పెప్టైడ్

పెప్టైడ్లు అమైనో ఆమ్లాలతో కూడిన చిన్న గొలుసులు[1][2]. వీటిమధ్య బంధాన్ని పెప్టైడ్ బంధం అంటారు.[3] పాలీపెప్టైడులు అంటే సుదీర్ఘమైన, శాఖలు లేని గొలుసుకట్టు నిర్మాణం కలిగిన పెప్టైడులు.[4] 10,000 డాల్టన్ యూనిట్ల అణుద్రవ్యరాశి కలిగిన పాలిపెప్టైడులను మాంసకృత్తులు (ప్రోటీన్లు) అంటారు.[5] ఇరవై కంటే తక్కువ అమైనో ఆమ్లాల గొలుసులను ఒలిగోపెప్టైడ్లు అంటారు, వీటిలో డైపెప్టైడ్లు, ట్రిపెప్టైడ్లు మరియు టెట్రాపెప్టైడ్లు ఉంటాయి.
పెప్టైడ్లు కేంద్రక ఆమ్లాలు, అలిగోశాకరైడ్లు, పాలీశాకరైడ్లు మరియు ఇతర వాటితో పాటు జీవసంబంధమైన పాలిమర్లు. ఇవి అలిగోమర్ల విస్తృత రసాయన తరగతుల కిందకు వస్తాయి.
ప్రోటీన్లు జీవశాస్త్రపరంగా క్రియాత్మక మార్గంలో అమర్చబడిన ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ పాలీపెప్టైడ్లను కలిగి ఉంటాయి, తరచుగా కోఎంజైమ్లు మరియు కోఫాక్టర్ల వంటి లిగాండ్లకు, మరొక ప్రోటీన్ లేదా DNA లేదా RNA వంటి ఇతర స్థూల అణువులకు లేదా సంక్లిష్టమైన స్థూల అణువుల సముదాయానికి కట్టుబడి ఉంటాయి.[6]
పెప్టైడ్లలో చేర్చబడిన అమైనో ఆమ్లాలను అవశేషాలు అంటారు. ప్రతి అమైడ్ బంధం ఏర్పడేటప్పుడు నీటి అణువు విడుదల అవుతుంది.[7] చక్రీయ పెప్టైడ్లు మినహా అన్ని పెప్టైడ్లు పెప్టైడ్ చివర N-టెర్మినల్ (అమైన్ గ్రూప్) మరియు సి-టెర్మినల్ (కార్బాక్సిల్ గ్రూప్) అవశేషాలను కలిగి ఉంటాయి (చిత్రంలో టెట్రాపెప్టైడ్ కోసం చూపిన విధంగా).
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ Hamley, I. W. (September 2020). introduction to Peptide Science. Wiley. ISBN 978-1-119-69817-3.
- ↑ మూస:Lehninger4th
- ↑ Hamley, I. W. (September 2020). introduction to Peptide Science. Wiley. ISBN 978-1-119-69817-3.
- ↑ Saladin, K. (13 January 2011). Anatomy & physiology: the unity of form and function (6th ed.). McGraw-Hill. p. 67. ISBN 978-0-07-337825-1.
- ↑ IUPAC, Compendium of Chemical Terminology, 2nd ed. (the "Gold Book") (1997). Online corrected version: (2006–) "proteins"..
- ↑ Ardejani, Maziar S.; Orner, Brendan P. (2013-05-03). "Obey the Peptide Assembly Rules". Science. 340 (6132): 561–562. Bibcode:2013Sci...340..561A. doi:10.1126/science.1237708. ISSN 0036-8075. PMID 23641105. S2CID 206548864.
- ↑ IUPAC, Compendium of Chemical Terminology, 2nd ed. (the "Gold Book") (1997). Online corrected version: (2006–) "amino-acid residue in a polypeptide"..