సమాచార ఉపగ్రహము

వికీపీడియా నుండి
ఇక్కడికి గెంతు: మార్గసూచీ, వెతుకు

సమాచార ఉపగ్రహం (కొన్నిసార్లు దీనిని సంక్షిప్తంగా COMSAT అని పిలుస్తారు) అనేది భూకక్ష్య ఉపరితలం వెలుపల అంతరిక్షంలో నిలిపి ఉంచే ఒక కృత్రిమ ఉపగ్రహం. దీనిని సుదూర సమాచారాల పంపిణీ కొరకు ఉపయోగిస్తారు. ఆధునిక సమాచార ఉపగ్రహాలు భూకక్ష్య భ్రమణమార్గాలు, మోల్నియా గ్రహభ్రమణమార్గాలు, ఇతరమైన యల్లిప్టికల్ గ్రహభ్రమణమార్గాలు మరియు తక్కువ(ధ్రువ మరియు అధ్రువ) భూభ్రమణమార్గాలు అన్నిటిని కలుపుకొని వివిధ రకాల భ్రమణమార్గాలలో ప్రయాణిస్తాయి.

స్ధిరమైన(ఒక చోటనుండి మరొక చోటుకు) సేవల కొరకు, మైక్రోవేవ్ ఆకాశవాణి ప్రసారాల సాంకేతిక పరిజ్ఞానం స్తుతిని తెలపటం దగ్గర నుంచి జలాంతర్గామి వైరు ద్వారా జరిగే సమాచారము వరకు సమాచార ఉపగ్రహమును ఉపయోగిస్తారు. అంతేకాకుండా ఇవి సుదూర అవసరాలయిన ఓడలు, వాహనాలు, విమానాలు, చేతిలో అమరేటటువంటి ప్రచార సాధనాలు మొదలగువాటితో సమాచార పంపిణీలోను మరియు దూరదర్సన్, ఆకాశవాణి కార్యక్రమాలని ప్రసారం చేయటంలోను, తీగల ద్వారా జరిగే ఆచరణలోసాధ్యంకాని లేదా అసాధ్యమైన ఇతర సాంకేతిక పరిజ్ఞాన అవసరాల కొరకు ఉపయోగిస్తారు.

చరిత్ర[మార్చు]

మొట్టమొదటి ప్రయోగాలు[మార్చు]

మొదటి కృత్రిమ ఉపగ్రహం సోవియెట్ కి చెందిన స్పుట్నిక్ 1. దీనిని అక్టోబర్ 4, 1957లో కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టెను మరియు దీనిలో సమాచార పంపిణీ కొరకు ఒక రేడియో ట్రాన్స్మిట్టర్ ను అమర్చడం జరిగింది. అది రెండు పౌనపున్యాలు 20.005 మరియు 40.002 MHZ. వద్ద పనిచేయును. మొదటి అమెరికన్ ఉపగ్రహమును 1958లో కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టెను. దీనిలో సంభాషణలను భద్రపరచి, ముందుకి చేరవేయడానికిగాను ఒక టేప్ రికార్డర్ ను ఉపయోగించారు. దీనిని యు.యస్. అధ్యక్షుడు ద్విఘ్ట్ డి. ఎసేన్హోవేర్ నుండి ప్రపంచం అంతటికి క్రిస్మస్ శుభాకాంక్షలుని తెలుపుటకు ఉపయోగించెను. నాసా 1960లో ఇఖో ఉపగ్రహమును ప్రవేశపెట్టెను; దీనిలో ఆకాశవాణి సమాచారాల కొరకు అల్యూమినియం పూత కలిగిన పి.ఇ.టి. ఫిల్మ్ బలూన్ ను పాసివ్ రిఫ్లెక్టర్ గా ఉపయోగించారు. ఫిల్కో చే తయారుచేయబడిన,కొరియర్ 1బి 1960లో కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టెను. ఇది ప్రపంచంలో మొదటి ఏక్టివ్ రిపీటర్(కాంతిని విధ్యుత్ సంకేతాలుగా మార్చే పరికరం) కలిగిన ఉపగ్రహం.

టెల్సార్ మొదటి ఏక్టివ్ మరియు డైరెక్ట్ రిలే సమాచారాల ఉపగ్రహం. ఎటి&టికి చెందిన మల్టీ-నేషనల్ ఒప్పందంలో బాగముగా ఎటి&టి, బెల్ టెలిఫోన్ లాబొరేటరీస్, నాసా, బ్రిటిష్ తపాలా కార్యాలయం, మరియు ఫ్రెంచ్ జాతీయ పిటిటి (తపాలకార్యాలయం) వారు కలిసి సమాచార ఉపగ్రహంని అబివృది చేసెను. ఇది నాసాచే కేపే కెనవేరాల్ నుంచి జూలై 10, 1962లో కక్ష్యలోకి ప్రవేసపెట్టెను. ఇదే మొదటి ప్రైవేటువ్యక్తుల ప్రోత్సాహంతో విడుదలచేయబడిన సమాచార ఉపగ్రహం.టెల్స్టార్ దీర్ఘవృత్తాకారకక్షలో(ప్రతి 2 గంటల 37 నిమిషాలకి ఒకసారి తిరగటం పూర్తి అవుతుంది), 45°ల కోణంతో భూమధ్యరేఖ ఎగువన తిరుగుతుంది.

ఆ సమయంలోనే విడుదలయిన భూస్దావర ఉపగ్రహాలతో 1963, జూలై 23న సింకోమ్ 2 ను కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టెను. సింకోమ్ 2 రోజుకి ఒక సారి నిర్దిష్టమైన వేగంతో భూమి చుట్టూ తిరుగును కానీ దీని ప్రయాణం ఉత్తర-దక్షిణ ద్రువాల వైపు కారణముగా, దీని జాడ తెలుసుకోవడానికి ప్రత్యేకమయిన ఉపకరణాలు అవసరమయ్యాయి.

భూస్థావర కక్ష్య[మార్చు]

భూస్థావర కక్ష్య

భూస్దావర కక్ష్యలో ఉన్నటువంటి ఉపగ్రహం భూమి మీద నుంచి చూసే వారికీ నిలకడగా ఉన్నట్టు కనిపిస్తుంది. భూస్దావర కక్ష్యలో ఉన్నటువంటి ఉపగ్రహం రోజుకి ఒక సారి నిర్దిష్టమైన వేగంతో భూమి చుట్టూ భూమధ్యరేఖ మీదుగా తిరుగును.

భూమి పైన ఉన్న ఆంటెన్నాల వలన సమాచారాలు పంపించటానికి భూస్దావర భ్రమానాలు ఉపయోగపడును. ఇవి ముఖ్యముగా సూటిగా ఉపగ్రహం వైపు ఉండవలెను. ఇవి ఉపగ్రహము యొక్క కదలికల్ని తెలుసుకోవడానికి ఖర్చుతో కూడుకున్న పరికరాలు అవసరం లేకుండానే సమర్ధవంతముగా పనిచేయవచ్చు. ముఖ్యముగా భూమిపై ఎక్కువ ఆంటెన్నాలు అవసరమయ్యే సంధర్బంలో (దూరదర్శన్ కార్యక్రమాలని ప్రసారం చేయటం మొదలగునవి), భూమి పైన ఉన్న పరికరాలని తగ్గించడం వలన అదనపు ఖర్చును ఆదా చేయవచ్చు, మరియు బోర్డు మీద మిశ్రితమైన వాటితో ఉపగ్రహంని భూస్దావర కక్ష్యతో సంబంధం కలిగి ఉండేలా ఉన్నత కక్షలోనికి ప్రవేశపెట్టవలెను.

భూస్దావర కక్ష్య ఉపగ్రహాల ద్వారా సమాచారాన్ని చేరవేయవచ్చనే భావనను మొదటగా ఆర్ధర్ సి.క్లార్క్ గారు ప్రతిపాదించారు. దానిని కోన్స్తంతిన్ త్సిఒల్కోస్కి మరియు 1929లో హెర్మన్ పొతోచ్నిక్( హెర్మన్ నూర్డుంగ్ వ్రాసెను)దాస్ ప్రాబ్లం డెర్ బెఫహృంగ్ డెస్ వేల్త్రుమ్స్ - డెర్ రాకేతెన్-మోటర్ రచనల ఆధారంగా ప్రతిపాదించాడు. అక్టోబర్ 1945లో క్లార్క్ "ఎక్ష్త్ర -తెర్రెస్త్రిఅల్ రిలేయ్స్" అనే ఒక వ్యాసం ప్రచురించెను, అది బ్రిటిష్ పత్రిక వైర్లెస్ వరల్డ్ లో వచ్చెను. ఆ వ్యాసంలో కృత్రిమ ఉపగ్రహం తయారు చేయటానికి కావలసిన ములాధరమైన విషయాలని, ఆకాశవాణి సంకేతాలని ప్రసారము చేయటానికి భూస్దావర కక్ష్య భ్రమణాలు ఉపయోగపడునని వర్ణించెను. అందుకే ఆర్ధర్ సి.క్లార్క్ గారిని సమాచార ఉపగ్రహాల రూపకర్త అని తరచుగా అంటారు.

మొట్టమొదటి అసలైన భూస్దావర ఉపగ్రహం సింకోమ్ 3 ఆగష్టు 19, 1964 లో కక్షలోనికి ప్రవేశపెట్టబడింది. దీనిని అంతర్జాతియ ప్రామాణిక సమయ రేఖాంశం మీదుగా, భూభ్రమణంలో ధ్రువ రేఖ వద్ద 180° తూర్పుకి ఉండేలాగా ఉంచారు. దీనిని ఉపయోగించి 1964లో టోక్యో, జపాన్ లో జరిగిన వేసవి ఒలంపిక్స్ ని అదే సంవత్సరంలో ప్రయోగాత్మకంగా దూరదర్శన్లో పసిఫిక్ మహా సముద్రం మీదుగా యునైటెడ్ స్టేట్స్ లో ప్రసారం చేసెను.

సింకోమ్ 3 తరువాత ఇంటేల్సాట్ I అక యర్లీ బర్డ్ ని 1965 ఏప్రిల్ 6న భూభ్రమణంలో ధ్రువ రేఖ వద్ద 28° పడమరకి ఉండేలాగ ప్రవేశపెట్టెను. ఇదే అట్లాంటిక్ మహా సముద్రం మీదుగా భూస్థావర కక్ష్య ఉపగ్రహం ద్వారా సుదూర సమాచారాలను చేరవేయడానికి ఉపయోగపడిన మొదటి ఉపగ్రహం.

నవంబర్ 9, 1972లో, ఉత్తర అమెరికా యొక్క మొదటి భూస్దావర కక్ష్య ఉపగ్రహం భూఖండంకి ఉపయోగపడెను. అనిక్ ఎ1, టేలిసాట్ కెనడా వారి చేత ప్రవేశపెట్టబడింది. వేస్టార్ 1 ప్రవేశపెట్టటంతో యునేటేడ్ స్టేట్స్తో వాజ్యం పెట్టుకొనెను, వేస్టార్ 1 వెస్ట్రన్ యూనియన్ చేత ఏప్రిల్ 13, 1974లో ప్రవేశపెట్టెను.

డిసెంబర్ 19, 1974లో, మొదటి భూస్దావర కక్ష్య సమాచార ఉపగ్రహం ప్రపంచములో మూడు-అక్షములు స్దిరంగా ఉంచటం ద్వారా ఫ్రాంకో-జర్మన్ సింఫొనీ ని ప్రవేశపెట్టెను.

టెల్స్టార్,సింకోమ్ ౩, యర్లీ బర్డ్, అనిక్ ఎ1 మరియు వేస్టార్1 ప్రవేశపెట్టిన తరువాత ఆర్.సి.ఎ. అమెరికాం (తరువాత జిఇ అమెరికాం, ఇప్పుడు యస్.ఇ.యస్ అమెరికాం) షాట్కాం1ని 1975లో ప్రవేశపెట్టెను. షాట్కాం 1 అనేది ఒక పరికరంలాగా మొదటిలో వైరు ద్వారా దూరదర్శన్ చానల్స్ కి సహకారిగా ఉండేది. అట్టి వాటిలో డబ్ల్యుటిబియస్ (ఇప్పుడు టిబియస్ సూపర్స్టేషన్), ఎచ్.బి.ఒ, సి.బి.ఎన్.(ఇప్పుడు ఎబిసి ఫ్యామిలీ), మరియు వాతావరణ ఛానల్ విజయం సాదించెను. ఎందుచేతనంటే మొదటి నుంచి చివరి వరకు ఉపగ్రహంని ఉపయోగించి ఈ చానల్స్ వాటి కార్యక్రమాలని స్దానికమైన వైర్లు దూరదర్శన్ ద్వారా ప్రసారం చేయును. అదనంగా, దీనిని యునేటేడ్ స్టేట్స్ లోని టెలివిజన నెట్వర్క్స్ ఈ ఉపగ్రహంని ఉపయోగించి ప్రసరము చేసేను. ఎబిసి, యన్బిసి, మరియు సిబియస్ల వంటివి, వాటి కార్యక్రమ ప్రసారాలని వాటి యొక్క స్దానికముగా సంబంధం ఉన్న స్దలముకు ప్రసారం చేయును. షాట్కాం 1 ఎక్కువ మందిచే ఉపయోగించబడింది ఎందుకంటే ఇది అమెరికాలోని వేస్టార్ తో పోల్చితే రెండు రెట్ల సంచార సామర్ధ్యం కలిగినది(వేస్టార్ లోని 12 ట్రాన్సోండర్స్ కు రెట్టింపు). ఫలితముగా తక్కువ ట్రాన్స్పొండర్లో- వాడుక ఖర్చులు. తరువాత దశాబ్దాలలో ఈ ఉపగ్రహాల ట్రాన్సోండర్స్ సంఖ్య పెరుగుతూవస్తున్నాయి.

2000 నుంచి, హఘస్ స్పేస్ అండ్ కమ్యూనికేషన్సు (ఇప్పుడు బోయింగ్ ఉపగ్రహ అబివృది సంస్థ) దగ్గర దగ్గర 40 శాతం తయారు చేసెను. వీరికి ప్రపంచం మొత్తం మీద ఉన్న వంద కంటే ఎక్కువ ఉపగ్రహలు కలవు. స్పేస్ సిస్టం/లోరల్ని కలుపుకొని ఇంకొక పెద్ద ఉపగ్రహంని తయారుచేసెను. గ్రహ భ్రమణాల విజ్ఞాన సంస్థతో స్టార్ బస్సు శ్రేణులు, లాక్హీడ్ మార్టిన్ (అస్ట్రో ఎలక్ట్రానిక్స్ పూర్వపు ఆర్సిఎ సొంతము/జిఇ అస్ట్రో స్దల వ్యాపారము), నార్త్రోప్ గ్రుమ్మన్, అల్కాటెల్ స్ధలం, ప్రస్తుతం తలెస్ అలేనియా స్పేస్, స్పేస్బస్సు శ్రేణులతో, మరియు ఇఎడియస్ అస్ట్రియం.

తక్కువ-భూ-భ్రమణ ఉపగ్రహాలు[మార్చు]

సియన్ లో తక్కువ భూ భ్రమణ మార్గం

భూమి యొక్క అల్ప కక్ష్యమార్గం (యల్ఇఓ) ముఖ్యంగా గుండ్రని భ్రమణ మార్గం సుమారు 400 కిలోమీటర్లు భూమి యొక్క ఉపరితలం ఫై దగ్గర దగ్గర 90 నిముషాలు సమయం (భూమి చుట్టూ తిరగడానికి పట్టే సమయం) పడుతుంది. వాటి యొక్క తక్కువ ఎత్తు కారణంగా, ఈ ఉపగ్రహాలు 1000 కిలోమీటర్లు నుండి చూడటానికి మాత్రమే సహ ఉపగ్రహ క్షేత్రంనుండి కనపడును. అదేకాకుండా, అల్పకక్ష్యస్థాయిలలో ఉండే ఉపగ్రహాలు భూమి యొక్క ప్రదేశాన్నిబట్టి వాటి స్థానాన్ని వెంటనే మార్చుకోగలవు. కాబట్టి స్దానికముగా ఉపయోగించటం కొరకు, నిరంతరాయ సేవల కోసం పెద్ద మొత్తంలో ఉపగ్రహాలు అవసరం.

అల్పకక్ష్యస్థాయిలలో ఉండే ఉపగ్రహాలు భూ స్దావర కక్ష్య ఉపగ్రహాలతో పోల్చితే భూమి నుండి సామీప్యం, ఎక్కువ బలమైన సంకేతాలు(బలమైన సంకేతాలు వెనుకకు వెళ్ళునప్పుడు అవతలి పక్కనున్న వనరు నుండి దూరం కారణంగా బలహీనపడతాయి. కాబ్బట్టి ఫలం నాటకీయం) అవసరం లేని కారణంగా తక్కువ ఖర్చుతో గ్రహ భ్రమణ మార్గంలోకి ప్రవేశ పెట్టటానికి వీలవుతుంది. అట్లు ఇక్కడ మొత్తము వ్యాపారము అంతా ఉపగ్రహాల సంఖ్య మరియు వాటి వెల మీద ఆదారపడి ఉంటాయి. అదనముగా, వీటిలో బోర్డు మీద మరియు భూమి మీద పరికరాలకి ముఖ్యమైన తేడాలు ఉంటాయి. వాటి పోషించుట కొరకు రెండు రకాల పరికరాలు అవసరము అవుతాయి.

ఉపగ్రహాల సముదాయం కలిసి ఆలోచనతో పనిచేయటాన్ని ఉపగ్రహ సముదాయం అని పిలుస్తారు. ముఖ్యంగా దూరంగా ఉండే ప్రాంతాలకు ఉపగ్రహ టెలిఫోన్ సేవలందిస్తున్న రెండు ముఖ్య ఉపగ్రహసముదాయ సంస్థలు ఇరీడియమ్ మరియు గ్లోబల్ స్టార్ సిస్టమ్స్. ఇరిడియం సంస్థకు 66 ఉపగ్రహాలు ఉన్నాయి. మైక్రోసాప్ట్ సంస్థ వ్యాపారాధికారి పాల్ అలెన్, టెలిదేసిక్ అనే ఎల్.ఇ.ఒ. ఉపగ్రహ సంస్థకు 840 ఉపగ్రహాలు ఏర్పాటుచేయాలనుకున్నారు. ఇవి తరువాత తగ్గించుకుంటూ వచ్చి 288 కి వచ్చెను మరియు చివరికి ఒక పరీక్షా ఉపగ్రహముని కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టెను.

అల్పకక్ష్యస్థాయిలలో ఉండే ఉపగ్రహాలను ఉపయోగించి నిరంతరాయ సేవలందించడానికి అవకాశం ఉంది. భూమి మీద ఒక భాగంలోని డేటాని తీసుకొని తరువాత వేరొక భాగంలోకి వెళ్ళినప్పుడు అక్కడ ప్రసారం చేయును. కెనడావారి కాసివోప్ సమాచార ఉపగ్రహాల కాస్కేడ్ సంస్థ ఈ పధ్ధతినే అనుసరిస్తున్నాయి. నిల్వ వుంచి మరియు ముందికి తీసుకొని పోవు పద్ధతి దీనిని ఆర్బ్కంమ్ అని అంటారు.

మోల్నియ ఉపగ్రహాలు[మార్చు]

ముందు చెప్పినట్లుగా భూస్దావర కక్ష్య ఉపగ్రహాలు భూమధ్యరేఖకు ఎగువన ఏర్పాటుచేయబడ్డాయి. దీని పర్యవసానముగా, ప్రతి సారి వాటిని ఎగువ అక్షర రేఖ మీద వుంచి సేవలు అందించటం సరి అయిన పధ్ధతి కాదు. ఎగువ అక్షర రేఖ వద్ద భూస్దావర కక్ష్య ఉపగ్రహాల వలన ఆకాశాన్ని భూమిని కలిపినట్లు కనపడే చక్రం తక్కువగా కనిపించును. కలిపేటటువంటి మరియు కారణము వివిధ భాగాలలో (కలుగ చేసుకోవటం ద్వారా సంకేతాలు ప్రతి ఫలించుట చేత భూమి మీద మరియు భూమి లోపల ఉన్న ఎంటిన్నలు) మార్పు కలుగచేయును. మోల్నియ శ్రేణిలోకి మొదటి ఉపగ్రహంని ఏప్రిల్ 23, 1965లో ప్రవేశపెట్టేను, మరియు పరీక్షించుటకుగాను దూరదర్శన్ సంకేతాలని మాస్కో అప్లింక్ స్ధలం నుండి డౌన్లింక్ స్ధలంకి పంపించెను. ఈ స్దలాలు సైబిరియా మరియు రుస్సియన్ తూరుపున ఉన్న, వాటిలో నోర్లిస్క్, ఖబరోవ్స్క్, మగాడన్ మరియు వ్లడివోస్తోక్ లో ఉన్నట్లు కనుగొనెను. నవంబర్ 1967లో సోవియట్ ఇంజినీర్లు జాతీయ దూరదర్శన్ నెట్వర్క్ ఉపగ్రహ దూరదర్శన్ను సరిక్రొత్త పద్దతి ద్వారా సృష్టించెను. దీనిని అర్బిట అని పిలుస్తారు, అది మోల్నియ ఉపగ్రహాల ఆదారముగా పనిచేయును.

మోల్నియ భ్రమణ మార్గములు చాల విషయాలలో మార్పుని కలుగచేయును. మోల్నియ భ్రమణ మార్గము చాల ఏటవాలుగా ఉండి, కక్ష్యయొక్క ఉత్తరభాగంలో ఖచ్చితమైన మంచి ప్రసారాలను అందించగలవు. (ఎత్తులు అనేవి ఉపగ్రహాల యొక్క స్డాయిలకి పొడిగింపు, ఆకాశాన్ని భూమిని కలిపినట్లు కనపడే చక్రం పైన ఉండును. ఇట్లు, ఉపగ్రహం ఆకాశాన్ని భూమిని కలిపినట్లు కనపడే చక్రం వద్ద సున్నా ఏటవలుతో ఉండును మరియు ఉపగ్రహం నేరుగా పైన 90 డిగ్రీలు ఏటవలుతో ఉండును).

ఇంతే కాకుండా, మోల్నియ భ్రమణ మార్గములు ఉద్దేశించబడినవి కాబట్టి ఆ ఉపగ్రహాలు ఉత్తర అక్షర రేఖ వద్ద వాటి యొక్క సమయాన్ని ఎక్కువగా వెచ్చించును. అందులో ఇది భూమి యొక్క అడుగుజాడలలో కొద్దిగా మాత్రమే కదులును. దీని సమయము ఒక పూట కాబట్టి ఉపగ్రహం పనిచేయటానికి నిర్దేశించిన ప్రదేశంకి ప్రతి భ్రమణం చేయుట ద్వారా ఎనిమిది గంటలు ఉపయోగపడును. ఈ విధంగా సముదాయంలో మూడు మోల్నియ ఉపగ్రహాలు (వీటిలో భ్రమణ మార్గాలు అదనముగా ఉండును)ఉపయోగించి నిరంతరాయంగా ప్రసారాలు చేయవచ్చు.

మోల్నియ ఉపగ్రహాలు రష్యాకు ముఖ్యముగా దూరవాణి యంత్రం మరియు దూరదర్శన్ సేవలకి ఉపయోగపడుతున్నాయి. మోల్నియ ఉపగ్రహాలు కదిలే ఆకాశవాణి పరికరాలలో (తక్కువ అక్షర రేఖ వద్ద కూడా) ఉపయోగపడుతున్నాయి. పట్టణ ప్రాంతలలో కారు ప్రయాణిస్తూ ఉంటే అప్పుడు ఉపగ్రహాలనుండి సమాచారం పొందడానికి ఉపగ్రహంతో మంచి నిరంతరాయ బంధాన్ని కొనసాగించవలసి ఉంటుంది. ఉదా: పెద్ద భవంతుల సమక్షములో ఉన్నపుడు.

ఉపయోగాలు[మార్చు]

దూరవాణి యంత్రం[మార్చు]

ఇరిడియం ఉపగ్రహం

సమాచార ఉపగ్రహాల వల్ల మొదటి మరియు అతి ముఖ్యమైన ఉపయోగం భూఖండం మీద ఉన్న దూరప్రాంతాల వారు దూరవాణి యంత్రం ద్వారా మాట్లాడుకోవచ్చును. స్దిరమైన ప్రజలు నియంత్రించుట వలన తీగ సంభాషణ యంత్రం నెట్వర్క్ రిలేయ్స్ టెలిఫోన్ కాల్స్ నేల మీద ఉన్న తీగ నుంచి సంభాషణ యంత్రం భూమి మీద నిర్దేశించిన స్ధలము వరకు, ఇవి భూస్దావర కక్ష్య ఉపగ్రహాల ద్వారా స్దలంతరానికి పంపించును. సమానమైన భాగాలని డౌన్లింక్ అనుసరించును. సాంకేతిక పరిజ్ఞానం అబివృది చెందటం వలన, జలంతర్గామి సమాచార కేబుల్స్కి ఫైబర్-ఆప్టిక్స్ ద్వారా ఉపయోగిస్తారు. దీని కారణంగా 20వ శతాబ్దంలో స్దిరమైన దూరవాణి యంత్రంలకి ఉపగ్రహాలని వాడటం తగ్గింది. కానీ దూరముగా ఉన్న ద్వీపాలలో ఇప్పటికి వీటిని వాడుతున్నారు. వాటిలో కొన్ని అస్సెన్సిన్ ద్వీపము, సెయింట్ హెలినా, డిగో గార్సియా, మరియు తూర్పు ద్వీపము, వీటిలో జలంతర్గామి సమాచార కేబుల్స్ సేవలని ఉపయోగించుకొనుచుండెను. అక్కడ భూఖండం మీద కొంత భాగము మరియు దేశాలు ఎక్కడ ల్యాండ్ లైన్, తంతి మూలముగా జరిగే సమాచార మార్పిడి తక్కువ ప్రదేశాలలో ఉండును. ఉదాహరణకి పెద్ద ప్రదేశాలు దక్షిణ అమెరికా, ఆఫ్రికా, కెనడా, చైనా, రష్యా, మరియు ఆస్ట్రేలియా. ఉపగ్రహ సమాచారములు అంటార్క్టికా మరియు గ్రీన్లాండ్ కొనలకి కూడా సంబంధములని కలిగి ఉండును.

ఉపగ్రహ ఫోన్లు భూస్దావరకక్ష్య నక్షత్ర సముదాయంని కానీ లేదా అల్పకక్ష్యస్థాయిలలో ఉపగ్రహాల సముదాయంని కానీ నేరుగా కలుపును. కాల్స్ అన్నీ ఉపగ్రహ టెలిపోర్ట్ కు బదిలీ చేయబడి, అక్కడి నుండి మరోక ఉపగ్రహ దూరవాణి పరికరానికి చేరవేయబడతాయి.

ఉపగ్రహ దూరదర్శన్[మార్చు]

దూరదర్శన్ అనేది ఒక ముఖ్యమైన ప్యాపార పరిశ్రమ. ఇది ఏక కాలంలో ఒకేవిధమైన అధిక తరంగదైర్ఘ్యం కలిగిన సంకేతాలను ఎక్కువమంది గ్రహీతలకు అందించడానికి ప్రయత్నిస్తోంది. ఇవి నికరమైన ఎదురుపోటి సామర్ద్యం గల భూసమకాలినమైన కాంషాట్లు. ఉత్తర అమెరికా దూరదర్శన్ మరియు ఆకాశవాణిలలో రెండు రకాల ఉపగ్రహాలని ఉపయోగిస్తున్నారు, అవి: డైరెక్ట్ బ్రాడ్కాస్ట్ శాటిలైట్ (డిబియస్), మరియు ఫిక్స్డ్ సర్వీసు శాటిలైట్ (యఫ్ యస్ యస్).

యఫ్ యస్ యస్ మరియు డిబియస్ ఉపగ్రహల యొక్క లక్షణాలు ఉత్తర అమెరికా బయట, ముఖ్యముగా యూరోప్ లో కొంచెం ఎక్కువగా అస్పష్టమైనది. డైరెక్ట్-టూ-హోం దూరదర్శన్ లో ఎక్కువ ఉపగ్రహాలు ఉపయోగపడతాయి. యూరోప్ లో దీనికి సమానమైన ఎక్కువ సామర్ధ్యం కల ఫలితములు డిబియస్-జాతి ఉపగ్రహాలు ఉత్తర అమెరికాలో కూడా వాడతారు కానీ సమానమైన లినియర్ కేంద్రాబిముఖత కలుగజేయుట వలన యఫ్ యస్ యస్-జాతి ఉపగ్రహాలకి ఉపయోగపడును. ఉదాహరణకి అస్ట్రా, యూటెల్షాట్, మరియు హాట్ బర్డ్ స్పేస్ క్రాప్ట్ యూరోప్ ఖండంఫై గ్రహభ్రమణ మార్గం ఉండును. దీని కారణముగా, యఫ్ యస్ యస్ మరియు డిబియస్ అను పదాలు ఎక్కువగా ఉత్తర అమెరిక ఖండము మొత్తము, మరియు యూరోప్ లో అక్కడక్కడ వినిపిస్తున్నాయి.

స్థిర సేవ ఉపగ్రహము[మార్చు]

స్దిర సేవ ఉపగ్రహాలు సి బ్యాండ్ని, మరియు తక్కువ భాగంలో కేయు(Ku)బ్యాండ్లని ఉపయోగిస్తాయి. అవి సహజముగా ప్రసారాలని ఎక్కించటానికి మరియు దూరదర్శన్ నెట్వర్క్స్ మరియు స్దానికముగా ప్రసారాలని చేర్చుకోను స్దలములు (అవి కార్యక్రమాలని ఎక్కించటం కొరకు నెట్వర్క్ మరియు కార్యక్రమాలన్నిటిని ఒక చోటకి చేర్చి, నేరుగా ప్రసారం చేయుట, మరియు బ్యాక్హుల్లని) ఉపయోగిస్దారు, వీటిని ఉపయోగించటము ద్వారా స్కూల్లు మరియు యూనివర్సిటీ దూర విద్యని అందిస్తున్నాయి, వ్యాపార దూరదర్శన్(బిటివి), దృశ్య సంభాషణలు, మరియు తంతి మూలముగా జరిగే సాధారణ వర్తకములని కొనసాగిస్తున్నాయి. యఫ్ యస్ యస్ ఉపగ్రహాలు కేబుల్ దూరదర్శన్ మొదటిభాగాల నుండి జాతీయ కేబుల్ చానల్స్కి పంపించటానికి ఉపయోగపడును.

స్వేచ్చగా గాలిలో ఉపగ్రహ ప్రసారాలుండటం ద్వారా దూరదర్శన్ చానల్స్ కూడా సాధారణముగా యఫ్ యస్ యస్ లో కెయు బ్యాండ్ని వాడతారు. ఇంటేల్సాట్ అమెరికా యొక్క, పాలవెల్లి మరియు ఎమ్సి3 ఉపగ్రహాలు ఉత్తర అమెరికా మీద పూర్తిగా ఎక్కువ మొత్తంలో యఫ్టిఎ ఛానళ్ళు కేయు బ్యాండ్ మీద తంతిలేని వార్త పద్దతి కోసము అమర్చేను.

అమెరికన్ డిష్ నెట్వర్క్ డిబియస్ సేవలు క్రొత్తగా ఎఫ్.ఎస్.ఎస్. పరిజ్ఞానముని వినియోగించుకోవటం ద్వారా మంచి కార్యక్రమాల సంపుటి అవసరమున్నది. అవి సూపర్డిష్ ఆంటెన్నా, డిష్ నెట్వర్క్ ఎక్కువ పరిమాణం నుండి తీసుకోనిపోయి స్దానిక దూరదర్శన్ స్ధలం ద్వారా యఫ్సిసి యొక్క "తప్పక-తీసుకోనిపోవు" మరియు ఎక్కువ తరంగదైర్ఘ్యం కలిగిన హెచ్.డి.టి.వి. చానల్స్ తీసుకోనిపోవును.

నేరుగా ప్రసారము చేసే ఉపగ్రహము[మార్చు]

నేరుగా ప్రసారము చేసే ఉపగ్రహం(Direct broadcast satellite)అనే సమాచార ఉపగ్రహం అది చిన్న డిబియస్ ఉపగ్రహం డిషెస్ స్దల అంతరానికి పంపించును (సహజముగా 18 నుండి 24 అంగుళాలు లేదా 45 నుండి 60 సెం.మీ.వ్యాసార్ధము ఉండును). నేరుగా ప్రసారము చేసే ఉపగ్రహాలు మైక్రోవేవ్ ఎగువ భాగమున కేయు బ్యాండ్ సాధారణముగా పనిచేయును. డిబియస్ పరిజ్ఞానము డిటిహెచ్-వెలుగుని కలిగించు డైరెక్ట్-టు-హోం ఉపగ్రహ దూరదర్శన్ సేవలలో ఉపయోగిస్తారు. యునేటేడ్ స్టేట్స్లోని డైరెక్ట్టివి మరియు డిష్ నెట్వర్క్, కెనడాలోని బెల్ టివి మరియు షా డైరెక్ట్, యుకెలోని ఫ్రీసాట్ మరియు యుకెలోని స్క్య్ డిజిటల్ , రిపబ్లిక్ అఫ్ ఐర్లాండ్, మరియు న్యూ జేలాండ్లు అట్టివే.

తక్కువ పౌన్హపున్యం మరియు తక్కువ శక్తి వద్ద పనిచేయుట కంటే డిబియస్, యఫ్యస్యస్ ఉపగ్రహాలుకి అధికమైన పెద్ద డిష్(వ్యాసములో 3 నుండి 8 అడుగు(1 నుండి 2.5 మీ)యొక్క కేయు బ్యాండ్, మరియు సి బ్యాండ్ కొరకు 12 అడుగులు(3.6 మీ) లేదా విశాలమైనది) అవసరము. అవి లినియర్ కేంద్రభిముఖత కలుగజేయుట కొరకు ప్రతి ఒక్క ట్రాన్స్ఫోన్దర్ యొక్క ఆర్.ఎఫ్. ఇన్పుట్ మరియు అవుట్పుట్ (దానివలన విరుధముగా గుండ్రంగా కేంద్రభిముఖత కలుగజేయుట కొరకు డిబియస్ ఉపగ్రహాలని వాడతారు) కానీ ఇది చిన్న పరిజ్ఞాపు తేడా దానిని ఉపయోగాదారులు ఎవరు గుర్తించలేరు. ఎస్.ఎఫ్.ఎస్. ఉపగ్రహ పరిజ్ఞానం కూడా మొట్టమొదట డిటిహెచ్ ఉపగ్రహ దూరదర్శన్ కొరకు 1970ల తరువాత నుంచి ఉపయోగించేవారు. 1990కి ముందునుంచే యునేటేడ్ స్టేట్స్లో టివిర్ఓ గ్రహణ పరికరాలు కొరకు (దూరదర్శన్ తీసుకొనుట వరకే)ఉపయోగపడును.ఇది దాని యొక్క కేయు బ్యాండ్ నుండి ఇప్పుడు-చివరి ప్రైమ్ స్టార్ ఉపగ్రహ దూరదర్శన్ సేవల వరుకు ఉపయోగిస్తారు.

సమాచారాలకొరకు ఉపగ్రహాలని ప్రస్తుతము[7] ప్రవేశపెట్టబడుతున్నాయి. అవి కేఎ బ్యాండ్లో ట్రాన్స్పొండర్స్ని కలిగి ఉండును. అట్టివి డైరెక్ టివి(DirecTV) యొక్క స్పేస్ వే-1 ఉపగ్రహం మరియు అనిక్ యఫ్2. నాసా ఈ మధ్యనే పరీక్షించుట కోసము కేఎ బ్యాండ్ని ఉపయోగించి క్రొత్తగా ఉపగ్రహాలను ప్రవేశపెట్టెను.

సులభంగా కదిలే ఉపగ్రహ సాంకేతికపరిజ్ఞానములు[మార్చు]

మొదట ప్రసారాలు చలనములేని దూరదర్శన్ తీసుకొనటము ద్వారా లబించును. 2004 ప్రస్దిగాంచిన సులభంగా కదిలే నేరుగా ప్రసారములని ఉపయోగించటం వలన వాటి యొక్క ఉనికిని చాటుకున్నాయి. రెండు ఉపగ్రహ ఆకాశవాణి పద్దతులు సిరియస్ మరియు ఎక్స్.ఎమ్. శాటిలైట్ రేడియో హోల్డింగ్స్ ను యునేటేడ్ స్టేట్స్ వాడుతున్నారు కొంత మంది తయారీదారులు ప్రత్యేకమైన ఆంటెన్నాలని కదిలే గ్రహణపరికరాలను డిబియస్ దూరదర్శన్ కొరకు పరిచయము చేసెను. జిపియస్ పరిజ్ఞాముని ఉపయోగించి ఉదాహరణగా తీసుకుని, యాన్టినాలు వాటి అంతట అవే ఉపగ్రహాలకి తిరిగి గురిపెట్టును అక్కడ ఎటువంటి విషయము ఉండదు లేదా ఎంత వరకు అనుపానం (యాన్టినాని కొండమీద ఉంచుదురు) అవసరమునిబట్టి తీసుకోనును. ఈ కదిలే ఉపగ్రహ యాన్టినాలు కొన్ని విరామమిచ్చు వినోదపు వాహనాల యజమానుల వలన జనరంజకమైను. అట్టి కదిలే డిబియస్ ఆంటెన్నాలు ఉపయోగించటం వలన జెట్ బ్లూ గాలిలో ప్రయాణించుట కొరకు డైరెక్ట్టివి (లైవ్టీవీ ద్వారా ప్రసారంచేస్తున్న జెట్బ్లూ సహకారి), ప్రయాణికులు చూడటానికి వీలుగా బోర్డు మీద ఎల్.సి.డి. తెరలని సీట్లకి అమర్చెను.

ఉపగ్రహ ఆకాశవాణి[మార్చు]

ఉపగ్రహ ఆకాశవాణి కొన్ని దేశాలలో ముఖ్యముగా యునేటేడ్ స్టేట్స్లో ధ్వని సేవలు అందిస్తుంది. కదిలే సేవల శ్రోతలు భూఖండము మీద ఒక గదిలో ఒకే రకమైన ద్వని కార్యక్రమాన్ని ఎక్కడ నుంచి అయిన కూర్చొనే వినవచ్చు.

ఉపగ్రహ ఆకాశవాణి లేదా సబ్స్క్రిప్సిన్ ఆకాశవాణి(ఎస్.ఆర్.)అనేది డిజిటల్ ఆకాశవాణి సంకేతాలు వాటిని సమాచార ఉపగ్రహము ద్వారా ప్రసారము చేయును. అవి విశాలమైన భూగోళమంతా కవర్ చేస్తుంది. అప్పుడు భూగోళము మొత్తం ఆకాశవాణి సంకేతాలు ఉండును.

ఉపగ్రహ ఆకాశవాణి అర్ధవంతమైన మార్పుని కలుగచేయునట్టి వాటి నుండి నేల ఆదారముగా ఆకాశవాణి సేవలు కొన్ని దేశాలలో ముఖ్యముగా యునేటేడ్ స్టేట్స్లో జరుగుచున్నవి. సీరియస్, య్క్షయం, మరియు వరల్డ్స్పేస్ వంటి మొబైల్ సేవలు భుఖండం అంతా శ్రోతలు గదిలో ఉండి వినుటకు సమ్మతించును. ఒకే రకమైన ధ్వని కార్యక్రమముని ఎక్కడకి వెళ్ళినా వినవచ్చును. సంగీతం కోరిక మీదట లేదా ముజాక్ యొక్క ఉపగ్రహము కొంత భాగాముని ప్రసారము చేయుటకి, సంకేతాలని అందుకోనుట వంటి మిగతా సేవలకు స్దిరమైన-ప్రదేశము మరియు డిష్ యాన్టినా అవసరము. అన్ని పరిస్థితులలోను, ఆంటెన్నా ఉపగ్రహాలని స్పష్టముగా చూడగలిగేలా ఉండవలెను. పెద్ద భవనాలు, బ్రిడ్జిలు, లేదా మోటార్ బండ్లని నిలుపు గ్యారేజీలలో అస్పష్టమైన సంకేతాలు ఉండును. రిపిటర్లు ఆ స్దానములో సంకేతాలు తయారు చేయటం ద్వారా సంకేతాలు శ్రోతలకు లబించును.

ఆకాశవాణి సేవలు సాధారణముగా వ్యాపారం సంభందమైనవి మరియు చందా-ఆదారంగా అందించబడును. వివిధ సేవలు సొంత సంకేతాలు, సంకేత భాష నుండి విడతీయుట మరియు తెరవెనుక జరుగు వాటి కోసము ప్రత్యేకమైన పరికరాలు అవసరము. కార్యక్రమలని ప్రసారం చేయువారు సహజముగా రకరకాల వార్తలని, వాతావరణ విషయాలని, ఆటలు, మరియు మ్యూజిక్ చానల్స్ కలిగి ఉండును. సహజముగా మ్యూజిక్ చానల్స్ చేత ఆదాయం ఉండదు.

టెర్రెస్ట్రియల్ బ్రాడ్ కాస్ట్ ద్వారా ఎక్కువ సాంద్రత కల ప్రదేశాలకు సమాచారాన్ని చేరవేయటానికి ఇది సులభమైన పద్దతి మరియు తక్కువ ఖర్చుతో కూడుకున్నది. ఇట్లు యుకే లో మరియు మరికొన్ని దేశాలలో వాడతారు. ఆకాశవాణి సేవలుకి కేంద్రంగా డిజిటల్ ఆడియో బ్రాడ్కాస్టింగ్ (డిఎబి)సేవలు లేదా హెచ్డి ఆకాశవాణి ఏకకాలంనందు విస్తరించును.

అమెత్యూర్ రేడియో[మార్చు]

అమెత్యూర్ రేడియో నిర్వాహకులు ప్రత్యేకముగా అమెత్యూర్ రేడియో సంకేతాలని పంపించటానికి ఆస్కార్ ఉపగ్రహముని రూపొందించారు. చాల వరుకు ఉపగ్రహాలు స్పేస్బొర్నె ద్వారా నిర్వహిస్తారు మరియు సహజముగా అమెత్యూర్ పరికరాలు ద్వారా యు.హెచ్.ఎఫ్. లేదా వి.హెచ్.ఎఫ్. ఆకాశవాణి పరికరాలు మరియు ఎక్కువ వంపు కలిగిన యాగి లేదా డిష్ ఆంటెన్నాలు ఉపయోగిస్తారు. కక్ష్య లోకి ప్రవేశపెట్టటానికి అయ్యే ఖర్చుతో, ప్రస్తుతము అనేక అమెత్యూర్ ఉపగ్రహాలు తక్కువ-భూ-భ్రమణ మార్గంలో ప్రవేశప్పెట్ట బడుతున్నాయి మరియు పరిమిత సంఖ్యలో స్వల్పకాలముండే సంబంధంను ఎటువంటి సమయములో అయిన ఇచ్చుటకు రుపొందించెను. కొన్ని ఉపగ్రహాలు కూడా సమాచారాన్ని-ముందుకి తీసుకోని పోవు సేవలని వుపయోగించి ఎ.ఎక్ష్(AX).25 లేదా ఒకేలాంటి పూర్వపరాలుని ఇచ్చును.

ఉపగ్రహ ఇంటర్నెట్[మార్చు]

1990ల తరువాత, బ్రాడ్ బాండ్ సమాచారాన్ని అంతర్జాలంతో సంబంధం కలుపుటకు ఉపగ్రహ సమాచార పరిజ్ఞానాన్ని ఉపయోగిస్తున్నారు. ఇది చాల దూరముగా ఉండే ప్రదేశాలలో ఉండే వారికీ మరియు బ్రాడ్బ్యాండ్ కనెక్షన్ ప్రవేశం సాధ్యంకానీ ప్రదేశాలవారికి చాలా ఉపయోగపడుతుంది .

సైన్యంలో ఉపయోగం[మార్చు]

సమాచార ఉపగ్రహలని సైన్య సమాచారాలను చేరవేయడానికి కూడా ఉపయోగిస్తారు. అవి ప్రపంచాన్ని ఆజ్ఞాపించు మరియు నియంత్రణ పద్దతులు. సైన్యం యొక్క సమాచార ఉపగ్రహలకు ఉదాహరణలు మిల్స్టార్, డియస్సియస్(DSCS), మరియు యునేటేడ్ స్టేట్స్ యొక్క ఫ్లాట్షాట్కాం, నాట్కో ఉపగ్రహాలు, యునేటేడ్ కింగ్డం ఉపగ్రహాలు, మరియు పూర్వపు సోవియట్ యునియన్ ఉపగ్రహాలని ఉపయోగిస్తారు. చాల సైన్య ఉపగ్రహాలు మిల్స్టార్ కేఎ బ్యాండ్ని ఉపయోగించడంవల్ల ఎక్ష్-బ్యాండ్లో, మరియు కొన్నిటిలో యుహెచ్ఎఫ్ ఆకాశవాణి లింక్స్ పనిచేయును.

దిక్సూచి[మార్చు]

ఉపగ్రహాల ముఖ్య ఉపయోగాలలో ఒకటి జిపియస్ (గ్లోబల్ పోసిషన్ఇంగ్ సిస్టం). దీనిని సముద్రయాత్రలో ముఖ్యంగా ఉపయోగిస్తారు. అక్కడ నెట్వర్క్లో 24 ఉపగ్రహాలు, యల్ఇఓ ఉపగ్రహాలు సమానముగా ప్రపంచము మొత్తంమీద ఆవరించి ఉన్నాయి. ఇవి ప్రసారాల కొరకు తక్కువ పౌనపున్యం 1.57542Ghz మరియు 1.2276Ghz ఉపయోగించుకుంటాయి. భూమి మీద వున్న రిసివర్స్ నుంచి సంకేతాలని తీసుకోని ఒకే కాలములో నాలుగు ఉపగ్రహాలని ఉపయోగించి స్దల అంతరానికి పంపును. ఈ గ్రహణ పరికరాలు ఒక ఖచ్చితమైన ప్రదేశాన్ని కనుగొని, పొడవు మరియి వెడల్పుల పరంగా చూపించుటకు మైక్రో ప్రోసెసర్ ను ఉపయోగించుకుంటాయి.

ఇవి కూడా చూడండి[మార్చు]

మూస:Satcomm

సంబంధములు[మార్చు]

వెలుపటి వలయము[మార్చు]