అకాల్ తక్త్

వికీపీడియా నుండి
Jump to navigation Jump to search
అకాల్ తక్త్
ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ
Akal takhat amritsar.jpg
అకాల్ తక్త్ సాహిబ్
సాధారణ సమాచారం
నిర్మాణ శైలిసిక్కుల శిల్పకళ
పట్టణం లేదా నగరంఅమృత్‌సర్
దేశంభారతదేశం
పూర్తి చేయబడినది17వ శతాబ్దం

అకాల్ తక్త్ అంటే పంజాబీలో కాలాతీతుడి సింహాసనం అని అర్థం.[1] సిక్కు మతంలోని ఐదు శక్తి కేంద్రాలలో ఇది ఒకటి. ఇది పంజాబ్ లోని అమృత్ సర్ లోని స్వర్ణ దేవాలయం (హరమందిర్ సాహిబ్) లో ఉంది. దీన్ని గురు హరగోవింద్ సాహిబ్ ఒక న్యాయ కేంద్రంగా, తత్కాల ధర్మాన్ని నిలబెట్టడానికి నిర్మింపజేశాడు. ఇది అందరి సిక్కులను ఒకటి చేసే ఖల్సా యొక్క అత్యున్నత పీఠం.

చరిత్ర[మార్చు]

విద్యుత్ వెలుగుల్లో అకాల్ తక్త్, హర్మందిర్ సాహిబ్ కాంప్లెక్స్, అమృత్ సర్
Akal Takht and Harmandir Sahib, అమృత్‌సర్, Punjab, India.

అకాల్ తక్త్ ను ఆరో సిక్కు గురువైన గురు హరగోవింద్ సిక్కు ప్రజలందరి రాజకీయంగా ఏకం చేసేందుకు, వారి సమస్యలను పరిష్కరించేందుకు, వారిని ఆధ్యాత్మిక పథంలో నడిపేందుకు స్థాపించాడు.[1]

18వ శతాబ్దంలో అహ్మద్ షా అబ్దాలి మరియు మస్సా రంగర్ అకాల్ తక్త్ పైన, హర్ మందిర్ సాహిబ్ పైన వరస దాడులు చేశారు.[1] రంజిత్ సింగ్ సేనానియైన హరి సింగ్ నల్వా దీనికి బంగారు తాపడం చేయించాడు.[2] 1984 జూన్ 4 న భారత సైన్యం చేపట్టిన ఆపరేషన్ బ్లూస్టార్ వల్ల ఈ ఆలయం కొంత భాగం దెబ్బతిన్నది.

నిర్మాణం[మార్చు]

అకాల్ తక్త్ ఒక విశాలమైన మట్టి దిబ్బ పైన నిర్మించబడింది. ఆ ప్రదేశంలో హర్ గోవింద్ చిన్నప్పడు ఆడుకునే వాడు. మూల స్థానం ఎత్తు సుమారు 11 అడుగులు ఉండేది. దీనిమీదనే హర్ గోవింద్ కూర్చుని తీర్పులు చెప్పేవాడు, ప్రజల సమస్యలు పరిష్కరించేవాడు. ఆయన చుట్టూ ఇతర అధికారులు సేవకులు కూర్చునే వారు. తరువాత అక్కడ అర్ధ చంద్రాకారంలో ఒక పాలరాతి మండపం నిర్మించబడింది. గోడల మీద యూరోపియన్ల చిత్రాలు కూడా ఉండేవి.[3] ప్రస్తుతం ఉన్న భవనం ఐదు అంతస్తులు, లోపల పాలరాయి నిర్మాణం, గోపురం బంగారంతో తాపడం చేయబడి ఉంది. ఇందులో మూడు అంతస్తులు మహారాజా రంజిత్ సింగ్ 18వ శతాబ్దంలో నిర్మించి ఉన్నాడు. పునర్నిర్మాణంలో భాగంగా గోడలకు సున్నపు పూత వేశారు.

ఆపరేషన్ బ్లూస్టార్[మార్చు]

1984 వ సంవత్సరం జూన్ 3-8 మధ్యలో అప్పటి ప్రధాని ఇందిరా గాంధీ ఆజ్ఞ మేరకు భారత సైన్యం హర్ మందిర్ సాహిబ్ ను తమ నియంత్రణలోకి తీసుకోవడానికి, అందులో జతేదార్ గా నిర్వహించే జర్నెయిల్ సింగ్ భింద్రావాలేను అతని అనుచరులతోపాటు అదుపులోకి తీసుకునేందుకు ఒక ఆపరేషన్ నిర్వహించింది. ఈ క్రమంలో అనేకే గురు ద్వారాలు ధ్వంసమయ్యాయి.[4][5]

పునర్నిర్మాణం[మార్చు]

తమ వల్ల అకాల్ తక్త్ ను భారత ప్రభుత్వం పునర్నిర్మించడానికి పూనుకుంది. సిక్కులు అది ప్రభుత్వం నిర్మిస్తున్నది కాబట్టి అది పవిత్రమైనది కాదనీ అది కేవలం సర్కారీ తక్త్ మాత్రమేననీ విమర్శించేవారు. ఈ నిర్మాణంలో పాలుపంచుకున్న అప్పటి సిక్కు హోం శాఖా మంత్రి బూటా సింగ్ను సిక్కులు తమ సమాజం నుంచి బహిష్కరించారు. తరువాత బూటా సింగ్ గురుద్వారాకు వచ్చే భక్తుల చెప్పులను శుభ్రం చేయడం, పాత్రలు కడగటం లాంటి పనులు చేయడం ద్వారా మళ్ళీ తమ సమాజంలో చేర్చుకున్నారు.[6]

1986 లో జరిగిన సిక్కుల సర్వసభ్య సమావేశంలో ఖలిస్థాన్ వారి స్వస్థలమనీ భారత ప్రభుత్వం నిర్మించిన అకాల్ తక్త్ ను పునర్నిర్మించాలనీ నిర్ణయం తీసుకున్నారు. అదే సంవత్సరంలో దానిని కూలగొట్టి వారి సాంప్రదాయమైన కరసేవ, స్వశక్తితో సరికొత్త భవనం నిర్మించుకున్నారు. 1995 లో మరింత విశాలమైన భవంతిని నిర్మించుకున్నారు.

మూలాలు[మార్చు]

  1. 1.0 1.1 1.2 Fahlbusch E. (ed.) "The encyclopedia of Christianity." Eerdmans, Grand Rapids, Michigan, 2008. ISBN 978-0-8028-2417-2
  2. Sohan Lal Suri. 19th century. Umdat-ut-tawarikh, Daftar III, Part 2, trans. V.S. Suri, (1961) 2002, Amritsar: Guru Nanak Dev University, f. 260
  3. G.S., Randhir (1990). Sikh shrines in India. New Delhi: The Director of Publication Division, Ministry of Information and Broadcasting, Government of India. pp. 13–14.
  4. "Akāl Takht" Britannica website. Accessed 5 January 2013.
  5. "Around Harmandir Sahib" Shiromani Gurdwara Parbandhak Committee Accessed 5 January 2013
  6. "Buta" Rediff.com, March 1998.