స్కార్లెట్ జ్వరం

వికీపీడియా నుండి
ఇక్కడికి గెంతు: మార్గసూచీ, వెతుకు
స్కార్లెట్ జ్వరం
వర్గీకరణ & బయటి వనరులు
Scharlach.JPG
m:en:ICD-10 {{{m:en:ICD10}}}
m:en:ICD-9 {{{m:en:ICD9}}}
DiseasesDB 29032
m:en:MedlinePlus 000974
m:en:eMedicine {{{m:en:eMedicineSubj}}}/{{{m:en:eMedicineTopic}}} 
MeSH {{{m:en:MeshID}}}

స్కార్లెట్ జ్వరం లేదా స్కార్లెట్ ఫీవర్ (Scarlet Fever) అనేది స్ట్రెప్టోకోకస్ పయోజీన్స్ (Streptococcus pyogenes) చే విడుదల చేయబడ్డ విషపదార్ధాలు (ఎక్సోటాక్సిన్) వలన వచ్చే ఒక అంటు వ్యాధి.[1] ఒకప్పుడు ప్రాణాంతకమైన ఈ వ్యాధి ఇప్పుడు యాంటిబయోటిక్స్ తో సమర్ధవంతంగా చికిత్స చేయబడుతోంది. స్కార్లటీన మరియు స్కార్లెట్ ఫీవర్ అనే పదాలు పరస్పర మార్పుచెందు పదాలుగా కూడా ఉపయోగించవచ్చు. కాని ఇరవైయవ శతాబ్ద ప్రారంభము[2] నుండి ఎక్కువగా చూడబడిన స్కార్లెట్ ఫీవర్ యొక్క స్వల్ప తీవ్ర స్థాయిని తెలిపేందుకు స్కార్లటీన అనే పదము ఉపయోగింపబడింది.

దీని లక్షణాలు:

  • గొంతు పుండు
  • జ్వరం
  • గోధుమ రంగులో కనపడు ఎర్రబడిన నాలుక
  • స్వాభావిక లక్షణము ఉన్న రాష్. అది:
  • ఎరుపు రంగులో మరియు గరుకుగా ఉంటుంది; ఒత్తిడికి అది ఉబ్బుతుంది.
  • ఇది జ్వరం తరువాత 12-48 గంటలకు కనిపిస్తుంది.
  • సాధారణంగా ఛాతిపై, చంకలలో మరియు చెవి వెనుక భాగంలో మొదలవుతుంది.
  • ముఖం మీద రాదు (అయినప్పటికీ నోటి చుట్టూ పాలిపోయినట్టు ఉండటము దీని లక్షణము)
  • చర్మము ముడతలలో చాలా ఎక్కువగా ఉంటుంది. ఈ పాస్టియా లైన్లు (రాష్ చంకలలో మరియు గజ్జలలో ఉన్నప్పుడు) కనపడి రాష్ పోయిన తరువాత కూడా ఉంటాయి.
  • కొండనాలుకకు కూడా వ్యాపించవచ్చు.
  • రాష్ మొదలైన తరువాత మూడు లేక నాలుగు రోజులకు అది వివరణమవుతుంది మరియు దిస్క్వమేషన్ (పొట్టు రాలి పోవుట) మొదలవుతుంది. "పొరలుగా ముఖం పై నుండి పోట్టురాలడంతో ఈ దశ మొదలవుతుంది. అరచేతులు మరియు వేళ్ళ చుట్టూ పొట్టు రాలి పోవడం ఒక వారం తరువాత మొదలవుతుంది."[3] ఆక్సిల్లా, గజ్జలు మరియు చేతివేళ్లు మరియు కాలివేళ్ళ కొనల పై కూడా ఈ పొట్టు రాలిపోవడం జరుగుతుంది.[4]

స్కార్లెట్ ఫీవర్ యొక్క రోగనిర్ధారణ వైద్య సంబంధమైనది. రక్త పరీక్షలో ఈ కింద తెలిపిన ఫలితాలు కనబడతాయి. న్యుట్రోఫీలియాతో కలిసి ఉన్న ల్యుకోసైటోసిస్ మరియు తగ్గిన లేదా పెరిగిన ఎసినోఫిల్స్, అధిక ఎరిత్రోసైట్ సెడిమెంటేషన్ రేట్ (ESR), సి-రియాక్టివ్ ప్రోటీన్ (CRP) మరియు యాంటిస్ట్రెప్టోలైసిన్ ఓ టైటర్ యొక్క పెరుగుదల. బ్లడ్ కల్చర్ అరుదుగా పాజిటివ్ ఫలితాలు చూపిస్తుంది కాని స్ట్రెప్టోకోకై గొంతు యొక్క కల్చర్ పరీక్షలో కనిపిస్తుంది. రక్తములో స్ట్రెప్టోకోకస్ యొక్క వ్యాప్తి వల్ల వచ్చే సెప్టిక్ దుష్ఫలితాలు మరియు సరైన ఇమ్మ్యూన్ ప్రభావము లేకపోవడం వలన వచ్చిన ఇమ్మ్యూన్-మీడియేటెడ్ దుష్ఫలితాలు వంటివి స్కార్లెట్ ఫీవర్ వల్ల వచ్చే దుష్ఫలితాలు. సెప్టిక్ దుష్ఫలితాలు: చెవి మరియు సైనస్ ఇన్ఫెక్షన్, స్ట్రెప్టోకోకల్ న్యుమోనియా, ఎంపియామా థొరాసిస్, మెనింజైటిస్ మరియు ఫుల్-బ్లోన్ సెప్సిస్. వీటి కారణంగా ఉన్న పరిస్థితిని మాలిగ్నంట్ స్కార్లెట్ ఫీవర్ అనవచ్చు. అయితే పై లక్షణాలు ఈ రోజులలో అరుదుగా కనిపిస్తున్నాయి.

ఇమ్యూన్ దుష్ఫలితాలలో అక్యూట్ గ్లొమెరులోనెఫ్రిటిస్, రుమాటిక్ ఫీవర్ మరియు ఎరిథీమ నోడోసం వంటివి ఉంటాయి. రెండోదశ స్కార్లేటినస్ వ్యాధి లేక స్కార్లెట్ ఫీవేర్ యొక్క రెండోదశ మాలిగ్నంట్ సిండ్రోం ఈ దిగువ చెప్పబడిన లక్షణాలు కలిగి ఉంటుంది: తిరగబెట్టిన జ్వరం, తిరగబెట్టిన ఆంజినా, సెప్టిక్ చెవి, ముక్కు మరియు గొంతు సమస్యలు మరియు మూత్రపిండాల ఇన్ఫెక్షన్ లేక రుమాటిక్ జ్వరం. ఇవి చికిత్స చేయబడని స్కార్లెట్ ఫీవర్ యొక్క పద్దెనిమిదవ రోజున కనపడతాయి.

స్కార్లెట్ ఫీవర్ యొక్క పెబ్లి, డ్రై రాష్.

లక్షణాలు[మార్చు]

స్కార్లెట్ ఫీవర్ యొక్క ముఖ్యమైన లక్షణము రాష్. సాధారణంగా ఇది ఎండకు కందిన చిన్న చిన్న కురుపులుగా కనపడుతుంది. ఇది దురద కూడా కలిగి ఉంటుంది. ఈ రాష్ మొదట మెడ మరియు ముఖము పై కనపడుతుంది. కాని నోటి చుట్టు మాత్రము దీని ప్రభావము ఉండదు. ఇది ఛాతి మరియు వీపు పైకి, ఆ తరువాత మిగిలిన శరీరానికి వ్యాపిస్తుంది. శరీరపు ముడతలలో ముఖ్యంగా చంకలలో మరియు మోచేతుల పై, రాష్ క్లాసిక్ ఎరుపు పట్టెలుగా (మిగిలిన చర్మముపై కంటే నల్లని చర్మముపై ఈ పట్టెలు ఇంకా నల్లగా) కనపడతాయి. రాష్ వచ్చిన ప్రాంతాలు వత్తినప్పుడు సాధారణంగా తెలుపుకు మారుతాయి. నల్లగా ఉన్న చర్మము పై వచ్చిన రాష్ వత్తినప్పుడు పాలిపోయినట్టు ఉన్న గోధుమ రంగుకు మారుతుంది. ఇన్ఫెక్షన్ వచ్చిన ఆరవ రోజున రాష్ వివర్ణమవుతుంది, కాని దెబ్బతిన్న చర్మము రాలిపోవడం మొదలవుతుంది.

స్కార్లెట్ ఫీవర్ ను నిర్ధారించుటకు ఎర్రబడి పుండుబారిన గొంతు, జ్వరం 101 °F (38.3 °C) స్థాయిలో కాని ఆ పైన కాని, మరియు మెడ పై ఉబ్బిన గ్రంధులు వంటి ఇతర లక్షణాలు కూడా ఉన్నాయి. స్కార్లెట్ ఫీవేర్ తగ్గు స్థాయి జ్వరంతో కూడా రావచ్చు. టాన్సిల్స్ మరియు గొంతు వెనుక భాగము తెల్లటి పూతతో కాని ఎరుపు రంగులో, ఉబ్బినట్టుగా మరియు తెల్లటి లేక పచ్చటి చీము మచ్చలు కాని కలిగి ఉంటుంది. ఇన్ఫెక్షన్ మొదటి దశలో నాలుక తెల్లటి లేక పచ్చటి పూత కలిగి ఉంటుంది. స్కార్లెట్ ఫీవరుతో బాధపడుతున్న వ్యక్తికి చలి, వొళ్ళు నొప్పులు, వాంతి వచ్చునట్టు ఉండటము, వాంతులు మరియు ఆకలి లేకపోవుట మొదలగు లక్షణాలు ఉంటాయి.

స్కార్లెట్ ఫీవర్ గొంతు ఇంఫెక్షనుతో మొదలైనప్పుడు, జ్వరము 3 లేక 5 దినాలలో తగ్గుతుంది కాని గొంతు పుండు కొనసాగుతుంది. స్కార్లెట్ ఫీవర్ యొక్క రాష్ గొంతు పుండు లక్షణాలు మొదలైన ఆరవ రోజున తగ్గుముఖం పడుతుంది. కానీ అప్పుడు రాష్ చే కప్పబడిన చర్మము రాలిపోవుట మొదలవుతుంది. ఇలా పొట్టు రాలిపోవడం 10 రోజులు కొనసాగుతుంది. పది రోజులు యాంటిబయోటిక్స్ వాడటంతో ఈ ఇంఫెక్షను తగ్గుముఖం పడుతుంది. కానీ ఈ ఇంఫెక్షను వలన కలిగిన టాన్సిల్స్ మరియు ఉబ్బిన గ్రంధులు మామూలు స్థితికి చేరుటకు కొన్ని వారాల సమయం పడుతుంది.

చాలా అరుదుగా, ఇంపెటిగో వంటి స్ట్రెప్టోకోకల్ చర్మ సంబంధ ఇంఫెక్షనుల నుండి స్కార్లెట్ ఫీవర్ మొదలవుతుంది. ఈ సందర్భాలలో రోగికి గొంతు పుండు రాకపోవచ్చు.

చికిత్స[మార్చు]

డయేరియాకు గురికావడం మినహాయిస్తే, స్కార్లెట్ ఫీవర్ యొక్క చికిత్స మరియు కోర్సులకు, మరియు మరే రకమైన స్ట్రిప్ త్రోట్ యొక్క చికిత్స మరియు కోర్సులకు తేడా లేదు. పెన్సిలిన్ పట్ల ఎలర్జీ యొక్క సందర్భాలలో, క్లిండామైసిన్ లేదా ఎరిత్రోమైసిన్ విజయవంతంగా వాడవచ్చు. రోగులు యాంటిబయోటిక్స్ తీసుకున్న 24 గంటల వరకు ఇంఫెక్షన్లకు దూరంగా ఉండాలి. స్కార్లెట్ ఫీవరుకు గురి అయిన రోగులను, రోగము నయమైనప్పటికి, మరో వారం వరకు లక్షణాలను జాగ్రత్తగా గమనిస్తూ ఉండాలి, ముఖ్యంగా 3 సంవత్సరాల వయస్సు నుండి యుక్తవయస్సు రోగులు ఇంకా జాగ్రత్తగా ఉండాలి. సంబంధిత పరీక్షలు (గొంతు కల్చర్) చేయించుకోవడం చాల ముఖ్యం. ఒకవేళ పాజిటివ్ వస్తే, చికిత్స చేయించుకోవాలి.

చరిత్ర[మార్చు]

భార్యాభర్తలైన గ్లాడిస్ హెన్రి డిక్ మరియు జార్జ్ ఫ్రెడరిక్ డిక్ ఒక టీకాను 1924లో తయారు చేశారు. 1940లలో పెన్సిలిన్ వాడకంతో దీని వాడకమునకు పాక్షికంగా తెరపడింది.

సూచనలు[మార్చు]

  1. లైసోజెనైస్డ్ స్ట్రెప్టోకోకై మాత్రమే స్కార్లెట్ ఫీవర్ యొక్క స్కిన్ రాష్ కు కారణమయ్యే ఎరిత్రోజెనిక్ టాక్సిన్ (పైరోజెనిక్ ఎక్సోటాక్సిన్) ను ఉత్పత్తి చేస్తుంది.
  2. స్కార్లెటీన (స్కార్లెట్ ఫీవర్)
  3. Dyne P and McCartan K (October 19, 2005). "Pediatrics, Scarlet Fever". eMedicine. emerg/402. 
  4. Balentine J and Kessler D (March 7, 2006). "Scarlet Fever". eMedicine. emerg/518.