ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ ప్రతిపక్ష నాయకుల జాబితా
| ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ ప్రతిపక్ష నాయకుడు | |
|---|---|
ప్రస్తుతం పదవిలో ఉన్న వ్యక్తి ఖాళీ పదవీకాలం ప్రారంభం 2024 జూన్ 12 | |
| ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ | |
| విధం | గౌరవనీయుడు |
| స్థితి | ప్రతిపక్ష అధినేత |
| సభ్యుడు | ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ |
| నామినేట్ చేసినవారు | అసెంబ్లీలో అధికారిక ప్రతిపక్షం (భారతదేశం) సభ్యులు |
| నియమించినవారు | ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ స్పీకరు |
| ప్రారంభ హోల్డర్ | పుచ్చలపల్లి సుందరయ్య |
| ఏర్పాటు | 1956 నవంబరు 1 |
ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభలో ప్రతిపక్ష నాయకుడు ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభలో ప్రధాన ప్రతిపక్ష పార్టీ అధికారిక నాయకుడు. ప్రతిపక్ష నాయకుడికి క్యాబినెట్ మంత్రి హోదా ఇవ్వబడింది. అదే ర్యాంకుకు సరిపోయే నెలవారీ జీతం, ఇతర ప్రోత్సాహకాలను పొందేందుకు అర్హులు.[1]
ఈ జాబితా పూర్వ ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం నుండి తెలంగాణ రాష్ట్రం విభజన చెందేవరకు ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభలో 1955 నుండి ప్రధాన ప్రతిపక్ష పార్టీకి నాయకుడుగా కొనసాగిన ప్రతిపక్ష నాయకుల వివరాలను సూచిస్తుంది. 2014లో రాష్ట్ర పునర్వ్యవస్థీకరణ తర్వాత యువజన శ్రామిక రైతు కాంగ్రెస్ పార్టీకి చెందిన వైఎస్ జగన్ మోహన్ రెడ్డి నవ్యాంధ్రప్రదేశ్ తొలి ప్రతిపక్ష నాయకుడిగా పనిచేసాడు.2019 మే 30 నుండి తెలుగుదేశం పార్టీకి చెందిన నారా చంద్రబాబు నాయుడు రెండువ ప్రతిపక్ష నాయకుడిగా కొనసాగారు.[2]
అర్హత
[మార్చు]అధికారిక ప్రతిపక్షం[3] అనేది ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభలో అసెంబ్లీలో రెండవ అత్యధిక స్థానాలను పొందిన రాజకీయ పార్టీని సూచించడానికి ఉపయోగించే పదం. అధికారిక గుర్తింపు పొందడానికి, పార్టీ శాసనసభ మొత్తం సభ్యత్వంలో కనీసం 10% మంది శాసనసభ్యులను కలిగి ఉండాలి. ఒకే పార్టీకి 10% స్థానాల ప్రమాణాన్ని పాటించాలి, పొత్తు పరిగణనలోకి రాదు. అనేక భారతీయ రాష్ట్ర శాసనసభలు కూడా ఈ 10% నియమాన్ని అనుసరిస్తాయి, మిగిలిన వారు తమ తమ సభల నిబంధనల ప్రకారం ఏకైక అతిపెద్ద ప్రతిపక్ష పార్టీని ఇష్టపడతారు.
ప్రతిపక్షనాయకుని పాత్ర
[మార్చు]నాటి ప్రభుత్వంలోని లోపాలను ప్రశ్నించడం, ప్రజలకు జవాబుదారీగా నిలవడం ప్రతిపక్షాల ప్రధాన పాత్ర. దేశ ప్రజల ప్రయోజనాలను కాపాడటంలో ప్రతిపక్షం కూడా అంతే బాధ్యత వహిస్తుంది. దేశ ప్రజలపై ప్రతికూల ప్రభావాలు చూపే ప్రభుత్వం ఎలాంటి చర్యలు తీసుకోకుండా చూసుకోవాలి.[4]
శాసనసభలో ప్రతిపక్ష పాత్ర ప్రాథమికంగా అధికార లేదా ఆధిపత్య పక్షం మితిమీరిన చర్యలను తనిఖీ చేయడం, పూర్తిగా విరుద్ధమైంది కాదు. ప్రజానీకానికి మేలు చేసే అధికార పక్షం చర్యలు ఉన్నాయి. ప్రతిపక్షాలు అలాంటి చర్యలకు మద్దతు ఇస్తాయని ప్రజలు భావిస్తారు.[5]
శాసనసభలో, ప్రతిపక్ష పార్టీ ప్రధాన పాత్రను కలిగి ఉంటుంది. దేశం, సామాన్య ప్రజల ప్రయోజనాలకు వ్యతిరేకంగా వ్యవహరించకుండా అధికారంలో ఉన్న పార్టీని నిరుత్సాహపరిచేలా వ్యవహరించాలి. దేశ ప్రయోజనాలకు ఏ మాత్రం ఉపయోగపడని బిల్లులోని విషయాలపై వారు జనాభాను, ప్రభుత్వాన్ని అప్రమత్తం చేయాలని భావిస్తారు.
| పార్టీలకు రంగు కీ |
|---|
ప్రతిపక్ష నాయకుల జాబితా
[మార్చు]1956 నుండి
మూలం:[6]
ఆరవ శాసనసభ వరకు ఏ రాజకీయ పార్టీని అధికారిక ప్రతిపక్ష పార్టీగా గుర్తింపులేదు. ఆరవ శాసనసభలో జనతా పార్టీ అధికారికంగా ప్రతిపక్ష పార్టీ గుర్తింపుపొందింది. ఎందుకంటే దానికి శాసనసభలో ఆపార్టీకి అరవై (60) మంది సభ్యులు ఉన్నారు. సభ నియమాల ప్రకారం, ప్రతిపక్ష పార్టీ అధికారిక గుర్తింపు కోసం శాసనసభ మొత్తం సభ్యులలో కనీసం 'పదో వంతు' సీట్లు పొందాలి.
(*) ఈ నాయకులను శాసనసభలో ప్రతిపక్ష నాయకులుగా అధికారికంగా గుర్తించారు.
| # | చిత్తరువు | ప్రతిపక్ష నాయకుడు
(జీవితకాలం) నియోజకవర్గం |
పదవీకాలం | ఎన్నికలు (శాసనసభ) |
పార్టీ | ముఖ్యమంత్రి | నియమించినవారు (స్పీకరు) | |||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| పదవీకాలం ప్రారంభం | పదవీకాలం ముగింపు | వ్యవధి | ||||||||
| 1 | పుచ్చలపల్లి సుందరయ్య (1913–1985) గన్నవరం ఎమ్మెల్యే |
1956 | 1957 | 1 year | 1955 (1వ శాసనసభ) |
కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (సి.పి.ఐ) | నీలం సంజీవ రెడ్డి | అయ్యదేవర కాళేశ్వరరావు | ||
| 1957 | 1962 | 5 years | 1957 (2వ శాసనసభ) |
నీలం సంజీవ రెడ్డి
| ||||||
| 2 | తరిమెల నాగిరెడ్డి (1917–1976) పుత్తూరు ఎమ్మెల్యే |
1962 | 1964 | 2 years | 1962 (3వ శాసనసభ) |
నీలం సంజీవ రెడ్డి | బి. వి. సుబ్బారెడ్డి | |||
| 3 | పిల్లలమర్రి వెంకటేశ్వర్లు నందిగామ ఎమ్మెల్యే |
1964 | 1967 | 3 years | కాసు బ్రహ్మానందరెడ్డి | |||||
| 4 | ![]() |
గౌతు లచ్చన్న (1917–1976) సోంపేట ఎమ్మెల్యే |
1967 | 1969 | 2 years | 1967 (4వ శాసనసభ) |
స్వతంత్ర పార్టీ | |||
| 5 | నూకల రామచంద్రారెడ్డి(1919–1974) డోర్నకల్ ఎమ్మెల్యే |
1969 | 1971 | 2 years | తెలంగాణ యునైటెడ్ ఫ్రంట్ | |||||
| 6 | వేములపల్లి శ్రీకృష్ణ (1917–2000) మంగళగిరి ఎమ్మెల్యే |
1972 | 1977 | 5 years | 1972 (5వ శాసనసభ) |
కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (సి.పి.ఐ) | పాములపర్తి వెంకట నరసింహారావు
|
పిడతల రంగారెడ్డి | ||
| 7 | ఏరాసు అయ్యపురెడ్డి[7] (1924–2009) పాణ్యం ఎమ్మెల్యే |
1977 | 1978 | 1 year | జలగం వెంగళరావు | |||||
| (4) | ![]() |
*గౌతు లచ్చన్న (1909–2006) సోంపేట ఎమ్మెల్యే |
31 మార్చి 1978 | 1980 | 2 years | 1978 (6వ శాసనసభ) |
జనతా పార్టీ | మర్రి చెన్నారెడ్డి
|
దివి కొండయ్య చౌదరి | |
| 8 | *అనంతుల మదన్ మోహన్ (1931–2004) సిద్దిపేట ఎమ్మెల్యే |
19 జనవరి 1983 | 23 నవంబరు 1984 | 1 సంవత్సరం, 309 రోజులు | 1983 (7వ శాసనసభ) |
భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ | నందమూరి తారక రామారావు
|
తంగి సత్యనారాయణ | ||
| 9 | *మొగలిగుండ్ల బాగా రెడ్డి (1930–2004) జహీరాబాద్ ఎమ్మెల్యే |
14 మార్చి 1985 | 28 నవంబరు 1989 | 4 సంవత్సరాలు, 259 రోజులు | 1985 (8వ శాసనసభ) |
నందమూరి తారక రామారావు | జి. నారాయణ రావు | |||
| 10 | *నందమూరి తారక రామారావు (1923–1996) హిందూపూర్ ఎమ్మెల్యే |
5 జనవరి 1990 | 10 డిసెంబరు 1994 | 4 సంవత్సరాలు, 339 రోజులు | 1989 (9వ శాసనసభ) |
తెలుగుదేశం పార్టీ | మర్రి చెన్నారెడ్డి
|
పి. రామచంద్రారెడ్డి | ||
| 11 | పరిపాటి జనార్ధన్ రెడ్డి (1948–2007) ఖైరతాబాద్ ఎమ్మెల్యే |
24 మార్చి 1995 | 9 అక్టోబరు 1999 | 4 సంవత్సరాలు, 199 రోజులు | 1994 (10వ శాసనసభ) |
భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ | నందమూరి తారక రామారావు
|
యనమల రామ కృష్ణుడు | ||
| 12 | *యెడుగూరి సందింటి రాజశేఖర రెడ్డి (1949–2009) పులివెందుల ఎమ్మెల్యే |
12 నవంబరు 1999 | 14 నవంబరు 2003 | 4 సంవత్సరాలు, 2 రోజులు | 1999 (11వ శాసనసభ) |
నారా చంద్రబాబు నాయుడు | కె. ప్రతిభా భారతి | |||
| 13 | *నారా చంద్రబాబు నాయుడు (born 1950) కుప్పం ఎమ్మెల్యే |
2 జూన్ 2004 | 19 మే 2009 | 4 సంవత్సరాలు, 351 రోజులు | 2004 (12వ) |
తెలుగుదేశం పార్టీ | యెడుగూరి సందింటి రాజశేఖర రెడ్డి | కె. ఆర్. సురేష్ రెడ్డి | ||
| 19 మే 2009 | 28 ఏప్రిల్ 2014 | 4 సంవత్సరాలు, 344 రోజులు | 2009 (13వ) |
యెడుగూరి సందింటి రాజశేఖర రెడ్డి, కొణిజేటి రోశయ్య, నల్లారి కిరణ్ కుమార్ రెడ్డి | కిరణ్ కుమార్ రెడ్డి, నాదెండ్ల మనోహర్ | |||||
| 2014 మార్చి 1 –2014 జూన్ 7 ఈ కాలంలో రాష్ట్రపతి పాలన విధించబడింది [a] | ||||||||||
| 14 | *యెడుగూరి సందింటి జగన్ మోహన్ రెడ్డి (born 1972) పులివెందుల ఎమ్మెల్యే |
20 జూన్ 2014 | 23 మే 2019 | 4 సంవత్సరాలు, 337 రోజులు | 2014 (14వ) |
వైయస్ఆర్ కాంగ్రెస్ పార్టీ | నారా చంద్రబాబు నాయుడు | కోడెల శివప్రసాద రావు | ||
| (13) | *నారా చంద్రబాబు నాయుడు (జననం: 1950) కుప్పం ఎమ్మెల్యే |
13 జూన్ 2019 | 5 జూన్ 2024 | 4 సంవత్సరాలు, 358 రోజులు | 2019 (15వ) |
తెలుగుదేశం పార్టీ | యెడుగూరి సందింటి రాజశేఖర రెడ్డి | తమ్మినేని సీతారాం | ||
| – | 2024 జూన్ 12, నుండి ఖాళీగా ఉంది | 2024 (16వ) |
– | నారా చంద్రబాబు నాయుడు | చింతకాయల అయ్యన్న పాత్రుడు | |||||
గణాంకాలు
[మార్చు]2014లో రాష్ట్ర విభజన తరువాత పదవీకాలం వారీగా ప్రతిపక్ష నాయకుల జాబితా
| వ.సంఖ్య | పేరు | పార్టీ | పనిచేసిన కాలం | ||
|---|---|---|---|---|---|
| పనిచేసిన ఎక్కువ రోజులు | ప్రతిపక్ష నేతగా మొత్తం రోజులు | ||||
| 1 | యెడుగురి సందింటి జగన్ మోహన్ రెడ్డి | YSRCP | 1,805 రోజులు | 1,805 రోజులు | |
| 2 | నారా చంద్రబాబు నాయుడు | TDP | 1,600 రోజులు | 1,600 రోజులు | |
| 3 | ఎవరూ లేరు (ఖాళీ) | ||||
మూలాలు.
[మార్చు]- ↑ "Leader of the Opposition - Legislative Assembly - Liferay DXP". aplegislature.org. the original నుండి 13 ఫిబ్రవరి 2024 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2 June 2022.
- ↑ "Leader of the Opposition - Legislative Assembly - Liferay DXP". web.archive.org. 2024-02-13. ఒరిజినల్ నుండి 2024-02-13 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2024-02-13.
{{cite web}}: CS1 maint: bot: original URL status unknown (link) - ↑ "The Salary and Allowances of Leaders of Opposition in Parliament Act, 1977 and Rules Made Thereunder". mpa.nic.in. the original నుండి 25 September 2000 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది.
- ↑ "Role of Opposition Party in Parliament". 26 April 2014.
- ↑ "Role of Opposition in Parliament | India". 21 July 2016.[permanent dead link]
- ↑ "Former Opposition Leaders". www.aplegislature.org. the original నుండి 1 August 2012 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 29 May 2025.
- ↑ "దాడి రాజీనామా-కొన్ని ప్రత్యేకతలు". the original నుండి 2013-07-08 న ఆర్కైవు చెయ్యబడింది. ఒరిజినల్ పేజీని చూసిన తేదీ: 2013-06-28.
ఇతర మూలాలు
[మార్చు]- ↑ After 58 years, the state was bifurcated into Andhra Pradesh and Telangana states on 2 June 2014 by Andhra Pradesh Reorganisation Act, 2014. After state reorganisation, Andhra Pradesh Sasana sabha seats come down from 294 to 175 seats.
