అమెరికా ఆదిమ వాసులు

వికీపీడియా నుండి
ఇక్కడికి గెంతు: మార్గసూచీ, వెతుకు
Indigenous peoples of the Americas
Sra. Charo and the Qewar dollmakers.jpg
Quechua women in Peru
Total population
Approximately 60.5 million
Regions with significant populations
 Mexico 14.7 million[1][2]
 Peru 13.8 million[3]
 Bolivia 6.0 million[4]
 Guatemala 5.8 million[5]
 Ecuador 3.4 million
 United States 2.9 - 5 million[6]
 Chile 1.8 million[7]
 Colombia 1.4 million[8]
 Canada 1.4 million[9]
 Argentina 955,032[10]
 Brazil 817,963[11]
 Venezuela 524,000[12]
 Honduras 520,000[13]
 Nicaragua 443,847[14]
 Panama 204,000[15]
 Paraguay 95,235[16]
 El Salvador ~70,000[17]
 Costa Rica ~114,000[18]
 Guyana ~60,000[19]
 Greenland ~51,000[20]
 Belize ~24,501 (Maya)[21]
 French Guiana ~19,000[22]
 Suriname ~12,000–24,000
భాషలు
Indigenous languages of the Americas, English, Spanish, Portuguese, French, Dutch
మతం
Inuit religion
Native American religion
Christianity

అమెరికా ఖండాన్ని కొలంబస్ కనుగొనడానికి పూర్వమే అక్కడ అనేక తెగల ఆదిమ వాసులు నివసించే వారు. భారత దేశాన్ని చేరడం కోసం యూరోపు నుండి కొత్తగా పశ్చిమ ప్రయాణం మొదలుపెట్టిన కొలంబస్ ఈ భూమినే ఇండియా అనుకొని, ఈ తెగలవారిని 'ఇండియన్స్' అని పిలిచాడు. అందువల్ల వీరిని ఎర్ర భారతీయులు (రెడ్ ఇండియన్స్) అని కూడ వ్యవహరించేవారు.

వీరిలో అనేకులు ఐరోపా దేశస్థుల సాంగత్యం వలన, వారి నుంచి సోకిన కొత్త వ్యాధుల వలన చనిపోయారు. కొన్ని తెగలు యుద్ధంలో దాదాపు పూర్తిగా నశించాయి. మరి కొందరు యుద్ధాలలో ఓడి బానిసలుగా ఐరోపా వారి దగ్గర లొంగిపోయారు. కుదిరినప్పుడు యుద్ధాలు, లేనప్పుడు ఒప్పందాల మూలంగా ఐరోపా దేశస్థులు (ముఖ్యంగా ఆంగ్లేయులు, ఫ్రెంచి వారు, స్పెయిన్ వారు) ఈ జాతులను తెగలను, క్రమంగా మొత్తం అమెరికా ఖండ భూభాగాన్నంతా క్రీ.శ. 15 వ శతాబ్దం నుండి 19వ శతాబ్దం లోపల పూర్తిగా ఆక్రమించు కున్నారు.

ప్రస్తుత అంచనాల ప్రకారం , అమెరికా, కెనడా లలో కలిపి మొత్తం దాదాపు 30 లక్షల మంది ఆదిమ వాసుల అను వంశీకులుంటారు. వీరి పూర్వీకులు, కొన్ని వేల సంవత్సరాల క్రితం ఆసియా నుండి అమెరికాకు వచ్చి చేరారని (బహుశా అలాస్కా ఆసియా తో కలిసి ఒకే భూ భాగంగా ఉండేటప్పుడు ), మానవ శాస్త్ర పరిశోధనల్లో తేలింది.

ఆదిమ ఉత్తర అమెరికన్ల లో కొన్ని ముఖ్య తెగలు = చెరోకీ, మాయా/యుకాటెక్, అజ్ టెక్, నవాజో, స్యూ మొదలయినవి. ఈ తెగల పేర్లే భాషలకి కూడా వర్తిస్తూంటారు.

మూలాలు[మార్చు]

  1. http://www.inegi.gob.mx/prod_serv/contenidos/espanol/bvinegi/productos/censos/poblacion/2010/princi_result/cpv2010_principales_resultadosVI.pdf
  2. http://www.somosprimos.com/schmal/schmal.htm
  3. "CIA, The World Factbook Peru" (PDF). Retrieved 12 July 2011. 
  4. "CIA - The World Factbook". Cia.gov. Retrieved 23 February 2011. 
  5. http://www.ine.gob.gt/sistema/uploads/2014/02/26/L5pNHMXzxy5FFWmk9NHCrK9x7E5Qqvvy.pdf
  6. United States Census Bureau. The American Indian and Alaska Native Population: 2010
  7. http://estudios.anda.cl/recursos/censo_2012.pdf
  8. DANE 2005 National Census
  9. Canada 2011 Census [1]
  10. "Población indígena o descendiente de pueblos indígenas u originarios en viviendas particulares por sexo, según edad en años simples y grupos quinquenales de edad." (xls). INDEC (in Spanish). 2010. Retrieved 2 May 2015. 
  11. "2010 Census graphics of Brazil government". IBGE(Brazilian Institute of Geograph and Statistic. 2015-02-09. 
  12. "About this Collection" (PDF). The Library of Congress. Retrieved 29 July 2015. 
  13. "CIA - The World Factbook - Honduras". Cia.gov. Retrieved 2013-12-03. 
  14. 2005 Census
  15. "CIA - The World Factbook". Cia.gov. Retrieved 23 February 2011. 
  16. "8 LIZCANO" (PDF). Retrieved 2014-05-22. 
  17. "Una comunidad indígena salvadoreña pide su reconocimiento constitucional en el país". soitu.es. Retrieved 23 February 2011. 
  18. "Costa Rica: Ethnic groups". Cia.gov. Retrieved 21 December 2010. 
  19. Lector de Google Drive. Docs.google.com. Retrieved 12 July 2013.
  20. The World Factbook. Cia.gov. Retrieved 12 July 2013.
  21. Redatam::CELADE, ECLAC - United Nations. Celade.cepal.org. Retrieved 12 July 2013.
  22. [2][dead link]

ఇతర లింకులు[మార్చు]