ఉసిరి

విజయనగరం జిల్లాలో ఉసిరి (గ్రామం) ఉంది.

ఉసిరి
Scientific classification
Kingdom:	ప్లాంటే
Division:	పుష్పించే మొక్కలు
Class:	Magnoliopsida
Order:	Malpighiales
Family:	ఫిలాంథేసి
Tribe:	Phyllantheae
Subtribe:	Flueggeinae
Genus:	ఫిలాంథస్
Species:	ఫి. ఎంబ్లికా
Binomial name
ఫిలాంథస్ ఎంబ్లికా Gaertn.
Synonyms
సిక్కా ఎంబ్లికా Kurz ఎంబ్లికా అఫిసినాలిస్ Gaertn. మిరాబలనస్ ఎంబ్లికా Burm. ఫిలాంథస్ మైరీ Lév.

ఉసిరి ఒక చెట్టు. ఉసిరికాయల గురించి వీటిని పెంచుతారు. ఉసిరి కాయను ఆంగ్లంలో The Indian gooseberry (Phyllanthus emblica, syn. Emblica officinalis), అనీ, హిందీలో "ఆమ్ల' అనీ, సంస్కృతంలో "ఆమలక" అనీ అంటారు. దీనిలో విటమిన్ సి. పుష్కలంగా ఉంటుంది. ఉసిరి కాయలను, గింజలను, ఆకులను, పూలను, వేళ్ళను, బెరడును ఆయుర్వేద ఔషధాలలో వాడతారు-ముఖ్యంగా చ్యవన ప్రాశ్‌లో. మలబద్ధకానికి ఉసిరి కాయ దివ్యౌషధం. షాంపూలో కూడ ఉసిరి కాయను వాడతారు.

వర్ణన

• ఉసిరిచెట్టు 8 నుండి 18 మీటర్ల ఎత్తు పెరుగుతుంది.
• ఆకులు 7-10 సె.మీ. ఉంటాయి.
• పువ్వులు ఆకుపచ్చ-పసుపు రంగులో ఉంటాయి.
• ఉసిరికాయలు గుండ్రంగా లేత ఆకుపచ్చ-పసుపు రంగులో గట్టిగా ఉండి 6 నిలువుచారలు కలిగి ఉంటాయి. ఇవి
• ఉసిరికాయలు పుల్లగా పీచుతో ఉంటాయి.
• ఉసిరిలో అనేక పోషక విలువలతోబాటు ఔషద గుణములున్నందున దీనిని అమృత ఫలమంటారు.

ఉపయోగాలు

• ఉసిరికాయలో విటమిన్ సి చాలా ఎక్కువగా ఉండి ఆరోగ్యానికి మంచిది. ఆయుర్వేదంలో చ్యవన్ ప్రాస్ దీని నుండి తయారుచేస్తారు.
• దక్షిణ భారతదేశంలో ఉసిరికాయను ఊరగాయ క్రింద లేదా ఉప్పు, కారంలో ఊరబెట్టి తినడానికి చాలా ఇష్టపడతారు.
• హిందువులు ఉసిరిచెట్టును పవిత్రంగా భావిస్తారు. కార్తీకమాసంలో వనమహోత్సవాలలో ఉసిరిచెట్టు క్రింద భోజనం చేయడం శ్రేష్ఠం అన్ని నమ్ముతారు.
• ఉసిరి కాయలను పచ్చడికి, జాం, జెల్లీ, సాస్ తయారీల్లోకూడ వుపయోగిస్తారు.

ఔషదగుణములు

ఉసిరి కాయలలో విటమిన్ 'సీ' అధికముగా వున్నది. దీన్ని తిన్నందు వల్ల శరీరానికి రోగ నిరోధక శక్తి పెరుగును. శరీరానికి చల్లదనాన్నిచ్చి మల మూత్ర విసర్జన సక్రమముగా జరుగును. చక్కెర వ్వాది గ్రస్తులు దీనిని వాడినందున ఇంసులిన్ ఉత్పత్తికి అనుకూలించి రక్తంలోని చెక్కెరను తగ్గించును. జ్ఞాపక శక్తినిచ్చే మందులలో దీనిని ఎక్కువగా వాడుతారు. అదే విదంగా కురుల ఆరోగ్యానికి కూడు ఉసిరి కాయలను ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తారు.

సాగు విధానము

ఉసిరిచెట్టు ఎండకి, వర్షాభావానికి తట్టుకొని పెరగగల చెట్టు. అన్ని నేలలోను ఇది పెరగ గలదు. ఇదివరకు ఉసిరి కాయలను అడవుల్లో నుండి సేకరించె వారు. ఇప్పుడు వాటి వాడకము పెరిగినందున తోటలుగా కూడ పెంచుతున్నారు. ఉసిరికాయలు పండవు. బాగా అభివృద్ది చెందిన కాయలను సేకరించి ఎండలో బాగ ఎండబెట్టి వాటివిత్తనాలను వేరు చేయాలి. ఒక్కో విత్తనాన్ని పగలగొట్టితే లోపల చిన్నవి ఆరు విత్తనాలుంటాయి. వాటిని 12 గంటలపాటు నీటిలో నానబెట్టి నీటిలో మునిగిన విత్తనాలను మాత్రమే తీసుకోవాలి. వాటిని నారుమళ్ళలో విత్తుకోకావాలి.

చిత్రమాలిక

• 

  thumb|left|ఉసిరి కాయ

• 

  వీధిలో అమ్ముతున్న ఉసిరికాయలు

• 

  సంతలో అమ్ముతున్న ఉసిరికాయలు