ప్రకృతి దృశ్యం

వికీపీడియా నుండి
Jump to navigation Jump to search
స్విస్ ఆల్ప్స్ లో ఉన్న ఒస్చినేన్ సరస్సు, అధికంగా వైవిధ్యం కలిగి ఉన్న ప్రకృతి దృశ్యం యొక్క ఉదాహరణ.
టోలిమ కొలంబియ ప్రకృతి దృశ్యం యొక్క ఛాయాచిత్రం
బెర్న్ వద్ద ఉన్న ఆరే నది

ప్రకృతి దృశ్యం ఒక భూప్రాంతం యొక్క చూడటానికి వీలున్న లక్షణాలను కలిగి ఉంటుంది, అవి భూభాగం యొక్క భౌతిక రూపాలు, నదులు, సరస్సులు మరియు సముద్రం వంటి నీటి వనరులు, విస్తృతమైన వృక్ష సంపదతో పాటుగా భూఉపరితలం యొక్క జీవపదార్ధాలు, భూమి వినియోగాలు, భవంతులు మరియు నిర్మాణాలు వంటి మానవ వస్తువులు మరియు కాంతి మరియు వాతావరణ పరిస్థితులు వంటి తాత్కాలిక వస్తువులు మొదలైనవి కలిగి ఉంటాయి.

గడిచిన శతాబ్దాలలో మానవ మనుగడ యొక్క భౌతిక మూలాలు మరియు వాటి యొక్క సాంస్కృతిక ప్రభావం రెండూ కలిసి తరచుగా ప్రకృతి దృశ్యాలను సృష్టించాయి, ఈ దృశ్యాలు ప్రజల యొక్క జీవన క్రమాన్ని మరియు స్థానిక మరియు జాతీయ గుర్తింపుకి చెందిన ప్రాంతాన్ని ప్రతిబింబిస్తాయి. ప్రకృతి దృశ్యం యొక్క స్వభావం మరియు నాణ్యత ఒక ప్రాంతం యొక్క స్వీయ చిత్రాన్ని నిర్వచించటంలో, ఇతర ప్రాంతాల నుండి దీనిని వేరు చేసి చూపే విషయంలో సహాయపడుతుంది. ఇది ప్రజల జీవితాలకి ఒక గొప్ప వెనుకబాటుతనం.

భూమి ప్రకృతి దృశ్యాల యొక్క విస్తారమైన పరిధిని కలిగి ఉంది, వాటిలో ధ్రువాల యొక్క మంచు ప్రకృతి దృశ్యాలు, పర్వత ప్రకృతి దృశ్యాలు, విస్తృతమైన తేమలేని ఎడారి ప్రకృతి దృశ్యాలు, ద్వీపకల్పాలు మరియు సముద్ర తీర ప్రకృతి దృశ్యాలు, పూర్వపు ఉత్తర అడవులు మరియు ఉష్ణమండల వర్షపు అడవులతో పాటుగా దట్టమైన అడవులుతో లేదా వృక్షాలతో ఉన్న ప్రకృతి దృశ్యాలు మరియు మధ్యస్థ వాతావరణ మరియు ఉష్ణదేశ ప్రాంతాల యొక్క వ్యవసాయ సంబంధిత ప్రకృతి దృశ్యాలు మొదలైనవి ఉన్నాయి.

ఇంకా ప్రకృతి దృశ్యం, సాంస్కృతిక ప్రకృతి దృశ్యం,ప్రకృతి దృశ్య జీవావరణ వ్యవస్థ, ప్రకృతి దృశ్యం ప్రణాళికా రచన, ప్రకృతి దృశ్య అంచనా మరియు ప్రకృతి దృశ్య నమూనాలుగా సమీక్షించబడుతుంది.

శబ్ద ఉత్పత్తి శాస్త్రం[మార్చు]

ల్యాండ్ స్కిఫ్ట్, ల్యాండ్ స్కిప్ లేదా ల్యాండ్ స్కేఫ్ పదాలు 5వ శతాబ్దం తరువాత బ్రిటన్ లోకి ప్రవేశించాయి అని నమ్మబడింది. ఈ పదాలు భూభాగంలో మానవ నిర్మిత ప్రాంతాల యొక్క వ్యవస్థను సూచిస్తాయి - అలాంటి ప్రాంతాలకి ఉదాహరణగా ముళ్ళ కంచెలు లేదా గోడలతో నిర్దేశించబడనప్పటికీ సరిహద్దులతో ఉన్న పొలాలను చెప్పవచ్చును. ఇది ఒక సహజ భాగాన్ని కూడా సూచించింది, ఒక గిరిజన తెగచే ఆక్రమించుకోబడిన లేదా తరువాత ఒక ఫ్యూడల్ దేవునిచే పరిపాలించబడిన కొండల పరిధి లేదా నదీ లోయ వంటి భూభాగం లేదా ప్రాంతంను సూచిస్తుంది. ఈ పదం ఒక చిన్న పరిపాలనా భాగం లేదా ప్రాంతాన్ని సూచించే జర్మన్ పదం అయిన ల్యాండ్ షాఫ్ట్ కి సమానమైన అర్ధాన్ని కలిగి ఉంది. ఈ పదం వాడుక నుండి పోయింది మరియు 11 వ శతాబ్దంలో డూమ్స్ డే పుస్తక సమయానికి ఈ పదం లాటిన్ నుండి వచ్చిన ఏ అనువాదంలో కూడా కనిపించలేదు.

అంతర్గత సహజ లేదా గ్రామీణ దృశ్యం యొక్క పెయింటింగ్స్ ని సూచిస్తున్నప్పుడు డచ్ పెయింటర్స్ చే ల్యాండ్ షాప్ అనే పదం పరిచయం చెయ్యబడినప్పుడు సీనరీతో ఉన్న సంబంధాలతో ఈ పదం యొక్క ఆధునిక రూపం 16 వ శతాబ్దం చివరిలో కనిపించింది. 1598 లో మొదటిసారిగా నమోదు చెయ్యబడిన ల్యాండ్ స్కేప్ అనే పదం 16 వ శతాబ్దంలో డచ్ కళాకారులు ప్రకృతి దృశ్యాలను మలచే కళలో తిరుగులేని నిపుణులుగా అవ్వాలనే ఆకాంక్షతో ఉన్నప్పుడు డచ్ పదం నుండి ఒక పెయింటర్ యొక్క పదంగా అప్పుగా తీసుకోబడింది. డచ్ పదం అయిన ల్యాండ్ షాప్ ముందు కేవలం 'ప్రాంతం, భూభాగం' అని మాత్రమే అర్ధాన్ని ఇచ్చేది కానీ తరువాత కళాత్మక భావాన్ని పొందింది, ఇది ఆంగ్లంలో భూభాగం పై అందమైన దృశ్యాన్ని వర్ణిస్తున్న ఒక చిత్రం' అనే అర్ధాన్ని తెచ్చింది.

జాక్సన్ చెప్పిన ప్రకారం: "1577 నుండి హారిసన్ యొక్క డిస్క్రిప్షణ్ ఆఫ్ బ్రిటిన్ దగ్గరి నుండి ప్రకృతి దృశ్య సౌందర్య స్వభావం యొక్క నూతన అవగాహన విరాజిల్లుతున్న భౌగోళిక వర్ణన యొక్క ఒక నూతన రకంగా ఉద్భవించింది..."[1]. వాస్తవానికి ఈ పదం అనువదించబడిన ల్యాండ్ స్కిప్, దీనిని ఆక్సఫర్డ్ నిఘంటువు పదం యొక్క తప్పుడు రూపంగా సూచించింది, ఇది నెమ్మదిగా లాండ్ స్కేప్గా రూపాంతరం చెందింది. 1725 ముందు ఈ ఆంగ్ల పదం భౌతిక ప్రకృతి దృశ్యాల వినియోగం కొరకు నమోదు చెయ్యబడలేదు[2].

జర్మన్ పదం అయిన ల్యాండ్ స్కాఫ్ట్ పై దృష్టి పెట్టిన సుదీర్ఘ విశ్లేషణ తరువాత, రిచర్డ్ హర్త్షోర్న్[3] ప్రకృతి దృశ్యాన్ని "బాహ్య, కంటికి కనిపించే (లేదా స్పృశించదగిన) భూఉపరితలంగా నిర్వచించాడు. ఈ ఉపరితలం వాతావరణం, వృక్ష సంపద, ఆచ్చాదన లేని భూమి, మంచు, ఐసు లేదా నీటి వనరులు లేదా మానవ నిర్మితాలు వంటి బాహ్య ఉపరితలాలతో ఏర్పడింది.

హర్త్శోర్న్ ఈ పదాన్ని ప్రాంతం అనే పదం నుండి వేరుగా చూపాడు, దీనిని అతను పరిమాణ పరంగా పెద్దదైన మరియు మార్పునకు veelunnadigaa వాతావరణం అనేది కేవలం భూఉపరితలాన్ని చూసే మాధ్యమం మాత్రమే అను విషయం ఆధారంగా అతను ఆకాశాన్ని తొలగించాడు మరియు భూగర్భ గనుల పనులు, వృక్షాల కింద ఉన్న మట్టి మరియు వర్షపాతాలను కూడా విడిచిపెడుతుంది. ఏది ఏమయినప్పటికీ అతను ట్రాఫిక్ లేకుండా బ్రాడ్వే (న్యూయార్క్) యొక్క దృశ్యం అసంపూర్తిగా ఉంటుంది అని గుర్తించటం ద్వారా అతను కదల్చటానికి వీలున్న వస్తువులను జతచేసాడు. అతను మహాసముద్రాలను ప్రకృతి దృశ్యాలలో చేర్చటాన్ని అతను నిర్లక్ష్యం చేసాడు. దృష్టి కాకుండా ఇతరమైన వాటితో, ఉదా: శబ్దాలు మరియు వాసనలతో ప్రకృతి దృశ్యాలను అవగతం చేసుకోవటాన్ని అతను వ్యతిరేకించాడు, అవి ఒకే విధమైన భావాన్ని అందించవు అని విశ్వషించాడు. ఇతరుల మధ్య కార్ల్ సౌర్ వైవిధ్యంగా చూపిన సహజ మరియు సాంస్కృతిక ప్రకృతి దృశ్యాల విధానానికి సంబంధించి, అతను "దృశ్యంలో మానవుడు కనిపించినప్పుడు సహజ ప్రకృతి దృశ్యాల మనుగడ ఆగిపోయింది" అని చెప్పాడు. ఆది ప్రకృతి దృశ్యం అనే పదం మానవుల ఆవిర్భావానికి ముందు ఉన్న ప్రకృతి దృశ్యాలను సూచిస్తుంది, అతను ప్రస్తుతం ఉన్న సహజ ప్రకృతి దృశ్యాన్ని "ఎప్పుడూ మనుగడలో లేని ఒక సిద్దాంతపరమైన విధానం"గా పరిగణించాడు.

1920 మరియు 1930 సమయంలో ప్రకృతి దృశ్యం భూగోళశాస్త్రం యొక్క ప్రత్యేక విషయం కాకపొతే ఒక అవసరంగా తీర్చిదిద్దే విధానాలను నిర్మించటానికి ప్రయత్నాలు చెయ్యబడ్డాయి[4]. ఇది భూగోళశాస్త్రం యొక్క పాత్ర పద్దతి ప్రకారం "ప్రకృతి దృశ్యం యొక్క అంతర్గ్హత నిర్మాణం"ను పరీక్షించటం అనే సావర్ యొక్క కోణం నుండి వచ్చింది. ప్రాంతాలు భౌతిక మరియు సహజ రకాల యొక్క వైవిధ్యమైన సంబంధాలను కలిగి ఉండటం వలన సాసర్ ప్రకృతి దృశ్యాలను విస్తారమైన కోణంలో చూసాడు మరియు ప్రకృతి దృశ్య అధ్యయనాన్ని సహజ ప్రకృతి దృశ్యాలను సాంస్కృతిక ప్రకృతి దృశ్యాలుగా అభివృద్ధి చేసేదిగా సూచించాడు.

1940 నాటికి భౌగోళవేత్తలు గతాన్ని పునర్నిర్మించడంతో సంబంధం ఉన్న కష్టాలు నిర్లక్ష్యం చెయ్యబడుతున్నాయని మరియు ప్రస్తుత ప్రపంచంతో వాటి యొక్క ప్రాధమిక పరిగణలు సవ్యంగా లేవని గుర్తించినప్పుడు ఈ భావన వచ్చింది. సహజ ప్రకృతి దృశ్యం అనే విధానం పర్యావరణం పై మానవ ప్రభావం యొక్క జ్ఞానంతో చాలా ఎక్కువగా ప్రశ్నించబడింది. ఇంకా ఆధునికమైన భౌగోళవేత్తలు ఒక ప్రాంతం యొక్క సంబంధిత లక్షణాల చిరునామాను మానవత్వ భూగోళశాస్త్రంలో సూచించారు, తద్వారా ఒక ప్రాంతం యొక్క వస్తుపరమైన మరియు విషయపరమైన అంచనాల మధ్య ఉన్న వంతెనను దాటారు.[5]

నిఘంటువులలో ప్రతిబింబించే ప్రకృతి దృశ్యం యొక్క ప్రసిద్ధ ఆలోచన ఒక నిర్దిష్ట మరియు సాధారణ అర్ధాన్ని సూచిస్తుంది; నిర్దిష్టత భూమి యొక్క ఉపరితలం పై ఉన్న ప్రాంతాన్ని సూచిస్తుంది మరియు సాధారణ అర్ధం ఒక వీక్షకునిచే చూడబడే విధంగా ఉంటుంది.

ఈ మధ్య దశాబ్దాలలో మానసిక నిపుణులచే పర్యావరణ అవగాహన పై చూపబడుతున్న అధిక ఆసక్తితో ప్రకృతి దృశ్యం అనేది ముడి సరుకుగా సూచించబడుతుంది, దీనితో మానవ అవగాహనలు మరియు మానవ సమాచార విశ్లేషణలను అధ్యయనం చెయ్యవచ్చును. అందువలన దేనియల్స్ & కోస్గ్రూవ్[6] ప్రకృతి దృశ్యాన్ని భౌతిక పదాలలో కాకుండా మానవ అవహాగన యొక్క బాహ్య భావంగా నిర్వచించారు: "ఒక ప్రకృతి దృశ్యం అనేది సాంస్కృతిక చిత్రం, పరిసరాలను ఒక చిత్రంగా సూచించే లేదా నిర్మించే ఒక మార్గం." మినిగ్ భౌతిక మరియు మానసిక విషయాలను మిళితం చేసాడు: "ఏ ప్రకృతి దృశ్యం అయినా మన కాళ్ళ ముందు ఉండే దానిని మాత్రమె కాదు మన బుర్రల్లో ఉన్న విషయాన్ని కూడా కలిగి ఉంటుంది."[7].

ఈ మధ్య దశాబ్దాలలో పర్యావరణం అనే పదం విసారమైన వినియోగాన్ని పొందింది. జయ్ అప్ప్లేటన్ (పర్యావరణ మనస్తత్వశాస్త్రం చూడుము) ప్రకృతి దృశ్యాన్ని "అవగాహన ఉన్న పర్యావరణం"గా సూచించటం ద్వారా పర్యావరణాన్ని ప్రకృతి దృశ్యం నుండి వేరు చేసి చూపాడు. బౌరస్సా సూచించిన[8] ప్రకారం పర్యావరణం అనే పదానికి ప్రకృతి దృశ్యం అనే పదం కంటే ఉన్న అనుకూలత ఏంటంటే పర్యావరణం అనే పదం పట్టణ దృశ్యాలను సూచించటానికి వెంటనే వినియోగించబడుతుంది, అయితే పట్టణ ప్రకృతి దృశ్యం అనే పదం కూడా సాధారణ వాడుకలో ఉంది. పర్యావరణం అనే పదం ఒక ప్రాంతం యొక్క మొత్తం భౌతిక, జీవపరమైన, సాంస్కృతిక మరియు సౌందర్య విషయాలను సూచిస్తూ ఉండటం వలన అది సాధారణంగా చాలా విస్తారమైనదిగా చెప్పబడుతుంది మరియు ప్రకృతి దృశ్యం కొరకు ఒక పదాన్ని కలిగి ఉంటుంది.

సీన్, సీనిక్ మరియు సీనరీ అను పదాలు ప్రకృతి దృశ్యం యొక్క సరితగని వర్ణనలు. ధియేటర్లో తన మూలాలను కలిగిన సీన్ అనే పదం నాటకంలో ఒక భాగాన్ని వర్ణిస్తుంది, అందువలన సీన్ ప్రకృతి దృశ్యం యొక్క ఒక భాగాన్ని వర్ణిస్తుంది. సీనరీ, వేదిక పై వినియోగించే అలంకరణ నేపథ్యాలను వర్ణిస్తుంది, ఒక ప్రాంతం యొక్క సాధారణ రూపాన్ని, ముఖ్యంగా ఒక అందమైన చిత్ర కోణాన్ని కూడా సూచిస్తుంది. ఇది ల్యాండ్ స్కేప్కి బదులుగా వాడబడినప్పటికీ అదే విధమైన లోతైన అర్ధాన్ని సూచించదు.

ప్రకృతి దృశ్య సౌందర్యం అనే పదం లేదా కేవలం సౌందర్యం అనే పదం తరచుగా సాహిత్యంలో వాడబడుతుంది. సౌందర్యశాస్త్రం ప్రకృతి దృశ్యం కంటే ఎక్కువ విరుద్దమైన మూలాన్ని కలిగి ఉంది. ఇది గ్రీక్ aisthesis అనే పదం నుండి తీసుకోబడింది, "ఇంద్రియ జ్ఞానం" అని దాని అర్ధం. ఈ పదం ఒక చిన్న జర్మన్ వేదాంతవేత్త అయిన అలేగ్జాన్డర్ బౌమ్గార్తెన్ [1714 - 62] చే రచించబడిన అస్తేటిక [1750-58] పుస్తకానికి పేరుగా వినియోగించబడింది, అతను ఈ గ్రీక్ పదాన్ని తప్పుగా అందం లేదా రుచి యొక్క సిద్దాంతం (సోషియాలజీ) లను విమర్శించటానికి వినియోగించాడు. అందువలన వాస్తవంగా ఇంద్రియ జ్ఞానం యొక్క విస్తారమైన విభాగానికి వినియోగించబడిన ఈ పదం రుచి విభాగానికి మాత్రమే పరిమితం అయిపోయింది. 1781 లో ఇమాన్యూల్ కాంట్ ఈ వినియోగాన్ని విమర్శించాడు మరియు దానిని "ఇంద్రియ జ్ఞానం యొక్క వేదాంతం" అను దాని యొక్క సంప్రదాయ అర్ధంతో సంబంధం ఉండే విధంగా వినియోగించాడు[9]. ఏది ఏమయినప్పటికీ, పాడయిన అస్తేటిక్స్ పదం 1830 తరువాత ఇంగ్లాండ్ లోకి ప్రవేశించటం ద్వారా గొప్ప ఆమోదాన్ని పొందింది మరియు ఆక్సఫర్డ్ ఆంగ్ల నిఘంటువుకి సంబంధించి బౌమ్గార్తెన్ చే అర్ధం చెప్పబడిన ఒక శతాబ్దం లోపు అది ఐరోపా అంతటా విస్తారంగా వినియోగంలో ఉంది.

సౌందర్యం గురించి నిఘంటువు యొక్క నిర్వచనం బంగార్టేన్ యొక్క తప్పిదాన్ని అనంతంగా చూపుతుంది మరియు దానిని "ఆలోచించదగిన లేదా వస్తువులు కాని వాటికి వ్యతిరేకంగా ఇంద్రియాల ద్వారా తెలుసుకొనే వస్తువులుగా"[10], "అందమైన భావనకి లేదా సౌందర్యశాస్త్రానికి సంబంధించి" మక్వరి నిఘంటువు, 1981., లేదా "సౌందర్యం లేదా అనడంతో పనిచేసే లేదా సంబంధించిన"[11] వాటిగా నిర్వచిస్తుంది. సౌందర్యం అనేది వేదాంతం యొక్క శాఖగా సూచించబడుతుంది, అది "ప్రకృతి నుండి తీసుకోబడి మరియు కళ యొక్క నియమాలను మరియు నిబంధనలను రుచి చూస్తుంది, ఫైన్ ఆర్ట్స్ యొక్క సిద్దాంతం; అందం యొక్క శాస్త్రం..."[12] లేదా "అందం యొక్క స్వభావం మరియు అందంతో సంబంధం ఉన్న తీర్పులతో పని చేస్తుంది."[13]

అందాన్ని అర్ధం చేసుకోవాలనే తపనలో సౌందర్యశాస్త్రం యొక్క పరిధిలో ప్రకృతి దృశ్యాలు అనేవి తరచుగా పరిశోధన అంశంగా ఉన్నాయి.

ఇవి కూడా చూడండి[మార్చు]

సూచనలు[మార్చు]

  1. జాక్సన్, J.B., 1986, ది వెర్నాకులర్ ల్యాండ్ స్కేప్, ఇన్ పెన్నింగ్-రౌసెల్, E.C. & D. లోవేన్తాల్, ల్యాండ్ స్కేప్ మీనింగ్స్ అండ్ వేల్యూస్, అల్లెన్ & అన్విన్, లండన్, పేజీ 65 - 79.
  2. ఆక్స్ఫర్డ్ ఆంగ్ల నిఘంటువు.
  3. హర్త్శోర్న్, R. 1939. ది నేచర్ ఆఫ్ జాగ్రఫీ, ఏ క్రిటికల్ సర్వే ఆఫ్ కరెంట్ థాట్ ఇన్ ది లైట్ ఆఫ్ ది పాస్ట్ [తప్పులు సరిదిద్ది 1961 లో పునఃప్రచురించబడింది, అన్నల్స్ ఆఫ్ అస్సోక్ ఆఫ్ అం జియాగ్ 29:3-4.]
  4. మికేసేల్, M.W., 1968, ల్యాండ్ స్కేప్. ఇన్ ఇంటర్నేషనల్ ఎన్సైక్లోపెడియా ఆఫ్ ది సోషల్ సైన్సెస్.
  5. టుయన్, Y.F., 1976. “ది ఎక్స్పీరియన్స్ ఆఫ్ ల్యాండ్ స్కేప్” యొక్క సమీక్ష. నైపుణ్యం కలిగిన భౌగోలికవేత్త, 28:1, 104 - 5.
  6. డేనియల్స్ S. & D. కస్గ్రోవ్, ఇంట్రడక్షన్: ఇకనోగ్రఫి అండ్ ల్యాండ్ స్కేప్, ఇన్ కస్గ్రోవ్, D. & S. డేనియల్స్, 1988. ది ఐకనోగ్రపి ఆఫ్ ల్యాండ్ స్కేప్: సూచనాత్మక ప్రాతినిధ్యం, నమూనా మరియు మునుపటి పర్యావరణాల యొక్క వినియోగం పై వ్యాసాలు. చారిత్రిక భూగోళశాస్త్రంలో కేంబ్రిడ్జ్ అధ్యయనాలు, కేంబ్రిడ్జ్ విశ్వవిద్యాలయ ముద్రణాలయం, కేంబ్రిడ్జ్.
  7. మినిగ్, D.W., 1976. ది బెహోల్డింగ్ ఐ, ఒకే దృశ్యం యొక్క పది వెర్షన్లు. ప్రకృతి దృశ్య శిల్పకళ, 66, 47 - 54.
  8. బౌరస్సా, S.C., 1991. ప్రకృతి దృశ్యం యొక్క సౌందర్యం, బెల్హవెన్ ముద్రణాలయం, లండన్.
  9. ఆంగ్ల శబ్ద ఉత్పత్తి శాస్త్రం యొక్క ఆక్స్ఫర్డ్ నిఘంటువు, 1966. C.T. ఆనియన్స్ [Ed], మాక్ మిల్లన్, న్యూయార్క్.
  10. చిన్నదైన ఆక్స్ఫర్డ్ నిఘంటువు, 1973
  11. వెబ్స్టర్స్ నిఘంటువు, 1973.
  12. ^ ఆంగ్ల శబ్ద ఉత్పత్తి శాస్త్రం యొక్క ఆక్స్ఫర్డ్ నిఘంటువు, 1966. C.T. ఆనియన్స్ [Ed], మాక్ మిల్లన్, న్యూయార్క్.
  13. ఆక్స్ఫర్డ్ ఆంగ్ల నిఘంటువు