ఆక్లాండ్

Auckland
	Auckland; Tāmaki-makau-rau (Māori)
	— Main urban area —
	ముద్దు పేరు: City of Sails,; Queen City (now rarely used)
Coordinates: 36°50′25.50″S 174°44′23.53″E / -36.8404167, 174.7398694
Settled by Māori	c. 1350
Settled by Europeans	1840
Electorates	List
	వైశాల్యము
- పట్టణ	1,086 km² (419.3 sq mi)
Highest elevation	196 m (643 ft)
Lowest elevation	0 m (0 ft)
	జనాభా (మూస:NZ population data)
- పట్టణ
- పట్టణ సాంద్రత	/km2 (/sq mi)
- Demonym
కాలాంశం	NZST (UTC+12)
- Summer (DST)	NZDT (UTC+13)
Postcode(s)
Area code(s)	09
Local iwi	Ngāti Ākarana
	వెబ్‌సైటు: http://www.aucklandnz.com/

ఆక్లాండ్ మహానగర ప్రాంతం (సాధారణంగా pronounced /ˈɔːklənd/) న్యూజీలాండ్‌లోని నార్త్ ఐల్యాండ్‌లో ఉంది, ఇది న్యూజీలాండ్ దేశంలో అతిపెద్ద మరియు అత్యధిక జనాభా గల పట్టణ ప్రాంతం, దీని జనాభా 1.4 మిలియన్లకు చేరుకుంటుంది, దేశంలో మూస:Decimals శాతం మంది పౌరులు ఈ నగరంలోనే నివసిస్తున్నారు.మూస:NZ population data దేశంలో మిగిలిన ప్రాంతాలతో పోలిస్తే ఈ నగరం యొక్క వేగవంతమైన అభివృద్ధి కొనసాగుతుందని జనాభా ధోరణులు సూచిస్తున్నాయి. కాస్మోపాలిటన్ నగరంగా వృద్ధి చెందుతున్న ఆక్లాండ్‌లో ప్రపంచంలో మిగిలిన అన్ని నగరాలతో పోలిస్తే అతిపెద్ద పాలినేషియన్ జనాభాను గుర్తించవచ్చు,^[2] గత రెండు దశాబ్దాల్లో అనేక మంది ఆసియా సంతతి పౌరులు ఇక్కడకు వలస వచ్చారు. మావోరీలో ఆక్లాండ్ పేరు తమాకీ-మాకౌ-రౌ లేదా ఆక్లాండ్ యొక్క లిప్యంతరీకరణ రూపం అకరానా .

2009 మెర్సెర్ క్వాలిటీ ఆఫ్ లివింగ్ సర్వే జాబితాలో ఆక్లాండ్ నగరం 4వ స్థానంలో నిలిచింది, ది ఎకనామిస్ట్ యొక్క ప్రపంచ అత్యున్నత నివాసిత నగరాలు 2010 సూచికలో ఆక్లాండ్ 10వ స్థానాన్ని దక్కించుకుంది. 2008లో, లాఫ్‌బారౌగ్ యూనివర్శిటీ చేత రూపొందించబడిన వరల్డ్ సిటీస్ స్టడీ గ్రూపు జాబితాలో ఆక్లాండ్ ఒక ఆల్ఫా-సిటీగా వర్గీకరించబడింది, న్యూజీల్యాండ్‌లో ఆల్ఫా నగరంగా గుర్తింపు పొందిన ఒకేఒక్క నగరం ఇదే కావడం గమనార్హం.^[3]

తూర్పున పసిఫిక్ మహాసముద్రము యొక్క హౌరాకీ సింధుశాఖ, ఆగ్నేయాన హునువా పర్వతాలు, నైరుతీవైపు మనుకౌ నౌకాశ్రయం, పశ్చిమాన మరియు వాయువ్యంవైపున వెయిటాకెరే పర్వతాలు మరియు చిన్న పర్వతశ్రేణుల మధ్య ఆక్లాండ్ ఉంది. టాస్మాన్ సముద్రముపై ఉన్న మనుకౌ నౌకాశ్రయం మరియు పసిఫిక్ మహాసముద్రంపై ఉన్న వెయిటెమేటా నౌకాశ్రయం మధ్య సన్నని భూసంధిలో పట్టణ ప్రాంతం యొక్క ప్రధాన భూభాగం ఉంది. ప్రపంచంలో రెండు వేర్వేరు ప్రధాన జలభాగాల్లో నౌకాశ్రయాలు కలిగివున్న అతికొద్ది నగరాల్లో ఇది కూడా ఒకటి.

విషయ సూచిక

1 చరిత్ర
- 1.1 ప్రారంభ మావోరీ మరియు ఐరోపావాసులు
- 1.2 ఈరోజు వరకు అభివృద్ధి
2 భౌగోళిక పరిస్థితులు మరియు వాతావరణం
3 ప్రజలు
4 జీవనశైలి
5 ఆర్థిక వ్యవస్థ
6 విద్య
7 గృహ సముదాయం
8 ప్రభుత్వం
- 8.1 స్థానిక ప్రభుత్వం
- 8.2 జాతీయ ప్రభుత్వం
9 రవాణా
- 9.1 రవాణా మార్గాలు
- 9.2 మౌలిక సదుపాయాలు
10 భవిష్యత్ అభివృద్ధి
11 ప్రసిద్ధ ప్రదేశాలు
12 ఇవి కూడా చూడండి
13 సూచనలు
14 మరింత చదవడానికి
15 బాహ్య లింకులు

[మార్చు] చరిత్ర

ప్రధాన వ్యాసం ఆక్లాండ్ చరిత్ర

[మార్చు] ప్రారంభ మావోరీ మరియు ఐరోపావాసులు

సారవంతమైన భూమి ఉన్న కారణంగా, సుమారుగా 1350 కాలంలో మావోరీలు ఇక్కడి భూసంధిపై స్థిరపడ్డారు. అనేక పా (ఆవరణగల గ్రామాలు (రక్షణ నిర్మాణాలు కలిగివున్న గ్రామాలు))లు, ప్రధానంగా అగ్ని పర్వత శిఖరాగ్ర ప్రాంతాల్లో ఏర్పాటు చేయబడ్డాయి. ఐరోపావాసులు వచ్చే వరకు ఈ ప్రాంతంలో దాదాపుగా 20,000 మంది మావోరీ పౌరులు ఉండేవారని అంచనాలు సూచిస్తున్నాయి.^[4]^[5] మొదట ఉత్తర భూభాగంలో, తరువాత ఇక్కడ, తుపాకులు పరిచయం కావడంతో అధికార సమీకరణను ప్రభావితమైంది, ఇది చివరకు గిరిజనులు మధ్య విధ్వంసకర పోరాటానికి దారితీసింది, దీని వలన ఆధునిక ఆయుధాలు అందుబాటులో లేని ఐవీ పౌరులు తీరప్రాంత దాడులకు తక్కువ అవకాశం ఉండే ప్రాంతాలకు తరలివెళ్లారు. దీని ఫలితంగా, న్యూజీలాండ్‌లో ఐరాపావాసుల వలస రాజ్యాలు స్థాపించబడే సమయానికి ఈ ప్రాంతంలో మావోరీల సంఖ్య కనిష్ట స్థాయికి చేరుకుంది. అయితే ఈ పరిణామం ఉద్దేశపూర్వక ఐరాపో విధాన ఫలితమని చెప్పేందుకు ఎటువంటి ఆధారం లేదు.^[6]^[7] జనవరి 27, 1832న, ఓటాగో మరియు సిడ్నీ ప్రాంతాలకు చెందిన వెల్లెర్ సోదరుల్లో మొదటి వ్యక్తి జోసెఫ్ బ్రూక్స్ వెల్లెర్ ఆధునిక నగరాలైన ఆక్లాండ్ మరియు నార్త్ షోర్ మరియు రోడ్నీ జిల్లాలో కొంత భాగం తదితరాలతో కూడిన భూభాగాన్ని కోహీ రాంగాటిరా నుంచి తుపాకీ పౌడర్ కోసం కొనుగోలు చేశాడు.^[8]

ఫిబ్రవరి 1840లో వెయిటాంగీ ఒప్పందంపై సంతకం చేసిన తరువాత, న్యూజీలాండ్ కొత్త గవర్నర్ విలియం హోబ్సన్ ఈ ప్రాంతాన్ని తన నూతన రాజధానిగా ఎంచుకున్నాడు, జార్జి ఎడెన్, ఎర్ల్ ఆఫ్ ఆక్లాండ్ పేరుమీదగా ఈ ప్రాంతానికి నామకరణం చేయడం జరిగింది, జార్జి ఎడెన్, ఎర్ల్ ఆఫ్ ఆక్లాండ్ తరువాత భారతదేశానికి వైస్రాయ్‌గా పనిచేశాడు.^[9] స్థానిక మావోరీ, ఐవీ, గాటి, వాటువా పౌరులు గవర్నర్‌కు బహుమతిగా ఇచ్చిన భూభాగంపై ఆక్లాండ్ నగరం ఏర్పాటు చేయబడింది, ఇక్కడ నగరాన్ని నిర్మించడం ద్వారా తమకు వ్యాపార మరియు రాజకీయ అవకాశాలు దొరుకుతాయనే నమ్మకంతో ఐవీ పౌరులు ఈ భూభాగాన్ని గవర్నర్‌కు బహుమతిగా ఇచ్చారు. 1841లో ఆక్లాండ్ అధికారికంగా న్యూజీలాండ్ రాజధానిగా ప్రకటించబడింది,^[10] బే ఆఫ్ ఐల్యాండ్స్‌లోని రుసెల్ (ఇప్పుడు ఓల్డ్ రుసెల్) నుంచి పాలక యంత్రాంగం బదిలీ 1842లో పూర్తయింది. అయితే 1840లోనే పోర్ట్ నికోల్సన్ (తరువాత వెల్లింగ్టన్)ను పాలనా రాజధానికి మెరుగైన ప్రత్యామ్నాయంగా పరిగణించారు, సౌత్ ఐలాండ్‌కు సమీపంలో ఉండటం దీనికి అనుకూలంగా మారింది, ఇక్కడ బాగా వేగంగా స్థిరనివాసాలు ఏర్పాటు కావడంతో, 1865లో వెల్లింగ్టన్ రాజధానిగా అవతరించింది. 1876లో ప్రావిన్సియల్ వ్యవస్థ రద్దు చేయబడే వరకు, ఆక్లాండ్ ప్రావీన్స్‌కు ఆక్లాండ్ ప్రధాన నగరంగా ఉంది.

[మార్చు] ఈరోజు వరకు అభివృద్ధి

1860వ దశకం ప్రారంభంలో, మావోరీ కింగ్ మూమెంట్‌కు ఆక్లాండ్ ఒక వ్యతిరేక కేంద్రంగా మారింది. దక్షిణంవైపు వెయికాటో ప్రాంతానికి రహదారి నిర్మాణం ఫలితంగా, పాకెహా (యూరోపియన్ న్యూజీలాండర్స్) ప్రభావం ఆక్లాండ్ నుంచి విస్తరించడానికి వీలు ఏర్పడింది. దీని జనాభా బాగా వేగంగా పెరిగింది, 1841లో జనాభా 1500 వద్ద ఉండగా, 1864లో జన సంఖ్య 12,423కి చేరుకుంది. జనాభా వృద్ధి ఇతర వర్తక సంబంధ-నగరాల్లో ముఖ్యంగా, నౌకాశ్రయం చుట్టుపక్కల ప్రాంతాల్లో ఇదే విధంగా కొనసాగింది, దీని వలన జనసమ్మర్థం మరియు కాలుష్యం వంటి సమస్యలు కూడా పెరిగాయి.

20వ శతాబ్దం మొదటి అర్ధభాగంలో ట్రామ్‌లు మరియు రైల్వే మార్గాలు ఆక్లాండ్ యొక్క వేగవంతమైన విస్తరణకు తోడ్పడ్డాయి, అయితే వీటి తరువాత మోటారు వాహనాలు ఆధిపత్యం నానాటికీ పెరిగిపోయింది, ఆపై విస్తృతమైన రహదారులు మరియు మోటారుమార్గాలు పట్టణ భూదృశ్యాన్ని భౌగోళికంగా విభజించే మరియు నిర్వచించే అంశాలుగా మారాయి. అంతేకాకుండా ఈ మార్గాలు నార్త్ షోర్ (ముఖ్యంగా ఆక్లాండ్ హార్బర్ వంతెన నిర్మాణం పూర్తయిన తరువాత) మరియు దక్షిణాన మనుకౌ నగరం వంటి చుట్టుపక్కల ఉన్న పట్టణ ప్రాంతాలు బాగా విస్తరించేందుకు తోడ్పడ్డాయి.

ఆక్లాండ్‌లో ఎక్కువగా ఉపపట్టణ శైలి భవనాలు కనిపిస్తాయి, దీని వలన నగరంలో జనసాంద్రత చాలా తక్కువగా ఉండేందుకు వీలు ఏర్పడింది. ఇతర జనసమ్మర్థం ఉన్న నగరాలతో పోలిస్తే ప్రభుత్వ రవాణా వంటి సేవలు ఇక్కడ వ్యయభరితంగా ఉంటాయి, అయినప్పటికీ ఆక్లాండ్ వాసులు మిగిలిన న్యూజీలాండ్ ప్రాంతాల్లో పౌరుల మాదిరిగానే ఏక-కుటుంబ నివాసాల్లో ఉండగలుగుతున్నారు, అయితే ఇంటి స్థలం పరిమాణాలు మాత్రం అనేక ఇతర నగరాలతో పోలిస్తే ఇక్కడ తక్కువగా ఉంటాయి.

వెయిటెమేటా నౌకాశ్రయం నుంచి ఆక్లాండ్ CBD యొక్క దృశ్యం.

[మార్చు] భౌగోళిక పరిస్థితులు మరియు వాతావరణం

నార్త్ హీడ్ నుంచి రాంగిటోటో ద్వీపం.

[మార్చు] అగ్నిపర్వతాలు

సుమారుగా 50 అగ్నిపర్వతాలతో నిండిన ఆక్లాండ్ అగ్నిపర్వత క్షేత్రంలో ఈ నగరం ఉంది. పర్వతాలు, సరస్సులు, మడుగులు, ద్వీపాలు మరియు గుండాలు వంటి రూపంలో ఇవి ఉన్నాయి, అనేక అగ్నిపర్వతాలు విస్తారంగా లావా ప్రవాహాలను సృష్టించాయి. అనేక పర్వతాలు పాక్షికంగా లేదా పూర్తిగా త్రవ్వివేయబడ్డాయి. ఇక్కడ ఉన్న అగ్నిపర్వతాలన్నీ చల్లబడ్డాయి, అయితే అగ్నిపర్వత క్షేత్రం మాత్రం దాదాపుగా నిద్రాణ స్థితిలో ఉంది.

మౌంట్ రేఫు మరియు లేక్ టౌపో వద్ద కనిపించేటువంటి, మధ్య నార్త్ ఐల్యాండ్ విస్ఫోటక సబ్‌డక్షన్ ఆధారిత అగ్నిపర్వత కార్యకలాపం మాదిరిగా కాకుండా, ఆక్లాండ్ అగ్నిపర్వతాలు బసాల్ట్ (ఒక రకమైన రాయి) శిలాద్రవం చేత ఉత్తేజం పొందుతాయి.^[11] ఇటీవల ఏర్పడిన మరియు అతిపెద్ద అగ్నిపర్వత ద్వీపం రాన్‌గిటోటో ఐల్యాండ్, ఇది గత 1000 ఏళ్లలో ఏర్పడింది, దీని విస్ఫోటనాలు పొరుగున ఉన్న మోటుటాపు ద్వీపంలోని మావోరీ నివాసాలను 700 సంవత్సరాల క్రితం నాశనం చేశాయి. రాన్‌గిటోటో పరిమాణం మరియు దాని సౌష్టవం మరియు దాని స్థానం వెయిటెమేటా నౌకాశ్రయ ప్రవేశద్వారానికి రక్షణ కల్పిస్తున్నాయి, ఆక్లాండ్‌లోని అనేక ప్రాంతాల నుంచి కనిపిస్తుంటంతో, ఇది ఈ నగరం యొక్క అత్యంత ప్రసిద్ధ సహజ ఆవరణంగా గుర్తించబడుతుంది. అధిక స్థాయిలో ఆమ్ల లక్షణాలు ఉన్న భూమి మరియు రాతి నేలపై పెరిగే వృక్షజాలం కారణంగా కొన్ని పక్షులు మరియు కీటకాలకు ఈ ద్వీపం సహజ ఆవరణంగా ఉంది.

అంతరిక్షం నుంచి తీసిన ఆక్లాండ్ మరియు అంతర్గత హౌరాకీ గల్ఫ్ దృశ్యం.

[మార్చు] నౌకాశ్రయాలు మరియు సింధుశాఖ

ఒక భూసంధిపై మరియు దాని చుట్టుపక్కల ప్రాంతాల్లో ఆక్లాండ్ విస్తరించివుంది, ఈ భూసంధి అతిసన్నని భాగంలో వెడల్పు రెండు కిలోమీటర్ల కంటే తక్కువగా ఉంటుంది, ఈ ప్రాంతాన్ని మాంగెరె ఇన్‌లెట్ మరియు టమాకీ నది మధ్య చూడవచ్చు. ఈ భూసంధి చుట్టూ ఆక్లాండ్ పట్టణ ప్రాంతంలో రెండు నౌకాశ్రయాలు ఉన్నాయి: ఉత్తరాన ఉన్న వెయిటెమేటా నౌకాశ్రయం, ఇది హౌరాకీ సింధుశాఖకు తూర్పున ప్రవేశం కల్పిస్తుంది, మరొకటి దక్షిణాన ఉన్న మనుకౌ నౌకాశ్రయం, ఇది టాస్మాన్ సముద్రంలోకి ప్రవేశం కల్పిస్తుంది.

రెండు నౌకాశ్రయాల నుంచి ఉన్న వంతనెల్లో ముఖ్యమైనది ఆక్లాండ్ హార్బర్ బ్రిడ్జి, ఇది వెయిటెమేటా నౌకాశ్రయం పశ్చిమ భాగాన్ని ఆక్లాండ్ సెంట్రల్ బిజినెస్ డిస్ట్రిక్ట్ (CBD)తో కలుపుతుంది. మాన్‌గెరే వంతెన మరియు అప్పర్ హార్బర్ బ్రిడ్జ్ వరుసగా మనుకౌ మరియు వెయిటెమేటా నౌకాశ్రయాలకు ఎగువ ప్రాంతాల్లో ఉన్నాయి. పాత రోజుల్లో, భూసంధిలో సన్నని భూభాగాలను కలుపుతూ చిన్న వంతెన మార్గాలు ఉండేవి.

హౌరాకీ సింధుశాఖ యొక్క పలు ద్వీపాలు ఆక్లాండ్ నగర పాలక పరిధిలో భాగంగా పరిగణించబడుతున్నాయి, అయితే అవి అధికారికంగా ఆక్లాండ్ మహానగర ప్రాంతంలో భాగంగా లేవు. వెయిహెకే ద్వీపం భాగాలు ఆక్లాండ్ శివారు ప్రాంతాలుగా పరిగణించబడుతున్నాయి, ఇదిలా ఉంటే ఆక్లాండ్ సమీపంలోని వివిధ చిన్న దీవులు ఎక్కువగా వినోద ప్రదేశాలుగా లేదా ప్రకృతి సంరక్షణ కేంద్రాలుగా నిర్వహించబడుతున్నాయి.

[మార్చు] శీతోష్ణస్థితి

ఆక్లాండ్ CBD యొక్క దృశ్యం.

ఆక్లాండ్‌లో వేడి, ఆర్ద్ర వేసవులతో వెచ్చని-ఉష్ణోగ్రత వాతావరణం, మందమైన, తేమతోకూడిన శీతాకాలాలు ఉంటాయి. కోపెన్ వాతావరణ వర్గీకరణ పరిధిలో, ఈ నగరంలో మహాసముద్ర వాతావరణం ఉంది. న్యూజీలాండ్‌లో అత్యంత వెచ్చని ప్రదేశం ఆక్లాండ్‌లోనే ఉంది, అంతేకాకుండా ఎక్కువ పగలు గంటలు ఉన్న ప్రాంతాల్లో ఇది ఒకటి, ఏడాదికి సగటున 2060 పగటి గంటలు నమోదవతాయి.^[12] ఫిబ్రవరిలో సగటు రోజువారీ గరిష్ట ఉష్ణోగ్రత 23.7 °C, జులైలో 14.5 °C నమోదవుతుంది. ఇప్పటివరకు నమోదయిన పరమ గరిష్ట ఉష్ణోగ్రత 32.4 °C^[13]కాగా, పరమ కనిష్ట ఉష్ణోగ్రత -2.5.^[12] ఏడాదికి సగటున 1240 మి.మి (మిల్లీమీటర్లు)తో దాదాపుగా సంవత్సరం పొడవునా అధిక స్థాయి వర్షపాతం నమోదవుతుంది, ఏడాదిలో సగటున 137 రోజులపాటు వర్షం కురుస్తుంది.^[12] నగరంలోని వివిధ ప్రాంతాల్లో వాతావరణ పరిస్థితులు వ్యత్యాసం కనిపిస్తుంది, కొండలు, భూకప్పు మరియు సముద్రం నుంచి దూరం తదితర అంశాలు ఆధారంగా ఈ వ్యత్యాసం ఉంటుంది, దీని వలన అనధికారిక ఉష్ణోగ్రత రికార్డులు ఆక్లాండ్ పశ్చిమ ప్రాంతంలో 34 °C గరిష్ట ఉష్ణోగ్రత నమోదయినట్లు సూచిస్తున్నాయి.^[13] జులై 27, 1939న, ఆక్లాండ్‌లో ఒకేఒక్కసారి హిమపాతం నమోదయింది.^[14]

సాగర మారుతం వీయకముందు, స్థిరపడిన వాతావరణంలో భూసంధిపై ఉదయంపూట వాతావరణం ప్రశాంతంగా ఉంటుంది, ఈ విధమైన వాతావరణం గురించి 1853లోనే వర్ణించబడింది: అన్ని కాలాల్లోనూ, రోజులో ఉదయంపూట ఆహ్లాదకరమైన వాతావరణం ఉంటుంది. ఈ సమయంలో, సాధారణంగా, ఒక గంభీరమైన నిశ్శబ్దం ఉంటుంది, సంపూర్ణ ప్రశాంతత ప్రబలంగా ఉంటుంది..." అనేక మంది ఆక్లాండ్ వాసులు ఈ సమయానికి కాలినడక మరియు పార్కుల్లో వ్యాయామాలకు ఉపయోగిస్తారు.^[15]

కార్ల యజమానులు ఎక్కువ సంఖ్యలో ఉండటం, ఉద్గారాల నియంత్రణలు బలహీనంగా ఉండటంతో, ఆక్లాండ్ వాయు కాలుష్యంతో ఇబ్బంది పడుతుంది, ముఖ్యంగా సూక్ష్మ కణాల ఉద్గారాలు నగరాన్ని బాగా ఇబ్బంది పెడుతున్నాయి.^[16] కార్బన్ మోనాక్సైడ్ స్థాయిలకు సంబంధించిన మార్గదర్శకాలను అప్పడప్పుడు ఉల్లంఘించిన సంఘటనలు కూడా చోటుచేసుకున్నాయి.^[17] సముద్రపు పవనాలు సాధారణంగా కాలుష్యాన్ని చాలా వేగంగా చెదరగొడతాయి, కొన్నిసార్లు, ముఖ్యంగా శీతాకాలంలో పొంచు (స్మాగు) రూపంలో దీనిని చూడవచ్చు.^[18]

Climate data for Auckland
Month	Jan	Feb	Mar	Apr	May	Jun	Jul	Aug	Sep	Oct	Nov	Dec	Year
Average high °C (°F)	23.3 (74)	23.7 (75)	22.4 (72)	20.0 (68)	17.4 (63)	15.2 (59)	14.5 (58)	15.0 (59)	16.2 (61)	17.8 (64)	19.6 (67)	21.6 (71)	18.9 (66)
Average low °C (°F)	15.3 (60)	15.8 (60)	14.6 (58)	12.3 (54)	10.0 (50)	8.0 (46)	7.1 (45)	7.6 (46)	8.9 (48)	10.5 (51)	12.1 (54)	13.9 (57)	11.3 (52)
Precipitation mm (inches)	75 (2.95)	65 (2.56)	94 (3.7)	105 (4.13)	103 (4.06)	139 (5.47)	146 (5.75)	121 (4.76)	116 (4.57)	91 (3.58)	93 (3.66)	91 (3.58)	1,240 (48.82)
Source: NIWA Science climate data^[19]

[మార్చు] ప్రజలు

[మార్చు] సంస్కృతులు

చూడండి: Culture of New Zealand

హెలెన్ క్లార్క్ 2006లో ప్రధానమంత్రిగా ఉన్నప్పుడు తీసిన ఛాయాచిత్రం, ఆక్లాండ్ యొక్క హోవానీ వెయిటిటి మేరీలో ఆయనకు స్వాగతం పలుకుతున్న దృశ్యాన్ని ఇక్కడ చూడవచ్చు.

ఆక్లాండ్ అనేక సంస్కృతులకు ఆవాసంగా ఉంది. నగరంలో ఐరోపావాసులు - ప్రధానంగా బ్రిటీష్ -సంతతి పౌరులు మెజారిటీ సంఖ్యలో ఉన్నారు, అయితే గణనీయమైన సంఖ్యలో మావోరీ, ఫసిఫిక్ ద్వీపవాసులు మరియు ఆసియా సంతతి పౌరులు కూడా ఉన్నారు. ప్రపంచంలో మరే ఇతర నగరంలో లేని స్థాయిలో అతిపెద్ద పాలీనేషియా జనాభా ఆక్లాండ్‌లో ఉంది, వీరిలో ఎక్కువ శాతం మంది ఆసియా సంతతి పౌరులు కాగా, మిగిలినవారిలో న్యూజీలాండ్ సంతతికి చెందినవారు ఉన్నారు. ప్రపంచంలోని అన్ని ప్రాంతాలకు చెందిన జాతి సమూహాలను ఆక్లాండ్‌లో గుర్తించవచ్చు, ఈ కారణంగా దేశంలో ఇది ప్రధాన కాస్మోపాలిటన్ నగరంగా గుర్తించబడుతుంది.

[మార్చు] జనాభా వివరాలు

ప్రధాన వ్యాసం: Demographics of Auckland

వలసలు కారణంగా గత కొన్ని దశాబ్దాల్లో ఇక్కడ ఆసియా మరియు ఐరోపాయేతర వలసదారుల సంఖ్య గణనీయంగా పెరిగింది,^[20] మరియు జాతి ఆధారంగా ప్రత్యక్షంగా లేదా పరోక్షంగా నియంత్రణలు తొలగించబడ్డాయి. న్యూజీలాండ్‌లో వలసదారులను ఎక్కువగా ఆక్లాండ్ నగరంలో గుర్తించవచ్చు (ఉద్యోగ కారణాల వలన ఎక్కువ మంది ఈ నగరాన్ని ఎంచుకున్నారు). ఎక్కువ మంది వలసదారులు ఆక్లాండ్‌పై దృష్టి పెడుతుండటంతో, ఇమ్మిగ్రేషన్ సేవల విభాగం న్యూజీలాండ్‌లోని ఇతర ప్రాంతాలకు వెళ్లే పౌరులకు ఇమ్మిగ్రేషన్ వీసా అవసరాల్లో అదనపు పాయింట్లు ఇస్తుంది.^[21]

ఆక్లాండ్ జనాభాలో జాతిపరమైన సాంఖ్య వైఖరిని ఈ కింది పట్టిక చూపిస్తుంది, ఈ వివరాలు 2001 మరియు 2006 న్యూజీలాండ్ జనాభా లెక్కలు సందర్భంగా నమోదు చేయబడ్డాయి. కొందరు పౌరులు తాము ఒకటి కంటే ఎక్కువ జాతి సమూహాలకు చెందినవారిగా పరిగణించుకోవడంతో, కొన్ని సందర్భాల్లో శాతాలు 100%కుపైగా ఉన్నాయి. 2006కు చెందిన గణాంకాలు ఒక్క పట్టణ ప్రాంతాన్ని మాత్రమే కాకుండా, మొత్తం ఆక్లాండ్ ప్రాంతాన్ని సూచిస్తున్నాయి. ఐరోపావాసుల గణాంకాల్లో గణనీయమైన క్షీణతలు కనిపించడానికి, వారిలో ఎక్కువ మంది తమను న్యూజీలాండ్ వాసులుగా పరిగణించుకోవడం ప్రధాన కారణం, అయితే జనాభా లెక్కల పత్రంలో నమోదు చేయబడిన సమూహాల్లో న్యూజీలాండర్ల సమూహం భాగంగా లేదు.

జాతి సమూహం	2001 (%)^[22]	2001 (ప్రజలు)	2006 (%)^[23]	2006 (ప్రజలు)
న్యూజీలాండ్ ఐరోపా సంతతి	66.9	684,237	56.5	698,622
ఫసిఫిక్ ద్వీపం	14.9	152,508	14.4	177,936
ఆసియా సంతతి	14.6	149,121	18.9	234,222
మావోరీ	11.5	117,513	11.1	137,133
మధ్యప్రాచ్య సంతతి/లాటిన్ అమెరికన్లు/ఆఫ్రికన్లు	n/a	n/a	1.5	18,555
ఇతరులు	1.3	13,455	0.1	648
న్యూజీలాండర్లు	n/a	n/a	8.0	99,258
జాతి వివరాలు తెలియజేసిన మొత్తం పౌరుల సంఖ్య		1,022,616 (వ్యక్తులు)		1,237,239 (వ్యక్తులు)

2006 జనాభా లెక్కలు బహుభాషా ప్రాంతం గురించి కూడా సమాచారాన్ని తెలియజేస్తున్నాయి. ఆక్లాండ్ ప్రాంతంలో నివసించే ప్రజల్లో 867,825 మంది ఒకే భాష మాట్లాడుతున్నారు, 274,863 మంది రెండు, మరియు 57,051 మంది మూడు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ భాషలు మాట్లాడుతున్నారు.^[23]

డిసెంబరు సందర్భంగా క్రిస్మస్ వెలుగుల్లో ప్రకాశవంతంగా ఉన్న స్కై టవర్.

[మార్చు] మతం

దేశంలోని మిగిలిన ప్రాంతాల మాదిరిగానే, ఆక్లాండ్ వాసుల్లో సగం మంది క్రైస్తవ మతాన్ని ఆచరిస్తున్నారు, వీరిలో 10% కంటే తక్కువ మంది రోజూ చర్చికి వెళుతున్నారు, దాదాపుగా 40% మంది ఏ మతాన్ని ఆచరించడం లేదు (2001 జనాభా గణాంకాలు). ప్రధాన నామవర్గీకరణలు ఏమిటంటే రోమన్ కాథలిక్, ఆంగ్లికన్ మరియు ప్రెస్‌బైటెరియన్. పెంటెకోస్టల్ మరియు చరిస్మాటిక్ చర్చిలు బాగా వేగంగా విస్తరిస్తున్నాయి. అతికొద్ది కాప్టిక్ ఆర్థోడాక్స్ క్రైస్తవ వర్గాన్ని కూడా ఇక్కడ గుర్తించవచ్చు.^[24]

ఆసియా నుంచి ఇటీవల వలసలు నగరానికి మత వైవిధ్యాన్ని జోడించాయి, సుమారుగా 10% మంది జనాభా బౌద్ధ, హిందూ, ఇస్లాం మరియు సిక్కు మతాలను ఆచరిస్తున్నారు, అయితే ఈ మతపరమైన కార్యక్రమాల్లో పాల్గొనేవారికి సంబంధించిన గణాంకాలేవీ అందుబాటులో లేవు.^[25] నగరంలో అతికొద్ది, సుదీర్ఘకాలం నుంచి ఉన్న యూదు వర్గం కూడా ఉంది.^[26]

[మార్చు] జీవనశైలి

మందమైన వాతావరణం, అపార ఉద్యోగ అవకాశాలు, విద్యావకాశాలు మరియు అసంఖ్యాక కాలక్షేప సౌకర్యాలను ఆక్లాండ్ జీవితం యొక్క సానుకూల దృక్కోణాలుగా చెప్పవచ్చు. ఇదిలా ఉంటే, ట్రాఫిక్ సమస్యలు, మెరుగైన ప్రజా రవాణా అందుబాటులో లేకపోవడం, పెరుగుతున్న గృహాల ధరలతోపాటు నేరాలు, ఇక్కడ నివసించేందుకు ప్రతికూలమైన అంశాలుగా అనేక మంది ఆక్లాండ్ వాసులు పేర్కొంటున్నారు.^[27] ఏదేమైనప్పటికీ, ఆక్లాండ్ ప్రస్తుతం ప్రపంచవ్యాప్తంగా 215 ప్రధాన నగరాలకు సంబంధించిన జీవన నాణ్యత సర్వేలో నాలుగో స్థానంలో (2009 సమాచారం) ఉంది.^[28]^[29] 2006లో, ప్రపంచంలోని అత్యంత సంపన్న నగరాలకు సంబంధించిన UBS జాబితాలో ఆక్లాండ్ 23వ స్థానంలో నిలిచింది.^[30]

వెస్ట్‌హెవెన్ మెరీనా నుంచి సిటీ ఆఫ్ సెయిల్స్ దృశ్యం.

దస్త్రం:View of Aukland from outside city.JPG

మౌంట్ ఈడెన్ నుంచి ఆక్లాండ్ CBD దృశ్యం.

[మార్చు] విరామం

ఆక్లాండ్ నగరం "సిటీ ఆఫ్ సెయిల్స్" ప్రసిద్ధిగాంచింది, ఎందుకంటే ఈ నగరంలోని నౌకాశ్రయంలో తరచుగా వందలాది విలాసవంతమైన పడవలను చూడవచ్చు, ప్రపంచంలో మరే ఇతర నగరంలోనూ విలాస పడవలకు సంబంధించి ఈ స్థాయిలో తలసరి గణాంకాలను చూడలేము, ఆక్లాండ్‌లో సుమారుగా 135,000 విలాస పడవలు మరియు లాంచీలు ఉన్నాయి. దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న 149,900 మంది నమోదిత విలాస పడవల యజమానుల్లో 60,500 మంది ఆక్లాండ్ ప్రాంతానికి చెందినవారు కావడం గమనార్హం.^[31]^[32] ఆక్లాండ్‌లోని సగటున ప్రతి మూడు నివాసాల్లో ఒకదానికి పడవ ఉంటుంది.^[33]

వయాడక్ట్ బేసిన్ రెండు అమెరికా కప్ పోటీలకు (2000 కప్ మరియు 2003 కప్) ఆతిథ్యం ఇచ్చింది, ఇక్కడ ఉన్న కేఫ్‌లు, రెస్టారెంట్లు మరియు క్లబ్‌లు ఆక్లాండ్ యొక్క రాత్రివినోదాలకు నిదర్శనంగా ఉన్నాయి. వెయిటెమేటా నౌకాశ్రయం దాని ముగింట ఉండటంతో, ఆక్లాండ్‌లో అనేక సాగర పోటీలు జరుగుతున్నాయి, నగరంలో పెద్ద సంఖ్యలో సెయిలింగ్ క్లబ్‌లు కూడా ఉన్నాయి, దీనితోపాటు దక్షిణార్ధ గోళంలోనే అతిపెద్ద వెస్ట్‌హెవెన్ మెరీనా ఈ నగరంలోనే ఉంది.^[32]^[34]

హై స్ట్రీట్, క్వీన్ స్ట్రీట్, పాన్సోన్‌బై రోడ్డు మరియు కారాంగాహాప్ రోడ్డులను ప్రసిద్ధ పట్టణ ప్రదేశాలుగా చెప్పవచ్చు. న్యూమార్కెట్ మరియు పార్నెల్ ఉన్నత వర్గాలకు ప్రధాన షాపింగ్ ప్రదేశాలు, ఇదిలా ఉంటే ఒటారా మరియు అవాన్‌డాలే ప్రాంతాల్లోని మార్కెట్‌లు మిగిలిన వర్గాలకు ఆకర్షణనీయమైన ప్రత్యామ్నాయ షాపింగ్ అనుభవాన్ని అందజేస్తున్నాయి. కొత్త షాపింగ్ మాల్స్ నగర కేంద్రాలకు వెలుపల ఏర్పాటవుతున్నాయి, నగర కేంద్రాలకు వెలుపల ఉన్న మూడు అతిపెద్ద షాపింగ్ కేంద్రాలుగా సైల్వియా పార్క్ (సైల్వియా పార్కు, ఆక్లాండ్ సిటీ), బొటానీ టౌన్ సెంటర్ (హోవిక్, మనుకౌ సిటీ) మరియు వెస్ట్‌ఫీల్డ్ అల్బేనీ (అల్బేనీ, నార్త్ షోర్ సిటీ) పరిగణించబడుతున్నాయి.

నాటకాలు, కాపా హాకా మరియు ఒపెరా వంటి సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు మరియు సదస్సులకు ఆక్లాండ్ టౌన్ హాల్ మరియు ఎవోటీ సెంటర్ ఆతిథ్యం ఇస్తున్నాయి. ఈ నగరం ఆక్లాండ్ ఫిల్‌హార్మోనియా ఆర్కెస్ట్రాలో ఒక పూర్తిస్థాయి ప్రొఫెషనల్ సింఫోనిక్ సంగీత బృందాన్ని కలిగివుంది.

కోలిన్ మెక్‌కాహోన్ చిత్రాల వంటి అనేక జాతీయ సంపదలను ఆక్లాండ్ ఆర్ట్ గ్యాలరీలో చూడవచ్చు, ఇదిలా ఉంటే ఆక్లాండ్ వార్ మెమోరియల్ మ్యూజియం, నేషనల్ మారిటైమ్ మ్యూజియం లేదా మ్యూజియం ఆఫ్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ అండ్ టెక్నాలజీ (MOTAT)లలో అనేక ఇతర ముఖ్యమైన సాంస్కృతిక కళాఖండాలు భద్రపరచివున్నాయి. ఆక్లాండ్ జూ మరియు కెల్లీ టార్ల్‌టన్స్ అండర్‌వాటర్ వరల్డ్‌లలో విలక్షణ జీవులను చూడవచ్చు. చలనచిత్రాలు మరియు రాక్ సంగీత కార్యక్రమాలకు (ముఖ్యంగా, "బిగ్ డే అవుట్") కూడా ఇక్కడ విశేష ఆదరణ ఉంది.

వెయిటెమేటా నౌకాశ్రయంలో మిషన్ బే, డావన్‌పోర్ట్, టకాపునా మరియు వెస్ట్ కోస్ట్ ప్రాంతాల వద్ద ప్రసిద్ధ ఈత బీచ్‌లు ఉన్నాయి, అంతేకాకుండా పిహా మరియు మురివాయ్ వంటి ప్రాంతాల్లో ప్రసిద్ధ సర్ఫింగ్ కేంద్రాలు చూడవచ్చు. అనేక ఆక్లాండ్ బీచ్‌ల్లో సర్ఫ్ లైఫ్‌సేవింగ్ క్లబ్‌ల సిబ్బంది రక్షణ కల్పిస్తున్నారు, ఈ క్లబ్‌లు సర్ఫ్ లైఫ్ సేవింగ్ నార్తరన్ రీజియన్‌లో భాగంగా ఉన్నాయి.

[మార్చు] ఉద్యానవనాలు మరియు ప్రకృతి

నగరంలోని అతిపెద్ద పార్కుల్లో ఆక్లాండ్ డొమైన్ ఒకటి, ఇది ఆక్లాండ్ CBDకి సమీపంలో ఉంది, హౌరాకీ సింధుశాఖ మరియు రాంగిటోటో ద్వీపం ఇక్కడ నుంచి బాగా కనిపిస్తాయి. నగర కేంద్రానికి సమీపంలో ఉన్న చిన్న ఉద్యానవనాల పేర్లు ఆల్బెర్ట్ పార్కు, మేయర్స్ పార్కు, వెస్ట్రన్ పార్కు మరియు విక్టోరియా పార్కు.

ఆక్లాండ్ అగ్నిపర్వత క్షేత్రంలోని అనేక అగ్నిపర్వతాలు త్రవ్వకాలు కారణంగా ప్రభావితమయ్యాయి, ఇప్పటికీ మిగిలిన ఉన్న అగ్నిపర్వతాలను ఉద్యానవనాల్లో చూడవచ్చు, పరిసర నగరం కంటే మరింత సహజావరణం వీటిలో ఉంది. పలు చరిత్రపూర్వ భూకార్యకలాపాలు మరియు చారిత్రక కోట నిర్మాణాలు ఉద్యానవనాల్లో ఉన్నాయి, మౌంట్ ఎడెన్, నార్త్ హెడ్, వన్ ట్రీ హిల్ (మౌన్‌గాకీకీ) వీటికి ఉదాహరణలు.

నగరం పరిసరాల్లో ఉన్న ఇతర ఉద్యానవనాల్లో ముఖ్యమైనది వెస్ట్రన్ స్ప్రింగ్స్, ఇది MOTAT మ్యూజియం మరియు ఆక్లాండ్ జూ సమీపంలో ఉన్న అతిపెద్ద పార్కు. దక్షిణంవైపున మనురెవాలో ఆక్లాండ్ బోటానిక్ గార్డెన్స్ ఉంది.

డావెన్‌పోర్ట్, వెయిహెకే ద్వీపం, రాంగిటోటో ద్వీపం మరియు టిరిటిరీ మటాంగీ వద్ద ఉద్యానవనాలు మరియు సహజ వనరులకు ఫెర్రీల్లో రవాణా సౌకర్యాలు కల్పిస్తున్నారు. ఆక్లాండ్‌కు పశ్చిమాన ఉన్న వెయిటాకెరే రేంజెస్ రీజినల్ పార్కులో అందమైన మరియు చెడిపోని పొద భూస్వరూపాన్ని చూడవచ్చు, దక్షిణంవైపు హునువా పర్వతాలు కూడా ఇటువంటి భూస్వరూపాన్నే కలిగివున్నాయి.

[మార్చు] క్రీడ

ప్రదేశాలు

ఆక్లాండ్‌లో ప్రసిద్ధ క్రీడలు రగ్బీ యూనియన్ మరియు క్రికెట్. ఆక్లాండ్‌లో గణనీయమైన సంఖ్యలో రగ్బీ యూనియన్ మరియు క్రికెట్ మైదానాలు ఉన్నాయి, వీటితోపాటు మోటారు క్రీడలు, టెన్నిస్, బ్యాడ్మింటన్, నెట్‌బాల్, స్విమ్మింగ్, సాకర్, రగ్బీ లీగ్ మరియు అనేక ఇతర క్రీడా వేదికలు కూడా ఉన్నాయి.

ఈడెన్ పార్క్ నగరంలో ప్రధాన స్టేడియం మరియు అంతర్జాతీయ రగ్బీ యూనియన్ మరియు క్రికెట్ మ్యాచ్‌లు దీనిలో జరుగుతాయి, అంతేకాకుండా సూపర్ 14 మ్యాచ్‌లు దీనిలో నిర్వహిస్తారు, వీటిలో బ్లూస్ తమ సొంత మ్యాచ్‌లు ఉంటాయి.
నార్త్ హార్బర్ స్టేడియాన్ని ప్రధానంగా రగ్బీ యూనియన్ మరియు సాకర్ మ్యాచ్‌లకు ఉపయోగిస్తారు, దీనిని కచేరీల నిర్వహణకు కూడా ఉపయోగిస్తున్నారు.
మౌంట్ స్మార్ట్ స్టేడియాన్ని ప్రధానంగా రగ్బీ యూనియన్ మ్యాచ్‌లకు ఉపయోగిస్తారు, NRL యొక్క న్యూజీలాండ్ వారియర్స్‌కు ఇది సొంత మైదానంగా ఉంది, దీనిని కచేరీలకు కూడా ఉపయోగిస్తున్నారు, ప్రతి జనవరిలో ఆక్లాండ్ వంతు బిగ్ డే అవుట్ సంగీత వేడుకకు ఇది ఆతిథ్యం ఇస్తుంది.
ASB టెన్నిస్ సెంటర్ ఆక్లాండ్ యొక్క ప్రధాన టెన్నిస్ వేదికగా ఉంది, దీనిలో పురుషుల (హీనెకెన్ ఓపెన్) మరియు మహిళల (ASB క్లాసిక్) అంతర్జాతీయ టోర్నమెంట్‌లు ప్రతి ఏటా జనవరిలో జరుగుతుంటాయి.
వెక్టర్ ఎరీనా అనేది ఒక కొత్త బహుళ-ఉపయోగ ఇండోర్ క్రీడా వేదిక. దీనిని ప్రధానంగా కచేరీలు మరియు నెట్‌బాల్ మ్యాచ్‌లకు ఉపయోగిస్తున్నారు.
ట్రస్ట్స్ స్టేడియంలో 2007 నెట్‌బాల్ వరల్డ్ ఛాంపియన్‌షిప్స్ జరిగాయి, ఇది ANZ ఛాంపియన్‌షిప్‌లో భాగమైన నార్తరన్ మిస్టిక్స్‌కు సొంత వేదికగా ఉంది.

ప్రధాన జట్లు

సూపర్ రగ్బీ చరిత్రలో అత్యంత విజయవంతమైన జట్లలో బ్లూస్ ఫ్రాంఛైజీ కూడా ఒకటి, పోటీ చరిత్రలో ఈ జట్టు మూడు ఛాంపియన్‌షిప్‌లు గెలుచుకుంది. బ్లూస్ 2003లో చివరిసారి ఈ ఛాంపియన్‌షిప్‌ను సొంతం చేసుకుంది.
గతంలో ఆక్లాండ్ వారియర్స్, ఇప్పుడు న్యూజీలాండ్ వారియర్స్ అనేది ఆస్ట్రేలియా NRL టోర్నమెంట్‌లో ఒక ఫ్రాంఛైజీ. వీరు తాము ఆతిథ్యం ఇచ్చే మ్యాచ్‌లను ఆక్లాండ్‌లోని మౌంట్ స్మార్ట్ స్టేడియంలో ఆడతారు. 2002లో ఈ జట్టు అత్యుత్తమ ప్రదర్శన కనబర్చింది, ఈ ఏడాది మైనర్ ప్రీమియర్స్ పూర్తి చేయడంతోపాటు, జట్టు గ్రాండ్ ఫైనల్‌కు అర్హత సాధించింది.
ఆక్లాండ్‌కు చెందిన ఫస్ట్ క్లాస్ క్రికెట్ జట్టు పేరు ఆక్లాండ్ ఏసెస్, ఇది తన సొంత మ్యాచ్‌లను ఎక్కువగా ఈడెన్ పార్కు యొక్క వెలుపలి మైదానంలో ఆడుతుంది, ఇటీవల కాలంలో ఈ జట్టుకు ఇక్కడ మిశ్రమ ఫలితాలు ఎదురయ్యాయి.
నార్తరన్ మిస్టిక్స్ ANZ ఛాంపియన్‌షిప్‌లో పాల్గొంటుంది, ఈ జట్టు సొంత మ్యాచ్‌లను ట్రస్ట్స్ స్టేడియంలో జరుగుతాయి.
ఆక్లాండ్‌లో ఎయిర్ న్యూజీలాండ్ కప్ రగ్బీ జట్లు కూడా ఉన్నాయి: అవి ఆక్లాండ్, నార్త్ హార్బర్ మరియు కౌంటీస్ మనుకౌ.
న్యూజీలాండ్ బ్రేకర్స్ అనేది NBLలో ఒక ఫ్రాంఛైజీ, ఇది తన సొంత మ్యాచ్‌లను నార్త్ షోర్ ఈవెంట్స్ సెంటర్‌లో ఆడుతుంది.

ప్రధాన పోటీలు

ప్రసిద్ధ వార్షిక క్రీడా కార్యక్రమాలు:

ఆక్లాండ్ హార్బర్ క్రాసింగ్ స్విమ్ అనే పేరుతో జరిగే ఈత పోటీలు నార్త్ షోర్ సిటీ నుంచి వయాడక్ట్ బేసిన్, ఆక్లాండ్ CBD వరకు జరుగుతాయి, ఈ వార్షిక వేసవి పోటీలు 2.8 కి.మీ. దూరం జరుగుతాయి (తరచుగా కొంతవరకు ఎదురుపారే నీటిలో జరుగుతాయి), వీటిలో వేలాది మంది, ఎక్కువగా ఔత్సాహిక పోటీదారులు దీనిలో పాల్గొంటారు. ఇది న్యూజీలాండ్‌లో జరిగే అతిపెద్ద మహాసముద్ర ఈతపోటీ.^[35]
'రౌండ్ ది బేస్' ఫన్-రన్, ఇది నగరంలో ప్రారంభమై సెయింట్ హెలియర్స్ శివారు చుట్టూ నీటిభాగంవ్యాప్తంగా 8.4 కిలోమీటర్లు (5.2 మైళ్లు) జరుగుతుంది. దీనిలో కూడా లక్షలాది మంది ప్రజలు పాల్గొంటారు, 1972 నుంచి ప్రతిఏటా ఇది వార్షిక నడక కార్యక్రమంగా నిర్వహించబడుతుంది.
ఆక్లాండ్ మారథాన్ (మరియు హాఫ్-మారథాన్) అనేది కూడా ఒక వార్షిక మారథాన్ పోటీ, ఇది వేలాది మంది పోటీదారులను ఆకర్షిస్తుంది.

1950 బ్రిటీష్ ఎంపైర్ గేమ్స్ మరియు 14వ కామన్వెల్త్ గేమ్స్, 1990లకు ఆక్లాండ్ ఆతిథ్యం ఇచ్చింది,^[9] ఇదిలా ఉంటే 2011 రగ్బీ వరల్డ్ కప్‌లోని పలు మ్యాచ్‌లకు (సెమీ-ఫైనల్ మరియు ఫైనల్‌తోపాటు) ఆతిథ్యం ఇవ్వనుంది.^[36]

[మార్చు] ఆర్థిక వ్యవస్థ

దక్షిణార్ధ గోళంలో అత్యంత ఎత్తైన నిటారైన నిర్మాణంగా గుర్తింపు పొందిన స్కై టవర్, దీని ఎత్తు 328 మీటర్లు.

దేశం యొక్క ఆర్థిక రాజధాని కావడం వలన, అనేక ప్రధాన అంతర్జాతీయ సంస్థలకు ఒక ఆక్లాండ్ కార్యాలయం ఉంటుంది. అత్యంత వ్యయభరిత కార్యాలయ ప్రదేశాలు ఆక్లాండ్ CBDnavf క్వీన్ స్ట్రీట్ మరియు వయాడక్ట్ బేసిన్ పరిసరాల్లో ఉన్నాయి, ఈ ప్రాంతాల్లో అనేక ఆర్థిక మరియు వ్యాపార సేవా కేంద్రాలు ఉన్నాయి, CBD ఆర్థిక వ్యవస్థలో ఇవి భారీస్థాయి వాటా కలిగివున్నాయి.^[37] పెద్ద సంఖ్యలో సాంకేతిక మరియు వ్యాపార కార్మికులు దక్షిణ ఆక్లాండ్ పారిశ్రామిక మండలాల్లో ఉంటున్నారు.

గ్రేటర్ ఆక్లాండ్ యొక్క అతిపెద్ద వ్యాపార మరియు పారిశ్రామిక ప్రాంతాలు ఆక్లాండ్ నగరానికి ఆగ్నేయ ప్రాంతంలో మరియు మనుకౌ నగరం పశ్చిమ ప్రాంతాల్లో ఉన్నాయి, వీటిని ఎక్కువగా మనుకౌ నౌకాశ్రయం మరియు తమాకీ నది సాగర సంగమ ప్రదేశానికి సమీపంలో గుర్తించవచ్చు.

ఆక్లాండ్ ప్రాంతం యొక్క ఉప-దేశ GDP 2003లో US$47.6 బిలియన్లు వద్ద ఉంది, ఇది న్యూజీలాండ్ జాతీయ GDPలో 36%, సౌత్ ఐల్యాండ్ మొత్తం GDP కంటే 15% ఎక్కువ ఉన్నట్లు అంచనా వేయబడింది.^[38]

దేశంలో అతిపెద్ద వ్యాపార కేంద్రంగా ఆక్లాండ్ హోదా దాని యొక్క అధిక తలసరి ఆదాయంలో ప్రతిబింబిస్తుంది (ఒక్కో ఉద్యోగి తలసరి ఆదాయం ఏడాదికి), నగరంలో 2005లో తలసరి ఆదాయం NZ$44,304 (సుమారుగా US$33,000) వద్ద ఉంది, ఆక్లాండ్ CBDలోని ఉద్యోగాల్లో తరచుగా ఇంతకంటే ఎక్కువ ఆదాయార్జనకు వీలుంటుంది.^[39] సగటు వ్యక్తిగత ఆదాయం (15 ఏళ్ల కంటే ఎక్కువ వయస్సు ఉన్నవారు, ప్రతి ఏడాదికి) NZ$22,300 (2001) వద్ద ఉంది,^[40] ఇది నార్త్ షోర్ సిటీ (గ్రేటర్ ఆక్లాండ్ ప్రాంతంలో ఇది భాగం) మరియు వెల్లింగ్టన్ తరువాతి స్థానంలో ఉంది. ఆక్లాండ్‌లో ఇప్పటికీ నిత్య ప్రయాణికుల్లో ఎక్కువ మంది కార్యాలయ ఉద్యోగులే ఉన్నారు, నగరంలోని మిగిలిన ప్రాంతాల్లో కూడా భారీ కార్యాలయాలు అభివృద్ధి చేయబడుతున్నాయి, ఉదాహరణకు,[టకాపునా లేదా అల్బేనీ, ఈ రెండు ప్రాంతాలు నార్త్ షోర్ సిటీలో ఉన్నాయి, ఇవి నెమ్మదిగా పెద్ద కార్యాలయాలకు ఆవాసంగా మారుతున్నాయి, దీని వలన ఆక్లాండ్ CBDలో కొంత వరకు జనసమ్మర్థత తగ్గుతుంది.

[మార్చు] విద్య

ఆక్లాండ్‌లో అనేక ముఖ్యమైన విద్యా సంస్థలు ఉన్నాయి, వీటిలో దేశంలోని అతిపెద్ద విశ్వవిద్యాలయాలు భాగంగా ఉన్నాయి. విదేశీ భాషా విద్యకు ఆక్లాండ్ ఒక ప్రధాన కేంద్రంగా ఉంది, కొన్ని నెలలపాటు లేదా సంవత్సరాలపాటు ఆంగ్ల భాష నేర్చుకునేందుకు లేదా విశ్వవిద్యాలయాల్లో చదువుకునేందుకు పెద్ద సంఖ్యలో విదేశీ విద్యార్థులు (ముఖ్యంగా తూర్పు ఆసియా దేశాలవారు) ఈ నగరానికి వస్తున్నారు - అయితే 2003లో వీరి సంఖ్య గరిష్ట స్థాయికి చేరుకున్న తరువాత, విదేశీ విద్యార్థుల సంఖ్య న్యూజీలాండ్ వ్యాప్తంగా క్షీణించింది.^[41] 2007నాటికి, సుమారుగా 50 NZQA ధ్రువీకృత పాఠశాలలు మరియు సంస్థలు ఆక్లాండ్ ప్రాంతంలో ఆంగ్ల భాషను భోదిస్తున్నాయి.^[42]

ఆక్లాండ్‌లో అనేక ప్రాథమిక మరియు మాధ్యమిక పాఠశాలలు ఉన్నాయి. నగరంలో అనేక ప్రైవేట్ పాఠశాలలు కూడా ఉన్నాయి. న్యూజీలాండ్‌లో మూడు అతిపెద్ద (ఫుల్-టైమ్ విద్యార్థి గణాంకాలుపరంగా) ఉన్నత పాఠశాలలు ఆక్లాండ్‌లో ఉన్నాయి: అవి వరుసగా రాన్‌గిటోటో కళాశాల, అవాన్‌డాలే కళాశాల మరియు మాసే ఉన్నత పాఠశాల. న్యూజీలాండ్‌లో అతిపెద్ద కాథలిక్ పాఠశాల సెయింట్ పీటర్స్ కాలేజ్ ఈ నగరంలోనే ఉంది.

ఆక్లాండ్ విశ్వవిద్యాలయం (సిటీ, తమాకీ, గ్రాఫ్టన్ క్యాంపస్ మరియు శాటిలైట్ క్యాంపస్‌లు) ఆక్లాండ్ కాలేజ్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషన్ (ఎప్సోమ్ మరియు టాయ్ టోకెరౌ క్యాంపస్), AUT (సిటీ, నార్త్ షోర్ మరియు మనుకౌ క్యాంపస్), న్యూజీలాండ్ కొత్త విశ్వవిద్యాలయం మాసే యూనివర్శిటీ (అల్బేనీ క్యాంపస్) మరియు మనుకౌ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ (ఒటారా క్యాంపస్), ఆక్లాండ్‌లో అతిపెద్ద సాంకేతిక విద్యా సంస్థగా పరిగణించబడుతున్న యూనిటెక్ న్యూజీలాండ్ (మౌంట్ ఆల్బెర్ట్ క్యాంపస్) ఇక్కడ ఉన్న అత్యంత ప్రధాన తృతీయ విద్యా సంస్థలు.

[మార్చు] గృహ సముదాయం

నగరంలో గృహ సముదాయాల్లో విస్తృతమైన వైవిధ్యం కనిపిస్తుంది, కొన్ని శివారు ప్రాంతాల్లో తక్కువ ఆదాయ తరగతులు నివసించే ప్రదేశాల్లో ప్రభుత్వ గృహ సముదాయాలు ఉండగా, కొన్ని ప్రదేశాల్లో, ముఖ్యమైన వెయిటెమేటాలో విలాసవంతమైన భవంతులు కనిపిస్తాయి. సంప్రదాయబద్ధంగా, సాధారణంగా అనేక మంది ఆక్లాండ్ వాసుల ఒక 'నాలుగోవంతు ఎకరా'లో (1000 m²) నిర్మించిన ఒక బంగళాలో నివసించారు.^[43] అయితే, ఇటువంటి ఆస్తుల ఉపవిభజనతో ఖాళీలేని గృహనిర్మాణాలు చాలాకాలం నుంచి సాధారణంగా కనిపిస్తున్నాయి. అపార్ట్‌మెంట్‌లు లేకపోవడం మరియు సరిగాలేని ప్రజా రవాణా సౌకర్యాలు ఫలితంగా ఆక్లాండ్ వాసుల నివాస ప్రాధాన్యతలు ఒక భారీ పట్టణ విస్తరణకు మరియు మోటారు వాహనాలపై ఎక్కువగా ఆధారపడటానికి దారితీశాయి. ఈ ధోరణి కొనసాగే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి, ఎక్కువ మంది ఆక్లాండ్ వాసులు తక్కువ జనసాంద్రత ఉన్న గృహ సముదాయాల్లో నివసిస్తున్నారు, 2050నాటికి కూడా ఇటువంటి నివాసాల వాటా 70%తో అగ్రస్థానంలో ఉంటుందని భావిస్తున్నారు.^[43]

కొన్ని ప్రాంతాల్లో, విక్టోరియన్ విల్లాలను పడగొట్టి, టెన్నిస్ కోర్టులు మరియు ఈత కొలనులతో కూడిన పెద్ద ప్లాస్టర్ మాన్షన్లు నిర్మిస్తున్నారు. పురాతన ఆస్తుల కూల్చివేతను అడ్డుకునేందుకు ఆక్లాండ్ నగర మండలి చర్యలు చేపట్టింది, ఇందుకోసం వారసత్వ శివారులు మరియు వీధుల పరిరక్షణ కోసం చట్టాలు చేసింది. సంప్రదాయ శైలులు మరియు నమూనాలతో ప్రపంచంలోనే అత్యంత విశాలమైన కలప గృహాలు ఆక్లాండ్‌లో చూడవచ్చు, వీటిలో ఎక్కువగా విక్టోరియన్-ఎడ్వర్డియన్ శైలి గృహాలు ఉన్నాయి.^[44]

[మార్చు] ప్రభుత్వం

[మార్చు] స్థానిక ప్రభుత్వం

చూడండి: Auckland Region

ఆక్లాండ్ నగరం (హౌరాకీ సింధుశాఖ ద్వీపాలు మినహా), నార్త్ షోర్ నగరం మరియు వెయిటేకెరే పట్టణ ప్రాంతాలు మరియు మనుకౌ నగరాలు మరియు పాపాకురా జిల్లా మరియు రోడ్నే యొక్క కొన్ని పట్టణ భాగాలు మరియు ఫ్రాంక్లిన్ జిల్లాలు ఈ మహానగర ప్రాంతంలో భాగంగా ఉన్నాయి. ఈ ప్రాంతం ఆక్లాండ్ రీజినల్ కౌన్సిల్ అనే పేరుగల ప్రాంతీయ మండలి అధికార పరిధిలో ఉంది.

పెద్ద సంఖ్యలో మండళ్లు మరియు బలమైన ప్రాంతీయ ప్రభుత్వం లేకపోవడం (ఆక్లాండ్ ప్రాంతీయ మండలికి పరిమిత అధికారాలు మాత్రమే ఉండటం) ఆక్లాండ్ పురోగతికి ప్రతిబంధకంగా ఉన్నాయని 2000వ దశకం చివరి కాలంలో, న్యూజీలాండ్ కేంద్ర ప్రభుత్వం మరియు ఆక్లాండ్ యొక్క సంఘంలోని విభాగాలు భావించాయి. 2007లో రాయల్ కమిషన్ ఆన్ ఆక్లాండ్ గవర్నెన్స్ పేరుతో ఒక సంఘం ఏర్పాటు చేయబడింది,^[45]^[46] మరియు 2009లో ఆక్లాండ్‌కు మండళ్లను విలీనం చేయడం ద్వారా ఏకీకృత స్థానిక పాలక యంత్రాంగాన్ని ఇది సిఫార్సు చేసింది.^[47] ఆ తరువాత 2010లో న్యూజీలాండ్ స్థానిక ఎన్నికల సమయానికి ఒకే మేయర్ పరిధిలో ఉండే ఒక సూపర్ సిటీ‌ని ఏర్పాటు చేస్తామని ప్రభుత్వం ప్రకటించింది.^[48]^[49]

ప్రతిపాదిత పునర్‌వ్యవస్థీకరణలో అనేక కోణాలు ఇప్పటికీ వివాదాస్పదంగా ఉన్నాయి, మావోరీల ప్రాతినిధ్య రూపం, సూపర్ సిటీలో గ్రామీణ మండళ్లను చేర్చడం లేదా తొలగించడం, మండలి నియంత్రణలో ఉండే సంస్థల పాత్ర వంటి అంశాలు వివాదాస్పదంగా ఉన్నాయి.

[మార్చు] జాతీయ ప్రభుత్వం

1842 మరియు 1865 మధ్యకాలంలో, న్యూజీలాండ్‌కు ఆక్లాండ్ నగరం రాజధానిగా ఉంది. ఆక్లాండ్ విశ్వవిద్యాలయం సిటీ క్యాంపస్‌లో ఉన్న ఇప్పటి పాత గవర్నమెంట్ హౌస్‌లో పార్లమెంట్ సమావేశాలు జరిగాయి. 1865లో దేశ రాజధాని వెల్లింగ్టన్‌కు మార్చబడింది.

అధిక సంఖ్యలో జనాభా ఉన్న కారణంగా, ఆక్లాండ్‌లో ప్రస్తుతం మూస:Update after 21 సాధారణ నియోజకవర్గాలు మరియు మూడు మావోరీ నియోజకవర్గాలు ఉన్నాయి. 2008కి పూర్వం, ఇక్కడ 20 సాధారణ నియోజకవర్గాలు మాత్రమే ఉన్నాయి, ఆక్లాండ్ పరిసరాల్లో జనాభా పెరగడంతో 2008లో బోటనీ కొత్త నియోజకవర్గం ఏర్పాటు చేయబడింది. 2008 ఎన్నికల్లో, మొత్తం సీట్లలో పదమూడు సీట్లను అధికార నేషనల్ పార్టీ, ఎనిమిది సీట్లను (ఏడు సాధారణ, ఒక మావోరీ నియోజకవర్గం) ప్రతిపక్ష లేబర్ పార్టీ, ఒక సీటను యాక్ట్ (ACT) పార్టీ మరియు మిగిలిన రెండు సీట్లను (రెండూ మావోరీ నియోజకవర్గాలు) మావోరీ పార్టీ గెలుచుకున్నాయి.

నియోజకవర్గం	MP (ఎంపీ)	పార్టీ
ఆక్లాండ్ సెంట్రల్	నిక్కీ కాయే	నేషనల్
బోటనీ	పాన్సీ వోంగ్	నేషనల్
ఈస్ట్ కోస్ట్ బేస్	ముర్రే మెక్‌కుల్లీ	నేషనల్
ఎప్సోమ్	రోడ్నే హైడ్	యాక్ట్
హెలెన్‌విల్లే	జాన్ కీ	నేషనల్
హునువా	పాల్ హచ్‌సన్	నేషనల్
మాంగెరే	సువా విలియం సియో	లేబర్
మనుకౌ ఈస్ట్	రాస్ రాబర్ట్‌సన్	లేబర్
మనురెవా	జార్జి హాకిన్స్	లేబర్
మౌంగాకీకీ	పెసెటా శ్యామ్ లోతు-ఐగా	నేషనల్
మౌంట్ ఆల్బెర్ట్	డేవిడ్ షియరర్	లేబర్
మౌంట్ రాస్కిల్	ఫిల్ గోఫ్	లేబర్
న్యూ లైన్	డేవిడ్ కున్లిఫ్	లేబర్
నార్త్ షోర్	వాయ్నే మాప్	నేషనల్
నార్త్‌కోట్	జొనాథన్ కోలెమాన్	నేషనల్
పాకురంగా	మౌరిస్ విలియమ్సన్	నేషనల్
పాపాకురా	జుడిత్ కొల్లిన్స్	నేషనల్
రోడ్నే	లాక్‌వుడ్ స్మిత్	నేషనల్
టె అటాతు	క్రిస్ కార్టెర్	లేబర్
తమాకీ	అలెన్ పీచెయ్	నేషనల్
వెయిటేకెరె	పాలా బెన్నెట్	నేషనల్
హౌరాకీ-వెయికాటో (మావోరీ)	ననైయా మహుతా	లేబర్
తమాకీ మకౌరౌ (మావోరీ)	పిటా షార్ప్‌లెస్	మావోరీ
టె టాయ్ టోకెరౌ (మావోరీ)	హోనే హరావైరా	మావోరీ

[మార్చు] రవాణా

ఫెర్రీ ప్రయాణం కొన్ని ఆక్లాండ్ గమ్యస్థానాలకు ప్రసిద్ధ ప్రభుత్వ రవాణా విధానంగా ఉంది.

ప్రధాన వ్యాసాలు: Transport in Auckland & Public transport in Auckland

[మార్చు] రవాణా మార్గాలు

రోడ్డు మరియు రైలు

నగరంలో ప్రైవేట్ వాహనాలు ప్రధాన రవాణా రూపంగా ఉన్నాయి, ఆక్లాండ్ ప్రాంతంలో కేవలం 7% ప్రయాణాలు మాత్రమే బస్సులపై ఆధారపడివున్నాయి (2006 సమాచారం),^[50] అయితే ఆ తరువాత నుంచి ఈ గణాంకాలు కొంతమేర పెరిగాయి. 2009 నుంచి కూడా ఆక్లాండ్‌లో బస్సు ప్రయాణాలు తక్కువగానే ఉన్నాయి, తలసరి వినియోగంలో ఏడాదికి 41 ప్రభుత్వ రవాణా సేవలు మాత్రమే ఉన్నాయి, వెల్లింగ్టన్‌లో ఈ సంఖ్య దాదాపుగా రెట్టింపు, అంటే 91 వద్ద ఉండగా, సిడ్నీలో 114 సేవలు ఉపయోగించబడుతున్నాయి.^[51] రోడ్లపై ఎక్కువ మంది ప్రయాణికులు ఆధారపడుతుండటంతో రద్దీ వేళల్లో తీవ్రమైన ట్రాఫిక్ సమస్యలు ఏర్పడుతున్నాయి.^[52]

ఆక్లాండ్‌లో ఎక్కువగా బస్సు సేవలు వృత్తాకార-మార్గాల్లో కంటే సదృశ-మార్గాల్లో నిర్వహించబడుతున్నాయి, ఆక్లాండ్ భూసంధిపై ఉండటం వలన ఇక్కడ ఇటువంటి మార్గాలే ఉన్నాయి. అర్ధరాత్ర సేవలు (అంటే అర్ధరాత్రి తరువాత) చాలా పరిమితంగా ఉంటాయి, వారాంతాల్లో కూడా ఇదే పరిస్థితి ఉంటుంది. ఆక్లాండ్ పశ్చిమ మరియు ఆగ్నేయ ప్రాంతాల్లో రైలు సేవలు అందుబాటులో ఉన్నాయి, దూర-ప్రాంతాలకు వెళ్లే ప్రత్యామ్నాయాలు చాలా తక్కువగా ఉంటాయి. 2007లో సుమారుగా NZ$5.3 బిలియన్ల విలువైన భారీ-స్థాయి ప్రాజెక్టులు ఆక్లాండ్ ప్రాంతాల్లో అమల్లో లేదా ప్రణాళికల్లో ఉన్నాయి, వచ్చే దశాబ్దకాలంలో నగరంలో రైలు మరియు ప్రభుత్వ రవాణా సేవలు మెరుగుపరిచేందుకు ఈ ప్రాజెక్టులు చేపట్టారు, 31% రవాణా బడ్జెట్ ఈ ప్రాజెక్టులకే కేటాయించబడటం గమనార్హం.^[53]^[54] అయితే, 2009లో అధికారంలోకి వచ్చిన జాతీయ ప్రభుత్వం యొక్క విధానపరమైన మార్పులు ఫలితంగా రహదారుల నిర్మాణంపై దృష్టి పెట్టాయి, ARTA యొక్క ప్రభుత్వ రవాణా ఆధునికీకరణల కోసం చెల్లించాల్సిన ప్రాంతీయ ఇంధన పన్ను నిబంధనను తొలగించడం జరిగింది.^[55] ఇదిలా ఉంటే ప్రభుత్వం రైలు విద్యుదీకరణకు నిధులు అందజేస్తామని హామీ ఇచ్చింది, అంతేకాకుండా దీనికి సంబంధించిన ప్రక్రియ మరియు అనుబంధ టెండర్ల విషయంలో సుమారుగా ఏడాదిపాటు జాప్యం జరిగింది, కొన్ని రైల్వే స్టేషన్ల ఆధునికీకరణ మరియు ఇంటిగ్రేటెడ్ టిక్కెటింగ్ ఆధునికీకరణకు నిధుల మంజూరు సందేహాస్పదంగా ఉంది. భవిష్యత్ నిధుల కొరత కారణంగా ARTA ఆక్లాండ్ ప్రాంత రైల్వే స్టేషన్లను ప్రభుత్వ నియంత్రణకు అప్పగించింది.^[56]^[57]^[58]

ఇతర మార్గాలు

ఆక్లాండ్ నౌకాశ్రయాలు దేశంలో అతిపెద్ద నౌకాశ్రయాలుగా గుర్తింపు పొందాయి, న్యూజీలాండ్ వాణిజ్య రవాణాల్లో ఎక్కువ భాగం వీటి ద్వారా జరుగుతున్నాయి, ఆక్లాండ్ CBD ఈశాన్య ప్రాంతంలోని నౌకాశ్రయం ద్వారా ఈ కార్యకలాపాలు నిర్వహించబడుతున్నాయి. సాధారణంగా నౌకాశ్రయానికి వచ్చే లేదా ఇక్కడి నుంచి తీసుకెళ్లే సరుకు ఎక్కువగా రోడ్డు మార్గాల ద్వారా రవాణా చేయబడుతుంది, నౌకాశ్రయానికి రైలు సేవలు కూడా అందుబాటులో ఉన్నప్పటికీ రోడ్డు మార్గాలపైనే ఆధారపడుతున్నారు. ఆక్లాండ్ ఒక ప్రధాన విలాస నౌకా విడిదిగా ఉంది, నౌకలను సాధారణంగా ప్రిన్సెస్ వర్ఫ్ వద్ద నిలుపుతారు. ఆక్లాండ్ CBD నుంచి తీరప్రాంత శివార్లకు, నార్త్ షోర్ సిటీ మరియు వెలుపల ఉన్న ద్వీపాలకు ఫెర్రీ రవాణా సేవలు అందుబాటులో ఉంది.

ఈ నగరంలో పలు చిన్న ప్రాంతీయ విమానాశ్రయాలు మరియు దేశంలో అత్యంత రద్దీగల ఆక్లాండ్ విమానాశ్రయం ఉన్నాయి.

విధానాలు

గత 50 ఏళ్ల కాలంలో, ప్రపంచంలో మరెక్కడా కనిపించని, గణనీయమైన స్థాయిలో ఆటోమొబైల్-అనుకూల విధానాలు ఆక్లాండ్‌లో అమలు చేయబడ్డాయని గ్రాఫిత్ యూనివర్శిటీ నిర్వహించిన ఒక అధ్యయనం సూచించింది.^[59] 20వ శతాబ్దపు ద్వితీయార్ధ భాగంలో ప్రభుత్వ రవాణా సేవలు క్షీణించడం (US వంటి అనేక పశ్చిమ దేశాల్లో కూడా ఈ ధోరణి కనిపించింది),^[60] మరియు రోడ్లు మరియు కార్లపై పెరిగిన వ్యయం కారణంగా, న్యూజీలాండ్ (మరియు ముఖ్యంగా ఆక్లాండ్) ఇప్పుడు ప్రపంచంలో ద్వితీయ అత్యధిక స్థాయి వాహన యాజమాన్య రేటు కలిగివుంది, ఇక్కడ ప్రతి 1000 మంది పౌరులకు 578 వాహనాలు ఉన్నాయి.^[61] పాదచారులకు మరియు సైకిలిస్ట్‌లకు బాగా ప్రతికూల నగరంగా ఆక్లాండ్ గుర్తించబడుతుంది, ఈ పరిస్థితిని మార్చేందుకు కొన్ని చర్యలు చేపడుతున్నారు.^[62]^[62] అదే విధంగా, వెయిటెమేటా నౌకాశ్రయాన్ని దాటేందుకు పాదచారులకు మరియు సైకిలిస్ట్‌లకు అవకాశం లేకపోవడం వంటి వ్యవస్థలో ప్రధాన సమస్యలు సమీప భవిష్యత్‌లో పరిష్కరించబడే అవకాశం కనిపించడం లేదు, మండళ్లు వీటిని పరిష్కరించే చర్యలను ఉపయోగకరమైనవిగా పరిగణించడం లేదు.^[63]

నార్త్ షోర్ సిటీ నుంచి హార్బర్ వంతెన

[మార్చు] మౌలిక సదుపాయాలు

ఆక్లాండ్ పట్టణ ప్రాంతంలోని నగరాలను స్టేట్ హైవే నెట్‌వర్క్ ఉత్తర, దక్షిణ, వాయువ్య మరియు నైరుతీ ప్రాంతాల మోటారు మార్గాలతో అనుసంధానం చేస్తుంది.

ఆక్లాండ్ హార్బర్ వంతెన (నార్తరన్ మోటార్‌వే) నార్త్ షోర్ సిటీకి ప్రధాన అనుసంధానంగా ఉండటంతోపాటు, ఒక ప్రధాన ట్రాఫిక్ ప్రతిబంధకంగా ఉంది. హార్బర్ వంతెన రైలు, పాదచారులు లేదా సైకిల్‌పై వెళ్లేవారికి ఎటువంటి ప్రవేశం కల్పించడం లేదు, దీంతో ఈ నిర్మాణానికి అదనపు భాగాలను చేర్చేందుకు పదేపదే పరిశోధనలు (ఇటీవల 2008లో) జరిగాయి.

సెంట్రల్ మోటార్‌వే జంక్షన్, దీనిని 'స్పాగెట్టి జంక్షన్' అని కూడా పిలుస్తారు, ఇది ఆక్లాండ్ యొక్క రెండు ప్రధాన మోటారు మార్గాలను కలిపే ప్రదేశం (స్టేట్ హైవే 1 మరియు స్టేట్ హైవే 16).

గ్రేటర్ ఆక్లాండ్‌లో ఉన్న రెండు అత్యంత పొడవైన రహదారులు గ్రేట్ నార్త్ రోడ్డు మరియు గ్రేట్ సౌత్ రోడ్డు - స్టేట్ హైవే నెట్‌వర్క్‌ను నిర్మించడానికి ముందు ఇవి ఈ దిశల్లో ప్రధాన అనుసంధాన మార్గాలుగా ఉన్నాయి.

ఆక్లాండ్‌లో మూడు ప్రధాన రైల్వే మార్గాలు ఉన్నాయి, వీటి ద్వారా ఆక్లాండ్ ప్రధాన వాణిజ్య ప్రదేశంలో ఉన్న బ్రిటోమార్ట్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ సెంటర్ నుంచి పశ్చిమ, దక్షిణ మరియు మధ్య తూర్పు దిశలకు రైలు సేవలు నిర్వహించబడుతున్నాయి. అన్ని మార్గాలకు ఇది టెర్మినల్ స్టేషన్‌గా ఉంది, ఫెర్రీ మరియు బస్సు సేవలతో నగరంలోని మిగిలిన ప్రాంతాల నుంచి ఇక్కడికి చేరుకోవచ్చు.

[మార్చు] భవిష్యత్ అభివృద్ధి

2007నాటికి ఆక్లాండ్ యొక్క పట్టణ ప్రాంత పరిధి ఇక్కడ బూడిద వర్ణంలో కనిపిస్తుంది.

ఆక్లాండ్ వార్ మెమోరియల్ మ్యూజియం.

వలసలు మరియు సహజ జనాభా వృద్ధి కారణంగా ఆక్లాండ్ జనాభా భవిష్యత్‌లో భారీగా పెరుగుతుందని భావిస్తున్నారు (ఇవి జనాభా వృద్ధికి వరుసగా మూడింట ఒక వంతు మరియు మూడింట రెండు వంతులు దోహదపడతాయి)^[64], 2031నాటికి నగర జనాభా 1.9 మిలియన్లకు చేరుకుంటుందని అంచనాలు వెలువడ్డాయి.^[65]^[43] జనాభాలో ఈ గణనీయమైన పెరుగుదల రవాణా, గృహనిర్మాణం, ఇతర మౌలిక సదుపాయాలను తీవ్రంగా ప్రభావితం చేయనుంది, ఇప్పటికే ఈ రంగాలు అనేక విధాలుగా ఒత్తిళ్లు ఎదుర్కొంటున్నట్లు పరిగణిస్తున్నారు. ఆక్లాండ్ రీజినల్ కౌన్సిల్ వంటి కొన్ని సంస్థలు జనాభా వృద్ధి ఫలితంగా జరిగే పట్టణ విస్తరణపై ఆందోళన చెందుతున్నాయి, దీనిని ప్రణాళికా విధానంలో సక్రియాత్మకంగా పరిష్కరించాల్సిన అవసరం ఉందని భావిస్తున్నాయి.

తదుపరి ఉపవిభజన మరియు ప్రధాన ఆస్తుల ప్రమాణాల ప్రస్తుత వినియోగాన్ని ఉధృతం చేయడంపై పరిమితులను ఏర్పాటు చేసేందుకు 'ప్రాంతీయ వృద్ధి వ్యూహం' స్వీకరించబడింది.^[66] ఈ విధానం వివాదాస్పదంగా ఉంది, ప్రైవేట్ భూమి ఉపయోగంపై పరిమితులు విధిస్తుండటం,^[67] ముఖ్యంగా జిల్లా ప్రణాళిక వంటి ప్రణాళికా పత్రాల్లో మహానగర పట్టణ పరిమితులను ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా పట్టణ వలయ ఆస్తుల ఉపవిభజన వంటి అంశాలు కారణంగా ఇది వివాదాస్పదమైంది.^[68]

2006 జనాభా అంచనాలు ప్రకారం, ఒక మధ్యతరహా దృష్టాంతం, జనాభా పెరుగుదల కొనసాగుతుందని, 2031నాటి జన సంఖ్య 1.93 మిలియన్లకు చేరుకుంటుందని సూచించింది. ఇదిలా ఉంటే జనాభా పెరుగుదలకు సంబంధించిన గరిష్ట అంచనాలు 2031నాటికి జన సంఖ్య రెండు మిలియన్లపైకి చేరుతుందని సూచించాయి.^[69]

[మార్చు] ప్రసిద్ధ ప్రదేశాలు

ఆక్లాండ్ మహానగర ప్రాంతంలో ఉన్న పర్యాటక ఆకర్షణలు మరియు ప్రసిద్ధ ప్రదేశాలు:

ఆకర్షణలు మరియు భవనాలు

ఆక్లాండ్ సివిక్ థియేటర్ - ఇది ఆక్లాండ్ ప్రధాన పట్టణ ప్రదేశంలో ఉన్న ప్రముఖ వారసత్వ అట్మాస్పియరిక్ థియేటర్. దీనిని 2000 సంవత్సరంలో ఆధునికీకరించారు.
హార్బర్ బ్రిడ్జ్ - ఇది ఆక్లాండ్ మరియు నార్త్ షోర్ ప్రాంతాలను కలుపుతుంది, దీనిని ఆక్లాండ్‌కు గుర్తుగా ఉంది.
ఆక్లాండ్ టౌన్ హాల్ - దీనిలోని కచేరీ హాలు ప్రపంచంలోనే అత్యంత మెరుగైన శబ్దశ్రవణ మందిరంగా పరిగణించబడుతుంది, దీనిని 1911లో నిర్మించారు, ఇది మండలి కోసం మరియు వినోద కార్యక్రమాలకు ఉపయోగించబడుతుంది.
ఆక్లాండ్ వార్ మెమోరియల్ మ్యూజియం - ఆక్లాండ్ డొమైన్లో ఉన్న అతిపెద్ద బహుళ-ప్రదర్శన మ్యూజియాల్లో ఇది కూడా ఒకటి, ఆకర్షణనీయమైన తన యొక్క నియో-క్లాసిసిస్ట్ శైలికి ఇది ప్రసిద్ధిగాంచింది.
ఎవోటీ స్క్వేర్ - క్వీన్ స్ట్రీట్ పక్కన ఉన్న ఆక్లాండ్ ప్రధాన పట్టణ ప్రాంతంలో ఉన్న ఒక కూడలి, హస్తకళా వస్తువులు, బహిరంగ సమావేశాలు మరియు కళాసంబంధ వేడుకలకు ఇది ప్రసిద్ధి చెందింది.
బ్రిటోమార్ట్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ సెంటర్ - చారిత్రాత్మక ఎడ్వార్డియన్ భవనంలో ఉన్న ప్రధాన పట్టణ ప్రభుత్వ రవాణా కేంద్రం.
ఈడెన్ పార్కు - నగరంలో ప్రధాన స్టేడియం, ఆల్ బ్లాక్స్ రగ్బీ యూనియన్ మరియు బ్లాక్ కాప్స్ క్రికెట్ మ్యాచ్‌లు తరచుగా ఇక్కడ జరుగుతుంటాయి. 2011 రగ్బీ ప్రపంచ కప్ ఫైనల్‌కు ఇది ఆతిథ్యం ఇవ్వనుంది.^[70]
కారాంగాహాప్ రోడ్డు - దీనిని "K' రోడ్డు"గా గుర్తిస్తారు, ఎగువ మధ్య ఆక్లాండ్ నగరంలో బార్లు, క్లబ్‌లు మరియు చిన్న షాపులకు ఇది ప్రసిద్ధిగాంచింది.
కెల్లీ టార్ల్‌టన్స్ అంటార్కిటిక్ ఎన్‌కౌంటర్ & అండర్‌వాటర్ వరల్డ్ - ఇది బాగా ప్రసిద్ధిచెందిన ఎక్వేరియం మరియు మిషన్ బే తూర్పు శివారులో ఉన్న ఇది అంటార్కిటిక్ వాతావరణాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది, గతంలో మురుగునీటి నిల్వకు ఉపయోగించిన రెండు ట్యాంకుల్లో దీనిని నిర్మించారు, దీనిలో పెంగ్విన్‌లు, తాబేళ్లు, సొరచేపలు, ఉష్ణమండల చేపలు, స్టింగ్ రేలు (ఒకరకమైన చేపలు) మరియు ఇతర సముద్ర జీవులను చూడవచ్చు.
MOTAT - ఆక్లాండ్ మ్యూజియం ఫర్ ట్రాన్స్‌ఫోర్ట్ అండ్ టెక్నాలజీ, ఇది వెస్ట్రన్ స్ప్రింగ్స్‌లో ఉంది.
మౌంట్ స్మార్ట్ స్టేడియం - ఈ స్టేడియాన్ని ప్రధానంగా రగ్బీ లీగ్ మరియు సాకర్ మ్యాచ్‌లకు ఉపయోగిస్తున్నారు. అనేక కచేరీలను కూడా ఇక్కడ నిర్వహిస్తుంటారు.
న్యూజీలాండ్ నేషనల్ మారిటైమ్ మ్యూజియం - వయాడక్ట్ బేసిన్ పక్కన ఉన్న హబ్సన్ వార్ఫ్ వద్ద ఉన్న దీనిలో న్యూజీలాండ్ సాగర చరిత్రకు సంబంధించిన సేకరణలు ప్రదర్శించబడుతున్నాయి.
పాన్సోన్‌బై - ఇది నగర శివారు మరియు పశ్చిమ సెంట్రల్ ఆక్లాండ్‌లో ప్రధాన వీధి, కళలు, కేఫ్‌లు మరియు సంస్కృతి సంబంధ విషయాలను ప్రసిద్ధి చెందింది.
క్వీన్ స్ట్రీట్ - నగరంలో ఇది ప్రధాన వీధి, ఇది కారాంగాహేప్ రోడ్డు నుంచి నౌకాశ్రయం వరకు ఉంది.
స్కై టవర్ - దక్షిణార్ధ గోళంలో ఉన్న అత్యంత ఎత్తైన ఆకాశహర్మం ఇది, ఇది >

328 m (1 ft)మూస:Convert/test/Aon ఎత్తు మరియు అద్భుతమైన దిగ్దర్శక దృశ్యం కలిగివుంది.

వెక్టర్ ఎరీనా - ఆక్లాండ్ ప్రధాన పట్టణ ప్రాంతంలో 2007లో నిర్మాణం పూర్తయిన బహుళ కార్యక్రమ నిర్వహణ కేంద్రం. దీనికి 12,000 మంది ప్రేక్షకులు పాల్గొనే సామర్థ్యం ఉంది, దీనిని క్రీడలు మరియు కచేరీ కార్యక్రమాలకు ఉపయోగిస్తున్నారు.
వయాడక్ట్ బేసిన్ - ఆక్లాండ్ ప్రధాన పట్టణ ప్రాంతంలో ఒక సాగర మరియు నివాస సముదాయం, ఇది 2000 మరియు 2003 అమెరికాస్ కప్ రెగట్టాస్‌కు ఆతిథ్యం ఇచ్చింది.
వెస్ట్రన్ స్ప్రింగ్స్ స్టేడియం - ఇది ప్రధానంగా స్పీడ్‌వే రేస్‌లు, రాక్ మరియు పాప్ సంగీత కచేరీలకు ఉపయోగిస్తున్న ఒక సహజ యాంఫీథియేటర్.

ప్రసిద్ధ ప్రదేశాలు

ఆక్లాండ్ డొమైన్ - ఇది CBDకి సమీపంలో ఉంది, నగరంలో అతిపెద్ద పార్కుల్లో ఇది కూడా ఒకటి మరియు నౌకాశ్రయం మరియు రాంగిటోటో ద్వీపం ఇక్కడి నుంచి బాగా కనిపిస్తాయి.
మౌంట్ ఈడెన్ - ఇది ఒక అగ్నిపర్వతం, గడ్డితో కప్పబడిన ఒక అగ్నిగుండం. ఆక్లాండ్‌లో అత్యంత ఎత్తైన సహజసిద్ధ ప్రదేశం ఇది, ఇక్కడి నుంచి ఆక్లాండ్ నగరాన్ని అన్నివైపులా చూడవచ్చు, దీని వలన ఇది ఒక ప్రసిద్ధ పర్యాటక ప్రదేశంగా మారింది.
మౌంట్ విక్టోరియా - ఇది నార్త్ షోర్ సిటీలో ఉన్న ఒక అగ్నిపర్వతం, ఆక్లాండ్ యొక్క అద్భుతమైన దృశ్యాన్ని ఇక్కడి నుంచి వీక్షించవచ్చు. డెవోన్‌పోర్ట్ ఫెర్రీ టెర్మినల్ నుంచి చరుకైన నడకతో ఈ అగ్నిపర్వతానికి చేరుకోవచ్చు, ఇది నార్త్ హీడ్‌కు సమీపంలో ఉంది.
వన్ ట్రీ హిల్ (మౌన్‌గాకీకీ) - ఇది దక్షిణ మరియు అంతర్గత శివారుల్లో ఉన్న ఎత్తైన అగ్నిపర్వతం. ఈ పర్వతంపై ఇప్పుడు చెట్టు లేదు (రాజకీయ ప్రోద్బలంతో ఈ చెట్టు నాశనం చేయబడింది), అయితే ఇప్పటికీ దీనిపై ఒక రాతి స్థంభాన్ని చూడవచ్చు.
రాంగిటోటో ద్వీపం - ఇది వెయిటెమేటా నౌకాశ్రయం ప్రవేశద్వారానికి రక్షణ కల్పిస్తుంది, తూర్పు దిగంతంలో ఒక ప్రసిద్ధ ప్రదేశం.
వెయిహెకే ద్వీపం - హౌరాకీ సింధుశాఖలో ఇది రెండో అతిపెద్ద ద్వీపం, బీచ్‌లు, అడవులు, వైట్‌యార్డులు మరియు ఆలీవ్ పొదలకు ఇది ప్రసిద్ధిగాంచింది.

స్కై టవర్ నుంచి 360-డిగ్రీల దృశ్యాలు, CBDలో అనేక ప్రసిద్ధ ప్రదేశాలను వీటిలో చూడవచ్చు.

[మార్చు] ఇవి కూడా చూడండి

[[Image: |x28px]]

New Zealand portal

1998 ఆక్లాండ్ విద్యుత్ సంక్షోభం
ఆక్లాండ్ నగరం
తూర్పు ఆక్లాండ్
జఫా (ఇది ఆక్లాండ్‌వాసిని పిలిచే యాస పదం, ఆక్లాండ్‌వాసుల మూస పరధిని ఈ వ్యాసం తెలియజేస్తుంది)
దక్షిణ ఆక్లాండ్
ఆక్లాండ్ శివారు ప్రాంతాలు

[మార్చు] సూచనలు

↑ ఉదహరింపు పొరపాటు: సరైన <ref> కాదు; NZ_population_data అనే పేరుగల ref లకు పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు
↑ Auckland and around. Rough Guide to New Zealand, Fifth Edition. తీసుకొన్న తేదీ: 16 February 2010.
↑ http://www.lboro.ac.uk/gawc/world2008t.html | "The World According to GaWC 2008"
↑ Ferdinand von Hochstetter (1867). New Zealand, 243.
↑ Sarah Bulmer. City without a state? Urbanisation in pre-European Taamaki-makau-rau (Auckland, New Zealand). తీసుకొన్న తేదీ: 2007-10-03.
↑ Ngāti Whātua - European contact. Te Ara Encyclopedia of New Zealand. తీసుకొన్న తేదీ: 2007-10-03.
↑ Michael King (2003). The Penguin History of New Zealand. Auckland, N.Z.: Penguin Books, 135. ISBN 0-14-301867-1.
↑ జార్జి వెల్లెర్స్ క్లైమ్ టు ల్యాండ్స్ ఇన్ ది హౌరాకీ గల్ఫ్ - ట్రాన్స్‌స్క్రిప్ట్ ఆఫ్ ఒరిజినల్ ఇన్ నేషనల్ ఆర్కైవ్స్, ms-0439/03 (A-H) HC.
↑ ^9.0 ^9.1 వాట్స్ డూయింగ్ ఇన్; ఆక్లాండ్ - ది న్యూయార్క్ టైమ్స్ , 25 నవంబరు 1990
↑ Russell Stone (2002). From Tamaki-Makau-Rau to Auckland. University of Auckland Press.
↑ ఇయాన్ E.M. స్మిత్ అండ్ షెరోన్ R. అలెన్, వోల్కనిక్ హజార్డ్స్: ఆక్లాండ్ వోల్కనిక్ ఫీల్డ్ , వోల్కనిక్ హజార్డ్స్ వర్కింగ్ గ్రూప్, సివిల్ డిఫెన్స్ సైంటిఫిక్ అడ్వైజరీ కమిటీ. 13 ఏప్రిల్ 2009న సేకరించబడింది.
↑ ^12.0 ^12.1 ^12.2 Climate Summary for 1971-2000. National Institute of Water and Atmospheric Research.
↑ ^13.0 ^13.1 Auckland enjoys hottest day ever.
↑ Snowstorms (PDF). తీసుకొన్న తేదీ: August 2006.
↑ ఆక్లాండ్, ది కాపిటల్ ఆఫ్ న్యూజీలాండ్ - స్వాయిన్సన్, విలియం, స్మిత్ ఎల్డెర్, 1853
↑ Air pollutants - Fine particles (PM₁₀ and PM_2.5). Auckland Regional Council. తీసుకొన్న తేదీ: 3 August 2009.
↑ Air pollutants - Carbon monoxide (CO). Auckland Regional Council. తీసుకొన్న తేదీ: 3 August 2009.
↑ Auckland's air quality. Auckland Regional Council. తీసుకొన్న తేదీ: 3 August 2009.
↑ Climate Data and Activities. NIWA Science.
↑ New Zealand - A Regional Profile - Auckland (PDF) 19–20. Statistics New Zealand (1999). తీసుకొన్న తేదీ: 2007-10-03.
↑ రెసిడెన్స్ ఇన్ న్యూజీలాండ్ (PDF) (పేజి 8, ఇమ్మిగ్రేషన్ న్యూజీలాండ్ వెబ్‌సైట్ నుంచి. 2008-01-18న సేకరించబడింది.
↑ 2001 రీజినల్ సమ్మరీ (స్టాటిస్టిక్స్ న్యూజీలాండ్ వెబ్‌సైట్ నుంచి)
↑ ^23.0 ^23.1 మూస:NZ Quickstats
↑ పోప్ షెనౌడా III విజిట్స్ న్యూజీలాండ్ (టె అరా ఎన్‌సైక్లోపీడియా ఆఫ్ న్యూజీలాండ్ నుంచి. 2008-05-25న సేకరించబడింది.
↑ What we look like locally. Statistics New Zealand.
↑ Auckland Hebrew Community ~ Introduction page. తీసుకొన్న తేదీ: 2008-09-18.
↑ Crime and safety profile - 2003. Auckland City Council. తీసుకొన్న తేదీ: 2007-06-08.
↑ సిటీ మేయర్స్: బెస్ట్ సిటీస్ ఇన్ ది వరల్డ్ (మెర్సెర్)
↑ క్వాలిటీ ఆఫ్ లివింగ్ గ్లోబల్ సిటీ ర్యాంకింగ్స్ 2009 (మెర్సెర్ మేనేజ్‌మెంట్ కన్సల్టింగ్, సేకరణ తేదీ 2 మే 2009).
↑ సిటీ మేయర్స్: వరల్డ్స్ రిచెస్ట్ సిటీస్ (UBS వయా www.citymajors.com వెబ్‌సైట్, ఆగస్టు 2006)
↑ పుంటెర్స్ లవ్ సిటీ ఆఫ్ సెయిల్స్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , శనివారం 14 అక్టోబరు 2006
↑ ^32.0 ^32.1 పాషన్ ఫర్ బోటింగ్ రన్స్ డీప్ ఇన్ ఆక్లాండ్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , గురువారం జనవరి 26, 2006
↑ "The Hauraki Gulf Marine Park, Part 2", 2 March 2010, p. 4.
↑ [సెయిలింగ్ క్లబ్] డైరెక్టరీ (yachtingnz.org వెబ్‌సైట్)
↑ హార్బర్ క్రాసింగ్ (ఆక్లాండ్ సిటీ కౌన్సిల్ వెబ్‌సైట్ నుంచి. 2007-10-25న సేకరించబడింది.
↑ Eden Park to host Final and Semi-Finals (22 February 2008).
↑ ఆక్లాండ్స్ CBD ఎట్ ఎ గ్లాన్స్ (CBD వెబ్‌సైట్ ఆఫ్ ది ఆక్లాండ్ సిటీ కౌన్సిల్)
↑ Regional Gross Domestic Product. Statistics New Zealand (2007). తీసుకొన్న తేదీ: 18 February 2010.
↑ ఆక్లాండ్ రీజినల్ ప్రొపైల్ (labourmarket.co.nz, కంపోజ్డ్ ఫ్రమ్ వేరియస్ సోర్సెస్)
↑ కంపారిజన్ ఆఫ్ న్యూజీలాండ్స్ సిటీస్ (ENZ ఇమిగ్రేషన్ కన్సల్టింగ్)
↑ సర్వే ఆఫ్ ఇంగ్లీష్ లాంగ్వేజ్ ప్రొవైడర్స్ - ఇయర్ ఎండెడ్ మార్చ్ 2006 (స్టాటిస్టిక్స్ న్యూజీలాండ్ నుంచి. ఆక్లాండ్ ఈజ్ అజ్యూమ్డ్ టు ఫాలో నేషనల్ ప్యాట్రన్)
↑ ఇంగ్లీష్ లాంగ్వేజ్ స్కూల్స్ ఇన్ న్యూజీలాండ్ - ఆక్లాండ్ (లిస్ట్ లింక్డ్ ఫ్రమ్ ది ఇమ్మిగ్రేషన్ న్యూజీలాండ్ వెబ్‌సైట్)
↑ ^43.0 ^43.1 ^43.2 ఎగ్జిక్యూటివ్ సమ్మరీ (PDF) (ఫ్రమ్ ది ఆక్లాండ్ రీజినల్ గ్రోత్ స్ట్రాటజీ డాక్యుమెంట్, ARC, నవంబరు 1999. 2007-10-14న సేకరించబడింది.)
↑ సెక్షన్ 7.6.1.2 - స్ట్రాటజీ (PDF) (ఫ్రమ్ ది ఆక్లాండ్ సిటీ కౌన్సిల్ డిస్ట్రిక్ట్ ప్లాన్ - ఇస్త్‌మస్ సెక్షన్)
↑ ఆక్లాండ్ గవర్నెన్స్ ఎంక్వైరీ వెల్‌కమ్డ్ - NZPA, వయా 'stuff.co.nz', మంగళవారం 31 జులై 2007. 2007-10-29న సేకరించబడింది.
↑ రాయల్ కమిషన్ ఆఫ్ ఎంక్వైరీ ఫర్ ఆక్లాండ్ వెల్‌కమ్డ్ - NZPA, వయా 'infonews.co.nz', మంగళవారం 31 జులై 2007. 2007-10-29న సేకరించబడింది.
↑ మినిస్టర్ రిలీజెస్ రిపోర్ట్ ఆఫ్ రాయల్ కమిషన్ - Scoop.co.nz , శుక్రవారం 27 మార్చి 2009
↑ Gay, Edward. "'Super city' to be in place next year, Maori seats axed", The New Zealand Herald, 7 April 2009.
↑ Making Auckland Greater (PDF) (7 April 2009).
↑ (2007) Auckland Transport Plan - June 2007. Auckland Regional Transport Authority, 8.
↑ ఆక్లాండ్స్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ఛాలెంజెస్ (ఫ్రమ్ ది డ్రాఫ్ట్ 2009/10-2011/12 ఆక్లాండ్ రీజినల్ ల్యాండ్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ప్రోగ్రామ్, పేజి 8, ARTA, మార్చి 2009. 2009-04-10న సేకరించబడింది.
↑ వెల్‌కమ్ టు అవర్ ట్రాఫిక్ నైట్‌మేర్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , ఆదివారం 29 జులై 2007
↑ రిఫెరెన్సెస్ ప్రొవైడెడ్ ఇన్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ఇన్ ఆక్లాండ్ అండ్ పబ్లిక్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ఇన్ ఆక్లాండ్
↑ ఆక్లాండ్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ప్లాన్ ల్యాండ్‌మార్క్ ఫర్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ సెక్టార్ (ఫ్రమ్ ది ఆక్లాండ్ రీజినల్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ అథారిటీ వెబ్‌సైట్, 11 ఆగస్టు 2007)
↑ హోప్స్ ఆఫ్ ఎలక్ట్రిక్ ట్రైన్స్ ఫర్ కప్ ఫేడ్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , బుధవారం 18 మార్చి 2009
↑ కౌన్సిల్ టు గివ్ అప్ ఇట్స్ రైల్ స్టేషన్స్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , శనివారం 21 మార్చి 2009
↑ ది $2b రోడ్ ఎహెడ్ - ది డొమినియన్ పోస్ట్, గుర్తు తెలియని తేదీ. 2009-04-06న సేకరించబడింది.
↑ రైల్ 'ట్రెంచ్' వరీస్ న్యూ లైన్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , శుక్రవారం 20 మార్చి 2009
↑ 2006.pdf బాక్‌ట్రాకింగ్ ఆక్లాండ్: బ్యూరోక్రటిక్ రేషనాలిటీ అండ్ పబ్లిక్ ప్రిఫెరన్సెస్ ఇన్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ప్లానింగ్ - మీస్, పాల్; డోడ్సన్, జాగో; అర్బన్ రీసెర్చ్ ప్రోగ్రామ్ ఇష్యూస్ పేపర్ 5, గ్రాఫిత్ యూనివర్శిటీ, ఏప్రిల్ 2006
↑ US అర్బన్ పర్సనల్ వెహికల్ & పబ్లిక్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ మార్కెట్ షేర్ ఫ్రమ్ 1900 (publicpurpose.com నుంచి, వెండెల్ కోక్స్ కన్సల్టెన్సీ వెబ్‌సైట్)
↑ సస్టైనబుల్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ నార్త్ షోర్ సిటీ కౌన్సిల్ వెబ్‌సైట్
↑ ^62.0 ^62.1 బిగ్ స్టెప్స్ టు చేంజ్ సిటీ ఆఫ్ కార్స్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , శుక్రవారం అక్టోబరు 24, 2008
↑ సైకిల్‌వే ఫర్ బ్రిడ్జ్ కుడ్ ప్రువ్ టూ ప్రైసీ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , బుధవారం 3 సెప్టెంబరు 2008
↑ కెన్ వి స్టాప్ గ్రోత్? (ఫ్రమ్ ది ARC వెబ్‌సైట్)
↑ స్టాటిస్టిక్స్ న్యూజీలాండ్ స్టాటిస్టిక్స్ న్యూజీలాండ్, 2010. సేకరణ 2010)
↑ ఫ్రమ్ అర్బన్ స్ప్రావల్ టు కాంపాక్ట్ సిటీ: ఎన్ అనాలసిస్ ఆఫ్ ఆక్లాండ్స్ అర్బన్ గ్రోత్ మేనేజ్‌మెంట్ స్ట్రాటజీస్ - అర్బురీ, జాషువా - MA థీసిస్, యూనివర్శిటీ ఆఫ్ ఆక్లాండ్
↑ గ్రీన్ బెల్ట్ అండర్ సీజ్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , శనివారం 28 ఏప్రిల్ 2007
↑ గ్రోత్ స్ట్రాటజీ: గ్లోసరీ అండ్ రిఫెరెన్సెస్ (PDF) (ఆక్లాండ్ సిటీ కౌన్సిల్ నుంచి)
↑ Mapping Trends in the Auckland Region. Statistics New Zealand. తీసుకొన్న తేదీ: 11 March 2010.
↑ Venue allocation options a challenge. Official RWC 2011 Site. తీసుకొన్న తేదీ: 11 March 2010.

[మార్చు] మరింత చదవడానికి

Gordon McLauchlan (1992). The Illustrated Encyclopedia of New Zealand. David Bateman Ltd, Glenfield, NZ. ISBN 1-86953-007-1.

[మార్చు] బాహ్య లింకులు

ఆక్లాండ్ - సందర్శక-ఆధారిత అధికారిక వెబ్‌సైట్
[1] - ఆక్లాండ్ ట్రావెల్ గైడ్ - NewZealand.com (న్యూజిలాండ్స్ అఫీషియల్ విజటర్ గైడ్ అండ్ ఇన్ఫర్మేషన్)
ఆక్లాండ్ ఇన్ టె అరా ది ఎన్‌సైక్లోపీడియా ఆఫ్ న్యూజీలాండ్
మాప్స్ & ఏరియల్ ఫొటోస్ (ARC మ్యాప్ వెబ్‌సైట్ నుంచి)

మూస:Territorial Authorities of New Zealand మూస:New Zealand topics మూస:Commonwealth Games Host Cities

మూస:Link GA

[NZ_population_data] ఉదహరింపు పొరపాటు: సరైన <ref> కాదు; NZ_population_data అనే పేరుగల ref లకు పాఠ్యమేమీ ఇవ్వలేదు

[AAAROUND-1] Auckland and around. Rough Guide to New Zealand, Fifth Edition. తీసుకొన్న తేదీ: 16 February 2010.

[2] ttp://www.lboro.ac.uk/gawc/world2008t.html | "The World According to GaWC 2008"

[3] Ferdinand von Hochstetter (1867). New Zealand, 243.

[4] Sarah Bulmer. City without a state? Urbanisation in pre-European Taamaki-makau-rau (Auckland, New Zealand). తీసుకొన్న తేదీ: 2007-10-03.

[5] Ngāti Whātua - European contact. Te Ara Encyclopedia of New Zealand. తీసుకొన్న తేదీ: 2007-10-03.

[6] Michael King (2003). The Penguin History of New Zealand. Auckland, N.Z.: Penguin Books, 135. ISBN 0-14-301867-1.

[7] జార్జి వెల్లెర్స్ క్లైమ్ టు ల్యాండ్స్ ఇన్ ది హౌరాకీ గల్ఫ్ - ట్రాన్స్‌స్క్రిప్ట్ ఆఫ్ ఒరిజినల్ ఇన్ నేషనల్ ఆర్కైవ్స్, ms-0439/03 (A-H) HC.

[DOING-8] 9.0 ^9.1 వాట్స్ డూయింగ్ ఇన్; ఆక్లాండ్ - ది న్యూయార్క్ టైమ్స్ , 25 నవంబరు 1990

[9] Russell Stone (2002). From Tamaki-Makau-Rau to Auckland. University of Auckland Press.

[Smith_and_Allen-10] ఇయాన్ E.M. స్మిత్ అండ్ షెరోన్ R. అలెన్, వోల్కనిక్ హజార్డ్స్: ఆక్లాండ్ వోల్కనిక్ ఫీల్డ్ , వోల్కనిక్ హజార్డ్స్ వర్కింగ్ గ్రూప్, సివిల్ డిఫెన్స్ సైంటిఫిక్ అడ్వైజరీ కమిటీ. 13 ఏప్రిల్ 2009న సేకరించబడింది.

[NIWA-11] 12.0 ^12.1 ^12.2 Climate Summary for 1971-2000. National Institute of Water and Atmospheric Research.

[high2009-12] 13.0 ^13.1 Auckland enjoys hottest day ever.

[snow-13] Snowstorms (PDF). తీసుకొన్న తేదీ: August 2006.

[1853_morning-14] ఆక్లాండ్, ది కాపిటల్ ఆఫ్ న్యూజీలాండ్ - స్వాయిన్సన్, విలియం, స్మిత్ ఎల్డెర్, 1853

[15] Air pollutants - Fine particles (PM₁₀ and PM_2.5). Auckland Regional Council. తీసుకొన్న తేదీ: 3 August 2009.

[16] Air pollutants - Carbon monoxide (CO). Auckland Regional Council. తీసుకొన్న తేదీ: 3 August 2009.

[17] Auckland's air quality. Auckland Regional Council. తీసుకొన్న తేదీ: 3 August 2009.

[niwa-18] Climate Data and Activities. NIWA Science.

[19] New Zealand - A Regional Profile - Auckland (PDF) 19–20. Statistics New Zealand (1999). తీసుకొన్న తేదీ: 2007-10-03.

[20] రెసిడెన్స్ ఇన్ న్యూజీలాండ్ (PDF) (పేజి 8, ఇమ్మిగ్రేషన్ న్యూజీలాండ్ వెబ్‌సైట్ నుంచి. 2008-01-18న సేకరించబడింది.

[2001_Census-21] 2001 రీజినల్ సమ్మరీ (స్టాటిస్టిక్స్ న్యూజీలాండ్ వెబ్‌సైట్ నుంచి)

[2006_Census-22] 23.0 ^23.1 మూస:NZ Quickstats

[23] పోప్ షెనౌడా III విజిట్స్ న్యూజీలాండ్ (టె అరా ఎన్‌సైక్లోపీడియా ఆఫ్ న్యూజీలాండ్ నుంచి. 2008-05-25న సేకరించబడింది.

[24] What we look like locally. Statistics New Zealand.

[25] Auckland Hebrew Community ~ Introduction page. తీసుకొన్న తేదీ: 2008-09-18.

[26] Crime and safety profile - 2003. Auckland City Council. తీసుకొన్న తేదీ: 2007-06-08.

[27] సిటీ మేయర్స్: బెస్ట్ సిటీస్ ఇన్ ది వరల్డ్ (మెర్సెర్)

[top_cities-28] క్వాలిటీ ఆఫ్ లివింగ్ గ్లోబల్ సిటీ ర్యాంకింగ్స్ 2009 (మెర్సెర్ మేనేజ్‌మెంట్ కన్సల్టింగ్, సేకరణ తేదీ 2 మే 2009).

[rich_city-29] సిటీ మేయర్స్: వరల్డ్స్ రిచెస్ట్ సిటీస్ (UBS వయా www.citymajors.com వెబ్‌సైట్, ఆగస్టు 2006)

[30] పుంటెర్స్ లవ్ సిటీ ఆఫ్ సెయిల్స్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , శనివారం 14 అక్టోబరు 2006

[Heraldyacht-31] 32.0 ^32.1 పాషన్ ఫర్ బోటింగ్ రన్స్ డీప్ ఇన్ ఆక్లాండ్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , గురువారం జనవరి 26, 2006

[LIVINGGULF-32] "The Hauraki Gulf Marine Park, Part 2", 2 March 2010, p. 4.

[33] [సెయిలింగ్ క్లబ్] డైరెక్టరీ (yachtingnz.org వెబ్‌సైట్)

[34] హార్బర్ క్రాసింగ్ (ఆక్లాండ్ సిటీ కౌన్సిల్ వెబ్‌సైట్ నుంచి. 2007-10-25న సేకరించబడింది.

[35] Eden Park to host Final and Semi-Finals (22 February 2008).

[GLANCE-36] ఆక్లాండ్స్ CBD ఎట్ ఎ గ్లాన్స్ (CBD వెబ్‌సైట్ ఆఫ్ ది ఆక్లాండ్ సిటీ కౌన్సిల్)

[37] Regional Gross Domestic Product. Statistics New Zealand (2007). తీసుకొన్న తేదీ: 18 February 2010.

[income1-38] ఆక్లాండ్ రీజినల్ ప్రొపైల్ (labourmarket.co.nz, కంపోజ్డ్ ఫ్రమ్ వేరియస్ సోర్సెస్)

[income2-39] కంపారిజన్ ఆఫ్ న్యూజీలాండ్స్ సిటీస్ (ENZ ఇమిగ్రేషన్ కన్సల్టింగ్)

[40] సర్వే ఆఫ్ ఇంగ్లీష్ లాంగ్వేజ్ ప్రొవైడర్స్ - ఇయర్ ఎండెడ్ మార్చ్ 2006 (స్టాటిస్టిక్స్ న్యూజీలాండ్ నుంచి. ఆక్లాండ్ ఈజ్ అజ్యూమ్డ్ టు ఫాలో నేషనల్ ప్యాట్రన్)

[41] ఇంగ్లీష్ లాంగ్వేజ్ స్కూల్స్ ఇన్ న్యూజీలాండ్ - ఆక్లాండ్ (లిస్ట్ లింక్డ్ ఫ్రమ్ ది ఇమ్మిగ్రేషన్ న్యూజీలాండ్ వెబ్‌సైట్)

[ARCGRO-42] 43.0 ^43.1 ^43.2 ఎగ్జిక్యూటివ్ సమ్మరీ (PDF) (ఫ్రమ్ ది ఆక్లాండ్ రీజినల్ గ్రోత్ స్ట్రాటజీ డాక్యుమెంట్, ARC, నవంబరు 1999. 2007-10-14న సేకరించబడింది.)

[43] సెక్షన్ 7.6.1.2 - స్ట్రాటజీ (PDF) (ఫ్రమ్ ది ఆక్లాండ్ సిటీ కౌన్సిల్ డిస్ట్రిక్ట్ ప్లాన్ - ఇస్త్‌మస్ సెక్షన్)

[44] ఆక్లాండ్ గవర్నెన్స్ ఎంక్వైరీ వెల్‌కమ్డ్ - NZPA, వయా 'stuff.co.nz', మంగళవారం 31 జులై 2007. 2007-10-29న సేకరించబడింది.

[45] రాయల్ కమిషన్ ఆఫ్ ఎంక్వైరీ ఫర్ ఆక్లాండ్ వెల్‌కమ్డ్ - NZPA, వయా 'infonews.co.nz', మంగళవారం 31 జులై 2007. 2007-10-29న సేకరించబడింది.

[46] మినిస్టర్ రిలీజెస్ రిపోర్ట్ ఆఫ్ రాయల్ కమిషన్ - Scoop.co.nz , శుక్రవారం 27 మార్చి 2009

[47] Gay, Edward. "'Super city' to be in place next year, Maori seats axed", The New Zealand Herald, 7 April 2009.

[48] Making Auckland Greater (PDF) (7 April 2009).

[TRAPLAN-49] (2007) Auckland Transport Plan - June 2007. Auckland Regional Transport Authority, 8.

[50] ఆక్లాండ్స్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ఛాలెంజెస్ (ఫ్రమ్ ది డ్రాఫ్ట్ 2009/10-2011/12 ఆక్లాండ్ రీజినల్ ల్యాండ్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ప్రోగ్రామ్, పేజి 8, ARTA, మార్చి 2009. 2009-04-10న సేకరించబడింది.

[NIGHT-51] వెల్‌కమ్ టు అవర్ ట్రాఫిక్ నైట్‌మేర్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , ఆదివారం 29 జులై 2007

[WIKI-52] రిఫెరెన్సెస్ ప్రొవైడెడ్ ఇన్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ఇన్ ఆక్లాండ్ అండ్ పబ్లిక్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ఇన్ ఆక్లాండ్

[53] ఆక్లాండ్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ప్లాన్ ల్యాండ్‌మార్క్ ఫర్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ సెక్టార్ (ఫ్రమ్ ది ఆక్లాండ్ రీజినల్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ అథారిటీ వెబ్‌సైట్, 11 ఆగస్టు 2007)

[54] హోప్స్ ఆఫ్ ఎలక్ట్రిక్ ట్రైన్స్ ఫర్ కప్ ఫేడ్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , బుధవారం 18 మార్చి 2009

[55] కౌన్సిల్ టు గివ్ అప్ ఇట్స్ రైల్ స్టేషన్స్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , శనివారం 21 మార్చి 2009

[56] ది $2b రోడ్ ఎహెడ్ - ది డొమినియన్ పోస్ట్, గుర్తు తెలియని తేదీ. 2009-04-06న సేకరించబడింది.

[57] రైల్ 'ట్రెంచ్' వరీస్ న్యూ లైన్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , శుక్రవారం 20 మార్చి 2009

[GRIFF-58] 2006.pdf బాక్‌ట్రాకింగ్ ఆక్లాండ్: బ్యూరోక్రటిక్ రేషనాలిటీ అండ్ పబ్లిక్ ప్రిఫెరన్సెస్ ఇన్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ ప్లానింగ్ - మీస్, పాల్; డోడ్సన్, జాగో; అర్బన్ రీసెర్చ్ ప్రోగ్రామ్ ఇష్యూస్ పేపర్ 5, గ్రాఫిత్ యూనివర్శిటీ, ఏప్రిల్ 2006

[59] US అర్బన్ పర్సనల్ వెహికల్ & పబ్లిక్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ మార్కెట్ షేర్ ఫ్రమ్ 1900 (publicpurpose.com నుంచి, వెండెల్ కోక్స్ కన్సల్టెన్సీ వెబ్‌సైట్)

[vehicle_ownership-60] సస్టైనబుల్ ట్రాన్స్‌పోర్ట్ నార్త్ షోర్ సిటీ కౌన్సిల్ వెబ్‌సైట్

[Big_steps_to_change_City_of_Cars-61] 62.0 ^62.1 బిగ్ స్టెప్స్ టు చేంజ్ సిటీ ఆఫ్ కార్స్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , శుక్రవారం అక్టోబరు 24, 2008

[62] సైకిల్‌వే ఫర్ బ్రిడ్జ్ కుడ్ ప్రువ్ టూ ప్రైసీ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , బుధవారం 3 సెప్టెంబరు 2008

[63] కెన్ వి స్టాప్ గ్రోత్? (ఫ్రమ్ ది ARC వెబ్‌సైట్)

[STATSNZPOP-64] స్టాటిస్టిక్స్ న్యూజీలాండ్ స్టాటిస్టిక్స్ న్యూజీలాండ్, 2010. సేకరణ 2010)

[65] ఫ్రమ్ అర్బన్ స్ప్రావల్ టు కాంపాక్ట్ సిటీ: ఎన్ అనాలసిస్ ఆఫ్ ఆక్లాండ్స్ అర్బన్ గ్రోత్ మేనేజ్‌మెంట్ స్ట్రాటజీస్ - అర్బురీ, జాషువా - MA థీసిస్, యూనివర్శిటీ ఆఫ్ ఆక్లాండ్

[GREEN-66] గ్రీన్ బెల్ట్ అండర్ సీజ్ - ది న్యూజీలాండ్ హెరాల్డ్ , శనివారం 28 ఏప్రిల్ 2007

[67] గ్రోత్ స్ట్రాటజీ: గ్లోసరీ అండ్ రిఫెరెన్సెస్ (PDF) (ఆక్లాండ్ సిటీ కౌన్సిల్ నుంచి)

[68] Mapping Trends in the Auckland Region. Statistics New Zealand. తీసుకొన్న తేదీ: 11 March 2010.

[69] Venue allocation options a challenge. Official RWC 2011 Site. తీసుకొన్న తేదీ: 11 March 2010.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]

[18]

[19]

[20]

[21]

[22]

[23]

[24]

[25]

[26]

[27]

[28]

[29]

[30]

[31]

[32]

[33]

[34]

[35]

[36]

[37]

[38]

[39]

[40]

[41]

[42]

[43]

[44]

[45]

[46]

[47]

[48]

[49]

[50]

[51]

[52]

[53]

[54]

[55]

[56]

[57]

[58]

[59]

[60]

[61]

[62]

[63]

[64]

[65]

[66]

[67]

[68]

[69]

[70]

Coordinates: 36°50′25.50″S 174°44′23.53″E / -36.8404167, 174.7398694
Auckland Tāmaki-makau-rau (Māori)
— Main urban area —

ముద్దు పేరు: City of Sails, Queen City (now rarely used)

Country	మూస:NZ
Island	North Island
Region	Auckland Region
Territorial authorities	Auckland City Manukau City Waitakere City North Shore City Papakura District Rodney District (part) Franklin District (part)
Settled by Māori	c. 1350
Settled by Europeans	1840
Electorates	List Auckland Central Botany East Coast Bays Epsom Helensville Hunua Māngere Manukau East Manurewa Maungakiekie Mt Albert Mt Roskill New Lynn North Shore Northcote Pakuranga Papakura Tāmaki Te Atatū Waitakere
వైశాల్యము
- పట్టణ	1,086 km² (419.3 sq mi)
Highest elevation	196 m (643 ft)
Lowest elevation	0 m (0 ft)
జనాభా (మూస:NZ population data)^[1]
- పట్టణ
- పట్టణ సాంద్రత	/km² (/sq mi)
- Demonym
కాలాంశం	NZST (UTC+12)
- Summer (DST)	NZDT (UTC+13)
Postcode(s)
Area code(s)	09
Local iwi	Ngāti Ākarana
వెబ్‌సైటు: http://www.aucklandnz.com/