హరిశంకరి
హరిశంకరి (సంస్కృతం: हरिशङ्करी, హరిశంకరి) అనేది లక్ష్మి, పార్వతి దేవతల సంయుక్త రూపం. దీనిని ప్రధానంగా నేపాల్లో ఆరాధిస్తారు. ఈ భావన దైవిక స్త్రీ శక్తుల ఐక్యతను నొక్కి చెబుతుంది. లక్ష్మికి ప్రాతినిధ్యం వహించే విష్ణువు బిరుదు హరి, పార్వతికి ప్రాతినిధ్యం వహించే శివుని బిరుదు శంకర కలిసి ఈ పేరు ఉద్భవించింది. ఇది వారి భార్యల లక్షణాల శ్రావ్యమైన కలయికకు ప్రతీక.[1]
వరాహ పురాణం 58వ అధ్యాయం
3-4. లక్ష్మీ సమేతుడైన హరిని లేదా ఉమా సమేతుడైన రుద్రుడిని ఆరాధించాలి. లక్ష్మి ఉమతో సమానం, హరి రుద్రునితో సమానం. అన్ని శాస్త్రాలు, పురాణాలలో ఇలాగే ప్రకటించబడింది. వేరే విధంగా చెప్పే ఏ శాస్త్రం, కావ్యం దాని పేరుకు తగినది కాదు. 5-6. విష్ణువును రుద్రునితో సమానంగా, లక్ష్మిని గౌరితో సమానంగా పరిగణించాలి. వారి మధ్య భేదం గురించి మాట్లాడేవాడు నీచుడు (అధర్మం), అలాంటి వాడిని ధర్మ క్షేత్రానికి వెలుపల ఉన్న నాస్తికుడిగా పరిగణించాలి.
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ Detmold, Geoffrey; Rubel, Mary (1979). The Gods and Goddesses of Nepal: A Traveller's Guide to the Hindu and Buddhist Deities in the Kathmandu Valley of Nepal, with a Comprehensive Glossary to Aid in Their Identification (in ఇంగ్లీష్). Ratna Pustak Bhandar.