రాజ్‌గిర్

రాజ్‌గిర్ రాజగృహ
పట్టణం
పైనుండి, ఎడమ నుండి కుడికి: రాజ్‌గిర్ కొండలు దృశ్యం, విశ్వ శాంతి స్థూపం, గృధ్రకూట పర్వతం, ఘోరా కటోరా సరస్సు, నౌలాఖ జైన దేవాలయం
రాజ్‌గిర్ ఇంటరాక్టివ్ మ్యాప్
రాజ్‌గిర్ బీహార్
Coordinates: 25°1′48″N 85°25′12″E
దేశం	భారతదేశం
రాష్ట్రం	బీహార్
ప్రాంతం	మగధ
డివిజన్	పాట్నా
జిల్లా	నలంద
స్థాపన	క్రీ.పూ 2000 సుమారు
Founded by	బృహద్రధుడు
ప్రభుత్వం
• రకం	మున్సిపల్ కౌన్సిల్
• సంస్థ	రాజ్‌గిర్ మున్సిపల్ కౌన్సిల్ (నగర్ పరిషత్)
విస్తీర్ణం  (2015)
• మొత్తం	111.39 కి.మీ2 (43.01 చ. మై)
• పట్టణం	61.6 కి.మీ2 (23.8 చ. మై)
• ప్రాంతీయ ప్రణాళిక	517 కి.మీ2 (200 చ. మై)
ఎత్తు	73 మీ (240 అ.)
జనాభా  (2011)
• రాజ్‌గిర్ (నగర్ పంచాయతీ)	41,587
• రాజ్‌గిర్ (సిడి బ్లాక్)	88,596
భాషలు
• అధికారిక	మగాహి, హిందీ
కాల మండలం	UTC+5:30 (IST)
పిన్	803116
టెలిఫోన్ కోడ్	+91-6112
Vehicle registration	BR-21
లింగ నిష్పత్తి	1000/889 ♂/♀
అక్షరాస్యత	51.88%
లోక్‌సభ నియోజకవర్గం	నలంద
శాసనసభ నియోజకవర్గం	రాజ్‌గిర్ (SC) (173)

రాజ్‌గిర్ లేదా రాజగిరి, భారత రాష్ట్రమైన బీహార్ లోని నలంద జిల్లాలో గుర్తింపు పొందిన నగరం రాజగిరి. రాజగిరి నగరం మగధ సామ్రాజ్యం మొదటి రాజధానిగా ఉండేది, చివరికి మౌర్య సామ్రాజ్యంలో ఒక రాష్ట్రంగా విస్తరించింది. ఈ నగరానికి గల ఇతర పేర్లు రాజగృహ, గిరివ్రజం. ఈ నగర పుట్టుక తేది తెలియరాలేదు, అయితే క్రీ.పూ 1000 నాటి సిరమిక్స్ ఈ నగరంలో కనుగొనబడ్డాయి.

మహావీర, గౌతమ బుద్ధులకు ఇష్టమైన ప్రదేశాలలో ఒకటిగా ఈ ప్రాంతం బౌద్ధమతం , జైనమతంలో కూడా గుర్తింపు పొందింది, పేరొందిన అతనతియ సుత సమావేశం ఇక్కడి రాబందు శిఖర పర్వతం వద్ద జరిగింది. రాజగిరి రైలు , రోడు మార్గాలచే భక్తియార్పూర్ వయా పాట్నాకు అనుసంధానించబడింది.

రాజ్‌గిర్ పాట్నా , మొకమెహ్ రెండింటి నుంచి దాదాపు 100 కిలోమీటర్లు ఉంటుంది. ఇది రాతి కొండలు చుట్టుముట్టి ఉన్న ఒక ఆకుపచ్చ లోయలో ఉంది. భారతీయ రైల్వే నేరుగా రాజగిరి నుండి న్యూఢిల్లీకి షరంజీవి ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్లను నడుపుతోంది.