కొకుం నూనె

వికీపీడియా నుండి
Jump to navigation Jump to search

కొకుమ్
Garcinia indica - fruits, seeds, pulp and rinds.jpg
కొకమ్ పళ్ళు, విత్తనాలు,గుజ్జు , పళ్ళ తొక్కలు.jpg
Scientific classification
Kingdom
(unranked)
(unranked)
(unranked)
Order
Family
Subfamily
Tribe
Genus
Species
G. indica

Binomial name
Garcinia indica

కొకుం చెట్టును ఆంగ్లంలో వైల్డ్ మాంగొస్టెన్ (Wild mangosten) అంటారు. కొన్నిచోట్ల రెడ్ మాంగొస్టెన్ అనికూడా వ్యవహరిస్తారు. ఈచెట్టు క్లూసియేసి / గట్టిఫెరె (Gutiferac) కుటుంబానికి చెందినది. వృక్షశాస్త్రనామము: గర్సినియ ఇండికా ఛొయిసి (Garcinia indica choisy).

భారతదేశంలోని వివిధ భాషల్లో పేర్లు[1][2][మార్చు]

పళ్లు-గింజలు[మార్చు]

ఏప్రిల్-మే మాసాలలో పక్వాని కొస్తాయి. నిమ్మకాయ పరిమాణంలో వుండి, తియ్యగా వుండును. పండు 2-3 సెం.మీ వ్యాసముండును .పళ్ళలో అంతోసైనిన్, సైనడిన్3-గ్లుకొసైడ్ లనుకల్గి వుండును. పండు పండినప్పుడు పర్పుల్ రంగులో వుండును.పండులో నూనెగింజల శాతం 20-23% వరకు వుండును. పండులో 5నుంచి 8 వరకు నూనె గింజలుండును. గింజలో నూనెశాతం 23-26% . ఒక చెట్టునుండి 60-80 కిలోల పళ్లు, 10-15 కిలోల గింజలు లభ్యమగును. పళ్ళను ఏప్రిల్-మే నెలలలో సేకరిస్తారు. నూనెగింజలో విత్తనం (kernel) 60% వుండును.గింజలోని నూనెలో సంతృప్త కొవ్వు ఆమ్లాల శాతం ఎక్కువ అందుచే ఈనూనె యొక్క ద్రవీభవన ఉష్ణోగ్రత 41-420C మధ్యలో వుండును. విత్తనంలో నూనె 44% వరకుండును. గింజలో తేమ 8-9% వరకుండును. గింజలో మాంసకృత్తుల (proteins) శాతం 17% వరకుండును. సంవత్సరానికి 1,280 టన్నుల విత్తన సేకరణకు అవకాశమున్నది. 500 టన్నుల నూనెను ఉత్పత్తి చెయ్యవచ్చును.

నూనెను తీయుట[మార్చు]

14-15% వరకు సంప్రదాయ పద్ధతిలో, గింజలను చక్కెరొకళ్లతో నలగగొట్టి పై పొట్టును తొలగించి (decortication) నీటిలో మరగించడం వలన తీయుదురు. ఈ పద్ధతిలో కేవలం 25% వరకు మాత్రమే నూనెను పొందగలరు. ప్రస్తుతం పొట్టుయంత్రాల (Decorticators) ద్వారా పొట్టును తొలగించి, ఎక్సుపెల్లరు (Expellers) నూనెతీయు యంత్రాలతొ నూనెను తీస్తున్నారు. నూనె యంత్రాల ద్వారా 35% వరకు నూనెను తీయవచ్చును. గింజలపిండి (cake) లో మిగిలిన నూనెను (6-10%) సాల్వెంట్‍ఎక్సుట్రాక్షన్ విధానంలో సంగ్రహించెదరు.

కొకుం నూనె[మార్చు]

కొకుం నూనెలో సంతృప్త కొవ్వుఆమ్లాలు60% వరకు వుండటం వలన సాధారణ ఉష్ణోగ్రత వద్ద నూనె ఘనరూపంలో వుండట వలన దీనిని కొకుం బట్టరు (kokum butter) అని వాడుక పేరు. పసుపు లేదా లేత గ్రే రంగులో, పూసలవలె ఏర్పడి వుండును.

కొకుం బట్టరు భౌతిక లక్షణాలపట్టిక[1][3]

భౌతిక లక్షణాలు మితి
వక్రీభవన సూచిక 600Cవద్ద 1.4565-1.4575
ఐయోడిన్ విలువ 32-40
సపనిఫికెసను విలువ 187-191
అన్‌సఫొనిపియబుల్ పదార్థం 1.0-2.0 గరిష్ఠం
ద్రవీభవన ఉష్ణత 41-420C
  • ఐయోడిన్‌విలువ:ప్రయోగశాలలో 100గ్రాములనూనెచే గ్రహింపబడు ఐయొడిన్‌గ్రాములసంఖ్య.ప్రయోగసమయంలో ఫ్యాటి ఆసిడుల ద్విబంధమున్న కార్బనులతో ఐయోడిను సంయోగంచెంది, ద్విబంధాలను తొలగించును. ఐయోడిమ్ విలువ అసంతృప్తఫ్యాటి ఆసిడ్‌లు ఏమేరకు నూనెలో వున్నది తెలుపును.
  • సపొనిఫికెసను విలువ:ఒకగ్రాము నూనెలోని ఫ్యాటిఆసిడులను సబ్బుగా (saponification) మార్చుటకు కావలసిన పోటాషియంహైదృఆక్సైడ్, మి.గ్రాంలలో.
  • అన్‌సపొనిఫియబుల్‌మేటరు: పోటాషియం హైడ్రాక్సైడుతో సపొనిఫికెసను చెందని నూనెలో వుండు పదార్థంలు. ఇవి అలిపాటిక్‌ ఆల్కహల్‌లు, స్టెరొలులు, హైడ్రొకార్బనులు, రంగునిచ్చు పదార్థములు (pigments), రెసినులు.

కొకుం బట్టరులోని కొవ్వు ఆమ్లంలశాతం[1][3]

ఫ్యాటి ఆమ్లాలు శాతం
పామిటిక్ ఆమ్లం 2.5-5.3
స్టియరిక్ ఆమ్లం 52-56
మిరిస్టిక్ ఆమ్లం 1.2
ఒలిక్ ఆమ్లం 39.4-41.5
లినొలిక్ ఆమ్లం 1.7

కొకుం బట్టరు/నూనె ఉపయోగాలు[మార్చు]

  • చాకొలెట్ తయారిలో విరివిగా వాడు కొకో బట్టరుకు బదులుగా (substitute) వాడెదరు[4]
  • సబ్బుల తయారిలోను
  • కొవ్వొత్తుల తయారిలోని
  • కాస్మోటిక్సు తయారిలోన[5]
  • మందుల (Medicines) తయారిలోను
  • నెయ్యి (ghee) లో కల్తిగా.
  • కొకుం బట్టరుకు ఆక్సీకరణ నిరోధగుణం అధికం.దీనిని పెదవుపగుళ్ళను నివారించు పూతమందుల తయారిలో, లేపనాల తయారిలో, మరిసు సబ్బులతయారిలో ఉపయోగిస్తారు.[6]

ఇవికూడా చూడండి[మార్చు]

చాయాచిత్రహారం[మార్చు]

మూలాలు[మార్చు]

  1. 1.0 1.1 1.2 SEA HandBOOk -2009,by The Solvent Extractors' Association of India
  2. "Kokam". flowersofindia.net. http://www.flowersofindia.net/catalog/slides/Kokam.html. Retrieved 2015-03-07. 
  3. 3.0 3.1 "Kokum Fat-Garcinia indica Fat". pioneerherbal.com. http://www.pioneerherbal.com/food-additives/kokum-fat.html. Retrieved 2015-03-07. 
  4. [1] Application of kokum (Garcinia indica) fat as cocoa butter improver in chocolate.B Maheshwari, S Yella Reddy Journal of the Science of Food and Agriculture (Impact Factor: 1.44). 01/2005; 85(1):135 - 140. DOI:10.1002/jsfa.1967
  5. "Kokum Butter". kokum-butter.com. http://kokum-butter.com/tag/kokum-butter-benefits. Retrieved 2015-03-07. 
  6. "Incredible Benefits of Kokum Butter for Skin and Hair". beautyglimpse.com. http://www.beautyglimpse.com/incredible-benefits-kokum-butter-skin-hair/. Retrieved 2015-03-07.