నరక చతుర్దశి
ఆశ్వయుజ బహుళ చతుర్దశి అనగా ఆశ్వయుజమాసములో కృష్ణ పక్షము నందు చతుర్దశి తిథి కలిగిన రోజు. దీనిని వివిధ ప్రాంతాలలో రూప్ చతుర్దశి, కాళీ చతుర్దశి, భూత్ చతుర్దశి అని కూడా పిలుస్తారు.[1] ఇది ఐదు రోజుల పాటు జరిగే దీపావళి పండుగ యొక్క రెండవ రోజు. హిందూ సాహిత్యం ప్రకారం నరకాసురుడు అనే రాక్షసుడు ఈ రోజున కృష్ణుడు, సత్యభామ చేత చంపబడ్డాడు. ఈ రోజును తెల్లవారుజామున మతపరమైన ఆచారాల ద్వారా జరుపుకుంటారు, తరువాత ఉత్సవాలు నిర్వహిస్తారు. [2][3]
నరక చతుర్దశి అనేది దీపావళికి ముందురోజు జరుపుకునే హిందూ పండుగ. ఈ రోజున, శ్రీకృష్ణుడు నరకాసురుడిని సంహరించి చెడుపై మంచి సాధించిన విజయాన్ని స్మరించుకుంటారు.
పురాణ గాథ
[మార్చు]మన పురాణ కథల ప్రకారం నరకాసురుడు అనే రాక్షసుడు అందరినీ తీవ్రంగా హింసించేవాడు. తన దురాగతాలతో స్వర్గంలోనూ, భూమిపై పెను విధ్వంసం సృష్టించేవాడు. ఆ నరకాసురుడనే రాక్షసుడు దేవతలు, ప్రజలు, రుషులను సైతం అవమానించడమే కాకుండా వారి శక్తులను కూడా దుర్వినియోగం చేసేవాడు. ప్రజలు అతని బాధల నుండి విముక్తి కోరుతారు. దీంతో ఒకరోజు దేవతల అధినేత అయిన ఇంద్రుడు శ్రీకృష్ణుడి వద్దకు వెళ్లి నరకాసురుడి దురాగతాలన్నీ మొరపెట్టుకుంటాడు. అయితే.. ఆ నరకాసురుడి మరణం స్త్రీ చేతిలోనే అనే శాపం గురించి శ్రీకృష్ణుడికి తెలుసు. కాబట్టి శ్రీకృష్ణుడు సత్యభామతో కలిసి నరకాసురుడిపై యుద్ధం చేయడానికి వెళ్తాడు. అప్పుడు శ్రీకృష్ణుడు సత్యభామను రథసారథిగా చేసి సత్యభామ సహాయంతో నరకాసురుడిని సంహరిస్తాడు. ఆ నరకాసురుడిని సంహరించిన రోజు ఆశ్వయుజ మాసం కృష్ణ పక్ష చతుర్దశి కాబట్టి ఈ తిథిని నరక చతుర్దశి అంటారు. ఈ విజయానికి ప్రతీకగా నరక చతుర్దశి జరుపుకుంటారు. [4]
పండుగలు, జాతీయ దినాలు
[మార్చు]మూలాలు
[మార్చు]- ↑ "Naraka Chaturdashi | religious observance | Britannica". www.britannica.com (in ఇంగ్లీష్). Retrieved 2022-11-10.
- ↑ Ray, Dipti (2007). Prataparudradeva, the Last Great Suryavamshi King of Orissa (A.D. 1497 to A.D. 1540). Northern Book Centre. p. 89. ISBN 978-8172111953. Retrieved 22 October 2014.
- ↑ "Naraka Chaturdashi | religious observance | Britannica". www.britannica.com (in ఇంగ్లీష్). Retrieved 2022-11-10.
- ↑ "Narak Chaturdashi 2025 నరక చతుర్దశి విశిష్టత". Samayam Telugu. Retrieved 2025-11-30.