కౌండిన్య వన్యప్రాణి సంరక్షణ కేంద్రం
| కౌండిన్య వన్యప్రాణి సంరక్షణ కేంద్రం | |
|---|---|
IUCN category IV (habitat/species management area) | |
.JPG) సంరక్షిత కేంద్రం ఒక దృశ్యం | |
.svg)  ఆంధ్రప్రదేశ్ పటంలో కౌండిన్య వన్య ప్రాణి సంరక్షిత కేంద్రం ప్రాంతం | |
| Location | ఆంధ్రప్రదేశ్, |
| Nearest city | చిత్తూరు |
| Coordinates | 13°01′30″N 78°38′42″E / 13.02500°N 78.64500°E[1] |
| Area | 357.6 km2 (88,400 acres) |
| Established | డిసెంబరు 1990 |
| Governing body | ఆంధ్రప్రదేశ్ అటవీ శాఖ |
కౌండిన్య వన్యప్రాణి రక్షిత కేంద్రం చిత్తూరు జిల్లా, పలమనేరుకు సమీపంలో ఉన్న ఒక అభయారణ్యం. ఇది హార్సిలీ హిల్స్ నుండి 106 కిలో మీటర్లు, మదనపల్లె నుండి 78 కిలో మీటర్ల దూరములో, పలమనేరు నుండి 31 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. కౌండిన్య వన్య ప్రాణి రక్షిత కేంద్రం అభయారణ్యం ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లోని చిత్తూరు జిల్లాలో ప్రముఖమైనది. ఇక్కడ ఏనుగుల సంరక్షణ కేంద్రముకూడ ఉంది.
కౌండిన్య అభయారణ్యం లోతైన కొండకోనలతో, ఎత్తైన శిఖరాలతో దట్టమైన అరణ్యముతో అలరారుతున్నది. ఇక్కడ కైగల్, కౌండిన్య అనే చిన్న నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి. ఈ అభయారణ్యం సుమారు 358 చదరపు. కిలోమీటర్ల విస్తీర్ణంలో విస్తరించివున్నది. ఇక్కడ అల్బీజియామర, మర్రి జ్వాల, మర్రి రెలిజియోసా, మర్రి బెంగాలెన్సిస్, వెదురు వంటి చెట్లు వివిధ జాతులు ఉన్నాయి. ఇది గ్రే గూడబాతులు, రోజీ గూడబాతులు, పెయింటెడ్ గూడుకొంగలు, తదితర పక్షులకు ఆవాసముగా ఉంది. కౌండిన్య వన్య ప్రాణి రక్షిత కేంద్రం సందర్శించడానికి ఉత్తమ సమయం అక్టోబర్, ఏప్రిల్ మధ్య అనుకూలంగా ఉంటుంది. శీతాకాల నెలల్లో ఇక్కడికి వలస వచ్చే అనేక పక్షుల సందడితో ఈ ప్రాంతం ఎంతో ఆహ్లాదకరంగా వుంటుంది.
చరిత్ర
[మార్చు]కౌండిన్య ప్రాంతానికి సుమారు 200 సంవత్సరాల తర్వాత మళ్లీ ఏనుగులు తిరిగి వచ్చాయి. గత దశాబ్ద కాలంలో, నివాసయోగ్యమైన అడవుల కోసం ఏనుగులు గతంలో కంటే ఎక్కువగా వలస బాట పట్టాయి. 1983 నుండి 1986 మధ్య కాలంలో, తమిళనాడులోని అనేకల్-హోసూర్, కర్ణాటకలోని బన్నెరఘట్ట అడవుల నుండి గణనీయమైన సంఖ్యలో ఏనుగులు ప్రత్యామ్నాయ నివాసాల కోసం తమ ప్రయాణాన్ని ప్రారంభించాయి.[2]
అప్పటి వరకు ఏనుగులే లేని ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని అడవులకు వీటిలో ముప్పై తొమ్మిది ఏనుగులు వలస వచ్చాయి. దీనివల్ల ప్రభుత్వం డిసెంబర్ 1990లో ఈ అభయారణ్యాన్ని ఏర్పాటు చేయాల్సి వచ్చింది. ప్రస్తుతం ఇది సుమారు 72 ఏనుగులకు నివాసంగా ఉంది.[3][4] 1990 లో స్థాపించబడిన కౌండిన్య వన్య ప్రాణి రక్షిత కేంద్రంలో .... ఆంధ్రప్రదేశ్ లో వున్న అభయారణ్యములలో ఇక్కడ మాత్రమే ఏనుగుల సంరక్షణ కేంద్రమున్నది. తమిళ నాడు, కర్ణాటక అడవులనుండి ఇక్కడికి ఏనుగులు వలస వస్తుంటాయి. ఇక్కడ ఏనుగులే కాకుండా చిరుత పులులు, నాలుగు కొమ్ముల జింకలు, సాంబార్ జింకలు, మౌస్ జింక, కుందేళ్లు, అడవి పందులు, అడవి పిల్లి, నక్కలు, ఎలుగుబంటులు, ఇంకా అనేక రకాల పక్షులు నివాసముంటున్నాయి.
భౌగోళికం
[మార్చు]కౌండిన్య అభయారణ్యం ఎత్తైన కొండలు, లోతైన లోయలతో కూడిన గంభీరమైన భూభాగాన్ని కలిగి ఉంటుంది. ఇక్కడ ముళ్ళ పొదలతో కూడిన పొడి ఆకురాల్చే అడవులు విస్తరించి ఉన్నాయి. ఈ అడవుల్లో చిన్న చిన్న చెరువులు, కుంటలతో పాటు పాలార్ నదికి ఉపనదులైన కౌండిన్య, కైగల్ నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి. ఈ అభయారణ్యం కోలార్ పీఠభూమి ముగిసి, తమిళనాడు మైదాన ప్రాంతాల వైపు వాలుగా ఉండే ప్రాంతంలో ఉంది. దీనివల్ల ఇక్కడ అనేక లోయలు, ఘాట్లు ఏర్పడ్డాయి.[4]
కళ్యాణ రేవు జలపాతం
[మార్చు]
కళ్యాణ రేవు జలపాతం (దీనిని కళ్యాణ్ డ్రైవ్ ఫాల్స్ అని కూడా పిలుస్తారు) చిత్తూరు జిల్లాలోని పలమనేరుకు ఉత్తరంగా, కౌండిన్య వన్యప్రాణుల సంరక్షణ కేంద్రంలో ఉంది. ఈ జలపాతం పలమనేరు నుండి 10 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది.
కైగల్ జలపాతం
[మార్చు]కైగల్ జలపాతం చిత్తూరు జిల్లాలోని పలమనేరుకు పశ్చిమంగా, కౌండిన్య వన్యప్రాణుల సంరక్షణ కేంద్రంలో ఉంది. ఈ జలపాతం పలమనేరు నుండి 28 కిలోమీటర్ల దూరంలో, వి.కోట నుండి 10 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. ఇది పలమనేరు - కుప్పం జాతీయ రహదారి మధ్యలో ఉంటుంది.
పరిరక్షణ సమస్యలు
[మార్చు]ఈ అభయారణ్యం ప్రధానంగా మానవ-వన్యప్రాణి సంఘర్షణ, అతిగా పశువులను మేపడం, అక్రమ కలప సేకరణ వంటి సమస్యలను ఎదుర్కొంటోంది. పశువులను అతిగా మేపడం వల్ల అడవిలో ఏనుగులకు తగినంత మేత లభించకపోవడం, సమీప పొలాల్లోని చెరకు, జొన్నలు, రాగులు వంటి పంటలు ఏనుగులను ఆకర్షిస్తున్నాయి. దీనివల్ల మానవ-వన్యప్రాణి సంఘర్షణలు తలెత్తుతున్నాయి. 2002 నాటి గణాంకాల ప్రకారం, ఏనుగుల దాడిలో 42 మంది మరణించగా, స్థానిక ప్రజలు ఏర్పాటు చేసిన విద్యుత్ కంచెల వల్ల విద్యుత్ షాక్కు గురై 12 ఏనుగులు మృతి చెందాయి.
తిరుపతిలోని శ్రీ వేంకటేశ్వర జాతీయ ఉద్యానవనంలో భాగమైన చామల లోయలోని కల్యాణి ఆనకట్ట ప్రాంతం ఏనుగులకు మంచి నివాసంగా ఉంది. ప్రాజెక్ట్ ఎలిఫెంట్ కింద కౌండిన్య వన్యప్రాణుల సంరక్షణ కేంద్రం, శ్రీ వేంకటేశ్వర జాతీయ వనం మధ్య ఏనుగుల కోసం ఒక వన్యప్రాణి కారిడార్ ఏర్పాటు చేయడానికి ప్రణాళికలు జరుగుతున్నాయి.[3]
మూలాలు
[మార్చు]- ↑ "APFD Website". Forest.ap.nic.in. Archived from the original on 2012-05-21. Retrieved 2012-07-30.
- ↑ "APFD Website". forest.ap.nic.in. Archived from the original on 2012-05-21. Retrieved 2026-01-12.
- ↑ 3.0 3.1 "Wayback Machine" (PDF). ibcn.in. Archived from the original (PDF) on 2013-04-11. Retrieved 2026-01-12.
{{cite web}}: Cite uses generic title (help) - ↑ 4.0 4.1 "Metro Plus Chennai / Travel : Kaundinya Wildlife Sanctuary". The Hindu. 2005-07-30. Archived from the original on 2006-06-29. Retrieved 2012-07-30.
