్జాతీయ సమావేశ మందిరం. ప్రధాన హాలులో 1,500 సీట్లు ఉన్నాయి,ఒక్కొక్కటి 250 సీటింగ్ సామర్థ్యంతో మూడు అదనపు హాల్లు ఉన్నాయి. కాన్ఫరెన్స్ హాల్లో పూర్తిగా ఆధునిక సాంకేతిక సౌకర్యాలు,400 వాహనాలకు వాహనాల పార్కింగ్, హెలికాప్టర్ ల్యాండింగ్ కోసం హెలిప్యాడ్ ఉన్నాయి.[35]
2010 మార్చి 31న, 2018 కామన్వెల్త్ క్రీడలకు హంబన్టోటా ఆశ్చర్యకరమైన వేలంపాట చేసింది. సునామీ వచ్చినప్పటి నుండి హంబన్తోటలో పెద్ద ఎత్తున ఎత్తులు ఎత్తబడుతున్నాయి. 2011 నవంబరు 10న, హంబన్టోటా వేలంపాటదారులు హోస్టింగ్ హక్కులను గెలుచుకోవడానికి తగినంత ఓట్లు పొందారని పేర్కొన్నారు.[36] అయితే, నవంబర్ 11న ఆస్ట్రేలియాకు చెందిన గోల్డ్ కోస్ట్ క్రీడలకు ఆతిథ్యం ఇచ్చే హక్కులను గెలుచుకున్నట్లు అధికారికంగా ప్రకటించారు.[37][38]
జంట నగరాలు
[మార్చు]2007 నుండి హంబంటోటా చైనాలోని గ్వాంగ్జౌతో జంట నగరంగా ఉంది.[39]
మూలాలు
[మార్చు]- 1 2 Fernando, Andrew Fidel (April 5, 2013). "SLC expects financial assistance from government". ESPNCricinfo. Retrieved 5 April 2013.
- ↑ "Hambantota". Hambantota District Chamber of Commerce. Archived from the original on 5 April 2018. Retrieved 30 April 2011.
- 1 2 "Hambantota District. Hambantota: Sri Lanka's Deep South". Archived from the original on 2016-03-04. Retrieved 2012-07-25.
- ↑ The Asiatic annual register, or, A View of the history of ..., Volume 8, Issue 1, p.74.
- ↑ "No. 15689". The London Gazette. 3 April 1804. p. 405.
- ↑ Stubbs, Francis W. (January 2010). History of the Organization, Equipment, and War Services of the Regiment of Bengal Artillery. General Books. p. 165. ISBN 978-1-150-23818-5.
- ↑ "Divisions over tsunami new town". BBC. 17 March 2005. Retrieved 8 March 2016.
- ↑ "World Meteorological Organization Climate Normals for 1991-2020 — Hambantota". National Oceanic and Atmospheric Administration. Retrieved January 20, 2024.
- ↑ "Klimatafel von Hambantota / Sri Lanka (Ceylon)" (PDF). Baseline climate means (1961–1990) from stations all over the world (in జర్మన్). Deutscher Wetterdienst. Retrieved 18 November 2016.
- ↑ "Station Hambantota" (in ఫ్రెంచ్). Meteo Climat. Retrieved 26 August 2021.
- ↑ Nordhoff, Sebastian (2012). The Genesis of Sri Lanka Malay: A Case of Extreme Language Contact. Brill Publishers. p. 3.
- ↑ "Census of Population and Housing 2012". statistics.gov.lk. Department of Census and Statistics, Sri Lanka. 2012.
- ↑ "economynext.com". www.economynext.com. Archived from the original on 2018-08-07. Retrieved 2017-01-09.
- ↑ "Sri Lanka: Sri Lanka launches special industrial zone to attract Chinese industries". Colombo Page. Archived from the original on January 8, 2017. Retrieved 2017-01-09.
- ↑ "US $ 5 b investment in Hambantota: 1,235 acres for industrial zone". Sunday Observer. 2017-01-07. Retrieved 2017-01-09.
- ↑ "Sri Lanka, China open training center to support southern development – Xinhua | English.news.cn". news.xinhuanet.com. Retrieved 2017-01-09.
- ↑ "Hambantota Port agreement to be signed tomorrow - PM".
- ↑ "Overview of Mattala Rajapaksa International Airport (MRIA)". www.airport.lk/. Archived from the original on 2018-04-10.
- ↑ "(WRZ) Weerawila Airport". FlightStats. Archived from the original on 2016-06-04. Retrieved 2017-01-07.
- ↑ Massive Development in Hambantota District Archived 2011-07-22 at the Wayback Machine, Media Centre for National Development in Sri Lanka, retrieved 2010-01-19
- ↑ Shirajiv Sirimane (21 February 2010). "Hambantota port, gateway to world". Sunday Observer. Archived from the original on 24 February 2010. Retrieved 30 April 2011.
- ↑ Abi-Habib, Maria (25 June 2018). "How China Got Sri Lanka to Cough Up a Port". The New York Times. Retrieved 2020-08-08.
- ↑ Ondaatjie, Anusha (8 March 2010). "Sri Lanka to Seek Tenants for $550 Million Tax-Free Port Zone". Business Week. Archived from the original on March 11, 2010. Retrieved 10 March 2010.
- ↑ "Sri Lanka: Sri Lanka\'s Hambantota Harbor refuels six ships in two weeks". www.colombopage.com. Archived from the original on 2014-07-10.
- ↑ Abi-Habib, Maria (25 June 2018). "How China Got Sri Lanka to Cough Up a Port". The New York Times. Retrieved 2020-08-08.
- ↑ Stacey, Kiran (11 December 2017). "China signs 99-year lease on Sri Lanka's Hambantota port". Financial Times. ft.com. Retrieved 2020-08-08.
- 1 2 Asantha Sirimanne, Anusha Ondaatjie (30 November 2019). "Sri Lanka leased Hambantota port to China for 99 yrs. Now it wants it back". Business Standard. Business Standard Ltd. Retrieved 2020-08-08.
- ↑ David Brewster. "Beyond the String of Pearls: Is there really a Security Dilemma in the Indian Ocean?. Retrieved 11 August 2014".
- ↑ Ondaatjie, Anusha; Sirimanne, Asantha (28 November 2019). "Sri Lanka Wants to Undo Deal to Lease Port to China for 99 Years". Bloomberg News. Archived from the original on 8 December 2019.
We would like them to give it back," Ajith Nivard Cabraal, a former central bank governor and an economic adviser to Prime Minister Mahinda Rajapaksa, said in an interview at his home in a Colombo suburb. "The ideal situation would be to go back to status quo. We pay back the loan in due course in the way that we had originally agreed without any disturbance at all.
- ↑ Saeed Shah, Asiri Fernando (7 August 2020). "Pro-China Populists Consolidate Power in Sri Lanka". The Wall Street Journal. wsj.com. Retrieved 2020-08-08.
- ↑ "Sri Lanka's first commercial wind energy plant to start - LANKA BUSINESS ONLINE". Archived from the original on 24 November 2012. Retrieved 13 October 2012.
- ↑ "3 MW Pilot Wind Power Project at Hambantota". Archived from the original on 31 August 2011. Retrieved 6 November 2011.
- ↑ "Minel Lanka Projects". Retrieved 14 August 2021.
- ↑ "Mahinda Rajapaksa International Cricket Stadium | Sri Lanka | Cricket Grounds | ESPNcricinfo.com". Cricinfo. Retrieved 2023-02-18.
- ↑ "President opens international convention center in Hambantota ahead of CHOGM | DailyFT - Be Empowered". www.ft.lk. Archived from the original on 2013-11-11.
- ↑ Ardern, Lucy (11 November 2011). "Sri Lanka boasting of Games bid win". Gold Coast Bulletin. Archived from the original on 24 December 2018. Retrieved 17 November 2011.
- ↑ "Candidate City Manual" (PDF). Commonwealth Games Federation. December 2009. Archived from the original (PDF) on 5 July 2010. Retrieved 17 November 2011.
- ↑ Ardern, Lucy (13 November 2011). "Coast wins 2018 Commonwealth Games". Gold Coast Bulletin. Archived from the original on 26 December 2018. Retrieved 17 November 2011.
- ↑ "Guangzhou Sister Cities [via WaybackMachine.com]". Guangzhou Foreign Affairs Office. Archived from the original on 24 October 2012. Retrieved 2013-07-21.