టైక్వాండో

వికీపీడియా నుండి
Jump to navigation Jump to search
Taekwondo
Taekwondo.svg
WTF Taekwondo 1.jpg
A WTF taekwondo sparring match
Also known asTaekwon-Do, Tae Kwon-Do, Tae Kwon Do
FocusStriking (Kicking)
Country of origin South Korea
Olympic sportSince 2000 (WTF regulations)
టైక్వాండో
Hangul태권도
Hanja跆拳道
Revised RomanizationTaegwondo
McCune–ReischauerT'aekwŏndo

టైక్వాండో (태권도; 跆拳道; Korean pronunciation: [tʰɛkwʌndo])[a] అనేది ఒక కొరియన్ యుద్ధకళ మరియు దక్షిణ కొరియా యొక్క జాతీయ క్రీడగా చెప్పవచ్చు. కొరియన్‌లో, టై (태, ) అంటే "పాదంతో దాడి చేయడం లేదా పగలుకొట్టడం"; కోం (권, ) అంటే "పిడికిలితో దాడి చేయడం లేదా పగలుకొట్టడం"; మరియు డో (도, ) అంటే "మార్గం," "పద్ధతి," లేదా "కళ." దీని ప్రకారం, టైక్వాండో అనేది సాధారణంగా "పాదం మరియు పిడికిలి ఉపయోగించే విధానం" లేదా "తన్నడానికి మరియు గుద్దడానికి ఒక పద్ధతి"గా అనువదించవచ్చు.

టైక్వాండో అనేది అభ్యాసకుల సంఖ్య ప్రకారం ప్రపంచంలోని అధిక ప్రాచుర్యం పొందిన యుద్ధకళగా చెప్పవచ్చు.[1] దీని ప్రజాదరణ పలు డొమైన్‌ల్లో యుద్ధకళల యొక్క పలు వైవిద్యాలు అభివృద్ధి చేయబడ్డాయి: ఇతర కళల్లో వలె, దీనిలో పోరాట సాంకేతిక ప్రక్రియలు, ఆత్మ రక్షణ, క్రీడ, వ్యాయామం, ధ్యానం మరియు త్తత్త్వశాస్త్రం మిళితమై ఉన్నాయి. టైక్వాండోను దక్షిణ కొరియా సైనిక దళం వారి శిక్షణలో భాగంగా కూడా ఉపయోగిస్తారు.[2] 2000 నుండి స్పారింగ్‌లో ఒక రకం. గైయోరుగీ అనేది ఒక ఒలింపిక్ క్రీడ వలె జోడించబడింది.

ప్రామాణికంగా, టైక్వాండోలో రెండు ప్రధాన శైలులు ఉన్నాయి. ఒకటి ప్రస్తుతం సమ్మర ఒలింపిక్ గేమ్స్‌లో ఒక క్రీడ వలె ఉన్న స్పారింగ్ వ్యవస్థ షిహాప్ గెయిరుగీ యొక్క మూలం అయిన కుకివోన్ నుండి వచ్చింది మరియు దీనిని వరల్డ్ టైక్వాండో ఫెడరేషన్ (WTF)చే నిర్వహించబడుతుంది. మరొకటి ఇంటర్నేషనల్ టైక్వాండో ఫెడరేషన్ (ITF) నుండి తీసుకోబడింది.[3]

పలు టైక్వాండో సంస్థల నుండి వేరుగా, టైక్వాండో అభివృద్ధికి రెండు సాధారణ బ్రాంచ్‌లు ఉన్నాయి: సాంప్రదాయిక మరియు క్రీడ. సాధారణంగా "సాంప్రదాయిక టైక్వాండో" అనే పదం దక్షిణ కొరియన్ సైనిక దళంలో 1950లు మరియు 1960ల్లో స్థాపించబడిన కారణంగా యుద్ధకళను సూచించడానికి ఉపయోగిస్తారు; ప్రత్యేకంగా, సాంప్రదాయిక నమూనా యొక్క పేర్లు మరియు చిహ్నాలు తరచూ కొరియన్ చరిత్రలోని అంశాలను సూచిస్తాయి. క్రీడా టైక్వాండో అప్పటి నుండి దశాబ్దాలవారీగా అభివృద్ధి చెందుతుంది మరియు ఇది వేరొక లక్ష్యాన్ని కలిగి ఉంది, ప్రత్యేకంగా ఇది వేగం మరియు పోటీతత్వాలపై (ఇది ఒలింపిక్ స్పారింగ్‌లో ఉన్న కారణంగా) దృష్టి సారిస్తుంది, అయితే సాంప్రదాయిక టైక్వాండోలో బలం మరియు ఆత్మ రక్షణలకు ప్రాధాన్యతను ఇస్తారు. ఈ రెండు పరస్పర విరుద్ధమైనవి కావు మరియు వీటి మధ్య వ్యత్యాసాలు స్పష్టంగా లేవు.

రెండు ప్రధాన శైలులు మరియు పలు సంస్థల మధ్య సిద్దాంత మరియు సాంకేతిక తేడాలు ఉన్నప్పటికీ, ఈ కళలో సాధారణంగా పాదం ఎక్కువ దూరం చాపి, శక్తితో ఒక గమన భంగిమ నుండి తన్నే ప్రక్రియను నేర్పుతారు (చేతితో పోలిస్తే). పలు శైలులు లేదా కనీస స్పష్టమైన శైలుల మధ్య ప్రధాన తేడాలు సాధారణంగా క్రీడ మరియు పోటీ యొక్క శైలులు మరియు నియమాల్లో తేడాలను చూపడానికి ఆమోదించబడ్డాయి. టైక్వాండో శిక్షణలో సాధారణంగా అడ్డగించడం, తన్నడం, గుద్దడం మరియు చేతితో దాడి చేయడం వంటి అంశాలు ఉంటాయి మరియు ప్రత్యర్థులను మట్టికరిపించే పలు పద్ధతులు, విసుర్లు మరియు జాయింట్ లాక్‌లు కూడా ఉండవచ్చు. కొంతమంది టైక్వాండో శిక్షకులు జియాప్సల్ అనే ఒత్తిడి స్థానాల ఉపయోగాన్ని కూడా నేర్పవచ్చు అళాగే హాప్కిడో మరియు జూడో వంటి ఇతర యుద్ధకళల నుండి తీసుకున్న నిర్భందిత ఆత్మ-రక్షణ సాంకేతిక ప్రక్రియలను కూడా నేర్పవచ్చు.

చరిత్ర[మార్చు]

టైక్వాండో యొక్క చరిత్ర ఒక వివాదస్పదమైన అంశంగా చెప్పవచ్చు. సమాచారం యొక్క మూలంపై ఆధారపడి అభిప్రాయాలు వేర్వేరుగా ఉన్నాయి. కుకివోన్ వంటి దక్షిణ కొరియా టైక్వాండో సంస్థలు అధికారికంగా టైకోండో అనేది ప్రారంభ కొరియన్ యుద్ధకళల నుండి తీసుకోబడిందని చెబుతున్నాయి.[4][5][6][7][8][9] ఇతరులు టైక్వాండోను పొరుగు దేశాల యొక్క ప్రభావాలతో దేశీయ కొరియన్ కళల నుండి తీసుకోబడిందని[10][11][12][13][14] లేదా ఇది జపనీస్ ఆక్రమణ సమయంలో కరాటేచే పాక్షికంగా ప్రభావితం చేయబడిందని చెబుతారు.[15][16][17]

పురాతన కొరియన్ యుద్ధ కళ అనేది మూడు వైరుధ్య కొరియన్ సామ్రజ్యాలు గోగురేయో, సిల్లా మరియు బాయిక్జేలచే అభివృద్ధి చేయబడిన ఆయుధరహిత యుద్ధ శైలుల విలీనీకరణంగా చెప్పవచ్చు,[18] ఈ సామ్రాజ్యాల్లో యువకుల్లో బలం, వేగం మరియు బతుకు తెరువు నైపుణ్యాలను అభివృద్ధి చేయడానికి ఆయుధరహిత యుద్ధ కళ్లలో శిక్షణ ఇచ్చేవారు. ఈ సాంకేతిక ప్రక్రియల్లో సుబాక్ చాలా ప్రాచుర్యం పొందింది, సుబాక్‌లో టైకోయిన్ అనేది మంచి ప్రజాదరణ పొందిన అంశాల్లో ఒకటిగా చెప్పవచ్చు. శక్తివంతమైన సహజ సామర్థ్యాన్ని ప్రదర్శించిన వారికి మాత్రమే హ్వారాంగ్ అని పిలిచే నూతన ప్రత్యేక యుద్ధ సైనిక దళాల్లో శిక్షణ ఇస్తారు. ఈ ఉదాత్త కళలకు ప్రజ్ఞను కలిగి ఉన్న యువకులు సమర్థ యోధులు కావడానికి అవకాశం కలిగి ఉంటారని విశ్వసిస్తారు. ఈ యోధులకు విద్యా విషయకమైన అంశాల్లో అలాగే యుద్ధ కళల్లో శిక్షణ ఇస్తారు, ఇక్కడ వీరు త్తత్త్వశాస్త్రం, చరిత్ర, నైతిక విలువలు మరియు గుర్రంమీద ఆడే క్రీడల్లో శిక్షణ ఇస్తారు. వారి సైనిక శిక్షణలో కత్తిసాము మరియు విలువిద్యలతో సహా ఒక విస్తృతమైన ఆయుధ కార్యక్రమాల్లో శిక్షణ ఇస్తారు, ఈ శిక్షణను గుర్రం మీద మరియు నేలపై కూడా ఇస్తారు అలాగే సైనిక వ్యూహాల్లో శిక్షణ మరియు సుబాక్‌ను ఉపయోగించి నిరాయుధ పోరాటంలో శిక్షణ ఇస్తారు. గోగురేయోలో సుబాక్ అనేది ఒక కాళ్లకు సంబంధించిన కళ అయినప్పటికీ, సిల్లా యొక్క ప్రభావం సుబాక్ శిక్షణకు చేయి సాంకేతిక ప్రక్రియలను జోడించింది.[ఉల్లేఖన అవసరం]

ఈ సమయంలో, ఎంపిక చేసిన కొంతమంది సిల్లాన్ యోధులకు కాగురైయో నుండి ప్రారంభ శిక్షకులచే టైక్వాండోలో శిక్షణ ఇవ్వబడింది. తర్వాత ఈ యోధులను హ్వారాంగ్ అనే పిలిచేవారు. ఈ హ్వారాంగ్‌లు రాకుమారులు కోసం సిల్లాలో హ్వారాంగ్-డూ అనే పేరుతో ఒక సైనిక అకాడమీని ప్రారంభించారు. ఈ పేరుకు అర్ధం "పుష్పించే పరాక్రమానికి మార్గం". హ్వారాంగ్‌లు టైక్వాండో, చరిత్ర, కన్ఫూసన్, త్తత్త్వశాస్త్రం, నైతిక విలువలు, బౌద్ధ నీతి, సామాజిక నైపుణ్యాలు మరియు సైనిక వ్యూహాలను నేర్చుకుంటారు. హ్వారాంగ్ యోధుల మార్గదర్శక సూత్రాలు వోన్ గ్వాంగ్ యొక్క మానవ ప్రవర్తన యొక్క ఐదు నియమాల ఆధారంగా పేర్కొన్నబడ్డాయి మరియు వీటిలో విధేయత, తల్లిదండ్రుల బాధ్యత, విశ్వసనీయత, పరాక్రమం మరియు న్యాయం ఉంటాయి. టైక్వాండో కొరియాలో విస్తృతంగా వ్యాపించింది ఎందుకంటే హ్వారాంగ్‌లు ఇతర ప్రాంతాలు మరియు ప్రజలు గురించి తెలుసుకోవడానికి ఆ ద్వీపకల్పం చుట్టూ ప్రయాణించారు.[ఉల్లేఖన అవసరం]

కొరియా యొక్క పురాతన మరియు సాంప్రదాయిక యుద్ధ కళల యొక్క ఉత్తమ చరిత్రకు బదులుగా, జోసెయాన్ సామ్రాజ్యంలో కొరియన్ యుద్ధ కళలు ప్రాచుర్యాన్ని కోల్పోయాయి. కొరియన్ కన్‌ఫ్యూసినిజమ్ ఆధ్వర్యంలో కొరియన్ సమాజం భారీగా కేంద్రీకృతం చేయబడింది మరియు సమాజంలో యుద్ధ కళలకు ప్రాధాన్యత క్షీణించింది, ఈ భావాలు దాని ప్రసిద్ధ-రాజులచే సంగ్రహీకరించబడ్డాయి.[19] సుబాక్ మరియు టైక్వాండో వంటి సాంప్రదాయిక యుద్ధ కళల యొక్క సాధారణ అభ్యాసాలు అర్హత గల సైనిక దళ ఉపయోగాలు కోసం ప్రత్యేకించబడ్డాయి. అయితే, ఒక ముష్టి యుద్ధ క్రీడ వలె టైక్వాండో యొక్క పౌర అభ్యాసం ఇప్పటికీ 19వ శతాబ్దంలో కూడా ఉనికిలో ఉంది.[18]

ఆధునిక అభివృద్ధి[మార్చు]

కొరియాను జపాన్ వాసులు ఆక్రమించిన సమయంలో, కొరియన్ సంస్కృతిని సమూలంగా తుడిచిపెట్టే ప్రయత్నంగా జానపద సంస్కృతి, భాష మరియు చరిత్రలతో సహా కొరియన్ గుర్తింపు యొక్క అన్ని వాస్తవాలను నిరోధించారు.[20] కొరియన్‌లు జపనీస్ పేర్లను మాత్రమే ఉపయోగించాలని మరియు షింటో దేవాలయాల్లో ప్రార్థనలు చేయాలని బలవంతం చేశారు; కొరియన్-భాష వార్తాపత్రికలు మరియు మ్యాగజైన్‌లు నిషేధించబడ్డాయి; మరియు యుద్ధ సమయాల్లో, జపాన్ యుద్ధ ప్రయత్నాల్లో మద్దతుగా సేవ చేయాలని కొన్ని వేలమంది కొరియన్లను నిర్బంధించారు.[21] ఈ సమయంలో టైక్వాండో వంటి (లేదా సుబాక్ ) యుద్ధ కళలు కూడా నిషేధించబడ్డాయి;[22] అయితే టైకోయాన్ భూగర్భ శిక్షణ మరియు జానపద ఆచారం ద్వారా సజీవంగా ఉంది.[4][23][24][25] ఈ ఆక్రమణ సమయంలో, జపాన్‌లో విద్యను అభ్యసించగలిగిన కొరియన్లు జపనీస్ యుద్ధ కళలకు ఆకర్షించబడ్డారు-కొన్ని సందర్భాల్లో వారు ఈ కళల్లో బ్లాక్ బెల్ట్‌ను కూడా అందుకున్నారు.[26] ఇతరులు చైనా మరియు మాంచురియాలోని యుద్ధ కళలను అభ్యసించారు.[12][27][28]

1945లో ఆక్రమణ ముగిసిన తర్వాత, కొరియన్ యుద్ధ కళా పాఠశాలలను (క్వాన్‌ లు) కొరియాలో పలు ప్రభావాల ఆధ్వర్యంలో తెరవడం ప్రారంభించారు.[12][29] ఈ పాఠశాల్లో నేర్పేంచే కళల యొక్క మూలాలపై భిన్నాభిప్రాయాలు ఉన్నాయి. కొంతమంది వారు యుద్ధ కళలను సాంప్రదాయిక కొరియన్ యుద్ధ కళలు టైక్వాండో మరియు సుబాక్‌లు ఆధారంగా[4][6][29][30] లేదా కుంగ్ ఫూ మరియు కరాటేలతో సహా ఒక వైవిధ్యమైన యుద్ధ కళల ఆధారంగా శిక్షణ ఇస్తారని విశ్వసిస్తారు.[31] ఇతరులు ఈ పాఠశాలల్లో ఎక్కువ శాతం కరాటే విద్య ఆధారంగా కళలను నేర్పిస్తారని నమ్ముతారు.[17][32][33] 5,000 ఇయర్స్ ఆఫ్ కొరియన్ మార్షియల్ ఆర్ట్స్ పుస్తకంలో జపాన్ పలు కొరియన్ ఆచారాలు మరియు విధానాలను మార్చడం ద్వారా ఎలా కొరియన్ యుద్ధ కళల చరిత్రను నాశనం చేయదల్చిందో వివరించబడింది. ఇది నేటి చరిత్రలోని అవగాహనను ఏ విధంగా ప్రభావితం చేసింది అనే విషయాన్ని విశ్లేషించడం కష్టం. జపాన్ వాసుల ప్రయత్నాలు కొరియన్ విజయాల/ఘనతల స్మారకాల మార్పులను నాశనం చేయడం వరకు కొనసాగాయి, వీటిలో భాగంగానే వారు కొరియా యొక్క సాంప్రదాయిక పటంలోని పులి రూపాన్ని కుందేలు రూపంలోకి మార్చారు.[34] ఆ సమయంలోని జపనీస్ నాయకత్వం యువ కొరియన్ల విజ్ఞానాన్ని నిరోధించడం ద్వారా, వారు తమ జాతి చరిత్రలో యోధుల జాతి కాకుండా నిష్క్రియ జాతిగా నమ్మేలా దారి తీస్తుందని మరియు దీని వలన వారు సులభంగా ఆక్రమించవచ్చని భావించింది.[34] ఆ సమయంలో చరిత్రకారులు ఇలా చెప్పారు, "జపనీస్ యొక్క యుద్ధ కళల అధ్యాపకులు మాత్రమే ఆమోదిత శిక్షకులుగా ఉండేవారు. ఈ పరిస్థితిలో ఇప్పటికీ ఉనికిలో ఉన్న కొరియన్ వ్యవస్థలోని మిగిలిన భాగాలతో జపనీస్ యుద్ధ కళల విలీనీకరణం ప్రారంభమైంది."[34] ఈ కారకాలు అన్నింటిని దృష్టిలో పెట్టుకుని మాట్లాడుతున్నప్పుడు, పలు యుద్ధ కళల్లో అభ్యసించే యథార్థ సాంకేతిక ప్రక్రియను ఎవరు అభివృద్ధి చేశారనే విషయాన్ని గుర్తించడం చాలా కష్టం. ఏదైనా సందర్భంలో, ఆక్రమణ తర్వాత, కొరియన్లు మళ్లీ పురాతన కొరియన్ కళలను పునరుద్ధరించారు మరియు టైక్వాండో 1971లో ఒక జాతీయ యుద్ధ కళగా ఎంపిక చేయబడింది.[35]

1952లో, కొరియన్ యుద్ధం తీవ్రస్థాయిలో ఉన్నప్పుడు, ఒక యుద్ధ కళల ప్రదర్శన ఏర్పాటు చేయబడింది, దీనిలో క్వాన్స్ వారి నైపుణ్యాలను ప్రదర్శించారు. ఒక ప్రదర్శనలో, నామ్ టై హి ఒకే ఒక గుద్దుతో 13 ఇంటి కప్పు పెంకులను విరగొట్టాడు. ఈ ప్రదర్శన తర్వాత, దక్షిణ కొరియా అధ్యక్షుడు సైంగ్మాన్ రీ కొరియన్ సైనిక దళాలకు ఈ యుద్ధ కళలను నేర్పాలని చోయి హాంగ్ హిగి ఆదేశించాడు.[36] 1950ల మధ్యకాలానికి, తొమ్మిది క్వాన్‌లు సిద్ధమయ్యారు. సైంగ్మాన్ రీ పలు పాఠశాలలను ఒక వ్యవస్థగా ఏకీకృతం చేయాలని ఆదేశించాడు. "టైక్వాండ్" అనే పేరు చోయి హాంగ్ హి (ఓహ్ డో క్వాన్ యొక్క) లేదా సాంగ్ డ్యూక్ సన్ (చుంగ్ డో క్వాన్ యొక్క)చే సూచించబడింది మరియు 1955 ఏప్రిల్ 11న ఆమోదించబడింది. నేడు వ్యవహరించబడుతున్నట్లు, తొమ్మిది క్వాన్‌ లను టైక్వాండో స్థాపకులుగా చెబుతారు,[37] అయితే ఈ పేరును క్వాన్‌లు అందరూ ఉపయోగించరు. సంధానానికి 1959య1961ల్లో కొరియా టైక్వాండ్ అసోసియేషన్ (KTA) స్థాపించబడింది.[6][26][38][39][40] తర్వాత కొంతకాలానికి, పలు దేశాలకు అసలైన టైక్వాండ్ శిక్షకులకు అప్పగించిన పనుల ద్వారా ప్రపంచవ్యాప్తంగా పరిచయం అయ్యింది. క్వాన్‌లు వేర్వేరు శైలులను నేర్పడం కొనసాగించడం వలన దక్షిణ కొరియాలో ప్రమాణీకర ప్రయత్నాలు ఫలించలేదు. సంధానానికి కొరియన్ ప్రభుత్వం నుండి మరొక అభ్యర్థన ఫలితంగా కొరియా టై సో డూ అసోసియేషన్ స్థాపన జరిగింది, నాయకత్వంలో మార్పు రావడం వలన ఇది 1965లో దీని పేరును కొరియా టైక్వాండ్ అసోసియేషన్ వలె మార్చుకుంది.

ఒక ఆధారం ప్రకారం టైక్వాండ్ అనేది ప్రపంచంలోని 30 మిలియన్ అభ్యాసకులు మరియు 3 మిలియన్ బ్లాక్ బెల్ట్స్ వ్యక్తులతో 123 దేశాల్లో అభ్యసిస్తున్నట్లు అంచనా వేశారు.[41] దక్షిణ కొరియా ప్రభుత్వం టైక్వాండ్‌ను 190 దేశాల్లో 70 మిలియన్ మంది ప్రజలు అభ్యసిస్తున్నట్లు ఒక అంచనాను ప్రచురించింది.[42] ప్రస్తుతం ఇది ఒలింపిక్ క్రీడలలో జోడించిన రెండు ఆసియా యుద్ధ కళల్లో ఒకటిగా (మరొక యుద్ధకళ, జూడో) పేరు గాంచింది; ఇది సియోల్‌లో జరిగిన 1988 క్రీడల్లో ఒక ప్రదర్శన వలె ప్రారంభమైంది మరియు సిడ్నీలో 2000 క్రీడల నుండి అధికారిక పతాక పోటీగా మారింది.

లక్షణాలు[మార్చు]

వశ్యతను పెంచడానికి పొడిగించడం అనేది టైక్వాండో శిక్షణలో ముఖ్యమైన కారకంగా చెప్పవచ్చు.

టైక్వాండ్ తన్నే సాంకేతిక ప్రక్రియల్లో దాని అవధారణకు పేరు గాంచింది, ఈ విధంగా ఇది కరాటే లేదా కుంగ్ ఫూ యొక్క దక్షిణ శైలులు వంటి యుద్ధ కళలకు వ్యత్యాసంగా ఉంటుంది. దీనికి సమర్థనగా, ఒక యుద్ధ కళాకారుడు తన కాలును, అతను కలిగి ఉన్న పొడవైన మరియు బలమైన ఆయుధంగా భావించవచ్చు మరియు దీని వలన విజయవంతమైన ప్రతీకారం లేకుండా శక్తివంతమైన దాడులకు చాలా సమర్థవంతంగా తన్నవచ్చు. చారిత్రాత్మకంగా, కొరియన్లు పోరాటంలో ఉపయోగించడానికి చేతులు చాలా ముఖ్యమైనవని భావించారు.[ఉల్లేఖన అవసరం]

టైక్వాండో అనేది స్త్రీపురుషుల్లో మరియు అన్ని వయస్సుల ప్రజల్లో బాగా ప్రజాదరణ పొందిన ఒక యుద్ధ కళగా చెప్పవచ్చు. శారీరకంగా, టైక్వాండ్ బలం, వేగం, సంతులనం, వశ్యత మరియు సామర్థ్యాలను పెంచుతుంది. మానసిక మరియు శారీరక క్రమశిక్షణ యొక్క మేళనం యొక్క ఒక ఉదాహరణగా చెక్క బోర్డులను విరగొట్టడం చెప్పవచ్చు, దీనికి సాంకేతిక ప్రక్రియలో శారీరక కుశలత మరియు తమ శక్తిపై ఏకాగ్రత రెండూ అవసరమవుతాయి.

సాధారణంగా ఒక టైక్వాండో విద్యార్థి ఒక ఏకరీతి వస్త్రాలును (డబోక్ 도복) ధరిస్తాడు, అంటే నడుముకు ఒక బెల్ట్‌ను (ట్టి 띠) కట్టుకోవడం ద్వారా తరచూ తెలుపు దుస్తులు కొన్నిసార్లు నల్లని (లేదా ఇతర రంగులు) దుస్తులు ధరిస్తారు. ఇక్కడ జాకెట్ శైలుల్లో అధిక స్పష్టమైన వ్యత్యాసాలతో కనీసం మూడు ప్రధాన డబోక్ శైలులు ఉన్నాయి: (1) సంప్రదాయిక ఆసియా వస్త్రధారణను ప్రతిబింబించే ప్రత్యామ్నాయ ఫ్రంట్ జాకెట్ (2) V-మెడ జాకెట్ (ప్రత్యామ్నాయ రంగులు ఉండవు) సాధారణంగా WTF అభ్యాసకులు ధరిస్తారు మరియు (3) నిలువుగా మూయవల్సిన ఫ్రంట్ జాకెట్ (ప్రత్యామ్నాయ రంగులు ఉండవు) సాధారణంగా ITF అభ్యాసకులు ధరిస్తారు. బెల్ట్ రంగు మరియు దానిపై ఏదైనా చిహ్నం విద్యార్థి (ఏదైనా ఉన్నట్లయితే) యొక్క స్థాయిని సూచిస్తుంది. సాధారణంగా, ముదురు రంగు అత్యధిక స్థాయిని సూచిస్తుంది. సూచనల ఇచ్చే పాఠశాల లేదా ప్రాంతాన్ని డుజాంగ్ 도장 అని పిలుస్తారు.

ప్రతి టైక్వాండో క్లబ్ లేదా పాఠశాల వేర్వేరుగా ఉన్నప్పటికీ, ఒక టైక్వాండో విద్యార్థి సాధారణంగా క్రింది పేర్కొన్న వాటిలోని అత్యధిక అంశాల్లో లేదా అన్నింటిలోనూ పాల్గొనేందుకు ఊహిస్తాడు:

  • టైక్వాండ్ యొక్క సాంకేతికతలు మరియు బోధన ప్రణాళికను నేర్చుకోవడం
  • సాగడంతో పాటు వాయు రహితమైన మరియు వాయు సహిత రెండింటి ప్రయత్నాలు
  • ఆత్మ-రక్షణ సాంకేతిక ప్రక్రియలు (హోసిన్సల్ 호신술)
  • నమూనాలు (వీటిని రూపాలు, పుంసాయే 품새, టెయుల్ 틀, హైయాంగ్ 형 అని కూడా పిలుస్తారు)
  • స్పారింగ్ (ITFలో గైయోరుగీ 겨루기, లేదా మాట్సెయోగీ 맞서기 అని పిలుస్తారు), వీటిలో 7-, 3-, 2- మరియు 1-దశ స్పారింగ్, ఫ్రీ-స్టైల్ స్పారింగ్, ఆరేంజెడ్ స్పారింగ్, పాయింట్ స్పారింగ్ మరియు ఇతర రకాలు ఉండవచ్చు
  • మనో వినోదం మరియు ధ్యాన వ్యాయామాలు
  • విసరడం మరియు/లేదా క్రిందికి పడే సాంకేతిక ప్రక్రియలు (డియోజిగి 던지기 మరియు టెయోరియోజిగీ 떨어지기)
  • విరగొట్టడం (గైయోక్పా 격파 లేదా వీరాక్ ), పరీక్ష, శిక్షణ మరియు యుద్ధ కళల ప్రదర్శనల కోసం బోర్డులను విరగొట్టడానికి ఉపయోగించే సాంకేతిక ప్రక్రియలు. ప్రదర్శనల్లో తరచూ ఇటుకులు, పెంకులు, ఐస్ ముక్కలు లేదా ఇతర అంశాలను కూడా ఉపయోగిస్తారు. దీనిని మూడు దశల్లో విభజించవచ్చు:
    • పవర్ బ్రేకింగ్ - సాధ్యమైనన్నీ బోర్డులను విరగొట్టడానికి ప్రత్యక్ష సాంకేతికలప్రక్రియలను ఉపయోగిస్తారు
    • స్పీడ్ బ్రేకింగ్ - విరగొట్టడానికి అవసరమైన వేగాన్ని ప్రత్యేకంగా దృష్టిలో ఉంచుకుని, బోర్డులను ఒక అంచున వదులుగా ఉంచుతారు
    • ప్రత్యేక సాంకేతిక ప్రక్రియలు - తక్కువ బోర్డులను విరగొట్టడం కాని ఎత్తైన ప్రదేశాలకు, దూరాలకు చేరుకోవడానికి లేదా ఆటంకాలను అధిగమించడానికి దూకడం లేదా ఎగరడం వంటి సాంకేతిక ప్రక్రియలను ఉపయోగించాలి
  • తదుపరి స్థాయికి చేరుకునేందుకు పరీక్షలు
  • మానసిక మరియు నైతిక క్రమశిక్షణ, న్యాయం, మర్యాద, గౌరవం మరియు ఆత్మవిశ్వాసాలపై శిక్షణ

నమూనాలను అమలు చేస్తున్నప్పుడు కొన్ని పాఠశాలలు "సైన్ వేవ్"ను ఉపయోగించడం నేర్పుతాయి; దీనిలో సాంకేతిక ప్రక్రియల మధ్య ఒక వ్యక్తి యొక్క గురుత్వకేంద్రాన్ని పెంచడం, తర్వాత సాంకేతిక ప్రక్రియలో దానిని తగ్గించడం ద్వారా పైకి-మరియు-క్రిందికి కదలికను ఉత్పత్తి చేయడం వలన దీనికి "సైన్ వేవ్" అని పేరు వచ్చింది. ఇతర పాఠశాల్లో ఒక నమూనా ప్రదర్శనలో నమూనా వివరణ ప్రకారం మినహా ఒక వ్యక్తి యొక్క గురుత్వకేంద్రం సాధారణంగా స్థిరంగా ఉండే విధంగా ఒక సాంకేతిక ప్రక్రియను నేర్పుతారు.

సంస్థలు[మార్చు]

టైక్వాండ్ యొక్క రెండు ప్రసిద్ధ వ్యవస్థలకు వాటి అనుబంధిత సంస్థల ఆధారంగా పేరు పెట్టారు, ఇంటర్నేషనల్ టైక్వాండో ఫెడరేషన్ (ITF) మరియు వరల్డ్ టైక్వాండో ఫెడరేషన్ (WTF), దీనిని కుకివోన్‌తో అనుబంధితంగా చెప్పవచ్చు. ITF 1966లో చోయి హాంగ్ హిచే స్థాపించబడింది. 2002లో చోయి యొక్క మరణానంతరం, పలు తదుపరి వివాదాల కారణంగా ITF మూడు వేర్వేరు సమూహాలుగా విభజించబడింది, అన్ని యథార్థ సంస్థగా చెప్పుకుంటున్నాయి. ఈ మూడు సంస్థలు అన్ని ప్రైవేట్ సంస్థలు. రెండు ఆస్ట్రియాలో మరియు ఒకటి కెనడాలో ఉంది. ITF యొక్క అనాధికార శిక్షణా ముఖ్యకార్యాలయం ఉత్తర కొరియా, పెయాంగ్‌గెయాంగ్‌లో టైక్వాండ్ ప్యాలెస్‌లో ఉంది మరియు ఇది 1990ల మధ్యకాలంలో స్థాపించబడింది.

దస్త్రం:Breaking concrete.jpg
ఒక కత్తి-చేతి దాడితో నాలుగు కాంక్రీట్ పేవింగ్ ఇటుకులు విరగొట్టబడ్డాయి. టైక్వాండోలో తరచూ విరిగికొట్టే మెళుకువలను శిక్షణను ఇస్తారు.

కొరియా టైక్వాండ్ అసోసియేషన్ సెంట్రల్ డోజాంగ్ 1972లో దక్షిణ కొరియాలో తెరవబడింది. కొన్ని నెలలు తర్వాత, ఈ పేరు కుకివోన్‌గా మార్చబడింది. తర్వాత సంవత్సరం, వరల్డ్ టైక్వాండ్ ఫెడరేషన్ స్థాపించబడింది. ఇంటర్నేషనల్ ఒలింపిక్ కమిటీ 1980లో WTF మరియు టైక్వాండ్ స్పారింగ్‌ను గుర్తించింది.

"WTF" మరియు "కుకివోన్" అనే పదాలను తప్పుగా పరస్పరం మార్చి ఉపయోగిస్తున్నప్పటికీ, కుకివోన్ అనేది అధ్యాపకులకు శిక్షణ ఇచ్చి, ధ్రువీకరించే మరియు ప్రపంచవ్యాప్తంగా అధికారిక డాన్ మరియు పమ్ ధ్రువపత్రాలను విడుదల చేసే ఒక ప్రత్యేక సంస్థగా చెప్పవచ్చు. కుకివోన్ దక్షిణ కొరియాలోని సియోల్‌లో కుకివోన్ యొక్క నిర్వాహక కార్యాలయాలను తన ప్రత్యేక భౌతిక భవనంలో (వరల్డ్ టైక్వాండో ముఖ్యకార్యాలయం) నిర్వహిస్తుంది మరియు ఇది టైక్వాండో యొక్క వ్యవస్థగా చెప్పవచ్చు. WTF అనేది ఒక టోర్నమెంట్ కమిటీ మరియు ఇది సాంకేతికంగా ఒక శైలి లేదా ఒక వ్యవస్థ కాదు.

ఇక్కడ టైక్వాండ్ యొక్క సోంగ్హామ్ శైలిని ప్రోత్సహించే వరల్డ్ ట్రెడిషనల్ టైక్వాండో యూనియన్ మరియు టైక్వాండో సైనిక శైలిని శిక్షణ ఇచ్చే రీ టైక్వాండో వంటి పలు ఇతర ప్రైవేట్ సంస్థలు కూడా ఉన్నాయి. ప్రైవేట్ సంస్థలచే ఏర్పాటు చేయబడే కార్యక్రమాలు మరియు పోటీలు అధికంగా ఇతర టైక్వాండో విద్యార్థులకు సన్నిహితంగా ఉంటుంది. అయితే, WTF-ఆమోదిత కార్యక్రమాల్లో పాఠశాల అనుబద్ధత లేదా యుద్ధ కళల శైలులతో సంబంధం లేకుండా, పోటీ పడే వ్యక్తి అతని లేదా ఆమె దేశంలో ఎవరైనా చేరడానికి అనుమతి గల WTF మెంబర్ నేషనల్ అసోసియేషన్‌లో ఒక సభ్యత్వాన్ని కలిగి ఉంటే, అది ఉన్నంత కాలం అతను లేదా ఆమె WTF పోటీల్లో పాల్గొనవచ్చు. ఈ పలు సంస్థల్లో ముఖ్యమైన సాంకేతిక తేడాలు హెయింగ్ 형, పుంసాయే 품새, లేదా టెయుల్ 틀 అని పిలిచే నమూనాలు చుట్టూ తిరుగుతూ ఉంటాయి, ఈ నమూనాలు భంగిమ యొక్క నైపుణ్యం, స్థానం మరియు పోటీగా సాంకేతిక ప్రక్రియ, స్పారింగ్ నియమాలు మరియు త్తత్త్వ శాస్త్రాలను ప్రదర్శించేందుకు కదలికల యొక్క సాధారణ విధానాలను పేర్కొనే అంశాలను కలిగి ఉంటాయి.

ఈ ప్రైవేట్ సంస్థలతో పాటు, WTF మరియు కుకివోన్‌లకు మద్దతు ఇచ్చే స్వత్రంత సోదరభావ సభ్యత్వ సంస్థలు వలె ఉనికిలో ఉండేందుకు కారణమైన సంస్థను స్థాపించిన యథార్థ పాఠశాలలు (క్వాన్స్ ) కూడా ఉన్నాయి. క్వాన్స్ యొక్క అధికారిక బోధన ప్రణాళిక అనేది కుకివోన్ యొక్క బోధన ప్రణాళికగా చెప్పవచ్చు. క్వాన్స్ కూడా దాని సభ్యులకు కుకివోన్ డాన్ మరియు పుమ్ ధ్రువపత్రాలను (బ్లాక్ బెల్ట్ ర్యాంకులు) అందించే ఒక ఛానెల్ వలె కూడా పనిచేస్తున్నాయి.

ర్యాంకులు, బెల్ట్‌లు మరియు పదోన్నతి[మార్చు]

సాధారణంగా టైక్వాండో ర్యాంకులు "జూనియర్" మరియు "సీనియర్" లేదా "స్టూడెంట్" మరియు "ఇన్స్‌ట్రక్టర్" విభాగాలు వలె విభజించబడ్డాయి. సాధారణంగా జూనియర్ విభాగంలో కొరియన్ పదం గెయుప్ 급 (గప్ లేదా కప్ వలె కూడా రోమన్ భాషలో వ్రాస్తారు)తో సూచించబడే పది ర్యాంకులు ఉంటాయి. సాధారణంగా జూనియర్ ర్యాంకులను పాఠశాల ఆధారంగా వేర్వేరు రంగులతో ఉన్న బెల్ట్‌లను ఆధారంగా గుర్తిస్తారు, కనుక ఈ ర్యాంకులను కొన్నిసార్లు "రంగు బెల్ట్‌లు" అని పిలుస్తారు. గెయుప్ ర్యాంక్‌ను రంగుల బెల్ట్‌లతో కాకుండా బెల్ట్‌లపై చారలతో సూచించవచ్చు. విద్యార్థులు పదవ గెయుప్ స్థాయి (తరచూ ఒక తెల్లని బెల్ట్‌తో సూచించబడుతుంది) వద్ద ప్రారంభిస్తారు మరియు మొట్టమొదటి గెయుప్ (తరచూ నల్లని చారలతో ఉన్న ఎర్రపు బెల్ట్‌తో సూచించబడుతుంది) దిశగా పయనిస్తారు.

సాధారణంగా సీనియర్ విభాగంలో తొమ్మిది ర్యాంకులు ఉంటాయి. ఈ ర్యాంకులను డాన్ 단 అని పిలుస్తారు, వీటిని "బ్లాక్ బెల్ట్‌లు " లేదా "స్థాయిలు" వలె సూచిస్తారు (ఉదాహరణకు "మూడవ డాన్ " లేదా "మూడవ-స్థాయి బ్లాక్ బెల్ట్"). బ్లాక్ బెల్ట్‌లు మొట్టమొదటి స్థాయి వద్ద ప్రారంభమై, రెండవ, మూడవ మరియు ఆ విధంగా ముందుకు కొనసాగతాయి. ఈ స్థాయి తరచూ బెల్ట్‌పైనే చారలు, రోమన్ సంఖ్యలు లేదా ఇతర పద్ధతుల్లో సూచించబడుతుంది; కాని కొన్నిసార్లు బ్లాక్ బెల్ట్‌లు ర్యాంకులతో సంబంధం లేకుండా సాదా మరియు అలంకరణలు లేకుండా ఉంటుంది.

ఒక ర్యాంకు నుండి మరొక ర్యాంకుకు పదోన్నతి కోసం, సాధారణంగా విద్యార్థులు ఒక న్యాయ నిర్ణేతలు లేదా వారి ఉపాధ్యాయుడు ఆధ్వర్యంలో కళలోని పలు కారకాల్లో వారి నైపుణ్యాన్ని ప్రదర్శించడం ద్వారా పదోన్నతి పరీక్షల్లో విజయం సాధించాలి. పదోన్నతి పరీక్షలు పాఠశాల ఆధారంగా మారుతూ ఉంటాయి, కాని నిర్దిష్ట వరుసల్లోని పలు సాంకేతిక ప్రక్రియలను మిళితం చేసే నమూనాల అమలు వంటి అంశాలను కలిగి ఉండవచ్చు; శక్తి మరియు నియంత్రణ రెండింటితో సాంకేతిక ప్రక్రియలను ఉపయోగించే సామర్థ్యాన్ని ప్రదర్శించడానికి బోర్డులను విరగొట్టడం; ఆచరణీయ అనువర్తనం మరియు నియంత్రణ సాంకేతిక ప్రక్రియలను ప్రదర్శించడానికి స్పారింగ్ మరియు ఆత్మ-రక్షణ; మరియు కళపై ప్రజ్ఞను మరియు అవగాహనను ప్రదర్శించడానికి పరిభాష, అంశాలు, చరిత్ర మరియు మొదలైనవాటిపై అడిగిన ప్రశ్నలకు సమాధానాలు ఇవ్వాలి. ఉన్నత డాన్ పరీక్షలకు, విద్యార్థులు ప్రాయోగిత పరీక్షలో పాల్గొనడంతో పాటు కొన్నిసార్లు ఒక వ్రాత పరీక్షలో పాల్గొనడం లేదా ఒక పరిశోధన నివేదికను సమర్పించడం చేయాల్సి ఉంటుంది.

ఒక గెయుప్ నుండి మరొక దానికి పదోన్నతి కొన్ని పాఠశాల్లో వేగంగా జరుగుతుంది, ఎందుకంటే పాఠశాలలు ప్రతి రెండు, మూడు లేదా నాలుగు నెలలకు ఒకసారి గెయుప్ పదోన్నతి పరీక్షలను నిర్వహిస్తాయి. గెయుప్ ర్యాంకు విద్యార్థులు ముందుగా ప్రాథమిక మెళుకవలను అభ్యసిస్తారు, తర్వాత వారి మొదటి డాన్‌కు చేరుకునే దిశలో మరిన్ని ఆధునిక మెళుకవలను నేర్చుకుంటారు. పురాతన మరియు మరింత సాంప్రదాయిక పాఠశాల్లో ఎక్కువ పాఠశాలలు తరచూ విద్యార్థులకు అధిక స్థాయి ర్యాంకులను ఇవ్వడానికి నూతన, సమకాలీన పాఠశాలల కంటే ఎక్కువ సమయాన్ని తీసుకుంటాయి, వీటిలో పరీక్ష విరామాలు ఉండాల్సిన అవసరం లేదు.

దీనికి విరుద్ధంగా, ఒక డాన్ నుండి మరొక దానికి పదోన్నతి పొందడానికి సంవత్సరాలు పట్టవచ్చు. సాధారణ నియమం ప్రకారం ఒక బ్లాక్ బెల్ట్ వ్యక్తి ఒక ర్యాంకు నుండి మరొక ర్యాంకుకు చేరుకోవడానికి, ప్రస్తుత ర్యాంకుకు సమానమైన సంవత్సరాలు గడిపిన తర్వాత మాత్రమే సాధ్యమవుతుంది. ఉదాహరణకు, ఒక కొత్తగా పదోన్నతి పొందిన మూడవ-స్థాయి బ్లాక్ బెల్ట్ వ్యక్తి మూడు సంవత్సరాలు గడిచే వరకు నాల్గవ స్థాయికి చేరుకునేందుకు అనుమతించకపోవచ్చు. కొన్ని సంస్థల్లో డాన్ పదోన్నతులకు వయస్సుకు సంబంధించిన అవసరాలు కూడా ఉన్నాయి మరియు కౌమరదశ విద్యార్థులకు నిర్దిష్ట వయస్సు వచ్చే వరకు డాన్ ర్యాంకులను కాకుండా పమ్ 품 (జూనియర్ బ్లాక్ బెల్ట్) ర్యాంకులను అందిస్తారు.

బ్లాక్ బెల్ట్ ర్యాంకులు "మాస్టర్" మరియు "ఇన్స్‌ట్రక్టర్" వంటి వాటితో అనుబంధిత శీర్షికలను కలిగి ఉండవచ్చు, కాని ర్యాంకులు మరియు శీర్షికల అంశాల్లో టైక్వాండో సంస్థలు నియమాలు మరియు ప్రమాణాల్లో విస్తృతమైన తేడాలు ఉంటాయి. పలు యుద్ధ కళా వ్యవస్థల్లో వలె ఒక సంస్థలో సరైన అంశం మరొక సంస్థలో సరైనది కాకపోవచ్చు. ఉదాహరణకు, మూడు సంవత్సరాల శిక్షణతో ఒక సంస్థలో 1వ డాన్ ర్యాంకింగ్‌ను పొందవచ్చు, కాని మరొక సంస్థలో దీని కంటే తక్కువ కాలంలోనే సాధించవచ్చు మరియు ఇతర ర్యాంకులు కూడా ఇది వర్తిస్తుంది. అదే విధంగా, ఒక సంస్థలో డాన్ ర్యాంక్‌కు ఇవ్వబడిన శీర్షిక మరొక సంస్థలో అదే డాన్ ర్యాంక్‌కు ఇచ్చిన శీర్షిక ఒకేలా ఉండవు. ఉదాహరణకు, ఇంటర్నేషనల్ టైక్వాండో ఫెడరేషన్‌లో, 1వ మరియు 3వ డాన్‌ను పొందిన శిక్షకులను బాసాబమ్ (సహాయక శిక్షకుడు) అని, 4వ నుండి 6వ డాన్ కలిగి ఉన్నవారిని సాబుమ్ (శిక్షకుడు), 7వ నుండి 8వ డాన్ కలిగి ఉన్నవారిని సాహైయున్ (మాస్టర్) మరియు 9వ డాన్‌ను కలిగిన వారిని సాసెయోంగ్ (గ్రాండ్ మాస్టర్) అని పిలుస్తారు.[43] అయితే ఈ వ్యవస్థ ఇతర టైక్వాండో సంస్థలకు వర్తించాల్సిన అవసరం లేదు.

తత్వశాస్త్రం[మార్చు]

టైక్వాండో పలు వేర్వేరు క్వాన్‌ ల్లో అభివృద్ధి చేయబడిన కారణంగా, ఇక్కడ టైక్వాండో త్తత్త్వశాస్త్రం యొక్క పలు వేర్వేరు అనుభూతులు ఉన్నాయి. ఉదాహరణకు, ITF యొక్క సిద్ధాంతాలుగా ITF విద్యార్థి ప్రమాణంలోని చివరి రెండు పదబందాలను సారాంశాన్ని చెబుతారు: "నేను న్యాయం మరియు స్వేచ్ఛ యొక్క ఛాంపియన్‌ను అవుతాను" మరియు "నేను మెరుగైన మరియు శాంతియుత ప్రపంచాన్ని నిర్మిస్తాను."[44] ప్రత్యామ్నాయంగా, కుకివోన్ త్తత్త్వశాస్త్రం, హాన్ సిద్ధాంతం అనేది సాంజే (삼제, మూడు మూలకాలు), ఇయమ్ (음, యిన్; బుణాత్మకం లేదా అంధకారం) మరియు చియాన్ (천, ఆకాశం లేదా స్వర్గం), జి (지, భూమి) మరియు ఇన్ (인, ఒక మానవుడు లేదా ఒక వ్యక్తి)ను సూచిస్తున్న సమాజేతో యాంగ్ (양, ధనాత్మకం లేదా ప్రకాశవంతం)పై ఆధారపడి ఉంటుంది. ఈ అంశాల యొక్క మూలాలు చైనీస్ సంప్రదాయిక "బుక్ ఆఫ్ చేంజ్స్" నుండి తీసుకోబడ్డాయి, ఈ పుస్తకాన్ని ఈస్ట్ ఆసియన్ త్తత్త్వశాస్త్రంలోని ప్రధాన రచనాధోరణుల్లో ఒకటిగా భావిస్తారు.[45]

పోటీ[మార్చు]

సాధారణంగా టైక్వాండో పోటీలో స్పారింగ్, విరగొట్టడం, నమూనాలు మరియు ఆత్మ-రక్షణ (హోసిన్సుల్ ) ఉంటాయి. అయితే ఒలింపిక్ టైక్వాండ్ పోటీలో, స్పారింగ్‌లో (WTF పోటీ నియమాలను ఉపయోగించి) మాత్రమే పోటీని నిర్వహిస్తారు.[46]

వరల్డ్ టైక్వాండో ఫెడరేషన్[మార్చు]

అధికారిక WTF ట్రంక్ ప్రొటెక్టర్ (హోగు), ముంజేతి గార్డులు మరియు షిన్ గార్డులు

వరల్డ్ టైక్వాండ్ ఫెడరేషన్ మరియు ఒలింపిక్ నియమాల ఆధ్వర్యంలో, స్పారింగ్ అనేది ఒక సంపూర్ణ-సాన్నిహిత్య పోటీగా చెప్పవచ్చు మరియు ఇది 10 మీటర్స్ స్క్వేర్ ఉండే ప్రాంతంలో ఇద్దరు పోటీదారుల మధ్య జరుగుతుంది. ప్రతి మ్యాచ్‌లో మూడు పాక్షిక-నిరంతర సాన్నిహిత్య రౌండ్లు ఉంటాయి, ప్రతి రౌండ్ మధ్య ఒక నిమిషం విరామం ఉంటుంది. ఇక్కడ రెండు వయస్సు స్థాయి వర్గీకరణలు ఉన్నాయి: 14–17 సంవత్సరాలు మరియు 18 సంవత్సరాలు మరియు అంత కంటే ఎక్కువ వయస్సు ఉన్నవారు.

చట్టపరమైన స్కోరింగ్ ప్రాంతాలకు అనుమతిగల, కచ్చితమైన మరియు శక్తివంతమైన మెళుకువలకు పాయింట్లు ఇవ్వబడతాయి; సమీప సాన్నిహిత్యానికి ఎటువంటి పాయింట్లు ఇవ్వబడవు. అధిక పోటీల్లో, పాయింట్లను ఎలక్ట్రానిక్ స్కోరింగ్ ఖాతాలను ఉపయోగించి నాలుగు మూలల్లో ఉండే న్యాయనిర్ణేతలచే ఇవ్వబడతాయి. అయితే పలు A-స్థాయి టోర్నమెంట్‌ల్లో ప్రస్తుతం పోటీదారు యొక్క శరీర రక్షకుల్లో ఉండే ఎలక్ట్రానిక్ స్కోరింగ్ సామగ్రి ద్వారా జమ చేస్తున్నారు. ఇది తలపై చేసే దాడులకు మాత్రమే స్కోర్ ఇచ్చేందుకు మూలల్లో ఉన్న న్యాయనిర్ణేతలు పరిమితం చేస్తుంది. న్యాయనిర్ణేత నిర్ణయాలకు సంబంధించి ఇటీవల వివాదం దీనిని విస్తృత స్థాయికి పెంచింది,[ఉల్లేఖన అవసరం] కాని ఈ సాంకేతికత ఇంకా విశ్వవ్యాప్తంగా ప్రాచుర్యం పొందలేదు. 2009 ప్రారంభం నుండి, ప్రత్యర్థి యొక్క హోగును (స్కోరింగ్ లక్ష్యం వలె పని చేసే శరీర రక్షణ కవచం) తాకే ఒక కాలితన్ను లేదా గుద్దుకు ఒక పాయింట్ వస్తుంది; లక్షిత ప్రత్యర్థి శరీరాన్ని పూర్తిగా తిరిగేలా ఒక మెళుకువతో హోగు పై ఒక కాలుతన్ను, దీనితో ప్రత్యర్థి వెనుకభాగం దాడి చేసే ప్రత్యర్థికి ముందు ఉంటుంది, దీనికి ఒక అదనపు పాయింట్‌ను ఇస్తారు; తలపై ఒక కాలుతన్ను మూడు పాయింట్లు ఇస్తుంది. ప్రత్యర్థిని మట్టికరిపించే చట్టపరమైన దాడులకు ఒక అదనపు పాయింట్‌ను ఇస్తారు. తలపై గుద్దడం అనుమతించబడదు. ఒక స్కోరింగ్ మెళుకువ ద్వారా పోటీదారును మట్టికరిపించినప్పుడు, మధ్యవర్తి కౌంట్ డౌన్ చెప్పినప్పుడు, దాడి చేసే పోటీదారుకు ఒక అదనపు పాయింట్ ఇవ్వబడుతుంది.

మూడు రౌండ్లు పూర్తి అయిన తర్వాత, అధిక పాయింట్లతో ఉన్న పోటీదారు మ్యాచ్‌లో విజయం సాధిస్తాడు. మూడు రౌండ్లు ముగిసిన తర్వాత ఒక టై అయిన సందర్భంలో, ఒక నిమిషం విరామం తర్వాత మ్యాచ్ విజేతను నిర్ణయించడానికి ఒక నాల్గవ "సడన్ డెత్" అదనపు సమయం రౌండ్‌ను నిర్వహిస్తారు.

2008 వరకు, ఒక పోటీదారు మరొక పోటీదారు కంటే ఒక 7-పాయింట్లు అధికంగా సాధించనప్పుడు లేదా ఒక పోటీదారు మొత్తం 12 పాయింట్లను సాధించినట్లయితే, అప్పుడు ఆ పోటీదారును వెంటనే విజేతగా నిర్ణయిస్తారు మరియు మ్యాచ్ ముగుస్తుంది. ఈ నియమాలను 2009 ప్రారంభంలో WTF తొలగించింది.[47]

ఘాతాల ద్వారా పూర్తిగా స్కోర్ చేయవచ్చు; ఒక పోటీదారును చట్టపరమైన దాడిచే మట్టి కరిపించినప్పుడు, దాడి చేస్తున్న పోటీదారు విజేత నిర్ణయించబడతాడు, ఎందుకంటే స్పారింగ్ పోటీలో WTF మట్టికరిపించడాన్ని అనుమతిస్తుంది. అయితే ఇక్కడ అనుసరించవల్సిన నిర్దిష్ట నియమాలు ఉన్నాయి; కొన్ని నియమాలు పేరును పిలవడం, తలపై గుద్దడం, ఈడ్చడం మరియు మరిన్ని వాటిని ఖండిస్తాయి.[ఉల్లేఖన అవసరం]

ఇంటర్నేషనల్ టైక్వాండ్ ఫెడరేషన్[మార్చు]

దస్త్రం:ITF TaeKwon-Do Sparring Gear.JPG
ITF స్పారింగ్ సామగ్రిలో సాధారణ శైలులు

ఇంటర్నేషనల్ టైక్వాండ్ ఫెడరేషన్ యొక్క స్పారింగ్ నియమాలు WTF యొక్క నియమాలతో సమానంగా ఉంటాయి, అయితే కొన్ని కారకాల్లో వేర్వేరుగా ఉంటాయి. తలపై చేతి గుద్దడం అనుమతించబడింది; శరీరాన్ని తన్నడం వలన రెండు పాయింట్లు మరియు తలపై గుద్దడం వలన మూడు పాయింట్లు వస్తాయి; పోటీ జరిగే ప్రాంతం కొద్దిగా తక్కువగా ఉంటుంది (10 మీటర్స్ స్క్వేర్ కాకుండా 9 మీటర్స్ స్క్వేర్ ఉంటుంది); మరియు పోటీదారులు హోగును ధరించరు (అయితే వారు ఆమోదిత పాదం మరియు చేతి సామగ్రిని ధరించాల్సిన అవసరం ఉంది). ITF పోటీల్లో ఒక నిరంతర పాయింట్ పద్ధతిని ఉపయోగిస్తారు, ఇక్కడ పోటీదారులు ఒక మెళుకువకు స్కోర్ చేసిన తర్వాత కొనసాగించవచ్చు. సంపూర్ణ-శక్తితో ఘాతాలు అనుమతించబడవు (మరియు దీని ఫలితంగా పాయింట్లు తగ్గుతాయి) మరియు మట్టికరిపించడానికి అనుమతి లేదు. రెండు నిమిషాలు (లేదా మరొక నిర్దిష్ట సమయం) ముగిసిన తర్వాత, అధిక స్కోరింగ్ మెళుకువలతో ఉన్న పోటీదారు విజయం సాధిస్తాడు.

ITF పోటీల్లో నమూనాలు, విరగొట్టడం మరియు 'ప్రత్యేక మెళుకువల' (భారీ ఎత్తులో ఉన్న సూచించిన బోర్డులను పోటీదారులు విరగొడతారు) ప్రదర్శనలు కూడా ఉంటాయి.[ఉల్లేఖన అవసరం]

ఇతర సంస్థలు[మార్చు]

US అమెచ్యూర్ అథ్లెటిక్ యూనియన్ (AAU) పోటీలు దాదాపు ఒకేలా ఉంటాయి, కాని వేరే శైలుల ప్యాడ్‌లు మరియు గేర్‌లను అనుమతిస్తారు. WTF చిహ్నం కాకుండా ఏదైనా ఒలింపిక్ చిహ్నం ఉండే గేర్ ఆమోదించబడుతుంది.[ఉల్లేఖన అవసరం]

WTF మరియు ITF టోర్నమెంట్‌లు కాకుండా, ప్రధాన టైక్వాండో పోటీల్లో క్రిందివి ఉన్నాయి:

భద్రత[మార్చు]

టైక్వాండో పోటీదారులు గాయపడే అవకాశాలు ఎక్కువగా ఉన్నప్పటికి, ఎక్కువగా స్వల్ప గాయాలు మాత్రమే సంభవిస్తాయి.[ఉల్లేఖన అవసరం] సర్వసాధారణంగా కాలుకు గాయాలు అవుతాయి మరియు కమిలిన గాయాలు ఎక్కువగా సంభవిస్తాయి. ఒక 2008 మెటా-విశ్లేషణ పోటీల్లో పాల్గొనే పోటీదారుల్లో సగటున సుమారు 8% మంది గాయపడుతున్నారని నివేదించింది; వయస్సు, లింగం మరియు క్రీడా స్థాయిలు గాయాల స్థాయిపై ఎటువంటి ప్రభావాన్ని చూపించలేదు.[48]

మిక్సెడ్ యుద్ధ కళల్లో[మార్చు]

బాస్ రుటెన్, అండెర్సన్ సిల్వా, జేమ్స్ విల్క్స్, బెర్నాడ్ అకాహ్, జెల్గ్ గాలెసిక్, డెబీ ప్యూర్సెల్, డేవిడ్ లోయిసీయు, కైట్లిన్ యంగ్, జూలియా కెడ్జియే, కంగ్ లే, కారెన్ డారాబెడైనా, జెర్రీ ఫ్లేన్, రోక్సానే మోడాఫెరీ, రజక్-ఆల్-హాసాన్, అలెక్స్ రాబర్ట్స్ మరియు బెన్ హెండెర్సన్‌లను MMAలో ప్రదర్శనలను ఇచ్చిన నిష్ణాత టైక్వాండ్ యుద్ధ కళాకారుల్లో కొంతమందిగా చెప్పవచ్చు.

కొరియన్ ఆదేశాలు[మార్చు]

టైక్వాండోలో, తరచూ కొరియన్ భాషా ఆదేశాలను ఉపయోగిస్తారు. లెక్కింపులో ఉపయోగించే పదాలు కోసం, కొరియన్ సంఖ్యలను చూడండి. తరచూ, విద్యార్థులు వారి తరగతి సమయాల్లో కొరియన్‌లో లెక్కిస్తారు మరియు పరీక్షల్లో వారిని నిర్దిష్ట కొరియన్ పదాల (తరగతిలో ఉపయోగించేవి) అర్ధాలను ప్రశ్నిస్తారు.

రోమనైజేషన్ హంగుల్ హంజా అర్ధం
చారేయోట్ 차렷 సావధానత
గైయోంగ్ రే 경례 విల్లు
బారో 바로 తిరగడం
స్వియో 쉬어 విశ్రాంతి (విశ్రాంతి తీసుకోవడం)
కిహాప్ 기합 యెల్ (అరవడం)
జుంబీ 준비 సిద్ధం
సిజాక్ 시작 ఆరంభం (ప్రారంభం)
గాలేయో 갈려 విరామం (వేరు పడటం)
గైసోక్ 계속 కొనసాగించడం
గుమాన్ 그만 ముగించడం (ఆపివేయడం)
డ్విరో డోరా 뒤로 돌아 వెనక్కి తిరగడం
హీసాన్ 해산 తొలగింపు

ఇవి కూడా చూడండి[మార్చు]

గమనికలు[మార్చు]

a. ^  టైక్వాండో అనే పేరును వేర్వేరు సంస్థలు చారిత్రాత్మకంగా, త్తత్త్వశాస్త్రం లేదా రాజకీయ కారణాల వలన taekwon-do, tae kwon-do లేదా tae kwon do వలె కూడా వ్రాస్తారు.

సూచనలు[మార్చు]

  1. Park Yeon Hee (1989). Tae Kwon Do: The Ultimate Reference Guide to the World's Most Popular Martial Art. Checkmark Books. ISBN 978-0816038398. Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)
  2. Sung Il Oh. "What is the "World Taekwondo Federation"?". Korean Military Arts Federation. Taekwondo is the basis for the physical fitness program of the Korean army. Cite web requires |website= (help)
  3. "General Choi Hong Hi". The Daily Telegraph. London: Telegraph Media Group. 2002-06-26. Retrieved 2008-07-18.
  4. 4.0 4.1 4.2 "Kukkiwon: Taekwondo History". Retrieved 2008-06-27. Cite web requires |website= (help)
  5. "About Tae Kwon Do". The World Taekwondo Federation. Cite web requires |website= (help)
  6. 6.0 6.1 6.2 "Historical Background of Taekwondo". The Korea Taekwondo Association (KTA). Cite web requires |website= (help)
  7. "Tae Kwon Do". Microsoft Encarta Online Encyclopedia. Microsoft Corporation. 2008.
  8. "Tae Kwon Do". Encyclopædia Britannica Online. Encyclopædia Britannica. 2008.
  9. "Comparing Styles of Taekwondo, Taekkyon and Karate(Video)". TaekwondoBible.com. we compare styles of Taekwondo, Taekkyon and Karate in their Kyorugi(sparring). In this comparison, we can see the clear and distinct similarity of Taekwondo and Taekkyon(the old style of Taekwondo). As far as the essence of martial arts is the technical system of attack and diffence, sparring style of each martial arts will show directly the similarities of martial arts. Cite web requires |website= (help)
  10. Lawler, Jennifer (1999). "The History of Tae Kwon Do". The Secrets of Tae Kwon Do. Chicago: Masters Press. ISBN 1-57028-202-1. Tae Kwon Do itself developed in Korea from Chinese origins.
  11. 허인욱 (In Uk Heo) (2004). "형성과정으로 본 태권도의 정체성에 관하여 (A Study on Shaping of the Taekwondo)". 체육사학회지 (Korean Journal of History for Physical Education) (Korean with English abstract లో). 14 (1): 79–87. Retrieved 2008-06-27. Some of grand masters of 5 do-jang(道場, Taekwondo Gymnasium)s, which is unified as TKD afterwards, trained Karate during their stay in Japan as students. And the others trained martial arts in Manchuria Therefore it can`t be described as TKD is developed by influence of Karate only. And considering the fact that the main curriculum of those five do-jangs was centered on Kicking technique originate from Korean folk, so we know that the current TKD seems to be affected by Korean traditional martial arts. Unknown parameter |month= ignored (help)CS1 maint: unrecognized language (link)
  12. 12.0 12.1 12.2 Glen R. Morris. "The History of Taekwondo". Cite web requires |website= (help)
  13. Patrick Zukeran (2003). "The Origins and Popularity of the Martial Arts". Probe Ministries. Cite web requires |website= (help)
  14. Henning, Stanley E. (1981). "The Chinese Martial Arts in Historical Perspective". Military Affairs. Society for Military History. 45 (4): 173–179. ISSN 0899-3718. The Han Dynasty (206 B.C.-220 A.D.) was a period during which conscript armies, trained in the martial arts, expanded the Chinese empire to Turkestan in the west and Korea in the northeast, where commanderies were established. It is possible that Chinese shoubo was transmitted to Korea at this time, and that it was the antecedent to Korean Taekwondo. According to one recent Korean source, "Taekwondo is known to have had its beginning in the period 209-427 A.D. ..." Unknown parameter |month= ignored (help)
  15. Capener, Steven D. (1995). "Problems in the Identity and Philosophy of T'aegwondo and Their Historical Causes". Korea Journal. Korean National Commission for UNESCO. ISSN 0023-3900. [dubious ] "... t'aegwondo was first brought into Korea from Japan in the form of Japanese karate around the time of the liberation of Korea from Japanese colonial rule ...". Unknown parameter |month= ignored (help)
  16. Madis, Eric (2003). "The Evolution of Taekwondo from Japanese Karate". In Green, Thomas A. and Joseph R. Svinth (సంపాదకుడు.). Martial Arts in the Modern World. Praeger Publishers. ISBN 0275981533. [dubious ] ... providing further evidence of Japanese influence.
  17. 17.0 17.1 이종우 국기원 부원장의 ‘태권도 과거’충격적 고백![dubious ] షిండోంగా మ్యాగజైన్. (గమనిక : కుకివోన్ 2002లో శిండోంగా మ్యాగజైన్‌తో Mr. లీ యొక్క ఇంటర్వ్యూ కుకివోన్‌తో అధికారిక ఇంటర్వ్యూ కాదని, వ్యక్తిగతంగా మాట్లాడినట్లు పేర్కొన్నాడు. కనుక కుక్వివోన్ దానిని టైక్వాండో యొక్క చరిత్రకు సూచనగా నివేదించడం ఉత్తమం కాదని పేర్కొన్నాడు) కుకివోన్ నోటీసు నం.30 కొరియన్ టైక్వాండో క్లబ్ ప్రకారం, Mr. లీ ఆ ఇంటర్వ్యూ "వక్రీకరించబడింది" అని చెప్పారు.మూస:Ko
    ఇతర వార్తాపత్రికలో అతని మరొక ఇంటర్వ్యూ గురించిమూస:Ko, "... టైక్వాండో 'పాక్షికంగా' కరాటేచే ప్రభావితం చేయబడింది. అయితే, మనం జపనీస్ కరాటే ఎక్కడి నుండి వచ్చింది అనే అంశాన్ని తెలుసుకోవాలి. కరాటేను జపనీయులు కనిపెట్టలేదు. ఇది చైనా నుండి వచ్చింది. కరాటే చైనాచే బాగా ప్రభావితం చేయబడింది. చైనీస్ వుషు రూపొందించడానికి ముందు, కొరియన్లు వారి స్వంత యుద్ధ కళలను కలిగి ఉన్నారు ..."
  18. 18.0 18.1 Capener, Steven D. (2000). Taekwondo: The Spirit of Korea (portions of). Ministry of Culture and Tourism, Republic of Korea. Korea has a long history of martial arts stretching well back into ancient times. Written historical records from the early days of the Korean peninsula are sparse, however, there are a number of well-preserved archeolgical artifacts that tell stores of Korea’s early martial arts.", "taekwondo leaders started to experiment with a radical new system that would result in the development of a new martial sport different from anything ever seen before. This new martial sport would bear some important similarities to the traditional Korean game of taekkyon. Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)
  19. Cummings, B. (2005). Korea's Place in the Sun. New York, NY: W.W. Norton.
  20. "Culture of Resistance". Retrieved 2008-08-22. Cite web requires |website= (help)
  21. Han, Woo-Keun (1970). The History of Korea. Korea: The Eul-Yoo Publishing Company. ISBN 978-8932450827.
  22. Kyungji Kim. "Taekwondo: a brief history". Korea Journal. Retrieved on 2007-11-16.
  23. టైక్వాంన్ యొక్క చరిత్ర. టైక్వాంన్ కొరియా మూస:Ko
  24. మూస:Cite DVD టైక్వాంన్ అనేది ప్రారంభ 1900ల్లో పూర్తిగా సమసిపోయిన దేశీయ కొరియన్ యుద్ధ కళగా చెప్పవచ్చు. గ్రాండ్‌మాస్టర్ సాంగ్ డుక్-కీ జీవించు ఉన్నంతకాలం ఉనికిలో ఉంది, ఇది కొరియన్ ప్రభుత్వంచే ఒక సాంస్కృతిక నిధిగా గుర్తించబడింది
  25. Antonio Graceffo. "Korean Taekkyon: Tradition Martial Art Dance Form". Escape from America magazine. Cite web requires |website= (help)
  26. 26.0 26.1 పార్క్, S. W. (1993): అబౌట్ ది ఆథర్. H. H. చోయి: టోక్వాండో: ది కొరియన్ ఆర్ట్ ఆఫ్ సెల్ఫ్-డిఫెన్స్ , 3వ ఎడి. (వాల్యూ. 1, pp. 241–274). మిస్సిసాయుగా: ఇంటర్నేషనల్ టైక్వాండో ఫెడరేషన్.
  27. Cook, Doug (2006). "Chapter 3: The Formative Years of Taekwondo". Traditional Taekwondo: Core Techniques, History and Philosophy. Boston: YMAA Publication Center. p. 19. ISBN 978-1594390661.
  28. Choi Hong Hi (1999). "interviews with General Choi". The Condensed Encyclopedia Fifth Edition. Unknown parameter |copyright= ignored (help); Cite web requires |website= (help) యంగ్ చోయి యొక్క తండ్రి కొరియాలోని ప్రముఖ అధ్యాపకుల్లో ఒకరైన Mr. హాన్ II డాంగ్ ఆధ్వర్యంలో అందమైన దస్తూరి అధ్యయనం కోసం పంపబడ్డాడు. ఒక అందమైన దస్తూరి వలె తన నైపుణ్యాల అదనంగా, హాన్ కాలుతో పోరాడే పురాతన కొరియన్ కళ టైక్వాంన్‌లో కూడా ఒక మాస్టర్‌గా పేరు పొందాడు. అతని నూతన విద్యార్థి యొక్క బలహీన పరిస్థితిని గుర్తించిన అధ్యాపకుడు, అతని శరీరం శక్తి పుంజుకోవడానికి సహాయంగా టైక్వాంన్‌లోని కఠినమైన వ్యాయామాలను బోధించడం ప్రారంభించాడు.
  29. 29.0 29.1 Choi Young-ryul, Jeon Jeong-Woo (2006). "Comparative Study of the Techniques of Taekwondo and Taekkyon". Institution of physical exercise, Korea. pp. 197~206. Unknown parameter |type of publication= ignored (help); Cite web requires |website= (help)
  30. "Brief History of Taekwondo". Long Beach Press-Telegram. 2005. Cite web requires |website= (help)
  31. Jung Kun-Pyo, Lee Kang-Koo (2007). "An Analysis on the various views of Taekwondo History". Institution of Physical science, Korea. pp. 3~12(10 pages). Unknown parameter |type of publication= ignored (help); Cite web requires |website= (help)
  32. Capener, Steven D. (Winter 1995). "Problems in the Identity and Philosophy of T'aegwondo and Their Historical Causes". Korea Journal. Retrieved on 2008-01-14.
  33. Burdick, Dakin. "People and Events of Taekwondo's Formative Years". volume 6, issue 1. Journal of Asian Martial Arts.
  34. 34.0 34.1 34.2 హార్మోన్, R. B. (2007): 5,000 ఇయర్స్ ఆఫ్ కొరియన్ మార్షియల్ ఆర్ట్స్: ది హెరిటేజ్ ఆఫ్ ది హెర్మిట్ కింగ్‌డమ్ వారియర్స్ ఇండియన్‌పోలీస్: డాగ్ ఇయర్. (ISBN 978-1-59858-563-6)
  35. వరల్డ్ టైక్వాండో ఫెడరేషన్: ప్రెజెంట్ డే 2 జనవరి 2010న పునరుద్ధరించబడింది.
  36. Oh Do Kwan (2006). "Taekwon-Do Pioneers". TaeKwon History. Oh Do Kwan. Retrieved 2008-03-25.
  37. Sik, Kang Won (1999). A Modern History of Taekwondo. Seoul: Pogyŏng Munhwasa. ISBN 978-8935801244. Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)
  38. షా, S. (2001): ది హిస్టరీ ఆఫ్ ది కొరియన్ మార్షియల్ ఆర్ట్స్ 23 జూలై 2009న పునరుద్ధరించబడింది.
  39. జెవెల్, D. (2005): రీ టైక్వాండో: ఎ హిస్టరీ ఆఫ్ టైక్వాండో 23 జూలై 2009న పునరుద్ధరించబడింది.
  40. ది ఆఫిసియల్ వెబ్‌సైట్ ఆఫ్ ది రిపబ్లిక్ ఆఫ్ కొరియా: టైక్వాండో 23 జూలై 2009న పునరుద్ధరించబడింది.
  41. బోయిస్ స్టేట్ యూనివర్సటీ టైక్వాండో క్లబ్ 20 అక్టోబరు 2009న పునరుద్ధరించబడింది.
  42. కిమ్, H.-S. (2009): టైక్వాండో: ఎ న్యూ స్ట్రాటజీ ఫర్ బ్రాండ్ కొరియా (21 డిసెంబరు 2009). 8 జనవరి 2010 పునరుద్ధరించబడింది.
  43. చోయి, H. H. (1993): టైక్వాండో: ది కొరియన్ ఆర్ట్ ఆఫ్ సెల్ఫ్-డెఫెన్స్ , 3వ ఎడి. (వాల్యూ. 1, p. 122). మిస్సిసౌయుగా: ఇంటర్నేషనల్ టైక్వాండో ఫెడరేషన్.
  44. TKD ITF. "ITF Philosophy". TKD ITF. Cite web requires |website= (help)
  45. WTF. "WTF Philosophy". WTF. Cite web requires |website= (help)
  46. World Taekwondo Federation (2004). "Kyorugi rules". Rules. www.wtf.org. Retrieved 2007-08-11.
  47. "New WTF Competition Rules". European Taekwondo Union. 05-02-09. Retrieved 2009-03-04. Cite web requires |website= (help); Check date values in: |date= (help)
  48. Lystad RP, Pollard H, Graham PL (2008). "Epidemiology of injuries in competition taekwondo: a meta-analysis of observational studies". J Sci Med Sport. 12 (6): 614–21. doi:10.1016/j.jsams.2008.09.013. PMID 19054714.CS1 maint: multiple names: authors list (link)

బాహ్య లింక్లు[మార్చు]