నల్ల మద్ది
| Terminalia elliptica | |
|---|---|
| Bark | |
| Scientific classification | |
| Kingdom: | |
| Division: | |
| Class: | |
| Order: | |
| Family: | |
| Genus: | |
| Species: | T. elliptica |
| Binomial name | |
| Terminalia elliptica | |
టెర్మినాలియా ఎలిప్టికా (నల్ల మద్ది) అనేది భారతదేశం, నేపాల్, బంగ్లాదేశ్, మయన్మార్, థాయిలాండ్, లావోస్, కంబోడియా, వియత్నాంలలోని దక్షిణ, ఆగ్నేయాసియాకు చెందిన టెర్మినాలియా జాతి.[1][2] ఇది దక్షిణ భారతదేశంలో 1000 మీటర్ల ఎత్తు వరకు ఉన్న పొడి, తేమతో కూడిన ఆకురాల్చే అడవులలో ప్రముఖ భాగం.
సాధారణ పేర్లు అస్నా; సాజ్ లేదా సాజ్; ఇండియన్ లారెల్; మారుతం (తమిళం); మట్టి (కన్నడ); ఐన్ (మరాఠీ); తౌక్యాన్ (బర్మా); సదర్, మట్టి లేదా మర్దా (భారతదేశం); ఆసన (శ్రీలంక);, లక్షణమైన బెరడు నమూనా కారణంగా మొసలి బెరడు చెట్టు అందురు.
ఇది 30 మీటర్ల ఎత్తు వరకు పెరిగే చెట్టు, 1 మీ. కాండం వ్యాసం కలిగి ఉంటుంది. పండు అండాకారంగా ఉంటుంది, 3 సెం.మీ. పొడవు ఉంటుంది, పండ్ల శిఖరం దాటి విస్తరించని ఐదు రెక్కలు ఉంటాయి.[3] బెరడు అగ్ని నిరోధకంగా ఉంటుంది. కలప ముతకగా, చాలా నిటారుగా ఉండే ధాన్యం, నిస్తేజంగా నుండి కొంతవరకు మెరిసేది, ఎటువంటి వాసన లేదా రుచి లేకుండా ఉంటుంది. గట్టి చెక్క లేత గోధుమ రంగు నుండి కొన్ని గుర్తులు ఉన్న ముదురు గోధుమ లేదా గోధుమ రంగు నలుపు వరకు ఉంటుంది. ఇది ముదురు గీతలతో వంకరగా ఉంటుంది. సాప్టు వుడ్ ఎర్రటి తెలుపు, తీవ్రంగా విభిన్నంగా ఉంటుంది. హార్ట్వుడ్ మధ్యస్తంగా మన్నికైనది, సాప్టు వుడ్ పౌడర్ - పోస్ట్ బీటిల్ దాడికి గురవుతుంది.[4]
టెర్మినాలియా టోమెంటోసాకు ఒక అద్భుతమైన లక్షణం ఉంది: ఈ జాతికి చెందిన కొన్ని చెట్లు ఎండా కాలంలో నీటిని నిల్వ చేస్తాయి. భారతదేశంలోని బందీపూర్ నేషనల్ పార్క్లో నిర్వహించిన సర్వేలో చెట్ల నిష్పత్తి నీటిని నిల్వ చేస్తుందని, నీటి నిల్వ యొక్క పౌనఃపున్యం, మొత్తంలో నిల్వ ఆధారిత పెరుగుదల ఉందని తేలింది. ఈ నీటి నిల్వ యొక్క యంత్రాంగం, పర్యావరణ భౌతిక ప్రాముఖ్యత తెలియదు. [5]
ఉపయోగాలు
[మార్చు]ఈ కలపను ఫర్నిచర్, క్యాబినెట్ పని, కలపడం, ప్యానలింగ్, ప్రత్యేక వస్తువులు, పడవ నిర్మాణం, రైల్రోడ్ క్రాస్ , అలంకార పొరలు, సంగీత వాయిద్యాల కోసం (ఉదా. గిటార్ ఫ్రెట్బోర్డ్ కోసం) ఉపయోగిస్తారు.
ఈ ఆకులను ఆంథెరియా పాఫియా (పట్టు పురుగులు) ఆహారంగా ఉపయోగిస్తాయి, ఇవి వాణిజ్యపరంగా ముఖ్యమైన అడవి పట్టు యొక్క ఒక రకమైన టస్సార్ సిల్క్ (టుస్సా) ను ఉత్పత్తి చేస్తాయి.[6][7] బెరడును విరేచనాలకు వ్యతిరేకంగా ఔషధంగా ఉపయోగిస్తారు. దాని నుండి ఆక్సాలిక్ ఆమ్లాన్ని తీయవచ్చు. బెరడు, ముఖ్యంగా పండు తోలుకు రంగు వేయడానికి, టాన్ చేయడానికి పైరోగల్లోల్, కాటెకాల్ను ఇస్తుంది.
కాండంలో నిల్వ చేయబడిన నీటిని తరచుగా నొక్కడం ద్వారా వేసవిలో అటవీ ప్రజలు త్రాగడానికి మంచి నీటి వనరుగా ఉపయోగిస్తారు. కడుపు నొప్పికి ఇది నివారణ విలువను కలిగి ఉంటుందని కూడా భావిస్తారు.
దాని స్థానిక పరిధి వెలుపల, దీనిని దక్షిణ చైనాలో సాగు చేస్తారు.[8]
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ "Terminalia elliptica". Germplasm Resources Information Network (GRIN). Agricultural Research Service (ARS), United States Department of Agriculture (USDA). Retrieved 21 December 2017.
- ↑ Sal and Saaj Deforestation in West Nepal: "Terminalia Tomentosa"
- ↑ Flora of China: Terminalia
- ↑ Wood Technical Fact Sheet: Terminalia tomentosa complex Archived 2007-03-17 at the Wayback Machine
- ↑ Current Science, "Water Storage in Terminalia tomentosa" Archived 2015-09-23 at the Wayback Machine
- ↑ "Terminalia elliptica". Germplasm Resources Information Network (GRIN). Agricultural Research Service (ARS), United States Department of Agriculture (USDA). Retrieved 21 December 2017.
- ↑ "Animals and Animal Projects". fao.org. Food and Agriculture Organization. Retrieved 14 November 2017.
- ↑ Flora of China: Terminalia
బాహ్య లంకెలు
[మార్చు]
Media related to నల్ల మద్ది at Wikimedia Commons
Data related to నల్ల మద్ది at Wikispecies