Jump to content

ఆర్. వైశాలి

వికీపీడియా నుండి
ఆర్. వైశాలి
Personal information
Native nameరమేష్ బాబు వైశాలి
Full nameరమేష్ బాబు వైశాలి
Nationalityభారతీయత
Citizenshipభారతీయత
Born21 జూన్ 2001
చెన్నై, భారతదేశం
Parents
  • రమేష్ బాబు (father)
  • నాగలక్ష్మి (mother)
Relativeసోదరుడు ఆర్. ప్రజ్ఞానంద
Sport
Countryభారతదేశం
Sportచదరంగం
Achievements and titles
National finals2012 లో అండర్ 11 నేషనల్ చెస్ ఛాంపియన్‌షిప్‌లో బంగారు పతకం

2012 లో అండర్ 13 బాలికల జాతీయ చెస్ ఛాంపియన్‌షిప్‌లో బంగారు పతకం
2017 లో జరిగిన ఆసియా ఇండివిజువల్ బ్లిట్జ్ చెస్ ఛాంపియన్‌షిప్‌లో బంగారు పతకం
2014 లో అండర్ 15 బాలికల జాతీయ చెస్ ఛాంపియన్‌షిప్‌లో బంగారు పతకం
జాతీయ జూనియర్ బాలికల చెస్ ఛాంపియన్‌షిప్

2015, 2016 లో బంగారు పతకం

వైశాలి రమేశ్‌బాబు మహిళా గ్రాండ్ మాస్టర్ హోదాకు చేరిన భారతీయ చదరంగం క్రీడాకారిణి. 14 సంవత్సరాలకంటే వయస్సు తక్కువ విభాగంలో జాతీయ, అంతర్జాతీయ స్థాయిలో బంగారు పతకాలు సాధించింది. ఆమె 2023, 2025లో రెండుసార్లు FIDE మహిళల గ్రాండ్ స్విస్ టోర్నమెంట్ ఛాంపియన్‌గా నిలిచింది. 2024, 2026లో వరుసగా రెండు ఎడిషన్ల మహిళా అభ్యర్థుల టోర్నమెంట్‌కు అర్హత సాధించింది. ఆమె మహిళల ప్రపంచ బ్లిట్జ్ చెస్ ఛాంపియన్‌షిప్ 2024లో కాంస్య పతకాన్ని కూడా గెలుచుకుంది. ఆమె చదరంగం గ్రాండ్ మాస్టర్ ప్రజ్ఞానంద సోదరి (అక్క).[1]

వ్యక్తిగత జీవితం, చదరంగ నేపథ్యం

[మార్చు]

వైశాలి 2001 జూన్ 21 న భారతదేశంలోని చెన్నైలో జన్మించింది. ఆమె తండ్రి రమేష్‌బాబు, TNSC బ్యాంక్‌లో బ్రాంచ్ మేనేజర్‌గా పనిచేస్తున్నాడు, ఆమె తల్లి నాగలక్ష్మి గృహిణి. ఆమె తమ్ముడు ఆర్. ప్రజ్ఞానంద కూడా చదరంగం గ్రాండ్‌మాస్టర్; వారు ఇద్దరు ఈ గ్రాండ్‌మాస్టర్ హోదా (టైటిల్‌)ను పొందిన మొదటి తోబుట్టువులు.

ఆమె అనుకోకుండానే చదరంగం క్రీడ పట్ల ఆకర్షితురాలయింది. ఆరేళ్ళ వయసులో ఉన్నప్పుడు ఆమె తల్లిదండ్రులు ఆమెను టెలివిజన్ చూసే అభిరుచిని తగ్గించేందుకు ఆమె దృష్టిని చిత్రలేఖనం, చదరంగం క్రీడ పట్ల మరల్చే ప్రయత్నం చేసారు.[2] వారి వ్యూహం ఫలించింది. ఆమె కేవలం చదరంగం ఆటను చూసి ఆనందించడమే కాక అందులో అత్యుత్తమ ప్రతిభను కూడా ప్రదర్శించింది. ఆమె చదరంగం అభ్యసించడానికి ఇంట్లోనే మరో అద్భుతమైన చదరంగ క్రీడాకారుడు సోదరుడిగా ఉండటం వల్ల ఆమె తన క్రీడా నైపుణ్యాన్ని మరింత పెంచుకునేందుకు సహాయపడింది.

చదరంగం ఖరీదైన క్రీడ అన్న సంగతి ఆమె కుటుంబానికి ముందే తెలుసు. చెస్ సాఫ్ట్ వేర్ల సాయంతో ఒక పద్ధతి ప్రకారం నేర్చుకునేందుకు ఆమె వద్ద ల్యాప్ టాప్ కానీ, కంప్యూటర్ కానీ ఉండేది కాదు.  మొదట్లో ఆమె పుస్తకాల్లో చదివి తన క్రీడానైపుణ్యాలను పెంచుకునేది. అంతేకాదు జాతీయ స్థాయిలో వేర్వేరు ప్రాంతాల్లో జరిగే పోటీలకు ఆమెను పంపడం కూడా వైశాలి కుటుంబానికి కష్టంగా ఉండేది.[3]

చదరంగంలో ఆమె చేసిన కృషికి, సాధించిన విజయాలకు గుర్తింపుగా తమిళనాడు ప్రభుత్వం ఆమెను ప్రభుత్వాధికారిణిగా ఉద్యోగం ఇచ్చి గౌరవించింది.[4]

చదరంగం పోటీలు

[మార్చు]

వైశాలి 2012లో అండర్-12, 2015లో అండర్-14 బాలికల ప్రపంచ యూత్ చెస్ ఛాంపియన్‌షిప్‌ను గెలుచుకుంది.[5]

2012 లో జరిగిన అండర్ -11 బాలికల జాతీయ ఛాంపియన్‌షిప్‌లో ఆమె బంగారు పతకం సాధించింది. ఫలితంగా ఆమె ప్రపంచ యూత్ చెస్ ఛాంపియన్‌షిప్‌ [గమనిక 1] లో పాల్గొనే అవకాశం చిక్కింది.

ఆమె 2012 లో స్లోవేనియాలో జరిగిన అండర్ -12  విభాగంలో జరిగిన బాలికల ప్రపంచ ఛాంపియన్‌షిప్‌ను గెలుచుకుంది. ఆ విజయం ఆమెకు చాలా అవకాశాలను తీసుకొచ్చింది. తరువాత ఆమె భారత మహిళా గ్రాండ్ మాస్టర్ టైటిల్‌ను గెలుచుకుంది. అయితే తన క్రీడా ప్రయాణం అంత సాఫీగా సాగిపోవడానికి కారణం తన సోదరుడు, తల్లిదండ్రులే అని వైశాలీ అంటూ ఉంటుంది.

2012లో జరిగిన అండర్-11, అండర్-13 బాలికల చెస్ జాతీయ ఛాంపియన్‌ షిప్‌లో వైశాలి స్వర్ణ పతకాలు సాధించింది. అదే ఏడాది జరిగిన అండర్-12 వరల్డ్ ఛాంపియన్ షిప్‌లో కూడా ఆమె స్వర్ణం సాధించింది.

2013లో, వైశాలి 12 సంవత్సరాల వయస్సులో తన స్వస్థలమైన చెన్నైలో 2013 ప్రపంచ చదరంగ ఛాంపియన్‌షిప్ కోసం కార్ల్ సెన్ నిర్వహించిన ఏకకాల పోటీ (simul)[గమనిక 2] లో ప్రపంచ చెస్ ఛాంపియన్ 'మాగ్నస్ కార్ల్‌సెన్‌'ను ఓడించింది.[6][7]

ఆ తరువాత 2014లో అండర్ 15 విభాగంలో జరిగిన జాతీయ చెస్ ఛాంపియన్ షిప్‌లో వైశాలీ స్వర్ణ పతకం సాధించింది.

2015-16 సంవత్సరాలలో కూడా ఆమె తన విజయపరంపరను కొనసాగించింది. జాతీయ స్థాయిలో జరిగిన జూనియర్ గరల్స్ చెస్ ఛాంపియన్ షిప్స్‌లో కూడా ఆమె బంగారు పతకాలు సాధించింది. ఆమె అత్యుత్త ప్రతిభ కారణంగా వరుసగా వరల్డ్ యూత్ చెస్ చాంపియన్ షిప్, అలాగే ఆసియా చెస్ ఛాంపియన్ షిప్‌లో కూడా భారత్ తరపున ప్రాతినిధ్యం వహించే అవకాశం లభించింది.

2015లో గ్రీస్‌లో అండర్-14 విభాగంలో జరిగిన వరల్డ్ చెస్ ఛాంపియన్ షిప్‌లో స్వర్ణం సాధించింది.[8]

2016లో, ఆమె ఉమెన్ ఇంటర్నేషనల్ మాస్టర్ (WIM) టైటిల్‌ను అందుకుంది. అక్టోబర్ 2016లో, ఆమె భారతదేశంలో రెండవ స్థానంలోను, ప్రపంచ స్థాయిలో 12వ స్థానం U16-ప్లేయర్‌గా నిలిచింది. ఆ సమయంలో, ఆమెకు 2300 'ఎలో రేటింగ్' (Elo rating)[9] ఉంది.

ఆగస్టు 12, 2018న లాట్వియాలోని రిగాలో జరిగిన 'రిగా టెక్నికల్ యూనివర్సిటీ' ఓపెన్ చెస్ టోర్నమెంట్‌లో ఆమె తుది ప్రమాణాన్ని పూర్తి చేసి ఉమెన్ గ్రాండ్‌మాస్టర్ (WGM) అయ్యింది.[10]

ఆన్‌లైన్ ఒలింపియాడ్ 2020లో భారతదేశం తొలిసారి బంగారు పతకం గెలుచుకున్న జట్టులో వైశాలి సభ్యురాలు.[11][12]

ఆమె 2021లో తన అంతర్జాతీయ మాస్టర్ (IM) టైటిల్‌ను అందుకుంది.

2022లో, వైశాలి 7.0/9 స్కోరు చేసి తన రెండవ గ్రాండ్‌మాస్టర్ నార్మ్‌ను గెలుచుకుని 8వ ఫిషర్ మెమోరియల్‌ను గెలుచుకుంది.[13][14][15]

FIDE 2022 ఉమెన్స్ స్పీడ్ చెస్ ఛాంపియన్‌షిప్ లో వైశాలికి పాల్గొనడానికి ఆహ్వానించారు.[16] దీనిలో ఆమె 16వ రౌండ్‌లో మహిళల ప్రపంచ బ్లిట్జ్ చెస్ ఛాంపియన్ 'బిబిసారా అస్సాబయేవాను',[17] క్వార్టర్ ఫైనల్స్‌లో తన దేశస్థురాలు హరికా ద్రోణవల్లిని ఓడించింది.[18]

జూలై-ఆగస్టు 2022లో చెన్నైలోని మామల్లపురంలో జరిగిన 44వ చెస్ ఒలింపియాడ్‌లో మహిళల విభాగంలో వైశాలి బోర్డు 3లో ఆడింది. భారత మహిళల జట్టు కాంస్య పతకాన్ని గెలుచుకుంది వైశాలి కూడా బోర్డు 3కి వ్యక్తిగత కాంస్యం గెలుచుకుంది.

ఆర్. వైశాలి

ఆమె 2023, 2025లో రెండుసార్లు FIDE మహిళల గ్రాండ్ స్విస్ టోర్నమెంట్ ఛాంపియన్‌గా నిలిచింది. తద్వారా 2024, 2026లలో వరుసగా రెండు ఎడిషన్ల మహిళా అభ్యర్థుల టోర్నమెంట్‌కు అర్హత సాధించింది. ఆమె మహిళల ప్రపంచ బ్లిట్జ్ చెస్ ఛాంపియన్‌షిప్ 2024లో కాంస్య పతకాన్ని కూడా గెలుచుకుంది.

వైశాలి టాటా స్టీల్ ఛాలెంజర్స్ పోటీ 2023లో ఆడింది, 4.5/14 స్కోరుతో 2600 రేటింగ్ పొందిన ఇద్దరు గ్రాండ్‌మాస్టర్లు 'లూయిస్ పాలో సుపి', జెర్గుష్ పెచాక్‌లను ఓడించింది. ఆమె మొత్తం స్టాండింగ్స్‌లో పన్నెండవ స్థానంలో నిలిచింది.[19]

2023లో ఖతార్ మాస్టర్స్ ఓపెన్ లో వైశాలి 5/9, 2609 ప్రదర్శన రేటింగ్‌తో ముగించిన తర్వాత తన చివరి గ్రాండ్‌మాస్టర్ ప్రమాణాన్ని అందుకుంది.[20] స్వదేశీయురాలు దివ్య దేశ్‌ముఖ్ కంటే మెరుగైన టైబ్రేక్‌లతో (పనితీరు రేటింగ్) ఆట ముగించిన తర్వాత ఆమె టోర్నమెంట్‌లో అగ్రశ్రేణి మహిళల బహుమతిని కూడా గెలుచుకుంది.[21]

వైశాలి ఐల్ ఆఫ్ మ్యాన్‌లో జరిగిన FIDE ఉమెన్స్ గ్రాండ్ స్విస్ 2023లో ఒక్క ఆట కూడా ఓడిపోకుండా 8.5/11 స్కోరు సాధించి విజేతగా నిలిచింది, తద్వారా కెనడాలోని టొరంటోలో 2024 ఉమెన్స్ క్యాండిడేట్స్ టోర్నమెంట్‌లో పోటీ పడటానికి అర్హత సాధించింది.[22][23] వైశాలి ఇంకా ఆమె తమ్ముడు ప్రజ్ఞానంద సంబంధిత అభ్యర్థులలో అర్హత సాధించిన మొదటి సోదరి-సోదరుల ద్వయంగా గుర్తింపు పొందారు.[23]

డిసెంబర్‌లో, స్పెయిన్‌లో జరిగిన IV ఎల్ లోబ్రెగాట్ ఓపెన్ టోర్నమెంట్ 2023లో, వైశాలి 2500 ఎలో రేటింగ్ పరిధిని దాటింది, తద్వారా గ్రాండ్‌మాస్టర్ టైటిల్ కోసం అన్ని అర్హతలను పూర్తిచేసింది. భారతదేశంలో ఆ అర్హత పొందిన వారిలో వైశాలి మూడవ మహిళ, 84వ వ్యక్తిగా నిలిచింది.[24]

జనవరి 21, 2024న, ఇండియా చెస్ ఫెడరేషన్ వైశాలి తరపున గ్రాండ్‌మాస్టర్ టైటిల్ దరఖాస్తును FIDE టైటిళ్లను నిర్వహించే FIDE అర్హత కమిటీకి సమర్పించింది.[25]

వైశాలి, ఆమె సోదరుడు ప్రజ్ఞానంద గ్రాండ్‌మాస్టర్ టైటిల్స్ గెలుచుకున్న మొదటి సోదరీ సోదరులు. ప్రజ్ఞానంద 2018లో ఈ ఘనత సాధించాడు.[26] ఆమె తమిళనాడు నుండి వచ్చిన మొదటి మహిళా గ్రాండ్‌మాస్టర్ కూడా.[27]

వైశాలి ఉజ్బెకిస్తాన్‌లోని సమర్‌కండ్‌లో జరిగిన FIDE ఉమెన్స్ గ్రాండ్ స్విస్ 2025లో 8/11 స్కోరుతో తన గ్రాండ్ స్విస్ టైటిల్‌ను నిలబెట్టుకుంది. అందువలన, ఆమె ఉమెన్స్ క్యాండిడేట్స్ టోర్నమెంట్ 2026కి అర్హత సాధించింది.[28]

సెప్టెంబర్ 15 2025 నాటికి, ఆమె రేటింగ్ 2452 క్లాసికల్, ప్రపంచ ర్యాంక్ 993.

పురస్కారాలు

[మార్చు]

అర్జున అవార్డు - 2024 [29][30]

మూలాలు

[మార్చు]
  1. "Vaishali and Praggnanandhaa make history as the first-ever brother-sister duo to become Grandmasters". The Indian Express (in ఇంగ్లీష్). 2023-12-02. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2023-12-04.
  2. "ఆర్ వైశాలి: చెస్ ఆటలో మహిళా కెరటం - ISWOTY". బిబిసి తెలుగు. 2021-01-17.
  3. "Indian Grandmaster R Vaishali Defeats Former World Chess Champion Antaoneta Stefanova". outlookindia. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2021-02-20.
  4. హిదాయతుల్లాహ్, బి. (2025-09-28). "చదరంగ రాణి... అధికారిణి!". ఈనాడు. వసుంధర.
  5. "Rameshbabu Praggnanandhaaa celebrity xyz page". ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 29 December 2019.
  6. The girl who defeated Magnus at the age of 12 | Vaishali Rameshbabu (in ఇంగ్లీష్), 8 September 2022, ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2023-10-16
  7. "Carlsen happy with arrangements for World Championship match". The Times of India. 2013-08-19. ISSN 0971-8257. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2023-10-21.
  8. Kumar, P. K. Ajith. "Women's Speed Chess: The Praggnanandhaa touch in R. Vaishali". Sportstar (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2021-02-20.
  9. ఆటగాళ్ల సాపేక్ష నైపుణ్య స్థాయిలను లెక్కించడానికి ఒక పద్ధతి. దీనికి దాని సృష్టికర్త 'అర్పాడ్ ఎలో' పేరు పెట్టారు, అతను హంగేరియన్-అమెరికన్ చెస్ మాస్టర్, భౌతిక శాస్త్ర ఆచార్యుడు.
  10. "R. Vaishali becomes Grand Master". 13 August 2018. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 29 December 2019.
  11. "The entire Gold medal winning Indian team from Online Olympiad 2020 interviewed by ChessBase India – ChessBase India". chessbase.in. 2020-09-18. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2022-06-04.
  12. "The Triumph of the twelve brave Olympians – ChessBase India". chessbase.in. 2020-08-30. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2022-06-04.
  13. Rao, Rakesh (4 May 2022). "Fischer Memorial: Vaishali makes second GM norm, wins title". Sportstar (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2022-05-06.
  14. News9 Staff (2022-05-04). "Indian woman grandmaster R Vaishali secures 2nd GM norm by winning Greek chess event". NEWS9LIVE (in ఇంగ్లీష్). the original నుండి 6 May 2022 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2022-05-06.{{cite web}}: CS1 maint: numeric names: authors list (link)
  15. "Asian champ Vaishali sets her sight at Grand Master title". Business Standard India. Press Trust of India. 2017-05-24. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2022-05-06.
  16. Vaishali Rameshbabu Wins Women's Speed Chess Championship Qualifier #2 (in ఇంగ్లీష్), 30 May 2021, ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2023-09-27
  17. "FIDE WSCC 2022 Round of 16: Vaishali eliminates World Blitz Women champion Bibisara Assaubayeva – ChessBase India". chessbase.in. 2022-06-14. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2022-07-25.
  18. "Vaishali R eliminates Dronavalli to reach semifinals". fide.com (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2022-07-25.
  19. "Challengers standings". Tata Steel Chess Tournament 2023 (in అమెరికన్ ఇంగ్లీష్). the original నుండి 25 January 2022 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2023-03-23.
  20. "Nodirbek Yakubboev wins Qatar Masters in blitz tiebreaks". Chess News (in ఇంగ్లీష్). 2023-10-20. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2023-10-21.
  21. "Nodirbek Yakubboev wins Qatar Masters in blitz tiebreaks". Chess News (in ఇంగ్లీష్). 2023-10-20. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2023-10-21.
  22. "Vaishali Wins Women's Grand Swiss, Vidit Also Gets Close To Title Triumph". News18 (in ఇంగ్లీష్). 2023-11-06. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2023-11-05.
  23. 23.0 23.1 Sportstar, Team (2023-11-05). "Vaishali draws last round to win FIDE Women Grand Prix 2023". Sportstar (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2023-11-05.
  24. "R Vaishali becomes grandmaster, joins R Praggnanandhaa to become world's first brother-sister GM duo". India Today (in ఇంగ్లీష్). 2 December 2023. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2023-12-02.
  25. "FIDE TITLE REGULATIONS". International Chess Federation (FIDE) (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-04-09.
  26. "R Vaishali becomes grandmaster, joins R Praggnanandhaa to become world's first brother-sister GM duo". India Today (in ఇంగ్లీష్). 2 December 2023. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2023-12-02.
  27. "Stalin lauds Vaishali on becoming first woman GM from TN". ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 27 March 2025.
  28. "Historic! R Vaishali defends her FIDE Grand Swiss title, becomes third Indian to enter Candidates 2026". The Times of India (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2025-06-15.
  29. "Sports Ministry confirms Arjuna award for Mohammed Shami; Khel Ratna to Satwik and Chirag - Check full list of winners". Hindustan Times (in ఇంగ్లీష్). 2023-12-20. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-01-09.
  30. "Ministry of Youth Affairs and Sports". pib.gov.in (in ఇంగ్లీష్). ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-01-09.

గమనిక

[మార్చు]
  1. ప్రపంచవ్యాప్తంగా 8, 10, 12, 14, 16, 18) సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వయస్సు ఉన్న బాల బాలికల కోసం FIDE నిర్వహించే చదరంగం పోటీ
  2. సైమల్టేనియస్ ఎగ్జిబిషన్ లేదా సైమల్టేనియస్ డిస్ప్లే అనేది బోర్డు గేమ్ ఎగ్జిబిషన్ (సాధారణంగా చదరంగం లేదా గో). దీనిలో ఒక ఉన్నత స్థాయి ఆటగాడు (సాధారణంగా గ్రాండ్‌మాస్టర్ లేదా డాన్-స్థాయి ) అనేక మంది ఇతర ఆటగాళ్లతో ఒకేసారి బహుళ ఆటలను ఆడతాడు. ఇటువంటి ఆట ప్రదర్శనను తరచుగా "సిముల్" అని పిలుస్తారు.

బాహ్య లంకెలు

[మార్చు]